Czy berberyna może złagodzić nasilenie objawów stwardnienia rozsianego?

Około 2,8 miliona ludzi na całym świecie cierpi na stwardnienie rozsiane, na które obecnie nie ma lekarstwa. Naukowcy niedawno odkryli, że naturalny związek – berberyna – pomaga złagodzić nasilenie choroby u myszy. Są przekonani, że odkrycia te mogą mieć znaczny potencjał terapeutyczny w leczeniu zaburzeń neurologicznych, w tym także SM.

Około 2,8 miliona ludzi na całym świecie cierpi na stwardnienie rozsiane (SM, łac. Sclerosis Multiplex) — przewlekłą chorobę, która wpływa na centralny układ nerwowy organizmu i prowadzi do problemów z poruszaniem się, a nawet paraliżu. Obecnie nie ma lekarstwa na SM. Dostępne są terapie lecznicze, które spowalniają postęp choroby i łagodzą objawy. Naukowcy z Semnan University of Medical Sciences w Iranie odkryli, że naturalny związek, którym jest berberyna, pomaga złagodzić objawy choroby. Pracowali na modelu mysim. Badanie zostało niedawno opublikowane w czasopiśmie „Immunity, Inflammation and Disease”.

Czym jest berberyna?

Berberyna — znana również jako chlorowodorek berberyny — jest związkiem naturalnie występującym w różnych roślinach, w tym w berberysie europejskim, winogronach z Oregonu, gorzkniku kanadyjskim i kurkumie drzewnej. Jeśli chodzi o właściwości chemiczne, berberyna jest alkaloidem i ma żółty kolor. Jest stosowana w tradycyjnej medycynie chińskiej od tysięcy lat. Poprzednie badania wykazały, że pomaga organizmowi w walce ze stanami zapalnymi i infekcjami bakteryjnymi. Może być stosowana w leczeniu chorób, takich jak cukrzyca, choroby układu krążenia, niealkoholowe stłuszczenie wątroby i otyłość. Stosowanie berberyny zostało również powiązane z poprawą zdrowia jelit, niższym poziomem cholesterolu i niższym ciśnieniem krwi.

Mechanizmy berberyny – jak działa?

Mechanizm działania berberyny jest trojaki. Po pierwsze, aktywuje enzym w komórkach zwany kinazą białkową aktywowaną przez AMP – znany również jako metaboliczny „główny przełącznik”, ponieważ jest obecny w wielu narządach, w tym w mózgu, mięśniach, nerkach, sercu i wątrobie. Po drugie, działa przeciwzapalnie poprzez hamowanie cytokin prozapalnych w układzie odpornościowym. Po trzecie, jest przeciwdrobnoustrojowy, ponieważ promuje zdrowe bakterie jelitowe.

Berberyna i SM

W jaki sposób naturalny związek taki jak berberyna może pomóc osobie z SM? Stwardnienie rozsiane to choroba, w której układ odpornościowy zaczyna atakować ośrodkowy układ nerwowy. Jest również często związane ze zwiększonym poziomem stanu zapalnego, który z czasem pogarsza objawy. Według naukowców berberyna wydaje się mieć największy wpływ na organizm na poziomie komórkowym. Ma silne właściwości przeciwzapalne i przeciwutleniające.

Liczne badania potwierdzają, że przewlekły stan zapalny jest źródłem wielu dysfunkcji organizmu, ponieważ stan zapalny pozostawiony bez kontroli może powodować wiele problemów zdrowotnych, wykraczających poza zwykłe bóle. Może wpływać na stan psychiczny, zdrowie układu trawiennego, poziom energii i serce. Może także prowadzić do chorób przewlekłych lub w niektórych przypadkach pogarszać objawy tych schorzeń.

Przeciwzapalne działanie berberyny

W badaniu naukowcy wykorzystali mysi model SM, aby przetestować działanie berberyny. Myszy w dwóch grupach otrzymywały niską lub wysoką dawkę berberyny, podczas gdy trzecia grupa kontrolna otrzymywała słoną wodę.

Na podstawie wyników tego badania stwierdzono, że berberyna, likwidując stany zapalne ośrodkowego układu nerwowego, doprowadziła do zmniejszenia przepuszczalności i przerwania bariery krew-mózg, a tym samym do zmniejszenia penetracji komórek odpornościowych, funkcji i proliferacji komórek zapalnych w ośrodkowym układzie nerwowym i mózgu. Poprzez stymulację komórek przeciwzapalnych i regulatorowych to połączenie zwiększa wydzielanie z komórek szeregu mediatorów przeciwzapalnych, dzięki czemu mogą one redukować objawy choroby i poprawiać jej korzystny przebieg. Dlatego berberyna może zmniejszać objawy i poprawiać przebieg choroby w zwierzęcym modelu SM.

Czy berberyna stanie się lekiem na SM?

Kolejnym krokiem w badaniach jest ich pogłębienie w celu zrozumienia mechanizmu działania berberyny. Na razie są to wyniki, które otrzymano, pracując na modelu zwierzęcym. Następnym krokiem byłoby zastosowanie tych samych schematów i celów eksperymentalnych w badaniach na ludziach w różnych stanach autoimmunologicznych, w tym SM, i sprawdzenie, czy uda się uzyskać te same korzyści w zakresie modyfikacji choroby.