Ukąszenia owadów u dzieci – objawy i pierwsza pomoc. Co stosować na ugryzione miejsca?
Katarzyna Gmachowska

Ukąszenia owadów u dzieci – objawy i pierwsza pomoc. Co stosować na ugryzione miejsca?

Ukąszenia owadów, zwłaszcza w sezonie letnim, przysparzają sporo problemów, gdyż mogą wywoływać silny świąd, obrzęk w miejscu ukłucia lub nawet prowadzić do zagrażającego życiu wstrząsu anafilaktycznego u osób uczulonych na jad insektów. Jak postępować w przypadku ukąszeń u dzieci? 

W Polsce najczęściej dochodzi do ukąszeń przez komary, pluskwy, osy, pszczoły, pchły lub meszki. W przypadku nasilonych objawów skórnych po ukąszeniu przez owada można zastosować preparaty zawierające kortykosterydy, leki przeciwhistaminowe, mentol, alantoinę, dekspantenol czy nafazolinę.  

Jakie owady w Polsce mogą kąsać? 

 W polskich warunkach klimatycznych do ukąszeń przez owady najczęściej dochodzi przez: 

  • komary – zazwyczaj zmiany ułożone są asymetrycznie na całym ciele. Początkowo powstaje obrzęk i zaczerwienienie miejsca ukąszenia, którym towarzysz silny świąd. Objawy zanikają najczęściej w ciągu 48 godzin. 
  • osy i pszczoły – zmiana ma postać białej plamki z czerwoną obwódką. Należy dokładnie przyjrzeć się, czy w miejscu ukłucia nie pozostało żądło.

Po użądleniu przez pszczołę w skórze dziecka pozostaje żądło wraz z woreczkiem zawierającym jad, a sam owad gnie. Osy oraz trzmiele nie pozostawiają żądła, przez co mogą użądlić wielokrotnie. Osa oraz szerszeń, w przeciwieństwie do pszczoły, mogą zaatakować niesprowokowane. W przypadku obecności żądła w miejscu ukąszenia należy je jak najszybciej usunąć, uważając, by nie podrażnić znajdującego się na końcu żądła woreczka z jadem, gdyż może to spowodować przedostanie się do skóry kolejnej porcji jadu owada. Przez kilka dni w miejscu użądlenia może utrzymywać się opuchlizna i stwardnienie skóry. 

  • pluskwy – ukąszenia charakteryzują się czerwonymi krostkami, podobnymi do ugryzień komara oraz zazwyczaj są ułożone liniowo. Pluskwy są aktywne głównie nocą, często bytują w materacach łóżek.  
  • pchły – zmiany najczęściej ułożone są asymetrycznie, zwykle na podudziach w okolicach kostek.  
  • meszki – często powstaje duży obrzęk, któremu towarzyszy ból i świąd. 

Zdarzają się także ukąszenia przez pająki, które objawami przypominają ukąszenia przez owady.  

Objawy  ukąszeń owadów u dzieci

Po ukąszeniu przez owada wraz z jego śliną do skóry dziecka dostają się różne substancje, które odpowiedzialne są powstanie obrzęku, świądu, a nawet wywołanie wstrząsu anafilaktycznego u osoby uczulonej.  

W miejscu ukąszenia przez owada u dziecka zazwyczaj powstaje rumień i miejscowy obrzęk (tzw. bąbel), którym może towarzyszyć ból, pieczenie oraz świąd. Objawy zanikają najczęściej w ciągu 48 godzin od momentu ukąszenia. Bardzo rzadko u dziecka po ukąszeniu przez owada może wystąpić uogólniona pokrzywka skórna, obrzęk naczynioruchowy lub nawet wstrząs anafilaktyczny.  

Uczucie świądu powoduje rozdrapywanie przez dzieci miejsca ukąszenia, co może prowadzić do zakażenia bakteryjnego skóry i pozostawania blizny lub przebarwienia skóry.  

Zmiany skórne po ukąszeniu owadów zazwyczaj zanikają samoistnie, choć niekiedy mogą się być obecne nawet kilkanaście dni. W razie utrzymującego się wiele dni nasilonego obrzęku o średnicy powyżej 10 cm po ukąszeniu przez owady, zwłaszcza przez osę lub pszczołę, można podejrzewać uczulenie na jad owadów błonkoskrzydłych, co wymaga dalszej diagnostyki alergologicznej.  

W przypadku ukąszenia przez osę lub pszczołę w okolicę głowy, wargi, szyję, błony śluzowe jamy ustnej lub gardło należy obserwować, czy nie pojawiają się zagrażające życiu objawy takie jak trudności w oddychaniu lub mówieniu, nasilony opuchlizna, niepokój, złe samopoczucie, świszczący oddech lub chrypka. Jeśli wystąpią, należy pilnie udać się do najbliższego Szpitalnego Oddziału Ratunkowego lub wezwać pogotowie ratunkowe.  

Powiązane produkty

Co stosować u dzieci na ukąszenia owadów?  

W przypadku nasilonych objawów skórnych po ukąszeniu przez owada stosuje się leki zmniejszające stan zapalny oraz ograniczające dolegliwości bólowe i świąd. Do najczęściej stosowanych preparatów należą: 

  • leki przeciwhistaminowe – mogą być stosowane miejscowo na skórę lub doustnie,
  • kortykosteroidy – zazwyczaj maść z hydrokortyzonem. Należy pamiętać, aby zmienione miejsce smarować przez krótki okres cienką warstwą maści,
  • preparaty zawierające mentol, alantoinę, dekspantenol lub nafazolinę – stosowane miejscowo zmniejszają świąd i ograniczają obrzęk zapalny,
  • pomocne mogą być zimne okłady, smarowanie spirytusem kosmetycznym lub przyłożenie rozkrojonej cebuli.  

Dowiedz się także, jakie są domowe metody na świąd i opuchliznę po ukąszeniach.

Jeśli w wyniku drapania miejsca ukąszenia dojdzie do nadkażenia bakteryjnego, można zastosować maść z antybiotykiem.  

Najpoważniejszym powikłaniem użądlenia przez owada u dziecka jest wstrząs anafilaktyczny. Rozwija się on u osób uczulonych, zazwyczaj po ukąszeniu w okolicę głowy lub szyi. Do objawów wstrząsu anafilaktycznego należą m.in. duszność, trudności z oddychaniem i mówieniem, spadek ciśnienia krwi, obrzęk warg i języka, pokrzywka skórna, wymioty, bóle brzucha oraz utrata przytomności.  

Dzieci uczulone na jad owadów błonkoskrzydłych (lub ich rodzice) powinny posiadać adrenalinę, którą podaje się w przednioboczną powierzchnię uda, jeśli występują objawy wstrząsu anafilaktycznego po użądleniu przez owada.  

Celem profilaktyki przed ukąszeniami przez owady zaleca się stosowanie repelentów, czyli środków odstraszających owady w formie płynów, aerozoli, żeli itp.  

  1. A. Kaszuba, M. Kuchciak-Brancewicz, Leczenie i profilaktyka chorób skóry u dzieci, [w:] A. Kaszuba, M. Kuchciak-Brancewicz, Ilustrowana dermatologia dziecięca. Podstawowe problemy kliniczne w pytaniach i odpowiedziach, Wydawnictwo Czelej, Lublin 2013. 
  2. S. Jabłońska, S. Majewski, Choroby skóry i choroby przenoszone drogą płciową, PZWL Wydawnictwo Lekarskie, Warszawa 2010.  
  3. S. J. Robertson, R. J. G. Rycroft, S. H. Wakelin, Dermatologia, PZWL Wydawnictwo Lekarskie, Warszawa 2010. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • ADHD u dzieci – przyczyny, objawy, leczenie zespołu nadpobudliwości psychoruchowej

    ADHD (zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi) jest jednym z najczęstszych zaburzeń neurorozwojowych u dzieci. Do objawów pozwalających rozpoznać ADHD należą: nadpobudliwość, zaburzenia koncentracji oraz impulsywność. Nieleczone ADHD prowadzi do rozwoju problemów emocjonalnych, trudności w funkcjonowaniu społecznym, do obniżenia osiągnięć w nauce oraz do problemów w kontaktach z rówieśnikami. Jak rozpoznać to zaburzenie i jak pomóc dziecku z ADHD?

  • Standardowe mleko modyfikowane. Co znajduje się w mleku dla niemowląt?

    Kiedy dziecko jest zdrowe, nie ma alergii i większych problemów z trawieniem, można podawać mu tzw. standardowe mleko modyfikowane odpowiednie dla jego wieku. Takie preparaty mają na rynku status tzw. środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego. Ich skład jest regulowany prawem i ściśle nadzorowany. Dlaczego jednak takie mleko jest nazywane modyfikowanym i na czym te modyfikacje polegają? Jednym z głównych składników mleka modyfikowanego jest mleko krowie. Mleko krowie różni się od ludzkiego pod wieloma względami. Zawartość podstawowych składników odżywczych – tłuszczu, białka i węglowodanów – jest inna w każdym z nich.

  • Aspirator do nosa — jak używać ręcznego, a jak elektrycznego?

    U noworodków i niemowląt katar może stanowić znaczące zagrożenie, ponieważ dzieci do ok. 1 roku życia oddychają wyłącznie przez nos. Występująca u najmłodszych zalegająca wydzielina w nosku powstrzymuje oddychanie, jedzenie i picie. Dodatkowo nieusunięta wydzielina może prowadzić do powikłań w postaci stanów zapalnych w obrębie oka, ucha, oskrzeli lub płuc, co może stanowić zagrożenie dla zdrowia dziecka. Z pomocą przychodzą aspiratory do nosa, które można stosować u dzieci już od chwili narodzin. Są prostą, wygodną i bezpieczną metodą usuwania zalegającej wydzieliny u maluszka.

  • Wymioty u dziecka – przyczyny i skutki. Co robić, gdy dziecko wymiotuje?

    Ostatnio obserwujemy w Polsce gwałtowny wzrost liczby dzieci zgłaszających się do przychodni i szpitali z silnymi wymiotami. U dzieci wywoływane są one zwykle przez zakażenia wirusowe, bakteryjne, a także przez błędy dietetyczne. Co ma zrobić rodzic, gdy dziecko wymiotuje? Podpowiadamy.

  • Łuszczyca u niemowląt i dzieci – przyczyny, objawy i leczenie. Jak dbać o skórę łuszczycową u dziecka?

    Łuszczyca u niemowląt i dzieci to przewlekła choroba zapalna skóry, która nastręcza wielu trudności małym pacjentom. Na skórze dziecka pojawiają się zmiany (grudki) pokryte tzw. blaszką łuszczycową przypominającą łuskę. Łuszczyca nie jest chorobą zakaźną, ale duży wpływ na jej pojawienie się mają czynniki genetyczne. W jaki sposób się ją leczy? Jak wygląda profilaktyka łuszczycy u dzieci?

  • Bostonka – przyczyny, objawy, leczenie choroby bostońskiej

    Bostonka to choroba zakaźna wywoływana przez enterowirusy, głównie wirusa Coxsackie A16. Najczęściej chorują dzieci do 5. roku życia, choć mogą na nią zachorować także dorośli. Nazywana jest chorobą dłoni, stóp i jamy ustnej (HFMD), ponieważ jej najbardziej charakterystycznym objawem jest wysypka – wykwity skórne – bolesne, nieswędzące pęcherzyki występujące na podeszwach stóp, dłoniach oraz na błonie śluzowej jamy ustnej. Sprawdź, jak można się zarazić – czy konieczny jest bezpośredni kontakt? Jak leczy się chorobę bostońską?

  • Witamina D dla dzieci – dawkowanie, objawy i skutki niedoboru

    Witamina D jest hormonem steroidowym, który kontroluje wiele istotnych dla organizmu procesów. Dostarczenie jej (poprzez syntezę skórną oraz wraz z pożywieniem) jest szczególnie ważne w przypadku najmłodszych. Witamina D wpływa na układ kostny dzieci poprzez regulację gospodarki wapniowo-fosforanowej, działa immunomodulująco, podnosząc odporność i obniżając poziom cytokin prozapalnych, ma również działanie antykancerogenne oraz neuro- i kardioprotekcyjne. Jaką dawkę witaminy D podawać dziecku? Witamina D dla dzieci w kroplach, kapsułkach twist-off, sprayu czy tabletkach?

  • Masaż Shantala – na czym polega? Jakie korzyści przynosi masowanie niemowląt?

    Masaż Shantala to technika masowania niemowląt i małych dzieci, która swoje korzenia ma w starożytnych Indiach, a do Europy trafiła za sprawą francuskiego położnika Frederique’a Leboyera. Ma ona pozytywny wpływ na rozwój psychoruchowy malucha, wycisza i relaksuje, poprawia jakość snu, reguluje trawienie. Masaż Shantala umożliwia nawiązanie bliskiej relacji z dzieckiem, zapewnia mu poczucie bezpieczeństwa. Mogą go wykonywać zarówno rodzice, jak i terapeuci.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij