Czym jest osocze bogatopłytkowe? W leczeniu jakich chorób można je wykorzystać?
Justyna Piekara

Czym jest osocze bogatopłytkowe? W leczeniu jakich chorób można je wykorzystać?

Osocze bogatopłytkowe to preparat pozyskiwany z krwi obwodowej pacjenta, zawierający skoncentrowane płytki krwi. Zastrzyki PRP stały się ostatnimi czasy bardzo popularne, szczególnie wśród celebrytów i sportowców. Jakie korzyści może przynieść terapia osoczem bogatopłytkowym? Kiedy wykonuje się iniekcje z PRP?

Co to jest osocze bogatopłytkowe (PRP)?

Osocze bogatopłytkowe (ang. Platelet Rich Plasma, PRP) to autologiczny koncentrat płytek krwi zawieszonych w niewielkiej ilości osocza. Zawiesinę otrzymuje się poprzez izolację i zagęszczenie osocza z krwi pobranej od pacjenta. Istotą działania PRP jest uwolnienie czynników wzrostu, które wspomagają wzrost nowych komórek i regenerację tkanek. Oprócz nich, płytki krwi uwalniają wiele innych substancji (np. fibrynogen) ważnych w procesie gojenia ran.

Do czego wykorzystuje się osocze bogatopłytkowe?

PRP wykorzystuje się w wielu dziedzinach medycyny w leczeniu rozmaitych schorzeń:

  • Kardiologia – PRP zostało po raz pierwszy zastosowane w celu przyspieszenia gojenia się ran pooperacyjnych. Wykorzystanie osocza bogatopłytkowego zmniejszało zapotrzebowanie na transfuzje krwi podczas zabiegów, co pozwoliło obniżyć ich koszty oraz wpłynęło na zmniejszenie liczby infekcji mostka po operacjach pomostowania aortalno-wieńcowego.
  • Ortopedia i medycyna sportowa – osocze bogatopłytkowe stosuje się w terapii urazów lub uszkodzeń ścięgien, więzadeł, mięśni, stawów i skóry.
  • Chirurgia ogólna – po zabiegach chirurgicznych i operacjach stosuje się osocze bogatopłytkowe, aby przyspieszyć gojenie się ran i zmniejszyć częstość występowania infekcji.
  • Chirurgia twarzowo-szczękowa – PRP ma szerokie zastosowanie w tej dziedzinie medycyny. Istnieją doniesienia potwierdzające skuteczność PRP w leczeniu ubytków kostnych.
  • Stomatologia – zastrzyki PRP podaje się po ekstrakcji zębów, implantów lub chirurgii przyzębia, aby przyspieszyć leczenie uszkodzeń tkanek miękkich i kości.
  • Dermatologia i medycyna estetyczna – PRP promuje wzrost tkanki łącznej twarzy w celu wygładzenia zmarszczek. Wykorzystuje się je do wykonywania tzw. wampirzego liftingu (ang. vampire facial), który ma łagodzić widoczne oznaki starzenia się, takie jak zmarszczki i zwiotczenie skóry.
  • Trychologia – płytkowe czynniki wzrostu stymulują wzrost mieszków włosowych, dlatego iniekcje PRP wykorzystuje się do leczenia łysienia androgenowego.
  • Urologia – zastrzykami z PRP próbuje się leczyć zaburzenia erekcji.

Jak przebiega zabieg podania PRP? Czy terapia ma przeciwwskazania i skutki uboczne?

Na jakiś czas przed wykonaniem zabiegu konieczne jest odstawienie leków rozrzedzających krew (np. aspiryna czy ibuprofen) oraz niektórych witamin i suplementów diety. Najpierw lekarz pobiera krew od pacjenta, następnie używa wirówki do oddzielania osocza bogatopłytkowego od pozostałych składników krwi. Potem znieczula wybrany obszar ciała, a kiedy anestetyk zacznie działać miejscowo, w leczony obszar ciała wstrzykuje osocze bogatopłytkowe. Gdy płytki krwi znajdą się w leczonym obszarze, po aktywacji uwalniają czynniki wzrostu, które mają stymulować wzrost komórek naprawczych i przyspieszać proces gojenia.

Ewentualne skutki uboczne terapii osoczem bogatopłytkowym są bardzo ograniczone. Zazwyczaj jedynymi efektami niepożądanymi, jakie występują po podaniu PRP są tymczasowe reakcje w miejscu iniekcji.

Zabiegów z wykorzystaniem PRP nie należy wykonywać w przypadku:

  • małej liczby płytek krwi,
  • przyjmowania leków immunosupresyjnych,
  • stosowania antykoagulantów,
  • infekcji,
  • opryszczki,
  • alergii na nukleotydy,
  • zespołu wątrobowo-nerkowego,
  • ciąży,
  • karmienia piersią.

Czy terapia PRP rzeczywiście działa? Jak przedstawiają się wyniki badań?

Niektóre metody leczenia osoczem bogatopłytkowym są kontrowersyjne i nie mają solidnego poparcia naukowego. Wyniki prac dotyczących efektywności tych zabiegów są niejednoznaczne. W niektórych z nich stwierdzono, że wstrzyknięcie PRP w miejsce urazu nie zapewnia znaczących korzyści, inne wyniki mówią coś przeciwnego. Część dostępnych badań była prowadzona nieprawidłowo, dlatego jakość otrzymanych wyników pozostawia wiele do życzenia. W wielu z nich brakuje porównania z grupą kontrolną lub wielkość próby jest niewielka, co sprawia, że zaufanie do wniosków takich prac jest ograniczone. 

Nie ma ustalonego protokołu wykonywania tego typu zabiegów, produkcji PRP oraz rekonwalescencji po zabiegu. W związku z tym istnieje potrzeba standaryzacji i konieczność przeprowadzenia kolejnych testów, aby móc stwierdzić, czy są w pełni bezpieczne i skuteczne.

  1. N. Hussain, H. Johal, M. Bhandari, An evidence-based evaluation on the use of platelet rich plasma in orthopedics – a review of the literature, [online] doi: 10.1051/sicotj/2017036, [dostęp:] 14.05.2021.
  2. Platelet-rich plasma injections: What to know, „webmed.com” [online], https://www.webmd.com/fitness-exercise/platelet-rich-plasma-injections#1, [dostęp:] 14.05.2021. 
  3. W. Hom-Lay Wang, G. Avila, Platelet rich plasma: myth or reality?, „European Journal of Dentistry” 2007, nr 1(4), s. 192–194, [online] PMID: 19212466, [dostęp:] 14.05.2021. 
  4. Patelet-rich therapies for musculoskeletal soft tissue injuries, „cochrane.org” [online], https://www.cochrane.org/CD010071/MUSKINJ_platelet-rich-therapies-for-musculoskeletal-soft-tissue-injuries, [dostęp:] 14.05.2021. 
  5. A. Gołos, J. Treliński, Clinical applications of platelet-rich plasma, „Hematologia” 2014, nr 5 (3), s. 252–259.
  6. PRP injections: Does platelet-rich plasma therapy work?, „singlecare.com” [online], https://www.singlecare.com/blog/prp-injection/,  [dostęp:] 14.05.2021. 

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Pieczenie, upławy i swędzenie kobiecych okolic intymnych? – to może być infekcja pochwy. Jak zabiegać i leczyć stany zapalne?

    Upławy, pieczenie i swędzenie okolic intymnych to nie tylko uporczywe i często nawracające przypadłości, ale także objawy infekcji, która jeśli jest zaniedbana, może doprowadzić do niepłodności. Infekcje okolic intymnych mogą przydarzyć się kobiecie w każdym wieku, przed porodem, w trakcie ciąży i w połogu. Czy istnieje jedna uniwersalna odpowiedź na pytanie – jak skutecznie wyleczyć i zapobiegać zakażeniom pochwy? Otóż nie, nie istnieje. Można jednak postępować zgodnie z pewnymi wskazówkami, dzięki którym nawet w oparciu o domowe sposoby na infekcje intymne możliwe jest złagodzenie tych najbardziej dokuczliwych objawów. Więcej infmacji na ten temat znajduje się w niniejszym artykule.

  • Suche utonięcia – czym są? W jaki sposób objawia się zespół post-immersyjny?

    Z pozoru niegroźne zachłyśnięcie się płynem, może być niezwykle niebezpieczne, czego potwierdzeniem mogą być dane statystyczne, które wskazują, że około 15% wszystkich utonięć stanowią tzw. suche utonięcia, do których wystarczy naprawdę niewielka ilość wody. Dry drowning definiowane jest jako problem z oddychaniem, występujący po dostaniu się wody do dróg oddechowych. Jak chronić dziecko przed groźnym obrzękiem płuc oraz co robić, kiedy po zabawie w wodzie zauważymy, że nasze dziecko jest wyjątkowo apatyczne i osłabione? Odpowiedzi znajdują się w poniższym artykule.

  • Sparaliżowany po udarze mężczyzna „przemówił” dzięki nowatorskiej neuroprotezie mowy

    Problemy z mową i komunikacją po udarze występują często w przypadku tego urazu mózgu. Anartria, czyli zespół zaburzeń oddechowo-fonacyjno-artykulacyjnych występujący właśnie w tym przypadku jest wywołany uszkodzeniami ośrodków i/lub dróg unerwiających aparat mowy. Przez wiele lat problem ten był nierozwiązywalny, a metody komunikacji osoby chorej opierały się jedynie na literowaniu. Obecne rozwiązanie polega na generowaniu płynnych komunikatów, które pozwalają na tworzenie całych zdań w oparciu o 50 słów. Na czym polega nowatorska metoda  z wykorzystaniem neuroprotezy? Odpowiedź znajduje się w artykule.

  • Czym jest zespół Ushera? Badanie niemieckich naukowców daje nowe spojrzenie na patologię choroby

    Zespół Ushera to choroba dziedziczona genetycznie od obojga rodziców. Oznacza to, że zarówno matka, jak i ojciec przekazują dziecku po jednej kopii wadliwego genu, co tylko w takiej konfiguracji będzie skutkowało wystąpieniem tzw. głuchoto-ślepoty. Obecny stan wiedzy nie pozwala na doraźne leczenie tej choroby z użyciem środków farmakologicznych, a jedynie kompensacje wady słuchu z użyciem implantu ślimakowego. Najnowsze wyniki badań naukowych pozwalają jednak dostrzec światełko w tunelu, ponieważ jak donoszą niemieccy naukowcy, właśnie odkryto patologiczny mechanizm molekularny, prowadzący do rozwoju choroby, a to w przyszłości może pozwolić na opracowanie skutecznej metody leczenia zespołu Ushera, z wykorzystaniem np. terapii genowej.

  • Jakie choroby mogą wywołać bakterie Salmonella? W jaki sposób dochodzi do zakażenia?

    Salmonella to rodzaj bakterii gram-ujemnych, należących do rodziny Enterobacteriaceae, które żyją w jelitach ludzi i zwierząt. Są najczęstszą przyczyną biegunek, ale też wielu innych dotkliwych dolegliwości. Głównym źródłem infekcji jest skażona wydalinami żywność i woda, ale można zarazić się nimi też przez bezpośredni kontakt z nosicielem. Dowiedz się, jakie są objawy salmonellozy. W jaki sposób dochodzi do zakażenia? Jak można temu zapobiec?

  • Liszajec zakaźny – przyczyny, objawy, leczenie. Jak można zapobiec zarażeniu?

    Liszajec zakaźny jest bakteryjną chorobą skóry wywoływaną przez zakażenie paciorkowcami lub gronkowcami. Cechuje się wysoką zakaźnością dla otoczenia. Charakterystycznym objawem liszajca zakaźnego jest obecność pęcherzyków oraz żółtawych, miodowych strupów. Jak się go leczy? 

  • Czy „latające kleszcze” mogą zagrażać ludziom? W jaki sposób się przed nimi chronić?

    Strzyżaki sarnie obecne w polskich lasach, potocznie zwane „latającymi kleszczami”, to pasożyty, które żerują głównie na dzikich zwierzętach, ale zdarza się, że tymczasowo, także ludziach. Podobnie jak kleszcze, żywią się krwią, nie są jednak pajęczakami. Ukąszenia strzyżyków są wyjątkowo bolesne i mogą być niebezpieczne dla alergików. Te stawonogi mogą być wektorem, który przenosi różne chorobotwórcze drobnoustroje.

  • Cytyzyna – pogromca nałogu nikotynowego ukryty w tabletkach na rzucenie palenia? Jak działa, skutki uboczne, przeciwwskazania

    Cytyzyna to alkaloid (ma pochodzenie roślinne) pobudzający układ nerwowy w sposób podobny do nikotyny. Występuję w nasionach łac. Laburnum anagyroides, czyli złotokapu. Od wielu lat jest wykorzystywana jako substancja czynna w preparatach na rzucenie palenia. Działa podobnie jak nikotyna, niemniej tworzy silniejsze niż ona połączenia z receptorami nikotynowymi w mózgu. Liczne badania kliniczne nad cytyzyną potwierdziły, że pomaga ona rzucić palenie osobom decydującym się na ten krok, którym towarzyszy również wysoki poziom motywacji. Czy kobiety w ciąży i mamy karmiące mogą brać tabletki na rzucenie palenia z cytyzyną, czy terapię można zakończyć wcześniej i czy cytyzyna jest bardziej skuteczna od żywicy nikotynowej? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij