Czy leczenie bezdechu sennego może poprawić pamięć?

Coraz powszechniejszym konsensusem staje się fakt, że sen odgrywa ważną rolę w zdrowiu naszego mózgu. Ponadto wzrasta dokumentacja wskazująca na to, że zaburzony sen może zwiększać ryzyko rozwoju demencji.

Lekkie zaburzenia poznawcze

Zespół badaczy opublikował nowe studia, w świetle których leczenie bezdechu sennego w przypadku starszych osób z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi może w krótkim czasie poprawić pamięć. Nowe studia ukazały się na łamach „American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine”.

W łagodnych zaburzeniach poznawczych widoczne są zmiany funkcji mózgu. Dostrzegają je zarówno osoby cierpiące na ten stan, jak i ich otoczenie. Niemniej zaburzenia te nie przekreślają zwykłej egzystencji, wykonywania codziennych czynności. Łagodne zaburzenia poznawcze towarzyszą zwiększonemu ryzyku rozwoju demencji w następujących latach.

Dlaczego sen jest ważny?

Sen dodatnio wpływa na zdolność naszego mózgu do stabilizacji i konsolidacji nowo poznanych informacji oraz wspomnień. Procesy te mogą zachodzić w różnych etapach snu, przy czym kluczową rolę odgrywa tzw. sen głęboki. Obecnie wiemy również, że układ limfatyczny jest bardzo aktywny podczas snu, zwłaszcza snu głębokiego. Proces ten pozwala na usunięcie produktów odpadowych, np. toksyn nagromadzonych przez mózg w ciągu dnia.

Ważna rola snu w tych istotnych procesach przekonała specjalistów do zbadania, czy zaburzenia snu (zwłaszcza snu głębokiego) mogą być związane ze zmianami w naszych funkcjach poznawczych w okresie dojrzewania oraz z rozwojem demencji.

Co warto wiedzieć o bezdechu sennym?

Szacuje się, że bezdech senny dotyka 1 miliard ludzi na całym świecie. Na przykład w Australii schorzenie to diagnozuje się rzędem 5–10% dorosłych. Bezdech senny powoduje, że podczas snu gardło zamyka się całkowicie lub częściowo. Te zamknięcia mogą wynosić od dziesięciu sekund do jednej minuty i mogą prowadzić do spadku poziomu tlenu we krwi. W celu przywrócenia oddychania krótkie przebudzenie następuje bez świadomości osoby.

W przypadku osoby żyjącej z ciężkim bezdechem sennym proces ten może wystąpić 30 razy lub więcej na godzinę, co przekłada się na bardzo fragmentaryczny sen. Osoby cierpiące na bezdech senny mogą podrzucać i obracać się czy chrapać. Natomiast postronni mogą zauważyć, że osoby z bezdechem przestają oddychać, krztuszą się lub nabierają powietrza w trakcie snu. Te powtarzające się zakłócenia mogą powodować senność i zmniejszać czujność w ciągu dnia. W przypadku niektórych osób prowadzi to do trudności w wykonywaniu zadań.

Bezdech senny a demencja

Zarówno fragmentacja snu, jak również spadki tlenu we krwi w nocy, kładą podwójny nacisk w stosunku do ryzyka demencji. Badania wykazały, że bezdech senny jest związany z 26% wzrostem rozwoju zaburzeń poznawczych, także z większą ilością beta-amyloidu w mózgu. Jednak nie wiadomo, czy leczenie bezdechu sennego mogłoby zmniejszyć to ryzyko.

Wpływ leczenia CPAP na pamięć i umiejętności związane z myśleniem

Naukowcy powzięli sobie za cel zrozumienie, czy leczenie starszych osób zarówno z bezdechem sennym, jak i łagodnymi zaburzeniami poznawczymi może poprawić umiejętności myślowe oraz pamięciowe w krótkim okresie.

W przeprowadzonym badaniu oceniano wpływ leczenia CPAP na pamięć i umiejętności związane z myśleniem w porównaniu z brakiem leczenia. Było to badanie typu crossover – innymi słowy, wszyscy uczestnicy zostali poddani zarówno CPAP, jak i brakowi terapii, z tą różnicą, że leczenie występowało w odmiennym czasie. Przeszkolony personel pomagał uczestnikom w zastosowaniu terapii. Po trzymiesięcznej próbie badani wzięli udział w serii testów poznawczych.