Nowoczesna chemioterapia i radioterapia – leczenie raka bez efektów ubocznych?
Justyna Piekara

Nowoczesna chemioterapia i radioterapia – leczenie raka bez efektów ubocznych?

Po zakończeniu radio- i chemioterapii wielu pacjentów boryka się ze skutkami ubocznymi. Być może już niebawem nowopowstałe metody pozwolą na ograniczenie niedogodności związanych z leczeniem nowotworów. Wszystko wskazuje na to, że pomogą leczyć raka w sposób mniej inwazyjny dla zdrowych komórek, nie tracąc przy tym na skuteczności.

Skutki uboczne i powikłania tradycyjnej radioterapii

Sam zabieg radioterapeutyczny jest bezbolesny, jednak powikłania, które mogą pojawić się po jego zakończeniu bywają uciążliwe. Pacjenci onkologiczni zmagają się nie tylko z ogólnym osłabieniem organizmu i brakiem apetytu, ale też utratą włosów, zapaleniami skórnymi i odczynami śluzówkowymi, spadkiem liczby białych krwinek oraz różnymi innymi reakcjami swoistymi dla danej okolicy ciała. W dłuższej perspektywie następstwem radioterapii może być wystąpienie nowotworu wtórnego, np. białaczki czy chłoniaka. 

Powikłania po radioterapii możemy podzielić na: 

  • wczesne – dotyczące tkanek, których komórki stale się namnażają, np. szpiku kostnego czy nabłonka wyścielającego układ pokarmowy; zwykle nie powodują poważnych konsekwencji,
  • późne – dotyczące tkanek, których komórki wolno się namnażają, np. nerki, wątroba, płuca; ujawniają się dopiero po dłuższym czasie od zaprzestania zabiegów radioterapii, po kilku miesiącach lub nawet latach; są poważne w skutkach, mogą spowodować kalectwo, a nawet zagrażać życiu pacjenta. 

Radioterapia FLASH-RT

Naukowcy z Uniwersytetu Kalifornijskiego, Irvine i Uniwersytetu w Lozannie opracowali metodę radioterapii FLASH-RT, która może dostarczyć wysoką dawkę promieniowania w znacznie krótszym czasie niż standardowa procedura. Zwykle sesja, podczas której napromieniowuje się guza nowotworowego wraz z otaczającą go tkanką trwa kilka minut. W przypadku nowej metody FLASH-RT, ta sama dawka promieniowania jest zapewniana w ciągu kilku sekund, dzięki temu wiele niepożądanych skutków naświetlania jest eliminowane. 

Przeprowadzony eksperyment dowiódł, że guzy mózgu mogą być usuwane równie skutecznie standardową metodą, jak i za pomocą stworzonej przez międzynarodowy zespół badawczy procedury FLASH-RT. Prawdopodobnie technika ta może być uniwersalna w leczeniu różnych typów choroby nowotworowej. Według naukowców metoda jest skuteczna także w leczeniu raka płuc, skóry i jelit. Testy przeprowadzone na zwierzętach laboratoryjnych wykazały brak skutków ubocznych po przeprowadzeniu zabiegu naświetlania. 

„Nie jest bezpodstawne sądzić, że za 10 lat może to [metoda FLASH-RT] stać się powszechną opcją dla pacjentów poddawanych radioterapii na całym świecie” – powiedział Charles Limoli, profesor radioterapii onkologicznej i jeden z autorów eksperymentu. 

Skutki uboczne i powikłania chemioterapii

Chemioterapia jest bardzo popularnym sposobem leczenia nowotworów. Leki cytotoksyczne skutecznie niszczą szybko namnażające się komórki nowotworowe. Jednak zdrowe komórki organizmu, wystawione na działanie środków farmakologicznych, również mogą ulegać uszkodzeniu. Częstym niepożądanym skutkiem chemioterapii jest mielosupresja szpiku kostnego. Jego zniszczenie pociąga za sobą zmniejszenie liczby różnego rodzaju komórek krwi i może prowadzić do niedokrwistości, neutropenii, erytropenii i trombopenii. 

Powikłania po chemioterapii możemy podzielić na: 

  • wczesne – pojawiające się w czasie przyjmowania leków cytotoksycznych; objawiają się jako odczyny uczuleniowe, nudności i wymioty, a także wypadanie włosów,
  • późne – pojawiające się do kilku miesięcy po chemioterapii; zaliczamy do nich powikłania o charakterze neurologicznym, uszkodzenia nerek, serca i płuc. 

Terapia TGMO

Szwajcarscy naukowcy z uniwersytetu w Genewie (UNIGE) we współpracy z tamtejszym szpitalem uniwersyteckim (HUG) opracowali nową terapię TGMO (ang. therapy-guided multidrug optimization), która jest bardziej skuteczna niż standardowa chemioterapia i co więcej, nie ma skutków ubocznych.

Nowa terapia pozwala na optymalne podawanie dawek leku, które zabijają komórki nowotworowe, nie wpływając przy tym niekorzystnie na zdrowe. Naukowcom udało się już wykazać skuteczność tej metody w przypadku raka okrężnicy. Wyniki wskazywały, że testowane kombinacje leków zmniejszały wzrost guza o około 80%. Były więc znacznie skuteczniejsze niż tradycyjna forma chemioterapii. Wyniki eksperymentu opublikowano w „Molecular Oncology”. 

„Po raz pierwszy przeprowadzono testy in vivo, stosując kombinacje leków uzyskanych dzięki naszej technologii TGMO” – mówi Patrycja Nowak–Śliwińska z UNIGE. „Badanie pokazuje, że możliwe jest odkrycie niskodawkowych, synergicznych i selektywnie zoptymalizowanych kombinacji leków, które są bardziej skuteczne niż konwencjonalna chemioterapia, niezależnie od rodzaju guza”. 

„Możliwość testowania różnych leków ex vivo i wybierania dla każdego pacjenta kombinacji, na którą rak jest najbardziej wrażliwy, powinna zwiększyć skuteczność terapii przy jednoczesnym zmniejszeniu toksyczności. To są dwa najbardziej problematyczne aspekty obecnych terapii” – dodaje Thibaud Koessler, ordynator oddziału onkologicznego z HUG. 

  1. J. Gośliński, Skutki uboczne radioterapii, www.zwrotnikraka.pl [online], https: //www. zwrotnikraka. pl/skutki–uboczne–radioterapii/, [dostęp:] 05.11.2020.
  2. C. Melore, Cancer treatment without side–effects? New radiation technique makes it possible, „www.studyfinds.org”, [online] https: //www.studyfinds. org/cancer–treatment–without–side–effects–flash–rt/, [dostęp:] 05.11.2020.
  3. P. Montay–Gruel, M. M. Acharya, P. Goncalves Jorge, Hypo-fractionated FLASH-RT as an effective treatment against glioblastoma that reduces neurocognitive side effects in mice, „American Associacion for Cancer Research” 2020 [online], doi: 10.1158/1078–0432.CCR–20–0894, [dostęp:] 05.11.2020.
  4. Chemioterapia – metoda leczenia nowotworów, „www.onkonet. pl” [online], https: //www. onkonet. pl/dpchemioterapia.php, [dostęp:] 05.11.2020.
  5. P. Wiesmayer, New cancer treatment: more effective than chemotherapy and no side effects, „www.innovationorgins. com” [online], https: //innovationorigins. com/new–cancer–treatment–more–effective–than–chemotherapy–and–no–side–effects/, [dostęp:] 05.11.2020.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Cholestaza ciążowa – przyczyny, objawy, leczenie, dieta

    Cholestaza zwykle pojawia się w III trymestrze ciąży, a jej pierwszym objawem jest świąd skóry. Czym jest cholestaza ciążowa i jaki ma wpływ na mamę oraz dziecko? W jaki sposób ją rozpoznać i leczyć? Jak powinna wyglądać dieta ciężarnej, u której doszło do zastoju żółci? 

  • Wczesna choroba Alzheimera – kto jest w grupie ryzyka? Jak rozpoznać pierwsze oznaki choroby?

    Choroba Alzheimera zwykle dotyka seniorów, ale może rozwinąć się także u osób poniżej 65. roku życia, a nawet u osób 30-letnich, chociaż są to rzadkie przypadki. Różne źródła podają, że problem dotyczy około 5-10% chorych na tę postać demencji. Etiologia schorzenia pozostaje niejasna, co utrudnia diagnozę i opracowanie skutecznych metod leczenia.

  • Adrenalina – jaka jest funkcja w organizmie? Czym skutkuje nadmierna ekspozycja na działanie hormonu?

    Adrenalina, czyli tzw. hormon przetrwania, mobilizuje organizm do szybkiego reagowania w przypadku zagrożenia. Powoduje zauważalny wzrost siły i wydajności, a także zwiększoną świadomość w sytuacjach stresowych. Nadmierna ekspozycja na adrenalinę może jednak szkodzić zdrowiu. Dowiedz się, jakie są skutki nadprodukcji tego hormonu. W jaki sposób wykorzystywany jest w medycynie? 

  • Biegunka podróżnych – objawy, leczenie, zapobieganie

    Podczas podróży uważaj na to, co jesz i pijesz, jeżeli nie chcesz nabawić się „klątwy Montezumy”. Biegunka jest najczęstszą chorobą podróżnych. Według szacunków CDC dotyka 10 milionów ludzi każdego roku. Kto jest najbardziej zagrożony infekcją chorobotwórczymi drobnoustrojami? W których miejscach na świecie istnieje największe ryzyko doświadczenia biegunki podróżnych?

  • Pieczenie, upławy i swędzenie kobiecych okolic intymnych? – to może być infekcja pochwy. Jak zabiegać i leczyć stany zapalne?

    Upławy, pieczenie i swędzenie okolic intymnych to nie tylko uporczywe i często nawracające przypadłości, ale także objawy infekcji, która jeśli jest zaniedbana, może doprowadzić do niepłodności. Infekcje okolic intymnych mogą przydarzyć się kobiecie w każdym wieku, przed porodem, w trakcie ciąży i w połogu. Czy istnieje jedna uniwersalna odpowiedź na pytanie – jak skutecznie wyleczyć i zapobiegać zakażeniom pochwy? Otóż nie, nie istnieje. Można jednak postępować zgodnie z pewnymi wskazówkami, dzięki którym nawet w oparciu o domowe sposoby na infekcje intymne możliwe jest złagodzenie tych najbardziej dokuczliwych objawów. Więcej infmacji na ten temat znajduje się w niniejszym artykule.

  • Szczepionka przeciw grypie oparta na technologii mRNA. Rozpoczęły się badania kliniczne nad nowymi preparatami

    Obecnie szczepionki przeciw grypie zmniejszają ryzyko zachorowania o 40–60%. Moderna postawiła sobie za cel stworzenie preparatu o lepszej skuteczności i z początkiem lipca rozpoczęła badania kliniczne nad nowym produktem, preparatem przeciw grypie sezonowej, która wykorzystuje technologię mRNA. Według prognoz ma on być bardziej skuteczny niż dotychczasowe szczepionki.

  • Suche utonięcia – czym są? W jaki sposób objawia się zespół post-immersyjny?

    Z pozoru niegroźne zachłyśnięcie się płynem, może być niezwykle niebezpieczne, czego potwierdzeniem mogą być dane statystyczne, które wskazują, że około 15% wszystkich utonięć stanowią tzw. suche utonięcia, do których wystarczy naprawdę niewielka ilość wody. Dry drowning definiowane jest jako problem z oddychaniem, występujący po dostaniu się wody do dróg oddechowych. Jak chronić dziecko przed groźnym obrzękiem płuc oraz co robić, kiedy po zabawie w wodzie zauważymy, że nasze dziecko jest wyjątkowo apatyczne i osłabione? Odpowiedzi znajdują się w poniższym artykule.

  • Sparaliżowany po udarze mężczyzna „przemówił” dzięki nowatorskiej neuroprotezie mowy

    Problemy z mową i komunikacją po udarze występują często w przypadku tego urazu mózgu. Anartria, czyli zespół zaburzeń oddechowo-fonacyjno-artykulacyjnych występujący właśnie w tym przypadku jest wywołany uszkodzeniami ośrodków i/lub dróg unerwiających aparat mowy. Przez wiele lat problem ten był nierozwiązywalny, a metody komunikacji osoby chorej opierały się jedynie na literowaniu. Obecne rozwiązanie polega na generowaniu płynnych komunikatów, które pozwalają na tworzenie całych zdań w oparciu o 50 słów. Na czym polega nowatorska metoda  z wykorzystaniem neuroprotezy? Odpowiedź znajduje się w artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij