Cukier inwertowany – właściwości i zastosowanie. Czy jest zdrowy?
Joanna Orzeł

Cukier inwertowany – właściwości i zastosowanie. Czy jest zdrowy?

Słodki smak to pierwszy z całej gamy, który poznajemy razem z mlekiem matki. Co ciekawe, według badań do słodkiego smaku bardzo łatwo jest się przyzwyczaić, a nawet uzależnić. Nic więc dziwnego, że słodycz w produktach spożywczych jest jednym z bardzo ważnych parametrów jakości. Czy zatem jest cukier inwertowany i jakie są jego właściwości? Jaki ma wpływ na zdrowie? Podpowiadamy.

Smak ten jest najczęściej uzyskiwany na skutek dodatku do produktu jednego lub kilku rodzajów substancji słodzących nazywanych popularnie słodzidłami. Często w składach produktów znajdziemy syropy – glukozowo-fruktozowy czy kukurydziany. Alternatywnie używane są substancje słodzące o niskiej lub wręcz zerowej kaloryczności, popularnie nazywane słodzikami. Bezsprzecznie najpopularniejszym słodzidłem jest cukier stołowy, czyli sacharoza. Niektóre jej właściwości, jak np. tendencja do krystalizacji, sprawiają, że bywa zastępowana cukrem inwertowanym. Jakie właściwości ma taka forma cukru? Czy można go samodzielnie zrobić w domu? Czy jest zdrowszą alternatywą dla cukru stołowego? 

Cukier inwertowany – co to? 

Nazwa cukier inwertowany brzmi nieco tajemniczo i może kojarzyć się z czymś niezdrowym lub wysoko przetworzonym. Tymczasem cukier inwertowany to nic innego jak sacharoza poddana odpowiedniej obróbce chemicznej.  

Sacharoza zaliczana jest do dwucukrów. Oznacza to, że w skład jednej cząsteczki wchodzą dwie cząsteczki cukrów prostych – glukoza i fruktoza połączone specjalnym wiązaniem (w nomenklaturze chemicznej nazywanym wiązaniem glikozydowym). Chemiczna obróbka sacharozy prowadząca do uzyskania cukru inwertowanego polega na rozerwaniu tego wiązania. Wówczas uzyskujemy słodką substancję, która już nie jest sacharozą, a mieszaniną zawierającą glukozę i fruktozę w takich samych ilościach

Rozerwanie wiązania glikozydowego może nastąpić na skutek działania różnych czynników. Najprostszym sposobem uzyskania cukru inwertowanego jest przeprowadzenie hydrolizy sacharozy. Brzmi jak skomplikowana chemiczna procedura, wymagająca dobrze wyposażonego chemicznego laboratorium. Tymczasem jest to dość prosty proces. Wystarczy rozpuścić cukier – sacharozę w wodzie, dodać czynnik wspomagający hydrolizę i gotować wszystko przez odpowiednio długi czas. Wspomniany czynnik to np. substancja o właściwościach kwasowych. W warunkach domowych może być to kwas cytrynowy lub kwaśny winian potasu nazywany również kamieniem winnym. Co ciekawe proces ten został opatentowany już w 1916 r. 

Jak zatem zrobić cukier inwertowany w domu?   

Oto przepis: odważ 1 kg cukru i rozpuść go w 0,5 l wody, dodaj 1 g kwasku cytrynowego (lub 1 g kwaśnego winianu potasu lub 20 g soku z cytryny). Ogrzewaj do momentu, aż mieszanina nie uzyska temperatury 114˚C. Pozostaw do schłodzenia. Gotowe! Uzyskany w ten sposób cukier inwertowany, a w zasadzie syrop cukru inwertowanego, umieszczony w szczelnym szklanym pojemniku można przechowywać w lodówce nawet do sześciu miesięcy. 

W warunkach przemysłowych jako czynnik umożliwiający hydrolizę stosowany jest kwas solny, czyli ten sam, który znajduje się w naszym żołądku. Alternatywnie używane są enzymy np. inwertaza. Co ciekawe, taki enzym produkują między innymi pszczoły, a produkt ich pracy, czyli miód, zawiera właśnie cukier inwertowany. 

Nazwa cukier inwertowany pochodzi od właściwości fizycznych jego wodnego roztworu. Jeżeli przepuścimy przez taki roztwór światło spolaryzowane, to mówiąc w dużym uproszczeniu, kierunek polaryzacji będzie odwrotny, niż miałoby to miejsce po przepuszczeniu tego samego światła przez roztwór sacharozy. Zjawisko takie nazywamy inwersją i stąd wywodzi się nazwa cukier inwertowany.  

Właściwości cukru inwertowanego 

Cukier inwertowany różni się pod względem swoich właściwości od sacharozy. Ze względu na występowanie wolnej fruktozy (uznawanej za cukier o najsłodszym smaku) jest od niej słodszy. Wykazuje także wyższą higroskopijność (tendencja do chłonięcia wilgoci z powietrza), dzięki czemu pozwala utrzymywać pożądaną wilgotność przygotowanych z jego użyciem wypieków. Ma też mniejszą tendencję do krystalizacji w porównaniu z sacharozą. Pod względem właściwości odżywczych cukier inwertowany w postaci stałej nie różni się od sacharozy i ma np. podobną liczbę kalorii.    

Zastosowanie cukru inwertowanego 

Cukier inwertowany jest szczególnie często wykorzystywany przez cukierników i piekarzy. Znajdziemy go w składzie ciast, marcepanu, pieczywa, polew i mas służących wypełnieniu np. tortów. Jest również wykorzystywany do produkcji dżemów, marmolad, syropów, galaretek, wypełnień cukierków, lodów, alkoholi i sztucznego miodu oraz sztucznego syropu klonowego. 

Stosowany jest także przez pszczelarzy do dokarmiania owadów. 

Ze względu na jego główne zastosowanie w przemyśle spożywczym oraz przez profesjonalnych cukierników cukier inwertowany nie jest dostępny w regularnej sprzedaży. Gdzie zatem można go kupić? W specjalistycznych sklepach oraz od dostawców internetowych. W ofercie znajdziemy go w postaci pasty lub syropu cukru inwertowanego o zróżnicowanym składzie procentowym wody i samego cukru. Jego cena jest kilku lub kilkunastokrotnie wyższa w porównaniu z klasycznym cukrem stołowym. 

Cukier inwertowany a zdrowie 

Ze względu na taki sam skład jak sacharoza cukier inwertowany ma podobny wpływ na nasze zdrowie. Obecność wolnej glukozy i fruktozy sprawia, że po jego spożyciu szybciej wzrasta poziom cukru we krwi. Nie powinniśmy zatem spożywać go w nadmiernej ilości ze względu na jego szkodliwość. Może przyczynić się do problemów zdrowotnych związanych z otyłością, cukrzycą, innymi chorobami zaliczanymi do grupy chorób cywilizacyjnych, a także próchnicą i problemami z równowagą mikroflory jelitowej. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Orkisz – wartości odżywcze i wpływ na zdrowie. Dlaczego warto go jeść?

    Należy do najstarszych gatunków pszenicy – ludzkości znany jest już od wielu wielu wieków. Obecnie wytwarza się z niego m.in. pieczywo, płatki, kasze, makarony oraz mąki. Kto powinien sięgać po produkty wytworzone z orkiszu? Dlaczego warto go jeść? 

  • Naturalne elektrolity – przegląd najlepszych produktów

    Elektrolity są to roztwory wodne posiadające ładunek elektryczny, może on być dodatni lub ujemny. Odpowiedni poziom elektrolitów jest bardzo istotnym elementem prawidłowego funkcjonowania organizmu. Elektrolity są obecne we wszystkich strukturach komórkowych żywego organizmu. Do naturalnych najważniejszych elektrolitów należą: sód, potas, wapń, magnez, chlorki i fosforany.

  • Imbir – jak i kiedy go jeść? Właściwości lecznicze, zastosowanie, przeciwwskazania

    Imbir to roślina o wielu właściwościach zdrowotnych. Wśród nich wymienia się m.in. pomoc w łagodzeniu bólu gardła, mdłości w czasie ciąży czy zgagi. Co więcej, imbir wspomaga trawienie i działa przeciwzapalnie. Na jego bazie tworzy się napoje, syropy czy olejki, ale spożywa się go również na surowo. Jakie jeszcze właściwości ma imbir? Jak go przechowywać? Komu odradza się regularne stosowanie imbiru?

  • Tran – właściwości. Czy tran wpływa na odporność?

    Tran to olej otrzymywany z dorsza atlantyckiego lub innych ryb dorszowatych (olej z wątroby rekina nie jest tranem, ma bowiem inny skład i inne właściwości). Tran zawiera witaminę D i A, a także kwasy omega-3 (DHA i EPA), które mają korzystny wpływ na układ odpornościowy, nerwowy oraz krwionośny. Kiedy stosować olej z wątroby dorsza? Jak wybrać najlepszy tran dla dziecka i dla osoby dorosłej?

  • Lecytyna sojowa (E322) – czym jest i gdzie ją znaleźć? Kiedy należy ją suplementować?

    Lecytyna jako apteczny preparat na pamięć znana jest każdemu, niezależnie od wieku: stosowana jest i przez studentów w trakcie sesji, i przez osoby starsze. Jakie jeszcze zastosowania można jej przypisać? Jakie ma właściwości i do czego służy lecytyna sojowa? Dowiedzmy się więcej. 

  • Glutation – czym jest? Co warto o nim wiedzieć?

    Rozwój nauki powoduje, że jesteśmy w stanie coraz częściej powiązać wybrane cząsteczki chemiczne z dobrym bądź złym stanem badanego organizmu lub wręcz z wybraną jednostką chorobową. Jedną z takich cząsteczek jest glutation. Co to jest? Kiedy zaleca się badać jego poziom? Czy ma właściwości prozdrowotne? Czy możemy wpłynąć na jego ilość w organizmie? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.  

  • Serwatka – jak powstaje i czy jest zdrowa? Właściwości i zastosowanie serwatki

    Można powiedzieć, że podobnie jak jednostki wiele gałęzi przemysłu stara się zagospodarować coś, co niegdyś było uważane za odpad i tym samym ograniczyć liczbę wytwarzanych zanieczyszczeń, a nierzadko zwiększyć zyski. Świetnym tego przykładem jest serwatka. W przemyśle serowarskim stanowiąca odpad, w innych gałęziach przemysłu surowiec, z którego produkuje się preparaty białkowe, biodegradowalne tworzywa czy nawóz. Jakie inne zastosowania ma naturalna serwatka? Do czego możemy wykorzystać tę, która pozostanie po produkcji domowego sera? Czy jest zdrowa?  

  • Picie „twardej wody” jest korzystne dla zdrowia. Jakie są jej zalety?

    Utrudnia mycie rąk, pranie ubrań i powoduje wiele szkód w instalacjach wodno-kanalizacyjnych oraz urządzeniach gospodarstwa domowego, ale w kwestii nawadniania organizmu, tzw. twarda woda jest dobrym wyborem, zwłaszcza dla osób cierpiących na niedobory składników mineralnych. Według Światowej Organizacja Zdrowia nie ma ona negatywnego wpływu na zdrowie, wręcz przeciwnie może dostarczyć wielu korzyści.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij