Rutyna a rutozyd – czy jest między nimi różnica? Właściwości, działanie, suplementy i naturalne źródła rutyny
Alicja Świątek

Rutyna a rutozyd – czy jest między nimi różnica? Właściwości, działanie, suplementy i naturalne źródła rutyny

Rutyna to popularna nazwa stosowana dla grupy flawonoidów, które prawidłowo określa się mianem rutozydu. Posiada wiele zastosowań zarówno w lecznictwie, jak i kosmetyce. Ma silne właściwości przeciwutleniające, neutralizuje reaktywne formy tlenu, uelastycznia naczynia krwionośne i chroni je przed uszkodzeniami. Jest stosowana jako jeden ze składników kompleksów multiwitaminowych, które wspierają odporność. Zwiększa przyswajalność żelaza, przez co przy dłuższej suplementacji może wywoływać wytrącanie się kryształków w moczu. Z którymi lekami i mikroelementami nie powinno się łączyć rutyny, która cera najwięcej zyska przy stosowaniu preparatów z rutozydem oraz jaka jest wskazana dawka dzienna tego suplementu diety? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Rutozyd, nazywany zazwyczaj rutyną, należy do flawonoidów, będących metabolitami roślinnymi o wielu cennych właściwościach. Związki te są szeroko rozpowszechnione w środowisku naturalnym. Rutyna jest przede wszystkim znana z silnych właściwości antyoksydacyjnych, które dodatkowo ulegają zwiększeniu w połączeniu z innymi surowcami o aktywności przeciwutleniającej. Dodatkowo rutozyd wykazuje właściwości przeciwzapalne i przeciwwirusowe oraz wzmacniające na naczynia krwionośne.

Rutyna a rutozyd

Rutozyd, a właściwie kwercetyno-3 rutozyd, nazywany również rutyną należy do związków bioflawonoidowych. Po raz pierwszy związek ten został wyizolowany z liści Ruty zwyczajnej (łac. Ruta graveolens), od której pochodzi jego nazwa. Znaczne ilości tego związku występują również w innych roślinach, jak gryka lub perełkowiec japoński. W mniejszych ilościach występuje w licznych owocach i warzywach, m.in. w skórkach cytryn, pomarańczy i jabłek, brokułach oraz w większości roślin strączkowych.

Rutozyd – działanie lecznicze i kosmetyczne

Rutyna znana jest przede wszystkim z silnych właściwości przeciwutleniających. Ograniczając procesy oksydacyjne, działa ochronnie na lipidową błonę komórkową. Poprzez neutralizację reaktywnych form tlenu zwiększa elastyczność naczyń krwionośnych i zabezpiecza je przed uszkodzeniami. Przeciwdziała to pojawianiu się obrzęków i stanów zapalnych w obrębie żył, które mogłyby spowodować pojawienie się żylaków i doprowadzić do chorób zakrzepowych. Z tego względu stosowana jest we wspomaganiu leczenia zaburzeń obwodowego krążenia żylnego, w tym jako składnik wielu leków i suplementów na żylaki. Rutozyd kwercetyny w połączeniu z witaminą C działa protekcyjnie na kolagen i elastynę, które są składnikami budulcowymi naczyń krwionośnych. Rutozyd powoduje uszczelnienie naczyń włosowatych, dzięki czemu jest skuteczny w profilaktyce oraz łagodzeniu objawów przeziębienia i grypy. Związek powoduje obniżenie ciśnienia śródgałkowego oraz zabezpiecza siatkówkę oka przed niekorzystnymi procesami oksydacyjnymi. Hamuje wydzielanie hormonów – bradykininy i mediatora prozapalnego – histaminy, działając tym samym przeciwalergicznie. Wykazuje również aktywność przeciwzapalną i niewielką przeciwbólową. Wykazano, że rutozyd działa ochronnie na komórki nerwowe, które występują w stanach upośledzenia pamięci na skutek uszkodzeń neuronów, spowodowanych niedokrwieniem komórek mózgowych. Rutyna znajduje również zastosowanie w kosmetyce, ponieważ spowalnia procesy uszkodzeń skóry związane z wiekiem, łuszczenie naskórka, przyspiesza gojenie się siniaków, stłuczeń oraz ran. Jest częstym składnikiem kremów polecanych do cery naczyniowej, ponieważ działa uszczelniająco oraz wzmacniająco na naczynka, ograniczając widoczność i tendencję do tworzenia tzw. pajączków.

Czy rutyna z witaminą C jest bardziej skuteczna w działaniu?

Rutozyd tworzy stabilne związki kompleksowe z licznymi jonami metali, m.in. żelaza, wapnia i niklu. Łączy się również z kationami, dzięki czemu przeciwdziała szybkiemu rozpadowi w wyniku utleniania kwasu l-askorbinowego, czyli witaminy C. Ponadto rutyna jest silnym antyoksydantem i wykazuje zdolność zmiatania wolnych rodników, co również zwiększa jej trwałość oraz sprzyja wydłużeniu czasu aktywności witaminy C. Z tego względu dodatek rutyny jest wskazany w preparatach z kwasem askorbinowym (wit. C)

Czy długotrwałe profilaktyczne zażywanie rutyny może być szkodliwe?

Należy zachować szczególną ostrożność przy długotrwałym przyjmowaniu preparatów z rutyną, ponieważ może ona potęgować aktywność leków przeciwzakrzepowych, obniżać aktywność antydepresantów, a także zwiększać aktywność niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ).

Rutyna zwiększa przyswajalność żelaza z przewodu pokarmowego, co w połączeniu z sulfamidami i witaminą C oraz przewlekłym czasem zażywania preparatu może powodować wytrącanie kryształków w moczu.

Ponadto kobiety w ciąży oraz mamy karmiące powinny przedyskutować suplementację witaminą C z lekarzem ginekologiem.

Dowiedz się więcej o żelazie i niedokrwistości.

Rutyna – dawkowanie tabletek dorosłym i dzieciom

Jak w przypadku większości preparatów dawkowanie zależy zazwyczaj od wieku, uwarunkowań genetycznych oraz ogólnego stanu zdrowia. Zazwyczaj u dorosłych oraz młodzieży zaleca się przyjmowanie od 25 do 100 mg  rutyny na dobę. Natomiast u dzieci przeważnie podaje się od 25 do 50 mg rutozydu. Jednocześnie warto stosować się do wskazań producenta zamieszczonych na opakowaniu produktu. W przypadku wątpliwości można skonsultować dawkę z lekarzem lub farmaceutą. Substancja występuje naturalnie w pożywieniu. Dotychczas nie odnotowano przypadków jej przedawkowania. Dodatkowo suplementację rutyną zaleca się pacjentom, u których występują częste krwotoki z nosa, siniaki i pękające naczynka. Może być również traktowana jako profilaktyka retinopatii cukrzycowej i zaburzeń krążenia.

Który suplement z rutyną wybrać? Jakie są naturalne źródła rutozydu?

Rutozyd powszechnie występuje w wielu warzywach i owocach. Na skalę światową pozyskuje się ten związek z kwiatów perełkowca japońskiego (łac. Sophora japonica) oraz ziela gryki (łac. Fagopyrum esculentum), które są najbogatszymi jej źródłami. Dodatkowo można ją znaleźć w rucie, owocach aronii, pomidorach, cytrusach, jagodach. Rutyna i jej pochodne znajdują szerokie zastosowanie w przemyśle farmaceutycznym i są składnikiem licznych preparatów aptecznych, zwłaszcza kompleksów multiwitaminowych. W dostępnych produktach występuje w postaci  tabletek, kapsułek, granulatu, proszków, kropli do oczu, żeli do stosowania zewnętrznego oraz czopków.

  1. K. Karłowicz-Bodalska i in., Leki naturalne o działaniu ochraniającym ściany naczyń krwionośnych, „czytelniamedyczna.pl” [online] http://www.czytelniamedyczna.pl/2385,leki-naturalne-o-dziaaniu-ochraniajcym-ciany-naczy-krwiononych.html, [dostęp:] 28.05.2021 r.
  2. B. Kupcewicz i in., Ocena zawartości witaminy c i rutyny w wybranych suplementach diety, „ptfarm.pl” [online], https://www.ptfarm.pl/pub/File/bromatologia_2011/1/br%201_2011%20s.%20072-075.pdf, [dostęp:] 28.05.2021 r.
  3. J. Samaszko-Fiertek, Rutyna – budowa, właściwości, „yadda.icm.edu.pl” [online], http://yadda.icm.edu.pl/yadda/element/bwmeta1.element.baztech-433ed886-5b08-41bd-a785-41e097496418, [dostęp:] 28.05.2021 r.
  4. A.Starzec, Characteristics, therapeutic and health-promoting potential of Cistus × incanus L., „researchgate.net” [online],  https://www.researchgate.net/publication/348255795_Characteristics_therapeutic_and_health-promoting_potential_of_Cistus_incanus_L, [dostęp:] 28.05.2021 r.
  5. A. Adamska-Szewczyk, Polifenole roślinne w kosmetykach, „researchgate.net” [online], https://www.researchgate.net/publication/343970405_Polifenole_roslinne_w_kosmetyce_Ogolnopolska_konferencja_naukowa_Chemia_dla_urody, [dostęp:] 28.05.2021 r.
  6. H.Ekiert i in., Nowości dotyczące roślinnych surowców leczniczych w polskich i europejskich monografiach farmakopealnych 2009–2013. Część I, „ptfarm.pl” [online], https://www.ptfarm.pl/pub/File/Farmacja%20Polska/2014/___FP%2001_2014.pdf [dostęp:] 28.05.2021 r.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Orkisz – wartości odżywcze i wpływ na zdrowie. Dlaczego warto go jeść?

    Należy do najstarszych gatunków pszenicy – ludzkości znany jest już od wielu wielu wieków. Obecnie wytwarza się z niego m.in. pieczywo, płatki, kasze, makarony oraz mąki. Kto powinien sięgać po produkty wytworzone z orkiszu? Dlaczego warto go jeść? 

  • Naturalne elektrolity – przegląd najlepszych produktów

    Elektrolity są to roztwory wodne posiadające ładunek elektryczny, może on być dodatni lub ujemny. Odpowiedni poziom elektrolitów jest bardzo istotnym elementem prawidłowego funkcjonowania organizmu. Elektrolity są obecne we wszystkich strukturach komórkowych żywego organizmu. Do naturalnych najważniejszych elektrolitów należą: sód, potas, wapń, magnez, chlorki i fosforany.

  • Imbir – jak i kiedy go jeść? Właściwości lecznicze, zastosowanie, przeciwwskazania

    Imbir to roślina o wielu właściwościach zdrowotnych. Wśród nich wymienia się m.in. pomoc w łagodzeniu bólu gardła, mdłości w czasie ciąży czy zgagi. Co więcej, imbir wspomaga trawienie i działa przeciwzapalnie. Na jego bazie tworzy się napoje, syropy czy olejki, ale spożywa się go również na surowo. Jakie jeszcze właściwości ma imbir? Jak go przechowywać? Komu odradza się regularne stosowanie imbiru?

  • Tran – właściwości. Czy tran wpływa na odporność?

    Tran to olej otrzymywany z dorsza atlantyckiego lub innych ryb dorszowatych (olej z wątroby rekina nie jest tranem, ma bowiem inny skład i inne właściwości). Tran zawiera witaminę D i A, a także kwasy omega-3 (DHA i EPA), które mają korzystny wpływ na układ odpornościowy, nerwowy oraz krwionośny. Kiedy stosować olej z wątroby dorsza? Jak wybrać najlepszy tran dla dziecka i dla osoby dorosłej?

  • Lecytyna sojowa (E322) – czym jest i gdzie ją znaleźć? Kiedy należy ją suplementować?

    Lecytyna jako apteczny preparat na pamięć znana jest każdemu, niezależnie od wieku: stosowana jest i przez studentów w trakcie sesji, i przez osoby starsze. Jakie jeszcze zastosowania można jej przypisać? Jakie ma właściwości i do czego służy lecytyna sojowa? Dowiedzmy się więcej. 

  • Glutation – czym jest? Co warto o nim wiedzieć?

    Rozwój nauki powoduje, że jesteśmy w stanie coraz częściej powiązać wybrane cząsteczki chemiczne z dobrym bądź złym stanem badanego organizmu lub wręcz z wybraną jednostką chorobową. Jedną z takich cząsteczek jest glutation. Co to jest? Kiedy zaleca się badać jego poziom? Czy ma właściwości prozdrowotne? Czy możemy wpłynąć na jego ilość w organizmie? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.  

  • Picie „twardej wody” jest korzystne dla zdrowia. Jakie są jej zalety?

    Utrudnia mycie rąk, pranie ubrań i powoduje wiele szkód w instalacjach wodno-kanalizacyjnych oraz urządzeniach gospodarstwa domowego, ale w kwestii nawadniania organizmu, tzw. twarda woda jest dobrym wyborem, zwłaszcza dla osób cierpiących na niedobory składników mineralnych. Według Światowej Organizacja Zdrowia nie ma ona negatywnego wpływu na zdrowie, wręcz przeciwnie może dostarczyć wielu korzyści.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij