Utrata smaku i węchu w COVID-19 – z czego wynika i jak długo może się utrzymywać?
Justyna Piekara

Utrata smaku i węchu w COVID-19 – z czego wynika i jak długo może się utrzymywać?

Wiele osób zainfekowanych koronawirusem utraciło zmysł węchu i smaku. Jaki jest związek między tym zjawiskiem, a nasileniem COVID-19? Jak długo mogą utrzymywać się dysfunkcje? Jakie mechanizmy wywołują te objawy?

Utrata węchu vs. stopień nasilenia choroby COVID-19

Zespół badaczy z Belgii zbadał częstość występowania i czas powrotu do zdrowia po wystąpieniu zaburzeń węchowych u pacjentów z COVID-19 w zależności od ciężkości przebiegu choroby. Przyczyna utraty węchu spowodowana infekcją SARS-CoV-2 nie jest dobrze poznana, cały czas trwają badania w tym kierunku. Według dr Jonathana Overdevesta z Columbia University na ten moment „ostateczna odpowiedź pozostaje nieuchwytna”.

Główna hipoteza występowania utraty węchu wśród pacjentów z łagodnym COVID-19 polega na różnicach w odpowiedzi immunologicznej na zakażenie SARS-CoV-2.

Pacjenci łagodnie przechodzący chorobę wywołaną przez nowego koronawirusa prawdopodobnie wykazują lepszą lokalną odpowiedź immunologiczną dzięki wyższej produkcji przeciwciał IGA, co ogranicza rozprzestrzenianie się wirusa w organizmie gospodarza. To z kolei sprawia, że przebieg kliniczny infekcji jest łagodniejszy.

Według wyników badania opublikowanego w “Journal of Internal Medicine”, szacuje się, że częściowa lub całkowita utrata węchu dotyczy aż 86% przypadków infekcji. Prawie 55% osób, których dotknęła miała łagodną postać COVID-19. Z kolei tylko 7% pacjentów, którzy przeżyli ciężki przebieg choroby zgłaszali utratę węchu.

Jak długo trwa utrata węchu?

„Według badań większość ludzi odzyskuje zmysł węchu w ciągu 3 tygodni” – mówi Robert Glitter, lekarz medycyny ratunkowej w Lenox Hill Hospital w Nowym Jorku.

Istnieją też oczywiście przypadki, gdzie dysfunkcja się przedłuża. Prawie 25% osób dotkniętych chorobą stwierdziło, że nie odzyskało węchu nawet 60 dni po jego utracie. Na szczęście u większości pacjentów nie jest to ona permanentna. Pomimo tego faktu lekarze dostrzegają potrzebę monitorowania pacjentów, którzy wykazują takie objawy.

Zaburzenia węchu i smaku jako wskaźnik diagnostyczny

Nowy wirus SARS-CoV-2 ma bardzo wysoką zakaźność, co pozwoliło mu szybko rozprzestrzenić się na całym świecie. Próby spowolnienia pandemii na tym etapie zależą od ilości i jakości wykonywanych testów diagnostycznych.

Hiposmia (zmniejszona zdolność odczuwania zapachów), anosmia (utrata węchu) i dysgeusia (utrata smaku) są częste w zakażeniach SARS-Cov-2 i mogą poprzedzać objawy ogólnoustrojowe, dlatego powstał pomysł wykorzystania ich w celach wczesnej diagnostyki COVID-19. Wymagane są jednak dalsze prace w celu ustalenia w skuteczności tych oznak jako narzędzi przesiewowych u pacjentów.

Francuscy uczeni, korzystając z danych z globalnego badania “Global Consortium for Chemosensory Research” sprawdzili, czy wzrost częstości występowania nagłych zaburzeń zapachu i smaku w populacji ogólnej można wykorzystać jako wskaźnik rozprzestrzeniania się COVID-19 i czy może być predyktorem późniejszego zapotrzebowania na opiekę zdrowotną. Jeśli hipoteza naukowców zostanie potwierdzona, to ciągłe monitorowanie zmian w odczuwaniu zapachu i smaku mogłoby stać się wysoce opłacalnym oraz mało inwazyjnym sposobem śledzenia przyszłych wybuchów COVID-19.

Utrata smaku i węchu – hipotezy pojawienia się symptomów

Dr Jonathan Overdevest, adiunkt w dziedzinie rynologii i chirurgii podstawy czaszki na Uniwersytecie Columbia, stwierdził, że „utrata węchu w COVID-19 to coś więcej niż prosty mechanizm, który obserwujemy przy sezonowych infekcjach górnych dróg oddechowych, gdzie typowe objawy przekrwienia błony śluzowej nosa i kataru powodują słaby przepływ powietrza i zmniejszone dostarczanie zapachów do obszaru nosa odpowiedzialnego za powonienie”.

Z kolei profesor Rafał Butowt z Katedry Biologii i Biochemii Medycznej Collegium Medicum Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, w publikacji, która ukazała się w amerykańskim czasopiśmie „ACS Chemical Neuroscience” wyjaśnia, że nabłonek węchowy prawdopodobnie jest miejscem zwiększonego wiązania SARS-CTV-2 i może być to mechanizm, który powoduje zaburzenia u pacjentów z COVID-19.

SARS-CoV-2 wykazuje pewne podobieństwo do ludzkich receptorów węchowych. Przypuszcza się, że przeciwciała IgA wytwarzane przeciwko białkom SARS-CoV-2 wydzielane w ślinie wiążą się z ludzkimi receptorami węchowymi i powodują ich zablokowanie. Na ten moment nie wiemy tego na pewno.

Naukowcy nie potrafią jeszcze wyjaśnić, dlaczego przy infekcji SARS-CoV-2 występuje utrata smaku. Brazylijscy naukowcy z Katedry Stomatologii Odtwórczej Wydziału Stomatologii Uniwersytetu São Paulo w najnowszym badaniu wykazali ekspresję SARS-CoV-2 w nabłonku jamy ustnej w wymazach z ludzkiej śliny. Obecność wirusa powoduje zmiany w składzie wydzieliny, w tym zmniejszenie obecność wielu białek o właściwościach przeciwwirusowych, co może doprowadzić do zaburzeń smaku.

Dodatkowo czynniki psychologiczne, takie jak lęk i stres, także mogą prowadzić do zmian w ilości i składzie płynów ustrojowych. Smaku i węch są ze sobą powiązane. Odczuwanie smaku jest zależne również od powonienia. Utrata jednego rzutuje na ograniczenie funkcji drugiego zmysłu.

Jak radzić sobie z utratą węchu?

Doktor Glitter proponuje wprowadzenie do codziennej rutyny treningu węchowego z zastosowaniem olejków eterycznych. Inne metody obejmują przyjmowanie suplementów i sterydów. Obecnie prowadzone są badania nad suplementacją kwasami omega-3. Taki rodzaj terapii wydaje się być skuteczną opcją dla pacjentów z pokaźną dysfunkcją węchową.

  1. G. Citroner, Loss of smell associated with milder COVID-19 cases, “healthline.com” [online], https://www.healthline.com/health-news/loss-of-smell-associated-with-milder-covid-19-cases#The-bottom-line, [dostęp:] 12.01.2021.
  2. X. Meng, Y.  Deng, Z.  Dai, COVID-19 and anosmia: a review based on up-to-date knowledge, „American Journal of Otolaryngology” 2020, nr 41 (5), [online], doi:10.1016/j.amjoto.2020.102581, [dostęp:] 12.01.2021.
  3. J. R. Lechien, C. M. Chiesa‐Estomba, E. Beckers, Prevalence and 6‐month recovery of olfactory dysfunction: a multicentre study of 1363 COVID‐19 patients, „Journal of Internal Medicine” 202 [online] https://doi.org/10.1111/joim.13209, [dostęp:] 12.01.2021.
  4. D. Pierron, V. Pereda-Loth, M. Mantel, Smell and taste changes are early indicators of the COVID-19 pandemic and political decision effectiveness, „Nature Communications” 2020, nr 11, [online], https://www.nature.com/articles/s41467-020-18963-y, [dostęp:] 12.01.2021.
  5. R.  Root-Bernstein, Anosmia-hyposmia and dysgeusia in COVID-19 may be due to SARS-CoV-2 protein mimicry of olfactory receptors, „Rhinology Online” 2020, nr 3, s. 148-151 [online], http://doi.org/10.4193/RHINOL/20.063, [dostęp:] 12.01.2021.
  6. R. Butowt, K. Bilinska, SARS-CoV-2: Olfaction, Brain infection, and the urgent need for clinical samples allowing earlier virus detection, „ACS Chemical Neurosciene” 2020, nr 11 (9), s. 1200-1203 [online], doi:10.1021/acschemneuro.0c00172, [dostęp:] 12.01.2021.
  7. M. da Silva Pedrosa, C.R. Sipert, F.  Neves Nogueira, Altered taste in patients with COVID‐19: the potential role of salivary glands, „Oral Diseases” 2020, [online], https://doi.org/10.1111/odi.13496, [dostęp:] 12.01.2021.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij