Kobieta ciężarna leży na łóżku, trzymając się za brzuch
Kamila Gniady

Duszności w ciąży – przyczyny. Kiedy trudności z oddychaniem w ciąży powinny zaniepokoić?

Duszność jest subiektywnym objawem występującym w przypadku wielu schorzeń, przede wszystkim u osób z ostrymi i przewlekłymi chorobami układu oddechowego i krążenia. Jest również dolegliwością, na którą dość często skarżą się kobiety ciężarne, nawet już w I trymestrze ciąży. Subiektywność objawu polega na tym, że nie jesteśmy w stanie ocenić jego nasilenia za pomocą badań obrazowych czy laboratoryjnych, tak jak np. nasilenie niedokrwistości za pomocą wartości hemoglobiny i hematokrytu. Jakie mogą być przyczyny duszności w ciąży?

Duszność w ciąży – przyczyny

Duszność w ciąży może dotyczyć nawet 70% przyszłych mam, a jej przyczynami mogą być zarówno fizjologiczne uwarunkowania i zmiany zachodzące w trakcie trwania ciąży, jak i choroby przewlekłe, do zaostrzenia których doszło równolegle z ciążą czy też nowe ostre stany, które wymagają natychmiastowej pomocy wśród tych ostatnich niektóre są nierozerwalnie związane z ciążą, m.in. zator płynem owodniowym, kardiomiopatia połogowa czy stan przedrzucawkowy). Różnicowanie przyczyny duszności w ciąży często nie jest łatwe i wymaga specjalistycznych badań oraz pilnej konsultacji z lekarzem. 

W ciąży dochodzi do pewnych fizjologicznie uwarunkowanych zmian w obrębie anatomii i gospodarki hormonalnej. Obserwujemy uniesienie kopuł przepony o ok. 4–5 cm oraz zmiany w kwestii objętości płuc i przepływów powietrza przez drogi oddechowe, są one najbardziej odczuwalne w pozycji leżącej. Ponadto nie bez związku pozostaje wpływ zmian stężenia progesteronu na ośrodkowy układ oddechowy i znajdujący się w nim ośrodek oddechowy, a także zwiększenie objętości krążącej krwi czy nierzadko towarzysząca ciężarnym niedokrwistość.

Od około 13. tygodnia ciąży zauważalne jest zwiększenie objętości oddechowej i w konsekwencji wentylacji minutowej. Częstość oddechów nie powinna ulec szczególnej zmianie. Warto również wspomnieć, że zwykle duszność pojawia się do 21. tygodnia ciąży, a rzadko dochodzi do jej nasilenia po 31. tygodniu ciąży. 

Duszność w ciąży – objawy

W procesie diagnostycznym pomocne jest określenie charakteru duszności. U ciężarnych duszność narasta powoli, może występować w spoczynku, natomiast w trakcie wysiłku fizycznego nie dochodzi do jej szczególnego nasilenia. 

Objawami alarmowymi, które stanowią bezwzględne wskazanie do pilnej konsultacji lekarskiej są: nagłe pojawienie się duszności w ciąży lub jego nagła zmiana charakteru, a także pojawienie się dolegliwości niedługo po porodzie, ból w klatce piersiowej, zwłaszcza połączony z zasłabnięciem, krwioplucie, wysoka gorączka, kaszel z odkrztuszaniem plwociny, znaczne przyspieszenie częstotliwości oddychania i tętna, towarzysząca sinica czy bardzo nasilona duszność uniemożliwiająca mówienie. 

W zależności od objawów towarzyszących duszności oraz jej charakteru możemy podejrzewać również współistnienie nagłych stanów, takich jak np. odma opłucnowa, zatorowość płucna czy zaostrzenie astmy oskrzelowej. Wówczas istnieje konieczność pilnej konsultacji lekarskiej i natychmiastowego wdrożenia leczenia. 

Przeczytaj także: Ból gardła, kaszel i katar w ciąży? Sposoby na przeziębienie

Powiązane produkty

Zaburzenia oddychania w trakcie snu w ciąży

Niektóre z fizjologicznych zmian zachodzących w czasie ciąży są bardziej odczuwalne w pozycji leżącej. Ponadto około 20% kobiet ciężarnych dotyczy przewlekły nieżyt błony nosa, do którego przyczyniają się uwarunkowania hormonalne, utrudniając oddychanie. Naturalny przyrost masy ciała również wpływa możliwość swobodnego oddychania, a nawet ewentualną intubację. Nierzadko u kobiet ciężarnych dochodzi do wystąpienia obturacyjnego bezdechu w trakcie snu, zwłaszcza u kobiet z otyłością, którym towarzyszy chrapanie. 

Obturacyjny bezdech senny jest chorobą, w której dochodzi do powtarzających się epizodów zamknięcia lub istotnego zwężenia górnych dróg oddechowych. Jego następstwami są m.in. gorsze utlenowanie krwi, przebudzenia ze snu z uczuciem duszności, senność w ciągu dnia, poranne bóle głowy czy towarzyszące w nocy chrapanie. Na możliwość występowania obturacyjnego bezdechu sennego warto również zwrócić uwagę w przypadku trudnego do kontrolowania nadciśnienia tętniczego. 

Duszność w ciąży – zakażenia

Jednym z możliwych zakażeń powodujących duszności w ciąży jest zakażenie wirusem grypy. Wśród objawów, które mogą się wówczas pojawić znajdują się: gorączka, dreszcze, uczucie osłabienia, silny ból głowy w okolicy czołowej i za gałkami ocznymi, a czasami również objawy zapalenia krtani, w tym duszność, trudności w mówieniu i przełykaniu.

Na szczęście corocznie aktualizowane szczepionki skutecznie chronią przed zachorowaniem, dlatego jeśli okres ciąży lub porodu przypada na sezon grypowy, powinno dążyć się do zaszczepienia ciężarnej, o ile nie występują do tego przeciwskazania. Pamiętajmy również, że kobiety ciężarne znajdują się w grupie zagrożonej ciężkim przebiegiem choroby, a nawet potencjalnym zgonem. 

Inną przyczyną duszności w wyniku infekcji jest zapalenie płuc. U kobiet w ciąży jest ono wywoływane przez te same drobnoustroje, co u nieciężarnych, jednakże np. w przypadku zakażenia bakterią Legionelli, jest związane z dużą śmiertelnością. Zapalenie płuc może prowadzić do sepsy i powikłań ciąży, dlatego konieczne jest jego skuteczne rozpoznanie i wdrożenie odpowiedniego leczenia, które nie będzie charakteryzowało się negatywnym wpływem na rozwijający się płód. Wg ostatnich badań zapalenie płuc jest również trzecią co do częstości przyczyną intubacji i wentylacji mechanicznej u ciężarnych. 

Duszności w ciąży – kiedy powinny skłonić do wizyty u lekarza?

Duszność w ciąży może być zjawiskiem fizjologicznym, ale nierzadko świadczy również o poważnych chorobach i stanach nagłych. Nieleczone schorzenia mogące mieć związek z dusznością często prowadzą do dalszych komplikacji, mają wpływ na przebieg ciąży, a nawet wymagają leczenie inwazyjnego.

Do lekarza należy zgłosić się zawsze wtedy, gdy pojawią się:

  • zmiany charakteru dotychczasowej duszności lub duszność dopiero pojawi się, zwłaszcza o znacznym nasileniu,
  • duszności uniemożliwiającej mówienie, 
  • zauważalna sinica,
  • duszność pojawi się niedługo po porodzie (ryzyko stanu rzucawkowego, kardiomiopatii połogowej),
  • ból w klatce piersiowej, uczucie uciskania na mostek, 
  • zasłabnięcia, 
  • odkrztuszanie wydzieliny, zwłaszcza o ropnym charakterze, 
  • krwioplucie, 
  • wysoka gorączka,
  • podejrzenia, że doszło do zaostrzenia istniejącej już wcześniej astmy.

T. Przybyłowski, Duszność u kobiet w ciąży, Medycyna po Dyplomie [online], https://podyplomie.pl/medycyna/19121,dusznosc-u-kobiet-w-ciazy, [dostęp:] 28.09.2021.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Jak sprawdzić czy jesteś w ciąży? Objawy i metody diagnozowania ciąży

    Jeżeli u kobiety miesiączkującej dotychczas w miarę regularnie występuje objaw braku miesiączki, kobieta skarży się na częste oddawanie moczu, na mdłości i obrzmiałe piersi, wówczas można z dużą dozą pewności podejrzewać, że jest w ciąży.

  • Jakie są zagrożenia związane z późną ciążą? Jakie badania wykonać?

    W dzisiejszych czasach wiele osób decyduje się na potomstwo później, niż miało to miejsce jeszcze kilkanaście lat temu. Choć niesie to za sobą wiele korzyści, warto poznać również potencjalne zagrożenia takiej ciąży. Kiedy mówimy o późnej ciąży oraz jakie badania należy wykonać w trakcie jej trwania?

  • Badanie KTG płodu - na czym polega i kiedy się je wykonuje?

    Badanie KTG, znane również jako kardiotokografia, to nieinwazyjne badanie, które pozwala na monitorowanie czynności serca płodu oraz skurczów mięśnia macicy. Jest to podstawowe badanie wykonywane najczęściej w okresie okołoporodowym, które dostarcza cennych informacji na temat stanu zdrowia dziecka i przebiegu porodu. Na czym polega KTG? Jak je interpretować?

  • Badania prenatalne – kiedy je wykonać? Jak wyglądają i ile kosztują?

    Badania prenatalne są coraz częściej wykorzystywane w trakcie ciąży i stanowią nieoceniony wkład w opiekę nad kobietą ciężarną. Dzięki ich wykonaniu lekarze są w stanie z dużym prawdopodobieństwem określić dobrostan płodu oraz wykluczyć bądź potwierdzić potencjalne nieprawidłowości w jego rozwoju. Czym są badania prenatalne oraz jaki jest koszt ich wykonania?

  • Jak sobie radzić z alergią w ciąży?

    Co piąta kobieta w ciąży cierpi na alergię, zwłaszcza na alergiczny nieżyt nosa i astmę alergiczną. W czasie ciąży może pojawić się także alergiczne zapalenie spojówek, ostra pokrzywka, alergia pokarmowa, alergia na leki, a nawet anafilaksja. Jak zatem radzić sobie z alergią w ciąży? Jakie leki można stosować na alergię w ciąży? Czy w ciąży można robić testy alergiczne? I czy alergia w ciąży szkodzi dziecku?

  • Krew pępowinowa – znaczenie, przechowywanie

    Poród to wyjątkowy moment w życiu kobiety. To również jedyna okazja do zabezpieczenia unikalnych komórek macierzystych z krwi pępowinowej. Ich wykorzystanie jest możliwe w leczeniu ponad osiemdziesięciu schorzeń onkologicznych i hematologicznych.

  • Czy kobieta w ciąży może przyjmować symetykon? Jak działają leki na nadmierne gazy?

    Wzdęcia to powszechny i uciążliwy problem dotykający wiele kobiet w ciąży. Często zupełnie niepotrzebnie uznawany za wstydliwy i pomijany w rozmowie z lekarzem, co utrudnia znalezienie skutecznych rozwiązań i zmniejszenie dyskomfortu u przyszłej mamy. Tymczasem istnieją dobre i bezpieczne sposoby, by złagodzić nieprzyjemne dolegliwości. Co może zastosować kobieta oczekująca dziecka i dlaczego w ciąży pojawiają się wzdęcia?

  • Blizny po cesarskim cięciu. Pielęgnacja i sposoby na blizny po cesarce

    W ciągu ostatnich 10 lat odnotowano ponad dwukrotny wzrost odsetka porodów zakończonych cesarskim cięciem. W naszym kraju wynosi on aż 42,2%. Jest to jeden z najwyższych wyników w Europie. Jest to też najczęściej wykonywana operacja położnicza, a dane przedstawiają ciągłą tendencję wzrostową. Przez wzgląd na powszechność tego rodzaju porodu warto rozpowszechniać wiedzę na temat konsekwencji, jakie za sobą niesie. Jedną z nich jest oczywiście rana pooperacyjna i ryzyko powstania zrostów. Prawidłowa pielęgnacja blizny po cesarce może zmniejszyć jej widoczność w późniejszym czasie.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij