Insulina w tabletkach — pieśń przyszłości?
Julia Krupińska

Insulina w tabletkach — pieśń przyszłości?

Tabletki są idealnym rozwiązaniem dostarczania insuliny osobom chorym na cukrzycę. Niestety, na razie niedostępnym. Wielu cukrzyków wstrzykuje sobie samodzielnie insulinę podskórnie, co budzi często strach przed igłą, sprawia, że część chorych nie stosuje się do zaleceń lekarskich, wzrasta ryzyko zakażeń skóry, a także groźnej hiperglikemii. Tabletki wyeliminowałyby wiele wad obowiązujących metod leczenia tej choroby. Na jakim etapie są prace nad insuliną w tabletkach?

Stworzenie skutecznej tabletki z insuliną nie jest proste i do tej pory nie istnieje jeszcze na rynku lek w tej formie, ponieważ insulina szybko ulega rozkładowi, kiedy wchodzi w reakcję z sokami żołądkowymi oraz enzymami trawiennymi. Głównym zadaniem uczonych jest opracowanie takiego sposobu, by mogła ona pokonać napotkane w układzie pokarmowym bariery i w odpowiednim stężeniu dostać się do krwiobiegu. Insulina to hormon białkowy, a z rozkładem białek radzą sobie świetnie — pepsyna w żołądku i trypsyna, chymotrypsyna oraz karboksypeptydaza w jelicie. Leki peptydowe (takim jest insulina) są bardzo wrażliwe na ich działanie, co skutkuje zmniejszeniem aktywności biologicznej tych enzymów. Druga przeszkoda to wysoka masa cząsteczkowa insuliny, w związku z czym hormon jest słabo wchłaniany przez błonę śluzową układu pokarmowego. Natomiast trzeci wymieniany problem stanowi trudność w pokonaniu przez insulinę mucyny. Mucyna jest glikoproteiną występującą w żołądku i jelicie w celu ochrony błon śluzowych przed wpływem enzymów trawiennych. Ma za zadanie blokować patogeny oraz obce cząsteczki przed dostaniem się do kolejnych warstw dróg pokarmowych. 

Mimo tych barier naukowcy z Harvard John A. Paulson School of Engineering and Applied Sciences obwieścili niedawno, że opracowali skuteczną pastylkę z insuliną, której soki żołądkowe i enzymy nie są straszne. Aby to osiągnąć, badacze umieścili insulinę w cieczy jonowej zawierającej cholinę oraz kwas geraniowy, a całość zamknęli w osłonie odpornej na soki i enzymy. Dzięki temu tabletka po pokonaniu żołądka dociera do jelita cienkiego, w którym uwalniana jest insulina skondensowana w jonowej cieczy. Następnie hormon przenika przez śluzówkę jelita oraz połączenia komórkowe ściany tego narządu, skąd dalej trafia do krwiobiegu.

Insulina nie dla każdego cukrzyka

Cukrzyca nazywana jest chorobą cywilizacyjną. Szacuje się, że liczba zachorowań wzrośnie z 382 milionów w 2013 roku do 592 milionów w ciągu najbliższych 20 lat (dane Światowej Organizacji Zdrowia). Nie wszyscy diabetycy wymagają podawania insuliny. Konieczność takiego leczenia dotyczy osób z cukrzycą typu 1 i niektórych chorych na cukrzycę typu 2. Dlatego cukrzyca typu 1 nazywana jest również insulinozależną — w jej przypadku w wyniku autoagresji dochodzi do uszkodzenia komórek beta wysp trzustkowych, stąd produkcja insuliny jest znacznie zmniejszona lub całkowicie zahamowana. Z kolei chorzy na cukrzycę typu 2 wykazują zmniejszoną wrażliwość komórkową na insulinę i w znacznym stopniu stan ten jest wynikiem niezdrowego stylu życia. U części chorych z cukrzycą typu 2 w leczeniu wystarczy zmiana nawyków — uprawianie sportu i dieta dla diabetyków. U niektórych ludzi lekarze zalecają przyjmowanie doustnych leków przeciwcukrzycowych. W pozostałych przypadkach konieczne jest zastosowanie wstrzyknięć z insuliną.

Insulina usprawnia transport glukozy do komórek, a przez to obniża jej poziom. Gdy produkcja tego hormonu jest zaburzona, wówczas w organizmie utrzymuje się za wysokie stężenie cukru, co w rezultacie po pewnym czasie prowadzi do wielu problemów ze zdrowiem: wzrasta ryzyko chorób serca, udarów, nefropatii, retinopatii, a także amputacji nóg.  

Pompa insulinowa i insulina wziewna

Część pacjentów korzysta z tzw. pomp insulinowych. Pompa jest niewielkim urządzeniem, które zapewnia stały dopływ insuliny oraz pozwala dokładniej kontrolować cukrzycę. Ze względu na wysoki koszt jest refundowana tylko w przypadku kobiet ciężarnych i dzieci. Niemałe nadzieje wzbudzają też od lat prace nad insuliną podawaną w formie inhalacji. Pierwszy taki preparat trafił na rynek w 2006 roku, lecz w 2007 został wycofany. Kolejna wziewna insulina została zaaprobowana przez Amerykańską Agencję ds. Żywności i Leków w 2014 roku. Insuliny wziewne nie powinny być stosowane przez astmatyków, chorych na POChP (przewlekłą obturacyjną chorobę płuc), palaczy i byłych palaczy.

Insulina w tabletkach — idealne rozwiązanie?

Stworzenie skutecznej insuliny w tabletkach pomogłoby wyeliminować wiele problemów, z którymi zmagają się osoby chore na cukrzycę. Strach przed igłą, ból związany z zastrzykami, dyskomfort psychiczny, zakażenia skóry w miejscu iniekcji — tych konsekwencji można by było uniknąć. Według specjalistów w ten sposób udałoby się poprawić również wyniki stężenia insuliny we krwi i zapobiec efektom ubocznym, jak np. hiperinsulinemii, hipoglikemii czy przybieraniu na wadze. 

Aktualnie dwie insuliny doustne przeszły już testy kliniczne z udziałem pacjentów. Jednak to nadal za mało. Badane grupy były niezbyt liczne (ok. 20 osób) i dotyczyły jedynie chorych na cukrzycę typu 2 (konieczne jest sprawdzenie leków na pacjentach z cukrzycą typu 1). Ponadto po podaniu insuliny doustnie zaobserwowano wahania w jej absorpcji. W przypadku jednego z preparatów zauważono też działania niepożądane w postaci, m.in. nadmiernej potliwości i zawrotów głowy.

Insulina w tabletkach opracowana przez naukowców z Harvardu dopiero stoi przed perspektywą badań klinicznych. Na tę chwilę (choć zapowiedzi wyglądają obiecująco) należy powstrzymać entuzjazm i cierpliwie poczekać. O skutkach długoterminowych nic na razie nie da się powiedzieć.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Kontrolne badania profilaktyczne – jak często powinniśmy je wykonywać?

    Jak często powinniśmy wykonywać badania profilaktyczne? To zależy od płci i wieku, choć niektóre z badań skierowane są do wszystkich, niezależnie od metryki. Oto kalendarz badań profilaktycznych.

  • 10 faktów o czosnku

    Okazuje się, że choć czosnek jest niemal w każdej polskiej kuchni, to jednak mało o nim wiemy. Czy można mieć alergię na czosnek? Jak czosnek chroni nasze naczynia krwionośne i czy faktycznie działa jak antybiotyk?

  • Jak uniknąć przeziębienia?

    Wiadomo, że w chwilach osłabienia łatwiej dopadają nas infekcje. Wiemy też, że poprzez swój styl życia możemy wzmocnić odporność. Oto kilka najlepszych sposobów na to, by przeziębiać się jak najrzadziej.

  • Domowe sposoby na przeziębienie

    Przeziębienie jest najczęściej diagnozowaną dolegliwością w okresie jesienno–zimowym. Zmiany temperatur i niekorzystne czynniki atmosferyczne osłabiają nasz układ odpornościowy, który staje się bardziej podatny na działanie rinowirusów. Warto wówczas wzmocnić organizm, sięgając w pierwszej kolejności po naturalne środki czerpiące moc z przyrody.

  • Witamina D i pochodne — niedobór, nadmiar, źródła występowania, dawkowanie

    Niedobór witaminy D może mieć więcej niż 90 proc. Polaków. To spory problem, ponieważ witamina D ma ogromne znaczenie dla naszego zdrowia. Jest dobra na kości i odporność, wspomaga układ krwionośny, wpływa na nastrój, ma też wiele innych funkcji. Gdzie jej szukać, jak ją przyjmować i jak rozpoznać niedobór oraz nadmiar witaminy D w organizmie?

  • Zmarszczki mimiczne – dlaczego powstają i jak z nimi walczyć?

    Marszczenie i podnoszenie brwi, uśmiech lub mrużenie oczu – nie sposób wyobrazić sobie funkcjonowania bez mimiki. Poprzez pracę dziesiątek mięśni twarzy wysyłamy niewerbalne komunikaty do otoczenia. Ta zdolność okupiona jest jednak przykrymi dla wielu konsekwencjami w postaci najpierw delikatnych, później coraz głębszych zmarszczek. Skąd się biorą? Jak ukryć, wygładzić, zlikwidować zmarszczki mimiczne?

  • Katar sienny – jak się objawia i jakie są sposoby na alergiczny nieżyt nosa?

    Katar sienny, zwany też katarem alergicznym, to zmora uczuleniowców. Jego objawy to nie tylko cieknąca, bezbarwna wydzielina z nosa czy świąd i zaczerwienienie nosa. Katar może odbijać się na naszym samopoczuciu, jakości snu, powodować bóle głowy lub gorączkę. Czy istnieje domowy sposób na katar alergiczny? Jak go wyleczyć i ile trwa? Kiedy z katarem siennym pójść do lekarza? 

  • Wapno na alergię – czy wapń rzeczywiście pomaga w walce z objawami alergii?

    Wapń to nie tylko budulec kości. Ma wiele bardzo ważnych zadań w naszym organizmie, o których często zapominamy, bo – jak wynika z badań – zaspokajamy jedynie ok. 60 proc. zapotrzebowania na ten pierwiastek. Po wapń, zwany potocznie wapnem, sięgamy przy objawach alergii. Czy słusznie? Komu i kiedy faktycznie potrzebny jest wapń?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij