Ciężarna kobieta trzyma się za brzuch, mając grymas bólu na twarzy
Patryk Jasielski

Ostre stłuszczenie wątroby u ciężarnych – przyczyny, objawy, leczenie

Ostre stłuszczenie wątroby u ciężarnych (AFLP) nie ma jednoznacznie określonej etiologii. Najczęściej jako przyczyny wskazywane są nieprawidłowości metabolizmu kwasów tłuszczowych organizmu matki i płodu. Jak rozpoznać ten zagrażający zdrowiu matki i dziecka stan?

Ostre stłuszczenie wątroby u ciężarnych jest rzadką, ale niezwykle poważną chorobą, dotykającą organizmu matki w III trymestrze ciąży lub tuż po porodzie. W tym artykule dowiesz się jakie objawy stłuszczenia wątroby mogą sugerować to schorzenie, czy możliwy jest ból wątroby w ciąży oraz jak leczyć stłuszczenie wątroby u ciężarnych

Ostre stłuszczenie wątroby u ciężarnych (AFLP) – co to jest?

Ostre stłuszczenie wątroby u ciężarnych (AFLP, ang. Acute Fatty Liver of Pregnancy) to rzadkie powikłanie później ciąży dotyczące zwłaszcza okresu między 28. a 40. tygodniem. Do wystąpienia choroby może dojść również tuż po porodzie. Dotyka ona średnio jedną na 7–16 tysięcy ciężarnych. Częściej obserwowana jest w pierwszej ciąży, ciąży z płodem męskim, ciąży mnogiej oraz u kobiet w przedziale wiekowym 30–40 lat.

Ostre stłuszczenie wątroby u ciężarnych (AFLP) – przyczyny

Ostre stłuszczenie wątroby u ciężarnych (AFLP) nie ma jednoznacznie określonej etiologii. Najczęściej jako przyczyny wskazywane są nieprawidłowości metabolizmu kwasów tłuszczowych organizmu matki i płodu. Wynikiem tych zaburzeń jest nagromadzenie w komórkach wątroby (hepatocytach) metabolitów kwasów tłuszczowych, co zaburza funkcjonowanie tych komórek. Nieprawidłowości te, w pewnym stopniu mogą zależeć od przyczyny genetycznej. Najczęściej jest to mutacja genu G1528C. Odpowiada on za obecność enzymu – dehydrogenazy 3-hydroksy- acylokoenzymu A (LCHAD), który jest ważny w metabolizmie kwasów tłuszczowych. Niedobór tego enzymu poprzez zaburzenia metabolizmu kwasów tłuszczowy prowadzi do ostrego stłuszczenia wątroby.

Powiązane produkty

Ostre stłuszczenie wątroby u ciężarnych (AFLP) – objawy

Wyróżnia się wiele objawów ostrego stłuszczenia wątroby u ciężarnych. Począwszy od skąpych, niewielkich objawów po niewydolność wątroby. W początkowym okresie choroby objawy są bardzo niecharakterystyczne i obejmują brak apetytu, nudności, wymioty, zażółcenie skóry, zmęczenie, osłabienie oraz ból w prawym podżebrzu. Wspomniane dolegliwości bólowe nie mogą być jednak określane jako ból wątroby w ciąży, gdyż narząd ten sam w sobie nie jest unerwiony, a ból w tej okolicy może pochodzić z podrażnienia unerwionej torebki wątroby. W miarę postępu ostrego stłuszczenia wątroby możliwe jest także wystąpienie objawów dodatkowych, takich jak stany gorączkowe i ból głowy. W kolejnych tygodniach żółtaczka może ulec nasileniu. Gdy dochodzi do ostrej niewydolności wątroby, mogą wystąpić zaburzenia krzepnięcia krwi (widoczne np. w skłonności do siniaków i przedłużonych krwawieniach), obrzęki, wodobrzusze, encefalopatia (uszkodzenie struktur mózgu). Przy ostrym stłuszczeniu wątroby u ciężarnych (AFLP) może współwystępować stan przedrzucawkowy (ciśnienie krwi ≥140/90 mm Hg oraz białkomocz ≥0,3 g białka w 24-godzinnej zbiórce moczu), ostra niewydolność nerek, ostre zapalenie trzustki, zakażenia bakteryjne i grzybicze.

Dowiedz się więcej o tym, jak wygląda stan przedrzucawkowy

W badaniach laboratoryjnych pobranych z surowicy krwi widoczne są:

Ostre stłuszczenie wątroby u ciężarnych (AFLP) – czy dziecko jest zagrożone?

Najgroźniejszymi powikłaniami ostrego stłuszczenia wątroby u ciężarnych jest śmierć matki oraz obumarcie płodu (ryzyko szacowane jest na około 10%). Najczęstszą przyczyną śmiertelności płodu jest hipoglikemia płodowa. Na przestrzeni lat dochodzi do zmniejszenia ryzyka tych groźnych powikłań, dzięki wcześniejszemu rozpoznaniu i rozwiązaniu ciąży. Nie należy zatem bagatelizować sygnałów wskazujących na to schorzenie i wszelkie dolegliwości niezwłocznie zgłosić lekarzowi prowadzącemu.

Ostre stłuszczenie wątroby u ciężarnych (AFLP) – rozpoznanie, leczenie i dieta

Rozpoznanie ostrego stłuszczenia wątroby u ciężarnych możliwe jest na podstawie objawów klinicznych oraz wyników badań laboratoryjnych. Pomocnym badaniem jest USG wątroby. Właściwe rozpoznanie umożliwia biopsja wątroby, jednak ze względu na inwazyjność, jest ona rzadko wykonywana u kobiet w ciąży. W procesie diagnostycznym wykluczane są inne niż AFLP schorzenia wątroby. Wśród nich zespół HELLP (zespół objawów związanych z ciążą, będących powikłaniem stanu przedrzucawkowego lub rzucawki – hemoliza, podwyższone stężenia enzymów wątrobowych i niedobór płytek krwi), cholestaza ciężarnych, wirusowe zapalenia wątroby w ciąży (zakażenia wywołane przez wirus HAV, HBV oraz HCV). Aktualnie, nie są dostępne swoiste leki na stłuszczenie wątroby u ciężarnych. Co więcej, na ostre ciążowe stłuszczenie wątroby leki bez recepty również nie są zalecane. Może rodzić się więc pytanie, czy istnieje domowy sposób na stłuszczenie wątroby oraz jak odwrócić stłuszczenie wątroby. W odróżnieniu od niealkoholowego stłuszczenia wątroby (NAFLD), gdzie zalecana jest dieta, w której obecne są m.in. soki z warzyw i owoców bez cukru, chude mięso czy pieczywo typu graham, w przypadku AFLD dieta nie jest zalecanym sposobem postępowania.

Jedyny skuteczny sposób terapeutyczny w AFLP to zakończenie ciąży cesarskim cięciem. Możliwy jest poród drogami natury w sytuacji zaawansowanej, szybkiej akcji porodowej.

Terapia wspomagająca stanowi rodzaj leczenia objawowego, które jest ukierunkowane na dolegliwości ze strony zajętych narządów oraz leczenie ewentualnych infekcji bakteryjnych i grzybiczych. Najczęściej kilka dni po porodzie dochodzi do normalizacji wyników prób wątrobowych, a samo stłuszczenie nie powinno przejść w przewlekłe. W przypadku braku poprawy stanu zdrowia po porodzie, może być konieczne wykonanie przeszczepu wątroby.

Należy podkreślić, iż w przypadku nagłego wystąpienia w ciąży objawów związanych z zaburzeniem funkcji wątroby, takich jak ból w prawym podżebrzu, zażółcenie skóry, nudności i wymioty należy jak najszybciej zgłosić się do szpitala lub pilnie skonsultować się ze specjalistą.

  1. Położnictwo i Ginekologia, pod red. Bręborowicz G. Warszawa 2020.
  2. Interna Szczeklika, pod red. Gajewski P. Kraków 2020.
  3. Cichoż-Lach H. Patogeneza chorób wątroby związanych z ciążą. „Ginekol Pol”. 2010, 81, 613-617.
  4. Liu J, Ghaziani TT, Wolf JL. Acute Fatty Liver Disease of Pregnancy: Updates in Pathogenesis, Diagnosis, and Management. „Am J Gastroenterol” 2017 Jun;112(6):838-846.
  5. Naoum E.E. i in., Acute Fatty Liver of Pregnancy: Pathophysiology, Anesthetic Implications, and Obstetrical Management. „Anesthesiology„ 2019 Mar;130(3):446-461.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Pneumokoki – czym są i jakie choroby wywołują? Jak chronić się przed pneumokokami?

    Streptococcus pneumoniae (pneumokoki, dwoinki zapalenia płuc) to bakterie, które osiedlają się w nosie oraz gardle i powodują groźne choroby. Zakażenia pneumokokowe dotyczą głównie małych dzieci oraz seniorów. Wśród grup ryzyka wymienia się również osoby z zaburzeniami odporności oraz osoby cierpiące na choroby przewlekłe. W jaki sposób można zarazić się pneumokokami? Jak się przed nimi chronić? Podpowiadamy.

  • Żółć w żołądku – objawy, przyczyny, dieta, leczenie

    Produkcja żółci ma miejsce w wątrobie, następnie dochodzi do jej magazynowania w pęcherzyku żółciowym i wydzielenia w dużej ilości po spożyciu tłustego posiłku. Kolejno żółć transportowana jest przewodem żółciowym wspólnym do dwunastnicy, gdzie emulguje tłuszcze. Przygotowane w ten sposób lipidy są łatwiejsze do strawienia.

  • Zanik wieloukładowy (MSA) – przyczyny, objawy, diagnoza, leczenie

    21 maja 2024 roku w wieku 71 lat po kilkuletniej walce z chorobą zmarł wybitny polski kompozytor Jan A. P. Kaczmarek. Muzyk zmagał się z nieuleczalnym, postępującym schorzeniem neurodegeneracyjnym – zanikiem wieloukładowym (MSA). Choroba ta prowadzi do uszkodzenia struktur mózgu, a objawy przypominają symptomy choroby Parkinsona. Dowiedz się więcej na temat przyczyn, objawów i sposobów leczenia MSA.

  • Pompa insulinowa – wskazania, działanie, refundacja

    Pompy insulinowe umożliwiają lepszą kontrolę cukrzycy, a tym samym poprawiają jakość życia osób wymagających insulinoterapii. Te niewielkich rozmiarów urządzenia naśladują działanie trzustki i eliminują konieczność wykonywania regularnych wstrzyknięć insuliny. Wyjaśniamy, jak działają pompy insulinowe i jakim grupom pacjentów zaleca się korzystanie z nich. Opisujemy również, komu przysługują z refundacją.

  • Grypa i RSV – szczepionka, podobieństwa i różnice

    Grypa i RSV (ang. Respiratory Syncytial Virus) to dwie powszechne choroby wirusowe, które mają znaczący wpływ na zdrowie publiczne, szczególnie w okresie jesienno-zimowym. Obie mogą prowadzić do poważnych powikłań, zwłaszcza u osób starszych, niemowląt oraz osób z osłabionym układem odpornościowym. W tym artykule przyjrzymy się bliżej podobieństwom i różnicom między grypą a RSV, ze szczególnym uwzględnieniem dostępnych szczepień.

  • Sensor do pomiaru cukru – monitorowanie glikemii. Działanie, refundacja systemu ciągłego CGM

    Cukrzyca jest jedną z najczęstszych chorób cywilizacyjnych, na którą w Polsce choruje ponad 3 mln osób, z czego około 25% nie jest tego świadomych. W leczeniu tego schorzenia oraz w zapobieganiu występowania powikłań narządowych niezwykle istotne jest utrzymywanie prawidłowego stężenia glukozy we krwi. Dzięki nowoczesnym technologiom w postaci systemów do ciągłego monitorowania glikemii mamy szansę na lepszą kontrolę choroby, a co za tym idzie – na opóźnienie rozwoju powikłań narządowych cukrzycy. Niestety należy pamiętać, że sensory są stosunkowo drogie, a ich zakup podlega refundacji przez Narodowy Fundusz Zdrowia jedynie w konkretnych wskazaniach.

  • Refundacja dla cukrzyków – zasady refundacji w diabetologii

    Od stycznia 2024 r. obowiązuje rozporządzenie Ministra Zdrowia wprowadzające w życie zmiany w refundacji wyrobów medycznych przeznaczonych dla pacjentów chorujących na cukrzycę. Wyjaśniamy zasady odpłatności systemów do ciągłego monitorowania glikemii, pomp insulinowych, pojemników na insulinę oraz zestawów infuzyjnych.

  • Zespół słabości (kruchości) to nie zwykłe starzenie. Objawy, diagnoza, leczenie

    Proces starzenia jest nieodłącznym elementem życia każdego człowieka i ma znaczący wpływ zarówno na fizyczne, jak i psychiczne funkcjonowanie seniorów. Wśród zachodzących zmian wymienić można między innymi pogorszenie pracy poszczególnych narządów, podatność na choroby, zaburzenia poznawcze czy zespół kruchości. Ten ostatni jest zagadnieniem szczególnie badanym przez geriatrów – szacuje się, że w populacji polskiej dotyka on około 7% seniorów, wśród których ponad 50% to osoby po 80. roku życia.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij