Dieta przy endometriozie – jaką stosować? Założenia, produkty, jadłospis oraz przepisy
Maria Brzegowy

Dieta przy endometriozie – jaką stosować? Założenia, produkty, jadłospis oraz przepisy

Endometrioza jest chorobą, która dotyczy nawet co dziesiątą kobietę w wieku rozrodczym. Wiąże się z bolesnymi i obfitymi miesiączkami, dyskomfortem podczas współżycia, bolesną defekacją oraz dolegliwościami bólowymi w okolicy krzyżowej. Czy odpowiednim żywieniem można złagodzić jej nieprzyjemne objawy? Jak powinna wyglądać dieta w endometriozie? 

Endometrioza stanowi przewlekłą, ginekologiczną chorobę zapalną zależną od poziomu estrogenów w kobiecym organizmie. Charakteryzuje się obecnością komórek błony śluzowej trzonu macicy (czyli endometrium) poza jej jamą. Wspomniane komórki wykazują aktywność wydzielniczą i reagują na zmiany hormonalne zachodzące w cyklu miesiączkowym. Konsekwencją tej sytuacji jest przebiegający przewlekle stan zapalny, który wiąże się z występowaniem m.in. wewnętrznych krwawień, bolesnych guzków, tworzenia się blizn oraz zrostów. Czy żywieniem jesteśmy w stanie zmniejszyć dolegliwości bólowe i wspomóc leczenie tego schorzenia? 

Rola diety przy endometriozie – założenia i wskazówki 

Dieta jest wiodącym czynnikiem ryzyka wielu chorób przewlekłych niezakaźnych. Prawidłowe nawyki żywieniowe mogą zatem wspomóc leczenie endometriozy. Przyjmuje się, że celem łagodzenia jej objawów, należy stosować tzw. dietę przeciwzapalną, a więc bogatą w składniki antyoksydacyjne, obecne w większości warzyw i owoców, a także w tłustych rybach morskich, orzechach oraz olejach roślinnych. Ponadto złotym standardem jest zachowanie zasad racjonalnego żywienia (regularne spożywanie posiłków, prawidłowe nawodnienie organizmu, wyeliminowanie alkoholu) i dostosowanie ich do innych, ewentualnych schorzeń lub dolegliwości dotykających pacjentkę.  

Coraz więcej mówi się o negatywnym wpływie czerwonego mięsa na rozwój endometriozy. Stąd poleca się jego ograniczenie na rzecz jaj, skorupiaków i ryb. Ryzyko choroby może także zmniejszyć właściwa podaż witaminy C, E, D, witamin z grupy B (szczególnie kwasu foliowego), cynku, choliny, błonnika pokarmowego oraz niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych omega-3. 

Produkty zalecane i niezalecane w diecie przy endometriozie 

Produkty zalecane: 

  • świeże i mrożone warzywa (szczególnie zielone) i owoce będące źródłem antyoksydantów oraz błonnika pokarmowego; 
  • pełnoziarniste produkty zbożowe (grube kasze, razowe pieczywo, płatki itp.); 
  • chudy nabiał, w tym jogurt naturalny i kefir; 
  • tłuste ryby morskie: łosoś, makrela, tuńczyk oraz skorupiaki; 
  • olej lniany, oliwa z oliwek; 
  • orzechy szczególnie włoskie oraz laskowe, nerkowce, brazylijskie i inne; 
  • chude mięso drobiowe w tym kurczak i indyk; 
  • siemię lniane; 
  • nasiona: słonecznika, pestki dyni i inne; 
  • jaja. 

Produkty niezalecane w diecie przy endometriozie: 

  • żywność wysoko przetworzona, typu fast-food, instant; 
  • czerwone mięso i jego przetwory: konserwy, szynki, parówki i inne; 
  • pełnotłuste produkty mleczne; 
  • słodycze: ciasta, batony, ciasteczka, różnego rodzaju wypieki; 
  • słone przekąski; 
  • alkohol; 
  • napoje i soki słodkie oraz gazowane. 

Powiązane produkty

Zioła i suplementy diety w endometriozie – jakie mają znaczenie i czy warto włączyć je do menu? 

Poza zmianą nawyków żywieniowych, włączenia aktywności fizycznej oraz ewentualnego wprowadzenia leczenia farmakologicznego, kobiety cierpiące na endometriozę często podejmują się stosowania naturalnych metod leczenia, np. ziołolecznictwa. Ma ono pomóc zmniejszyć dolegliwości bólowe, poprawić gospodarkę hormonalną oraz krążenie w miednicy mniejszej, a także zmniejszyć stan zapalny. Przed ich włączeniem należy jednak pamiętać, aby dokładnie zapoznać się z ewentualnymi skutkami ubocznymi ich stosowania oraz interakcjami z innymi lekami. 

Do ziół mogących wspomóc przebieg endometriozy zalicza się: wiesiołek dwuletni, niepokalanek pospolity, mniszek lekarski, kalinę śliwolistna, tarczycę bajkalską, kadzidłowiec oraz dzięgiel chiński. 

Należy pamiętać, iż każdą suplementację bezwzględnie należy skonsultować ze swoim lekarzem prowadzącym, który oceni bezpieczeństwo terapii. 

Wskazówki dietetyczne dla kobiet z endometriozą, które starają się o dziecko 

Żywienie kobiet chorujących na endometriozę i starających się o dziecko powinno być przede wszystkim prawidłowo zbilansowane, oparte o podstawowe zasady zdrowego odżywiania się. W diecie przy endometriozie nie powinno zatem zabraknąć: 

  • pełnoziarnistych produktów zbożowych (obecny w nich błonnik pokarmowy reguluje poziom glukozy i insuliny we krwi);
  • białka, szczególnie pochodzenia roślinnego oraz z ryb i jaj, a w mniejszej ilości z chudych rodzajów mięs; 
  • dobrej jakości tłuszczy roślinnych będących źródłem witaminy E i kwasów omega-3 działających przeciwzapalnie; 
  • odpowiedniej ilości witaminy D (suplementacja witaminy D i jej dawka powinny być zalecone przez lekarza); 
  • źródeł selenu i cynku (obecnych w kaszach, jajkach, nasionach roślin strączkowych itp); 
  • pozostałych antyoksydantów (polifenoli, witaminy C i innych, głównie obecnych w warzywach oraz owocach). 

Przykładowy jadłospis dzienny przy endometriozie 

Śniadanie: kanapki z chleba żytniego z humusem klasycznym, domowym przygotowanym z ciecierzycy, pasty sezamowej i nasion czarnuszki z papryką i natką pietruszki. 

II śniadanie: koktajl na bazie jogurtu naturalnego z płatkami owsianymi, siemieniem lnianym i borówkami. 

Obiad: łosoś pieczony w piekarniku z odrobiną oliwy z oliwek, polany sokiem z cytryny i posypany przyprawami, podany z kaszą gryczaną, z młodą, gotowaną kapustą z dodatkiem marchewki i cebulki.  

Podwieczorek: sałatka z rukoli, sera mozarella, prażonych orzechów włoskich, gruszki z sosem przygotowanym na bazie musztardy, oliwy z oliwek i soku z cytryny.  

Kolacja: sałatka z kaszy bulgur z ogórkiem zielonym, papryką, pomidorem, cebulą czerwoną, pietruszką, ziołami prowansalskimi i sokiem z cytryny, polana olejem lnianym na zimno. 

Przykładowe przepisy w diecie na endometriozę 

Vege bowl z dressingiem

Kaszę bulgur zalej wrzątkiem i odstaw na około 20 minut. Kapustę pak choi, czerwoną paprykę pokrojoną w paski i czosnek podsmaż chwilę na oliwie. Do miski przełóż kaszę, dodaj odsączoną ciecierzycę i podsmażone warzywa. Następnie na wierzch połóż pokrojone w kosteczkę awokado, kawałki mango, rzodkiewki pokrojone w plasterki, pomidorki koktajlowe, szpinak i pestki granatu. Całość polej dressingiem na bazie jogurtu greckiego, mięty, limonki i musztardy. 

Warzywny Lunchbox

Makaron pełnoziarnisty ugotuj i wrzuć do pojemnika. Pomidora pokrój w kosteczkę i dorzuć do makaronu, dodaj odciśniętą ciecierzycę lub czerwoną fasolę, odrobinę sera feta, pokrojoną w kawałeczki żółtą paprykę i przyprażony słonecznik. Całość polej olejem lnianym. 

  1. A. Basta, A. Brucka, J. Górski i in., 2012, Stanowisko Zespołu Ekspertów Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego dotyczące diagnostyki i metod leczenia endometriozy, "Ginekol Pol", nr 83 (2012). 
  2. M.I. Wyderka, D. Zalewska, E. Szeląg, Endometrioza a jakość życia, "Pielęgniarstwo Polskie", nr 4 (42) 2011.  
  3. P. Woźniak, P. Ziółkowski i in., Leczenie uzupełniające w endometriozie, "Przegląd Menopauzalny", nr 5 2012. 
  4. J. Przondziono-Jurkiewicz, M. Lemm, A. Kwiatkowska-Pamuła i in., Influence of diet on the risk of developing endometriosis, "Ginekologia Polska", nr 2 (88) 2017. 
  5. J. L. Nodler, H. R. Harris i in., 2020, Dairy Consumption During Adolescence and Endometriosis Risk, "Am J Obstet Gynecol", nr 222 (3) 2020. 
  6. R. C. M. Simmeen, A. S. Kelley, Seeing red:diet and endometriosis risk, "Ann Transl Med", nr 6 (2) 2018.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Filtry w okularach przeciwsłonecznych. Jak działają i dlaczego powinny być dobrej jakości?

    Są nieodłącznym atrybutem każdego słonecznego dnia. Najczęściej sięgamy po nie latem, jednak w ciągu całego roku powinniśmy mieć je przy sobie, aby chronić nasze oczy przed działaniem promieni słonecznych. Mowa oczywiście o okularach przeciwsłonecznych, które – oprócz pełnienia funkcji dodatku do stylizacji – stanowią barierę chroniącą jeden z naszych zmysłów: wzrok. Podobnie jak przy zakupie ubrań, butów, żywności czy kosmetyków zwracamy uwagę na ich jakość, tak i w przypadku wyboru okularów słonecznych powinniśmy dobrać takie, które będą odpowiednie do naszych potrzeb nie tylko pod względem wizualnym, ale przede wszystkim jakościowym.

  • Co kupić mamie na Dzień Matki?

    Wielkimi krokami zbliża się Dzień Matki. To szczególne święto jest doskonałą okazją, aby podziękować mamom za ich bezwarunkową miłość i akceptację, trud wychowania, okazywane serce. Tego dnia każda mama powinna czuć się doceniona. Produkty pomagające zachować zdrowie i dbać o urodę to świetne inspiracje na wyjątkowy prezent dla najukochańszej mamy.

  • Jakie leki wziąć ze sobą w wakacyjną podróż?

    Choć wakacyjna podróż kojarzy się przede wszystkim z beztroskim wypoczynkiem i relaksem w ciepłym klimacie, nie możemy zapominać o bezpieczeństwie. Jednym z najważniejszych gwarantów, że wszystko pójdzie dobrze, jest zabranie ze sobą dobrze wyposażonej apteczki. Co wziąć ze sobą w podróż?

  • Jakie suplementy mogą pomóc na stres i zmęczenie?

    Dbałość o zdrowie psychiczne sprowadza się do odpowiedniego stylu życia, który uwzględnia systematycznie wykonywaną aktywność fizyczną, właściwy sposób odżywiania, należytą higienę snu, dobre relacje z bliskimi, wsparcie społeczne oraz znajdowanie czasu na odpoczynek i relaks. Wiele osób zmagających się z chronicznym stresem i zmęczeniem decyduje się często na suplementację diety preparatami bogatymi w bioaktywne składniki wspierające prawidłowe funkcjonowanie ośrodkowego układu nerwowego oraz gospodarki hormonalnej. Istnieje co najmniej kilka substancji bioaktywnych, które rzeczywiście mogą wspomagać organizm w walce ze stresem oraz wzmożonym napięciem i zmęczeniem.

  • Jak wyciągnąć psu i kotu kleszcza? Instrukcja krok po kroku

    Kleszcze to uciążliwe pasożyty, które mogą przenosić groźne choroby na zwierzęta. Na szczęście ich usunięcie jest stosunkowo proste, o ile wiemy, jak się do tego zabrać. Jak bezpiecznie i skutecznie wyciągnąć kleszcza psu i kotu, by zminimalizować ryzyko infekcji? Co zrobić z kleszczem?

  • Jak wygląda ugryzienie meszki? Czy można je czymś złagodzić?

    Lato to czas spędzany na świeżym powietrzu, co niestety wiąże się z uciążliwością owadów takich jak meszki. Ich bolesne ugryzienia potrafią skutecznie uprzykrzyć nam wypoczynek. Czy meszki w Polsce przenoszą choroby? Jak poradzić sobie ze swędzącym ugryzieniem meszki?

  • Jak chronić się w trakcie burzy? Co zrobić w razie uderzenia pioruna?

    W związku ze zmianami klimatu gwałtowne zjawiska pogodowe są coraz częstsze w naszej szerokości geograficznej. Dlatego też warto znać zasady bezpieczeństwa podczas burzy. Porażenie piorunem może być poważnym zagrożeniem dla zdrowia, a nawet życia – dowiedz się, jak się zachować w trakcie nawałnicy, aby uniknąć niebezpiecznych sytuacji.

  • Etapy gojenia ran. Jak przyspieszyć proces?

    Czas gojenia się rany jest kwestią indywidualną. Jest to uzależnione od wielu czynników, w tym od obecności chorób przewlekłych, np. cukrzycy typy 2, palenia papierosów, nadużywania alkoholu, przyjmowania niektórych leków, a nawet występowania schorzeń o podłożu autoimmunologicznym. Proces gojenia przebiega w kilku etapach. Warto pamiętać, że można go znacznie przyspieszyć – zarówno za pomocą domowych sposobów, jak i preparatów aptecznych.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij