Leki na serce wspomagają terapię przeciwnowotworową
Katarzyna Szulik

Leki na serce wspomagają terapię przeciwnowotworową

Każda kolejna choroba coraz mocniej nadwyręża nasze zdrowie, ale jak się okazuje, współistnienie niektórych, nawet bardzo poważnych schorzeń, może mieć pozytywny wpływ na ich leczenie. Naukowcy z Hiszpanii przeprowadzili badania, które dowodzą, że przyjmowanie leków na serce zmniejsza prawdopodobieństwo wystąpienia uszkodzeń serca będących skutkiem ubocznym terapii przeciwnowotworowej. To zjawisko nosi nazwę kardiotoksyczności.

Postępy w leczeniu onkologicznym dają pacjentom nadzieję na długie życie i skuteczne wyleczenie, ale jednocześnie choroba sercowo–naczyniowa jest jednym z najczęstszych działań niepożądanych terapii przeciwnowotworowej. Częstość występowania problemów z sercem różni się w zależności od rodzaju leku, wielkości dawki i cech samego pacjenta. 

Kardiotoksyczność leczenia przeciwnowotworowego

Zjawisko kardiotoksyczności dotyczy przede wszystkim pacjentów leczonych cytostatykami, ze szczególnym uwzględnieniem antybiotyków antracyklinowych oraz leczonych radioterapią w rejonie klatki piersiowej. To właśnie one w największym stopniu działają toksycznie na mięsień sercowy, wywołując długotrwałe, negatywne konsekwencje dla układu sercowo–naczyniowego, utrzymującego się nawet ćwierć wieku po zakończeniu leczenia.

Powikłania kardiologiczne terapii onkologicznej występują najczęściej u pacjentów z już istniejącymi chorobami tego rodzaju, takimi jak choroba niedokrwienna serca, kardiomiopatia czy niewydolność krążenia. Ryzyko powikłań zwiększa także terapia łączona, obejmująca chemio– i radioterapię. 

Leki na serce kontra kardiotoksyczność

Podczas kongresu naukowego Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego naukowcy z dwóch hiszpańskich szpitali przedstawili wyniki badań sugerujące, że podawanie leków nasercowych pacjentom z rakiem pozwala zmniejszyć prawdopodobieństwo wystąpienia kardiotoksyczności. Metoda ta jest skuteczna w przypadku osób z białaczką i rakiem piersi, pozwala uniknąć schorzeń serca przez 10 proc. chorych. 

W ramach badania pacjentom chorym na wspomniane nowotwory podawano beta-blokery, inhibitory konwertazy angiotensyny, bądź blokery receptora angiotensyny. Dobór leku powinien uwzględniać indywidualne uwarunkowania zdrowotne każdego pacjenta, tak by dodatkowe leki nie pogorszyły jego stanu. 

Polecane dla Ciebie

Obiecujące wyniki eksperymentu

Badanie, które doprowadziło naukowców do wspomnianych wniosków, uwzględniało spostrzeżenia płynące z dziewięciu randomizowanych badań. Ich uczestnicy, w liczbie 913, byli poddawani przede wszystkim chemioterapii antracyklinami. W ramach eksperymentu 534 pacjentów otrzymywało leki nasercowe: beta-blokery, inhibitory ACE lub ARB, bądź oba typy leków. Na potrzeby badania kardiotoksyczność została zdefiniowana jako obniżenie funkcji pompy serca, rozumiane jako spadek frakcji wyrzutowej lewej komory poniżej 50 proc. lub niewydolność serca możliwa do zaobserwowania w okresie obserwacji wynoszącym 12 miesięcy. Jak się okazało, kardiotoksyczność wystąpiła u 108 pacjentów, natomiast ryzyko jego wystąpienia u chorych biorących leki nasercowe było znacznie niższe. 

Pacjentki wysokiego ryzyka

Kardiotoksyczność to w dużej mierze problem pacjentów (czy też przede wszystkim pacjentek) z rakiem piersi, ponieważ to w ich wypadku najczęściej stosuje się radioterapię w rejonie klatki piersiowej. Z tego względu naukowcy poszukują sposobów na obniżenie ryzyka negatywnych skutków ubocznych dla serca. W 2018 r. ukazało się badanie lekarzy z Uniwersytetu w Kentucky, które wskazuje na dwa leki o wysokiej skuteczności w kontekście zapobiegania kardiotoksyczności powiązanych z tym rodzajem nowotworu. 

W badaniu przyglądano się reakcji na wspomniane leki pacjentek z rakiem piersi HER2-dodatnim leczonych herceptyną, środkiem niezwykle skutecznym w terapii raka piersi, a zarazem znacząco zwiększającym ryzyko chorób układu sercowo–naczyniowych. U jednej na cztery pacjentki rozwijają się schorzenia tego typu. 

Naukowcy postanowili sprawdzić, czy podawanie im beta-blokerów lub inhibitorow ACE jest w stanie zmniejszyć skalę powikłań kardiologicznych. Jak się okazało, w przypadku, gdy pacjentom podawano wyłącznie herceptynę, dodatkowe leki nie były w stanie zredukować jej negatywnego wpływu. Jeśli jednak pacjentki przed otrzymaniem herceptyny dostały także doksorubicynę, ryzyko wystąpienia problemów sercowych było znacznie niższe. W grupie kontrolnej wynosiło ono aż 47 proc. natomiast w eksperymentalnej, gdzie pacjentki dostawały leki nasercowe, spadało do nawet 30 proc. 

Potwierdzenie wyników badań wymaga dalszych prac, by móc stwierdzić, którzy pacjenci najmocniej skorzystają na łączeniu terapii onkologicznej i kardiologicznej. Wiadomo jednakże, że nowotwory i choroby układu sercowo–naczyniowego łączą wspólne czynniki ryzyka, takie jak otyłość, palenie papierosów i niezdrowe odżywianie. Działaniem profilaktycznym w przypadku obu typów schorzeń, zaliczających się do ścisłej czołówki w zakresie przyczyn śmiertelności jest więc zmiana trybu życia na zdrowszy. 

  1. University of Kentucky, Study: Two drugs prevent heart problems in breast cancer patients, "eurekalert.org" [online], https://www.eurekalert.org/pub_releases/2018–03/uok–std030918.php, [dostęp:] 10.12.2019 r.
  2. European Society of Cardiology, Common heart drugs linked with less heart damage from cancer therapy, "eurekalert.org" [online], https://www.eurekalert.org/pub_releases/2019–12/esoc–chd120219.php, [dostęp:] 10.12.2019 r.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Leki przeciwwirusowe na grypę. Czym jest amantadyna, rymantadyna, oseltamiwir i zanamiwir?

    Najsilniejszymi lekami przeciwwirusowymi na grypę są amantadyna, rymantadyna (leki starej generacji), oseltamiwir i zanamiwir (leki nowej generacji). Stosowane są jedynie na wskazanie lekarza, który tylko w uzasadnionych przypadkach wdroży leczenie tymi substancjami. Mają one charakter wirusostatyczny, a leczenie z ich udziałem trwa najczęściej 5. dni. Jakie są przeciwwskazania do stosowania leków przeciwwirusowych, jaki jest ich mechanizm działania oraz kiedy leki na grypę są skuteczne? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Etenzamid – składnik leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych. Właściwości, przeciwwskazania

    Etenzamid, czyli salicylan, to składnik, który często jest łączony z kwasem acetylosalicylowym i kofeiną. Komplet tych związków sprawia, że ich skuteczność przeciwbólowa lub przeciwzapalna jest bardzo wysoka. Zazwyczaj preparaty z tym składnikiem zalecane są w bólach głowy, bólach mięśniowo-szkieletowych, a także bólach o umiarkowanym nasileniu o podłożu zapalnym. Czy u dzieci można stosować etenzamid, jaka jest bezpieczna, maksymalna dawka dzienna tej substancji dla osoby dorosłej i jaki jest mechanizm działania etenzamidu? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Izotretynoina – działanie, dawkowanie, skutki oboczne, zasady terapii

    W ostatnich latach bardzo popularne stało się leczenie trądziku izotretynoiną. Pomimo wielu skutków ubocznych, z jakimi wiąże się ta terapia, decydują się na nią nawet te osoby, u których trądzik nie jest wyjątkowo nasilony. Czym jest izotretynoina, dlaczego kobiety w ciąży nie mogą jej stosować oraz jak wylicza się dawkę skumulowaną?

  • Dlaczego profilaktyczne picie płynu Lugola jest niebezpieczne dla zdrowia?

    W ostatnich dniach bardzo wzrosło zainteresowanie płynem Lugola. Niektórzy próbują stosować go profilaktycznie, a nie na skutek wyraźnych wskazań zdrowotnych. Wprawdzie płyn Lugola wykazuje działanie antyseptyczne, a znajdujący się w nim jod wpływa korzystnie na pracę tarczycy, tak zażywanie go na „ własną rękę" może mieć bardzo negatywne, a wręcz tragiczne w skutkach konsekwencje. Dlaczego nie powinniśmy stosować płynu Lugola bez wyraźnych wskazań lekarskich i czym jest trądzik jodowy? 

  • Chlorheksydyna – w czym wystepuje? Leki z nią w składzie

    Chlorheksydyna to jeden ze środków najpowszechniej stosowanych do celów antyseptyki. Warto wiedzieć w jakich produktach występuje oraz jakie są przeciwwskazania do jego użycia. 

  • Jak działa mentol? W jakich produktach można go znaleźć?

    Mentol, który kojarzymy ze świeżym zapachem i odświeżającym smakiem, wykazuje wiele właściwości leczniczych. Z tego względu znajdziemy go nie tylko w kosmetykach czy popularnych produktach spożywczych, ale także i farmaceutykach. Jakie zatem dokładnie działanie wykazuje mentol? Czy może być szkodliwy? Kto powinien ograniczyć jego stosowanie?

  • Co stosować na oparzenia?

    Niewielkie i stosunkowo niegroźne oparzenia objawiają się zaczerwienioną skórą, bólem, obrzękiem lub pęcherzami. Możemy je samodzielnie wyleczyć przy zastosowaniu odpowiednich środków. Jakie zatem preparaty na oparzenia warto mieć w domowej apteczce? Podpowiadamy.

  • Jodek potasu – działanie, dawkowanie, profilaktyka. Kiedy i dlaczego należy go użyć?

    Określoną dla danej grupy wiekowej ilość jodku potasu należy przyjąć w jednorazowej dawce dobowej, która umożliwi wysycenie tarczycy i jej ochronę przed radioaktywnym jodem.  Przyjęcie odpowiedniej ilości jodku potasu chroni przed narażeniem popromiennym przez maksymalnie 24 godziny od przyjęcia dawki wysycającej. Czy profilaktyczne zażywanie jodku potasu jest wskazane i bezpieczne?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij