Mężczyzna z chorobą wysokościową siedzi w górach
Mateusz Burak

Choroba wysokościowa – objawy, przyczyny i leczenie

Miłość do górskich wypraw i wspinaczek często okupiona jest koniecznością radzenia sobie z pewnymi problemami zdrowotnymi. Jednym z najczęstszych z nich jest choroba wysokościowa warto wiedzieć jak ją rozpoznać, a także w jaki sposób radzić sobie z jej objawami. 

Choroba wysokościowa jak sama nazwa mówi, jest związana z przebywaniem w pewnych warunkach. Wiążą się one ze zmniejszoną koncentracją tlenu w powietrzu. Jest to charakterystyczne dla wysokości powyżej 2500 m n.p.m. Zmniejszona zawartość tlenu w tych warunkach przestaje być wystarczająca dla fizjologicznych potrzeb ludzkiego organizmu. Choroba wysokogórska znana jest także jako choroba Acosta, hipobaroterapia. Jej objawy są obserwowane w szczególności u osób nieprzyzwyczajonych do przebywania powyżej 2500 m n.p.m.

Choroba wysokościowa – objawy

Nasilenie objawów zależy od kilku bardzo ważnych czynników. Wymienia się tutaj wiek, wagę, wartość ciśnienia tętniczego krwi, wydolność oddechową. Pod uwagę bierze się także tempo i czas wznoszenia na dane wysokości. Symptomy choroby wysokogórskiej obejmują:

  • utrata apetytu
  • nudności, wymioty
  • wyczerpanie
  • słabość, zawroty głowy
  • pogorszenie jakości snu
  • mrowienie kończyn
  • duszność po wysiłku
  • senność
  • obrzęki dłoni, stóp oraz twarzy
Pełna diagnostyka wymaga zawsze medycznej oceny objawów przez specjalistę. Sama choroba wysokościowa często ewoluuje i jej symptomy mogą z czasem ulec pogorszeniu. Powoduje to narastanie obrzęku płuc, uporczywy kaszel, krwista plwocina, gorączka i utrudnione oddychanie. Pojawiający się obrzęk mózgu generuje z kolei objawy w postaci utraty zborności chodu, nasilonych wymiotów, zaburzeń świadomości, drętwienia i zawrotów głowy.

Choroba wysokościowa – postać ostra i przewlekła

Istnieje postać ostra i przewlekła choroby wysokościowej. Ta pierwsza rozwija się zazwyczaj już po kilku dniach od przebywania we wspomnianych wcześniej warunkach i może prowadzić do bardzo groźnych komplikacji. Wśród nich są obrzęk płuc i obrzęk mózgu. Druga postać – przewlekła jest mniej niebezpieczna i wiąże się z długotrwałym przebywaniem na dużej wysokości, co jest charakterystyczne dla wielu kultur i ludów zamieszkujących wysokogórskie tereny.

AMS – objawy

AMS jest skrótem i oznacza ostrą chorobę wysokościową (Acute Mountain Sickness). Jej symptomy to mdłości, wymioty, pogorszenie jakości snu, zwroty i dolegliwości bólowe głowy. Tak, jak wspomniano wcześniej, rozwija się ona w ciągu kilku dni od początku przebywania na dużej wysokości. W niektórych przypadkach może dojść do obrzęku mózgu w skrócie określanego jako HACE (High Altitude Cerebral Edema).

HAPE – objawy

HAPE również jest skrótem z języka angielskiego i oznacza wysokościowy obrzęk płuc (High Altitude Pulmonary Disease). Wśród objawów mówi się o zasinieniu skóry twarzy i rąk, zwiększenia częstości oddechów oraz tętna, nasilonym kaszlu, wrażeniu ucisku w klatce piersiowej oraz duszności dającej o sobie znać nawet w spoczynku. Jest to bardzo częsta przyczyna śmierci wśród osób wspinających się na duże wysokości.

HACE – objawy

HACE to wysokościowy obrzęk mózgu (High Altitude Cerebral Edema). Pojawiają się nudności, utrata zborności ruchów, niezdarność, omamy, bóle głowy, zaburzenia świadomości, drętwienie ciała. Przy takich symptomach należy jak najszybciej zejść niżej i poddać się odpowiedniemu postępowaniu medycznemu.

Powiązane produkty

Jak leczyć chorobę wysokościową?

Pojawienie się łagodnych objawów nie musi oznaczać ewakuacji, ale na pewno należy zmniejszyć tempo wspinaczki. Występowanie jakichkolwiek symptomów powinno skłonić osobę do poinformowania innych. Osoby, które doświadczyły cięższych objawów muszą dużo odpoczywać, uzupełniać płyny i unikać wszystkiego, co może obniżać poziom tlenu we krwi. Mowa tutaj chociażby o paleniu tytoniu.

Obecnie znanych jest bardzo wiele możliwości leczenia choroby wysokościowej. Pierwszym, najprostszym i najbardziej oczywistym sposobem postępowania jest zejście na niższy poziom. Po ustabilizowaniu objawów i zaaklimatyzowaniu można spróbować wspiąć się ponownie. Pomocne jest podawanie czystego tlenu przez lekarza w kurortach górskich. Zwykle łagodzi to problemy z oddychaniem poprzez zwiększenie ciśnienia w drogach oddechowych.

W celu ustabilizowania stanu pacjenta stosuje się także przenośną komorę hiperbaryczną. Jest to bardzo wygodne rozwiązanie, gdyż można ją szybko napompować i wykorzystać praktycznie wszędzie.

Do łagodzenia dolegliwości bólów głowy stosuje się leki przeciwzapalne jak ibuprofen czy Tylenol. W sytuacji objawów obrzęku mózgu stosuje się Deksametazon, który pomaga zmniejszać powikłania ostrej choroby wysokościowej. Jest on jednak wdrażany tylko przy ścisłych wskazaniach lekarskich. Kolejnym lekiem może być Nifedypina. Jest to bloker kanału wapniowego przepisywany przez lekarzy, aby obniżyć ciśnienie krwi. Wykazuje wysoką skuteczność w usuwaniu nadmiaru płynu z płuc, łagodzi uczucie ucisku w klatce piersiowej i ułatwia oddychanie. Jest to bardzo skuteczny lek na chorobę wysokościową.

Choroba wysokościowa – profilaktyka. Czy można zapobiec chorobie górskiej?

Groźna patofizjologia choroby wysokościowej wymaga podejmowania działań prewencyjnych. Profilaktyka polega na powolnym wznoszeniu na większe wysokości, dając tym samym szansę na lepszą aklimatyzację. Dodatkowo należy uzupełniać regularnie płyny i przygotować ich odpowiedni zapas. Warto stosować także dietę wysokokaloryczną. Dłuższy odpoczynek powinien być co 34 dni. Wówczas należy rozbić obóz na jeden pełny dzień, aby móc się zaaklimatyzować.

Zarówno przed, jak i w trakcie wspinaczki wymagane jest bezwzględne odstawienie alkoholu oraz palenia tytoniu. Profilaktycznie przed rozpoczęciem wchodzenia na duże wysokości zaleca się zażycie leku o nazwie Acetazolamid. Przyspiesza to aklimatyzację na kolejno osiąganych wysokościach i zmniejsza ryzyko wystąpienia choroby wysokogórskiej. Dystans dzienny wspinaczki nie powinien przekraczać 700 m.

  1. Kitsteiner JM., Whitworth JD., Nashelsky J., FPIN's clinical inquiries. Preventing acute mountain sickness, Am Fam Physician", 2011.
  2. Koirala P., Pandit B., Phuyal P., Zafren K., Yarsagumba Fungus: Health Problems in the Himalayan Gold Rush, Wilderness Environ Med.", 2017.
  3. Macholz F., Sareban M., Berger MM., Diagnosing Acute Mountain Sickness. JAMA", 2018.
  4. MacNutt MJ., Laursen PB., Kedia S., Neupane M., Parajuli P., Pokharel J., Sheel AW., Acclimatisation in trekkers with and without recent exposure to high altitude, Eur J Appl Physiol.", 2012.
  5. Schneider M., Bärtsch P., Characteristics of Headache and Relationship to Acute Mountain Sickness at 4559 Meters, High Alt Med Biol.", 2018.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • HIV – drogi zakażenia, test na HIV, profilaktyka

    Wirus HIV jest przyczyną jednej z najgroźniejszych i najbardziej uporczywych epidemii w dziejach ludzkości. Szacuje się, że na świecie jest nim zakażonych 37 milionów osób. Postęp, jaki dokonał się w leczeniu, sprawił, że ich jakość życia uległa poprawie, jednak nadal statystyki są przygnębiające – w 2022 i 2023 roku padły w Polsce rekordy zakażeń HIV. Jakie są nowoczesne metody leczenia zakażenia tym wirusem?

  • Nietrzymanie moczu u seniorów – przyczyny, leczenie

    Nietrzymanie moczu, znane także jako inkontynencja, to powszechny problem zdrowotny, który może znacząco wpływać na jakość życia osób dotkniętych tym schorzeniem, zwłaszcza osób starszych. Jest to stan, w którym osoba traci kontrolę nad oddawaniem moczu, co może prowadzić do mimowolnego wydalania moczu. Istnieje wiele przyczyn nietrzymania moczu, a ich zrozumienie jest kluczowe dla właściwego poradzenia sobie z tym problemem.

  • Rozszerzone źrenice – o czym świadczą? Czy oznaczają chorobę?

    Rozszerzone źrenice na ogół kojarzone są ze stanem silnego pobudzenia – również tego wywołanego farmakologicznie. W niektórych przypadkach mogą być jednak objawem poważnych zaburzeń zdrowotnych.

  • Żółć w żołądku – objawy, przyczyny, dieta, leczenie

    Produkcja żółci ma miejsce w wątrobie, następnie dochodzi do jej magazynowania w pęcherzyku żółciowym i wydzielenia w dużej ilości po spożyciu tłustego posiłku. Kolejno żółć transportowana jest przewodem żółciowym wspólnym do dwunastnicy, gdzie emulguje tłuszcze. Przygotowane w ten sposób lipidy są łatwiejsze do strawienia.

  • Zanik wieloukładowy (MSA) – przyczyny, objawy, diagnoza, leczenie

    21 maja 2024 roku w wieku 71 lat po kilkuletniej walce z chorobą zmarł wybitny polski kompozytor Jan A. P. Kaczmarek. Muzyk zmagał się z nieuleczalnym, postępującym schorzeniem neurodegeneracyjnym – zanikiem wieloukładowym (MSA). Choroba ta prowadzi do uszkodzenia struktur mózgu, a objawy przypominają symptomy choroby Parkinsona. Dowiedz się więcej na temat przyczyn, objawów i sposobów leczenia MSA.

  • Pompa insulinowa – wskazania, działanie, refundacja

    Pompy insulinowe umożliwiają lepszą kontrolę cukrzycy, a tym samym poprawiają jakość życia osób wymagających insulinoterapii. Te niewielkich rozmiarów urządzenia naśladują działanie trzustki i eliminują konieczność wykonywania regularnych wstrzyknięć insuliny. Wyjaśniamy, jak działają pompy insulinowe i jakim grupom pacjentów zaleca się korzystanie z nich. Opisujemy również, komu przysługują z refundacją.

  • Grypa i RSV – szczepionka, podobieństwa i różnice

    Grypa i RSV (ang. Respiratory Syncytial Virus) to dwie powszechne choroby wirusowe, które mają znaczący wpływ na zdrowie publiczne, szczególnie w okresie jesienno-zimowym. Obie mogą prowadzić do poważnych powikłań, zwłaszcza u osób starszych, niemowląt oraz osób z osłabionym układem odpornościowym. W tym artykule przyjrzymy się bliżej podobieństwom i różnicom między grypą a RSV, ze szczególnym uwzględnieniem dostępnych szczepień.

  • Sensor do pomiaru cukru – monitorowanie glikemii. Działanie, refundacja systemu ciągłego CGM

    Cukrzyca jest jedną z najczęstszych chorób cywilizacyjnych, na którą w Polsce choruje ponad 3 mln osób, z czego około 25% nie jest tego świadomych. W leczeniu tego schorzenia oraz w zapobieganiu występowania powikłań narządowych niezwykle istotne jest utrzymywanie prawidłowego stężenia glukozy we krwi. Dzięki nowoczesnym technologiom w postaci systemów do ciągłego monitorowania glikemii mamy szansę na lepszą kontrolę choroby, a co za tym idzie – na opóźnienie rozwoju powikłań narządowych cukrzycy. Niestety należy pamiętać, że sensory są stosunkowo drogie, a ich zakup podlega refundacji przez Narodowy Fundusz Zdrowia jedynie w konkretnych wskazaniach.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij