Przegląd jaj wielkanocnych
Katarzyna Szulik

Przegląd jaj wielkanocnych

Jajka to jeden z symboli Wielkanocy. Tradycyjnie na stołach dominują jaja kurze, ale może w tym roku warto postawić na kacze, gęsie lub przepiórcze?

Jaja kurze

Zacznijmy od jaj kurzych. W ich składzie znajdziemy szereg witamin, w tym A, E, D, K, B2 i B12, a także kwasy omega 3 i 6, fosfor, potas, żelazo, magnez, wapń i korzystnie wpływającą na wzrok luteinę.

WHO dopuszcza jedzenie 10 jaj w tygodniu, ale trzeba zastrzec, że w tej liczbie zawarte są też jajka znajdujące się w makaronach i innych produktach.

Zgodnie z jednym z żywieniowych mitów, jajka przyczyniają się do powstawiana miażdżycy. To prawda, że zawierają dużo cholesterolu (ok. 200 mg na jajko), ale nie mają dużego wpływu na jego poziom we krwi. Co więcej, jajko kurze zawiera lecytynę rozbijającą cholesterol i cholinę zapobiegającą odkładaniu się tłuszczów w wątrobie. Białko jaja kurzego zostało uznane przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) za białko wzorcowe, służące do odmierzania proporcji aminokwasów w produktach spożywczych.

Oznaczenia jaj kurzych

Zgodnie z wymogami Unii Europejskiej, kurze jaja są oznaczane specjalnym kodem X-YY-AABBCCDD, który teraz rozszyfrujemy. Z naszej, konsumenckiej perspektywy najważniejsze jest „X”, czyli pierwsza wybita na jajku cyfra:

0 – chów ekologiczny: kury biegają na świeżym powietrzu, są karmione ekologicznymi paszami oraz naturalnym pożywieniem (w tym robakami i świeżymi roślinami), a antybiotyki podaje im się w ostateczności;

1 – chów wolno wybiegowy: jak wskazuje nazwa, kury mają dostęp do wolnego wybiegu, mogą opuszczać kurnik;

2 – chów ściółkowy: kury nigdy nie opuszczają hali, ale mogą się swobodnie poruszać i znoszą jaja na swoich grzędach;

3 – chów klatkowy: kury całe życie spędzają w klatkach, często bez możliwości obrócenia się, a ich żywienie jest ściśle kontrolowane.

Nie będziemy rozstrzygać kwestii smaku poszczególnych rodzajów jajek. Wybór pomiędzy jajami z chowu ekologicznego i klatkowego to przede wszystkim zagadnienie etyczne.

Wróćmy do stempla. Po oznaczeniu związanym z chowem, dalej w kolejności mamy „YY”, czyli kod państwa członkowskiego Unii Europejskiej. Co dość oczywiste, jaja z Polski są oznaczone literami „PL”. Długi ciąg cyfr to po kolei kod województwa (dwie cyfry), kod powiatu (dwie cyfry), kod zakresu działalności (dwie cyfry) oraz kod firmy w danym powiecie (dwie cyfry).

Na opakowaniu jaj możemy znaleźć oznaczenia wagowe:

XL – bardzo duże jajka (o wadze 73 g i więcej),

L – jajka duże (63-73 g),

M – jajka średnie (53-63 g),

S – jaka małe (poniżej 53 g).

Na bazarach można dostać jaja bez stempla. Pochodzą one z gospodarstw, które mają mniej niż 50 niosek. Jaja wiejskie są często cenione za smak, ale trzeba mieć na względzie, że nie są kontrolowane.

Przy okazji Wielkanocy warto rozważyć kupno innych jaj niż kurze. W marketach bez większego problemu dostaniemy jaja przepiórcze, które są znacznie mniejsze od kurzych, a ich skorupka jest pokryta ciemnymi plamkami.

Jaja przepiórcze

Jajka przepiórcze charakteryzują się dużym udziałem żółtka w stosunku do białka. Mają mniej cholesterolu i tłuszczu w porównaniu do jaj kurzych, są bogate w fosfor, żelazo, miedź, cynk oraz witaminy z grupy B. Ich białko nie uczula, dlatego poleca się je alergikom i dzieciom. Jajka przepiórcze stosuje się też w diecie osób starszych, cierpiących na anemię, cukrzycę, problemy z ciśnieniem, choroby nerek i wątroby, a nawet przebywających w warunkach podwyższonego ryzyka promieniowania.  Ponadto uznaje się je za afrodyzjak.

Cztery-pięć jaj przepiórczych odpowiada jednemu jajku kurzemu.

Jaja kacze

Z dostępnością jaj kaczych jest gorzej, ale można je zdobyć za pośrednictwem internetu. Trzeba jednak starannie wybierać dostawców, bowiem kacze jaja częściej od kurzych są zakażone salmonellą.

Jajka kacze pod względem zawartości poszczególnych elementów zbliżone do kurzych, jednak w związku z tym, że są większe, dostarczają większej ilości składników odżywczych. Kacze jajka mają charakterystyczny, oleisty posmak, dlatego poleca się je raczej jako dodatek do ciast, a nie jako produkty do bezpośredniego spożywania.

Jaja gęsie

Jajka gęsie są podobne pod względem charakterystyki do kaczych. Zawierają sporo tłuszczu, są ciężkostrawne i nadają się do wypieków. W kontekście wielkanocnym, ich dużą zaletą jest wielkość i twarda skorupka, co czyni z nich idealną bazę do pisanek.

Jaja strusie

Strusie jajo może ważyć ponad 1,5 kg i stanowić równowartość 15-25 zwykłych jajek. Waga białka wynosi  ok. 1000 g, a żółtka ok. 300 g. Strusie jaja mają sporo cholesterolu, ale mogą mieć nawet 5 razy więcej cennych tłuszczów nienasyconych w stosunku do jaj kurzych. Skorupka strusiego jaja jest 10 razy grubsza niż kurzego, żeby się przez nią przebić używa się dłuta lub wiertarki. Strusie jajo często serwuje się pod postacią jajecznicy, ale może być po prostu oryginalną ozdobą świąteczną.

Strusie jaja najłatwiej jest zdobyć udając się na fermę, ale można je też kupić za pośrednictwem internetu. Przed świętami pojawiają się również w delikatesach.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Kiedy dieta roślinna może szkodzić zdrowiu?

    Korzyści zdrowotne płynące z przejścia na dietę opartą na roślinach podkreśla wielu lekarzy, natomiast aktywiści ekologiczni zwracają uwagę na jej pozytywy wpływ na kondycję planety. Mimo to przejście na wegetarianizm, a zwłaszcza weganizm, musi być połączone z suplementacją składników odżywczych obecnych wyłącznie w mięsie. Do tej pory podstawową pozycją z tej kategorii była witamina B12, ale eksperci z Wielkiej Brytanii radzą, by do tej listy dodać także cholinę. 

  • Jak wzmocnić odporność dietą podczas epidemii COVID-19?

    Choć nie istnieje dieta, która uchroni nas przed zakażeniem koronawirusem, to odpowiednio dobrany jadłospis może wspomóc naszą odporność – a ona jest kluczowa w obecnej sytuacji. Jakie produkty należy spożywać, by wzmocnić układ immunologiczny? 

  • Dieta przy zaburzeniach hormonalnych – najważniejsze zasady

    Układ hormonalny kontroluje funkcje fizjologiczne organizmu – zapewnia jego homeostazę, pełni rolę regulacyjną i odpowiada za nasze samopoczucie. Czy sposób, w jaki się odżywiamy, może mieć wpływ na jego działanie? Jak powinna wyglądać dieta w przypadku pojawienia się określonych zaburzeń hormonalnych? Sprawdźmy! 

  • Dieta przemysłowa – czym jest i kiedy się ją stosuje?

    Gdy żywienie dietą tradycyjną nie jest możliwe bądź wystarczające, można rozważyć włączenie tzw. diety przemysłowej podawanej albo w sposób doustny, albo za pośrednictwem specjalnie wytworzonego dostępu sztucznego do przewodu pokarmowego. Dieta przemysłowa – czym jest, jakie są jej rodzaje i u których pacjentów będzie wskazana? 

  • Szkodliwe połączenie potraw – jakich składników nie łączyć ze sobą? Zasady prawidłowego łączenia pokarmów

    Pomidor nie lubi ogórka. Brokuły zniweczą nasze starania podczas przygotowania świeżo złowionej ryby. A wypita do kolacji rozgrzewająca herbata – zapewne zwiększy ryzyko osteoporozy. Czy aby na pewno? Czy określone połączenia potraw naprawdę mogą nam tak zaszkodzić? Jak powinno się konstruować posiłki, aby były one dla nas bezpieczne, zdrowe i w dodatku przysłużyły się sylwetce? 

  • Immunożywienie – czym jest? Kiedy stosuje się dietę immunomodulującą?

    Żywienie to ważny element współczesnej medycyny. Nieodpowiednio przygotowany do interwencji pacjent odznacza się bowiem wyższym ryzykiem powikłań, a tym samym – gorszym rokowaniem leczenia. W ostatnich latach coraz częściej mówi się też o roli składników specjalnych, tzw. immnoskładników, które pozwalają na m.in. zwiększenie odporności organizmu, wpływając tym samym na przebieg zaordynowanej terapii oraz czas rekonwalescencji. Czym jest immunożywienie? 

  • Naukowcy pracują nad nową generacją środków regulujących apetyt

    Naukowiec z Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu bada, w jaki sposób Polacy reagują na różnego rodzaju aromaty. Na tzw. blotterach stara się stworzyć kombinacje zapachowe, które będą mogły pobudzać lub zmniejszać apetyt i wspomagać terapię osób z nieprawidłową masą ciała.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij