Niski poziom witaminy D w mózgu jest związany ze zwiększonym ryzykiem demencji

W najnowszym badaniu przedstawiono wyniki badań, które potwierdziły rolę witaminy D w rozwoju choroby Alzheimera. Eksperyment wykazał, że lepsze funkcje poznawcze miały te osoby, u których stężenie witaminy D w mózgu było wyższe. Przed badaniem nie było jasne, czy witamina D w ogóle jest obecna w tej części ciała.

Po raz pierwszy zbadano poziomy witaminy D w ludzkim mózgu. Sprawdzono także jej potencjalny wpływ na zdolność poznawcze człowieka. Naukowcy odkryli, że wyższy poziom witaminy D wiąże się z niższym ryzykiem demencji u osób starszych. Dokładna rola witaminy D w funkcjach poznawczych nie jest jeszcze w pełni poznana, dlatego z tego powodu wskazane jest przeprowadzenie dalszych badań.

Kiedy zaczyna się rozwijać choroba Alzheimera?

Naukowcy szacują, że co 65 sekund u jednego człowieka rozpoczyna się rozwój choroby Alzheimera (AD, ang. Alzheimer's Disease), a u około 70% osób z demencją, Alzheimer jest nieunikniony. Choroba ta wpływa przede wszystkim na zaburzenia pamięci, w znaczący sposób ograniczając także umiejętność logicznego myślenia. Mówi się, że AD to choroba, która dotyka osób w starszym wieku. Należy jednak pamiętać, że jej rozwój może rozpocząć się dużo wcześniej, bo nawet w wieku 40 lat. Możliwe przyczyny demencji, w tym AD, pozostają nieco niejasne, dlatego są przedmiotem ciągłych badań naukowych w wielu ośrodkach badawczych na całym świecie.

Jak poziom witaminy D wpływa na rozwój demencji?

W nowym badaniu obserwacyjnym po raz pierwszy zbadano obecność witaminy D w mózgu i jej potencjalny wpływ na zdolności poznawcze. Naukowcy przeanalizowali dane 290 zmarłych osób, które uczestniczyły w eksperymencie o nazwie Rush Memory and Aging Project, aż do momentu ich śmierci. Żaden pacjent nie cierpiał na demencję przy pierwszej rejestracji. Były to także osoby starsze. Umiejętności poznawcze uczestników były mierzone przez cały czas trwania badania. Pacjenci zgodzili się oddać swoje narządy do analizy po ich śmierci.

Jakie były wyniki badania?

Ponadto naukowcy odkryli, że wyższe stężenia witaminy D we wszystkich czterech analizowanych prze nich obszarach mózgu, były związane z około 30 procentową mniejszą szansą na rozwój demencji lub łagodnych zaburzeń poznawczych (do czasu ostatniej wizyty danej osoby przed śmiercią).

Innowacyjność badania wynika także z faktu, że nigdy wcześniej nie publikowano danych, które dotyczyłyby poziomu witaminy D w mózgu i we krwi, które jakkolwiek łączonoby z rozwojem zaburzeń demencyjnych. Naukowcy wskazują, że badanie to pomaga dostrzec korelację między poziomem witaminy D a demencją, ale nie tłumaczy w żaden sposób podstaw mechanizmów, które mogłyby by być przyczyną rozwoju tej choroby. Poziom witaminy D był u wszystkich uczestników badania różny, niemniej zawsze znajdował się w  granicach norm laboratoryjnych. Badanie nie przyczyniło się zatem do wyjaśnienia powiązania niedoborów witaminy D z rozwojem demencji.

Witamina D jako marker rozwoju chorób neurodegradacyjnych

Badacze sprawdzali poziom jednej formy witaminy D w mózgu, mianowicie 25(OH)D3. Obszarami mózgu, którym przyglądano się w sposób szczególny, była kora środkowo-skroniowa i środkowo-czołowa, móżdżek oraz przednia część istoty białej mózgu. Wszystkie te części mózgu  „są zaangażowane" w rozwój różnych typów demencji.

Eksperyment nie wykazał korelacji między poziomem witaminy D a płytkami amyloidowymi, które wcześniej uważano za jedną z potencjalnych przyczyn AD. Dostarcza to kolejnych dowodów na to, że temat ten wymaga szerszych badań,  a jednoznaczne przypisywanie blaszkom amyloidowym funkcji neurodegradacyjnych nie jest takie oczywiste. Brak konsensusu w tej sprawie jest jak najbardziej słuszny.

Zaangażowany w badanie dr Shea powiedział, że obecne badania zmierzają w kierunku rozwoju wątku tzw. otępienia naczyniowego. Podkreślił, że to, iż nie udało się powiązać nagromadzenia amyloidu z rozwojem demencji, może także wyjaśniać duży odsetek nieudanych badań klinicznych, które zostały oparte właśnie na tym mechanizmie.