Nowoczesna chemioterapia i radioterapia – leczenie raka bez efektów ubocznych?
Justyna Piekara

Nowoczesna chemioterapia i radioterapia – leczenie raka bez efektów ubocznych?

Po zakończeniu radio- i chemioterapii wielu pacjentów boryka się ze skutkami ubocznymi. Być może już niebawem nowopowstałe metody pozwolą na ograniczenie niedogodności związanych z leczeniem nowotworów. Wszystko wskazuje na to, że pomogą leczyć raka w sposób mniej inwazyjny dla zdrowych komórek, nie tracąc przy tym na skuteczności.

Skutki uboczne i powikłania tradycyjnej radioterapii

Sam zabieg radioterapeutyczny jest bezbolesny, jednak powikłania, które mogą pojawić się po jego zakończeniu bywają uciążliwe. Pacjenci onkologiczni zmagają się nie tylko z ogólnym osłabieniem organizmu i brakiem apetytu, ale też utratą włosów, zapaleniami skórnymi i odczynami śluzówkowymi, spadkiem liczby białych krwinek oraz różnymi innymi reakcjami swoistymi dla danej okolicy ciała. W dłuższej perspektywie następstwem radioterapii może być wystąpienie nowotworu wtórnego, np. białaczki czy chłoniaka. 

Powikłania po radioterapii możemy podzielić na: 

  • wczesne – dotyczące tkanek, których komórki stale się namnażają, np. szpiku kostnego czy nabłonka wyścielającego układ pokarmowy; zwykle nie powodują poważnych konsekwencji,
  • późne – dotyczące tkanek, których komórki wolno się namnażają, np. nerki, wątroba, płuca; ujawniają się dopiero po dłuższym czasie od zaprzestania zabiegów radioterapii, po kilku miesiącach lub nawet latach; są poważne w skutkach, mogą spowodować kalectwo, a nawet zagrażać życiu pacjenta. 

Radioterapia FLASH-RT

Naukowcy z Uniwersytetu Kalifornijskiego, Irvine i Uniwersytetu w Lozannie opracowali metodę radioterapii FLASH-RT, która może dostarczyć wysoką dawkę promieniowania w znacznie krótszym czasie niż standardowa procedura. Zwykle sesja, podczas której napromieniowuje się guza nowotworowego wraz z otaczającą go tkanką trwa kilka minut. W przypadku nowej metody FLASH-RT, ta sama dawka promieniowania jest zapewniana w ciągu kilku sekund, dzięki temu wiele niepożądanych skutków naświetlania jest eliminowane. 

Przeprowadzony eksperyment dowiódł, że guzy mózgu mogą być usuwane równie skutecznie standardową metodą, jak i za pomocą stworzonej przez międzynarodowy zespół badawczy procedury FLASH-RT. Prawdopodobnie technika ta może być uniwersalna w leczeniu różnych typów choroby nowotworowej. Według naukowców metoda jest skuteczna także w leczeniu raka płuc, skóry i jelit. Testy przeprowadzone na zwierzętach laboratoryjnych wykazały brak skutków ubocznych po przeprowadzeniu zabiegu naświetlania. 

„Nie jest bezpodstawne sądzić, że za 10 lat może to [metoda FLASH-RT] stać się powszechną opcją dla pacjentów poddawanych radioterapii na całym świecie” – powiedział Charles Limoli, profesor radioterapii onkologicznej i jeden z autorów eksperymentu. 

Skutki uboczne i powikłania chemioterapii

Chemioterapia jest bardzo popularnym sposobem leczenia nowotworów. Leki cytotoksyczne skutecznie niszczą szybko namnażające się komórki nowotworowe. Jednak zdrowe komórki organizmu, wystawione na działanie środków farmakologicznych, również mogą ulegać uszkodzeniu. Częstym niepożądanym skutkiem chemioterapii jest mielosupresja szpiku kostnego. Jego zniszczenie pociąga za sobą zmniejszenie liczby różnego rodzaju komórek krwi i może prowadzić do niedokrwistości, neutropenii, erytropenii i trombopenii. 

Powikłania po chemioterapii możemy podzielić na: 

  • wczesne – pojawiające się w czasie przyjmowania leków cytotoksycznych; objawiają się jako odczyny uczuleniowe, nudności i wymioty, a także wypadanie włosów,
  • późne – pojawiające się do kilku miesięcy po chemioterapii; zaliczamy do nich powikłania o charakterze neurologicznym, uszkodzenia nerek, serca i płuc. 

Terapia TGMO

Szwajcarscy naukowcy z uniwersytetu w Genewie (UNIGE) we współpracy z tamtejszym szpitalem uniwersyteckim (HUG) opracowali nową terapię TGMO (ang. therapy-guided multidrug optimization), która jest bardziej skuteczna niż standardowa chemioterapia i co więcej, nie ma skutków ubocznych.

Nowa terapia pozwala na optymalne podawanie dawek leku, które zabijają komórki nowotworowe, nie wpływając przy tym niekorzystnie na zdrowe. Naukowcom udało się już wykazać skuteczność tej metody w przypadku raka okrężnicy. Wyniki wskazywały, że testowane kombinacje leków zmniejszały wzrost guza o około 80%. Były więc znacznie skuteczniejsze niż tradycyjna forma chemioterapii. Wyniki eksperymentu opublikowano w „Molecular Oncology”. 

„Po raz pierwszy przeprowadzono testy in vivo, stosując kombinacje leków uzyskanych dzięki naszej technologii TGMO” – mówi Patrycja Nowak–Śliwińska z UNIGE. „Badanie pokazuje, że możliwe jest odkrycie niskodawkowych, synergicznych i selektywnie zoptymalizowanych kombinacji leków, które są bardziej skuteczne niż konwencjonalna chemioterapia, niezależnie od rodzaju guza”. 

„Możliwość testowania różnych leków ex vivo i wybierania dla każdego pacjenta kombinacji, na którą rak jest najbardziej wrażliwy, powinna zwiększyć skuteczność terapii przy jednoczesnym zmniejszeniu toksyczności. To są dwa najbardziej problematyczne aspekty obecnych terapii” – dodaje Thibaud Koessler, ordynator oddziału onkologicznego z HUG. 

  1. J. Gośliński, Skutki uboczne radioterapii, www.zwrotnikraka.pl [online], https: //www. zwrotnikraka. pl/skutki–uboczne–radioterapii/, [dostęp:] 05.11.2020.
  2. C. Melore, Cancer treatment without side–effects? New radiation technique makes it possible, „www.studyfinds.org”, [online] https: //www.studyfinds. org/cancer–treatment–without–side–effects–flash–rt/, [dostęp:] 05.11.2020.
  3. P. Montay–Gruel, M. M. Acharya, P. Goncalves Jorge, Hypo-fractionated FLASH-RT as an effective treatment against glioblastoma that reduces neurocognitive side effects in mice, „American Associacion for Cancer Research” 2020 [online], doi: 10.1158/1078–0432.CCR–20–0894, [dostęp:] 05.11.2020.
  4. Chemioterapia – metoda leczenia nowotworów, „www.onkonet. pl” [online], https: //www. onkonet. pl/dpchemioterapia.php, [dostęp:] 05.11.2020.
  5. P. Wiesmayer, New cancer treatment: more effective than chemotherapy and no side effects, „www.innovationorgins. com” [online], https: //innovationorigins. com/new–cancer–treatment–more–effective–than–chemotherapy–and–no–side–effects/, [dostęp:] 05.11.2020.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Płukanie gardła – jak i czym płukać gardło?

    Płukanie gardła jest jednym z domowych sposobów na łagodzenie nieprzyjemnych objawów infekcji gardła, ale także innych dolegliwości. Płukanki pomagają uśmierzyć ból, zmniejszyć opuchliznę i obrzęk gardła, a także nawilżyć suchą i podrażnioną śluzówkę. Jak i czym płukać gardło? O czym warto pamiętać, stosują płukanki na gardło? 

  • Domowe sposoby na wzmocnienie odporności – jak w prosty sposób wzmocnić organizm?

    Stosowanie domowych sposobów na odporność może okazać się bardzo dobrym rozwiązaniem, które z jednej strony pomoże w uniknięciu rozwoju infekcji, a z drugiej wspomoże terapię lekami, poprzez pobudzenie układu immunologicznego. W poprawie kondycji układu odporności istotne jest przestrzeganie kilku zasad, zaczynając od codziennego obowiązku zjedzenia pożywnego śniadania, kończąc na suplementacji żelaza i kwasów omega-3, których być może w pełni nie dostarczamy wraz z posiłkami. Dbając o naszą odporność niezmiernie istotne jest dbanie o nasz układ pokarmowy. Jakie suplementy przyjmować, czego unikać, a nad czym popracować w trosce o odporności? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Sztuczna inteligencja pozwoli skuteczniej leczyć raka stercza

    W Polsce rak stercza (prostaty) jest najczęstszym nowotworem litym występującym u mężczyzn. Dzięki dofinansowaniu z programu INFOSTRATEG powstaje platforma informatyczna, która ułatwi dokonywanie wyboru terapii onkologicznej dedykowanej pacjentom, u których zostanie zdiagnozowane to schorzenie. Lepsze dopasowanie leczenia wpłynie na poprawę jego efektywności. Narzędzie będzie wykorzystywało algorytmy sztucznej inteligencji.  

  • Dlaczego raz w roku należy wykonywać morfologię?

    Jedną z metod wczesnego wykrywania wielu poważnych chorób jest regularne wykonywanie morfologii krwi. Wynik tego prostego testu może stanowić punkt wyjścia do dalszej diagnostyki, która determinuje przebieg leczenia. W przypadku nowotworów im wcześniej zostanie postawiona właściwa diagnoza, tym skuteczniej będzie można leczyć pacjenta.

  • Choroby nerek – przyczyny, (nie)typowe objawy, leczenie

    Choroby nerek to jedne z bardziej niejednoznacznych chorób. Dając niespecyficzne objawy, utrudniają przypisanie im właśnie do dysfunkcji nerek. Bo dlaczego ból w okolicy lędźwiowej w połączeniu z osłabieniem należy łączyć z dysfunkcją nerek? Jakie są przyczyny i objawy chorych nerek, które badania należy wykonać, aby sprawdzić, czy nerki dobrze funkcjonują i dlaczego można normalnie funkcjonować, mając tylko jedną nerkę? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Selektywne zaburzenie odżywiania – przyczyny, objawy i leczenie wybiórczego jedzenia

    Wielu rodziców czy opiekunów dzieci uważa, że zakres jedzonych przez nie produktów jest zbyt mały i że są one strasznie wybredne. Taką osobę często określa się słowem „fusyt”, co zgodnie z definicją oznacza człowieka wybrednego, który nie wszystko jada, często krzywi się na jedzenie i odmawia konsumpcji oraz ma specyficzne przyzwyczajenia żywieniowe. Większość osób ma jakieś produkty, których nie lubi, a zazwyczaj w młodości ilość rzeczy, których dziecko nie chce jeść jest jeszcze większa. Kiedy należy się martwić taką sytuacją? Kiedy jest to tylko dziecięca wybiórczość, a kiedy poważny problem? 

  • Zapalenie ucha – przyczyny, objawy, leczenie

    Zapalenie ucha może dotyczyć wszystkich części, z których składa się narządu słuchu: ucha zewnętrznego, środkowego oraz wewnętrznego. Schorzenie najczęściej dotyka najmłodszych pacjentów, jednak z zapaleniem ucha mogą się zmagać także dorośli. Objawy, które powinny zaniepokoić to ból ucha, pogorszenie słuchu, wyciek surowiczy lub ropny, zaburzenia równowagi, zawroty głowy, szumy uszne.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij