Podwyższone stężenie cholesterolu w surowicy krwi – dieta, objawy i przyczyny
Maria Brzegowy

Podwyższone stężenie cholesterolu w surowicy krwi – dieta, objawy i przyczyny

Cholesterol, w odpowiednim stężeniu, pełni w naszym organizmie wiele ważnych funkcji. Gdy jego wartość zaczyna jednak przekraczać normy, należy bezwzględnie podjąć odpowiednią interwencję leczniczą. Poznaj zalecenia żywieniowe w sytuacji gdy masz podwyższony poziom cholesterolu we krwi.

Co dzieje się gdy stężenie cholesterolu we krwi jest za wysokie?

Choć cholesterol jest składnikiem ważnym dla naszego organizmu, jego nadmiar może prowadzić do wystąpienia szeregu powikłań zdrowotnych. Przykładowo, zbyt wysokie jego stężenie, zwiększa ryzyko wystąpienia chorób serca (np. zawału serca) i miażdżycy. Osoby z nieprawidłowym stężeniem lipidów we krwi są także o wiele bardziej narażone na ryzyko udaru mózgu.

Występowanie chorób sercowo-naczyniowych jest silnie związane z m.in. zwiększonym stężeniem cholesterolu całkowitego, a w szczególności cholesterolu frakcji LDL (tzw. „złego cholesterolu”) oraz ze zmniejszonym stężeniem cholesterolu frakcji HDL (tzw. „dobrego cholesterolu”). Do pozostałych czynników ryzyka należą: nadciśnienie tętnicze, otyłość brzuszna, palenie papierosów, zespół metaboliczny oraz cukrzyca.

U kogo najczęściej stwierdza się podwyższony poziom cholesterolu? Przyczyny za wysokiego cholesterolu

Problemy z nieprawidłowym profilem lipidowym najczęściej mają osoby z nadwagą lub otyłe. Ich dieta jest zazwyczaj wysoko przetworzona, często korzystają oni z różnych gotowców, nie dbając o jakość spożywanych posiłków. Wysokie stężenie cholesterolu to także domena osób o siedzącym i stresującym trybie życia.

Spośród licznych czynników patogenetycznych, cholesterol frakcji LDL odgrywa najważniejszą rolę w powstawaniu blaszki miażdżycowej.

Czy dieta ma znaczenie dla podwyższonego poziomu cholesterolu? Czego unikać gdy cholesterol jest za wysoki?

Zdecydowanie tak! Stężenie cholesterolu frakcji LDL w dużym stopniu zależy od naszego sposobu odżywiania się. Zdaniem specjalistów – wzrost poziomu „złego cholesterolu” to efekt diety bogatej w nasycone kwasy tłuszczowe, izomery trans kwasów tłuszczowych oraz cholesterol pokarmowy. Ich źródłem jest przede wszystkim wysoko przetworzona żywność – fast-foody, gotowe dania do odgrzania, zupy w proszku, tłuste przetwory mięsne, żółtka jaj, słodycze oraz słone przekąski (a ściślej – tłuszcze cukiernicze i smażalnicze używane do ich wyrobu). Korzystnie na nasz profil lipidowy wpływają natomiast wielonienasycone kwasy tłuszczowe, ograniczenie spożycia cholesterolu pokarmowego, wzrost spożycia błonnika pokarmowego, suplementacja diety w sterole i stanole roślinne, a także redukcja masy ciała.

Niewłaściwa dieta, to obok braku aktywności fizycznej, nadwagi bądź otyłości, jeden z głównych czynników pojawienia się problemów z nieprawidłowym stężeniem cholesterolu we krwi.

Jak powinna wyglądać dieta w przypadku podwyższonego stężenia cholesterolu? Dieta na obniżenie cholesterolu

Schudnij

Udowodniono, że już zaledwie 10% utraty nadmiernej masy ciała może znacząco obniżyć poziom cholesterolu we krwi. Odchudzać należy się stopniowo, stawiając przede wszystkim na poprawę codziennych nawyków. Powolna, acz stała, niedrastyczna redukcja (o ok. 0,5-1 kg / tygodniowo), pozwoli na poprawę nie tylko profilu lipidowego oraz ogólnego stanu zdrowia, ale i pomoże na dłużej utrzymać osiągniętą masę ciała.

Ogranicz spożycie „złych tłuszczów”

Ogranicz w swojej diecie mięso, zwłaszcza to czerwone i przetworzone (wędliny, kiełbasy, parówki, konserwy itp.). Nie wierz w to, że mięso jest w Twojej diecie niezbędne i jego brak doprowadzi do osłabienia organizmu. Jeśli umiejętnie je zastąpisz, odniesiesz same korzyści! Pomoże Ci w tym specjalista dietetyk. Jeśli nie potrafisz zrezygnować z jedzenia mięsa, spróbuj je chociaż ograniczyć. Swój cotygodniowy jadłospis planuj według zasady: 1-2 obiady mięsne, 2 obiady rybne, 3-4 obiady wegetariańskie (posiłki na bazie nasion roślin strączkowych – fasoli, soi, ciecierzycy, soczewicy i innych).

Sięgaj po wielonienasycone kwasy tłuszczowe

Znajdziesz je przede wszystkim w tłustych rybach morskich (łososiu, śledziu atlantyckim) oraz w tłuszczach roślinnych: oliwie extra vergine, siemieniu lnianym, orzechach i awokado.  

Jedz więcej warzyw i owoców

Ostatnie badania, ponad wszelką wątpliwość wykazały, że warzywa i owoce dostarczają organizmowi składników niezbędnych dla zachowania naszego zdrowia. Przynajmniej połowę tego co jemy, powinny stanowić właśnie warzywa i owoce. Z tego względu, aktualne zalecenia Instytutu Żywności i Żywienia mówią, że produkty te mają stanowić podstawę naszego żywienia (wcześniej, u podstawy piramidy żywieniowej znajdowały się produkty zbożowe). Owoce i warzywa to witaminy, składniki mineralne, jak również przeciwutleniacze, które chronią nas przed wystąpieniem wielu chorób cywilizacyjnych, w tym także chorób układu krążenia.

Sięgaj po produkty bogate w błonnik pokarmowy

Błonnik pokarmowy, w szczególności ten rozpuszczalny, pozwala na zmniejszenie stężenia cholesterolu frakcji LDL. Jego źródłem są produkty zbożowe, takie jak owies i jęczmień, nasiona roślin strączkowych, owoce cytrusowe oraz jabłka.

Jeśli w Twojej diecie dominuje białe pieczywo, makaron oraz słodzone płatki śniadaniowe, w celu poprawy swojego profilu lipidowego, powinieneś sięgać po produkty pełnoziarniste – chleb razowy, ciemny makaron ugotowany al. dente, grube kasze i płatki zbożowe.

Sięgnij po sterole i stanole roślinne

Zdaniem naukowców, sterole i stanole roślinne (tzw. fitosterole i fitostanole) pozwalają na zmniejszenie stężenia cholesterolu. Ich największe ilości znajdziemy w olejach roślinnych oraz orzechach. Ponieważ jednak ich podaż z codzienną dietą jest niewystarczająca, w sterole i stanole wzbogaca się niektóre produkty spożywcze – jogurty albo margaryny. Można je także suplementować w postaci kapsułek.

W diecie polegającej na obniżeniu zbyt wysokiego stężenia cholesterolu, zaleca się przede wszystkim możliwie jak największe ograniczenie tłuszczów zwierzęcych, zastąpienie ich roślinnymi, unikanie wysoko przetworzonej diety, zwiększenie spożycia błonnika pokarmowego, jak również redukcję masy ciała oraz regularną aktywność fizyczną.

Wybrane piśmiennictwo:
Dietetyka. Żywność, żywienie w prewencji i leczeniu, Instytut Żywności i Żywienia, prof. dr hab. n. med. Mirosław Jarosz, 2017, Warszawa

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Ból stopy – przyczyny, leczenie, ćwiczenia na ból śródstopia

    Ból stopy to dolegliwość, która może mieć rozmaite przyczyny. Ból stóp może pojawić się po intensywnym wysiłku fizycznym, wielogodzinnej pracy w pozycji stojącej, ale także jako objaw poważnych chorób, takich jak cukrzyca, dna moczanowa czy nerwiak Mortona. Sprawdź, jak diagnozuje się ból stóp, jak wygląda leczenie? Poznaj ćwiczenia na bolące stopy.

  • Ból szyi – przyczyny, diagnostyka, leczenie, ćwiczenia

    Ból szyi to częsta dolegliwość, która dotyka dużą grupę osób. Przyczyny bolącej szyi mogą być różne, od przeciążenia i napięcia mięśni, spowodowanego np. wielogodzinną pracą przed komputerem przez zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa szyjnego i urazy odcinka szyjnego kręgosłupa aż po nowotwór. Sprawdź, jak przebiega diagnostyka bólów szyi, w jaki sposób się je leczy oraz jakie ćwiczenia można zastosować, by złagodzić dolegliwości. 

  • Niedobór witaminy B12 – przyczyny, objawy, skutki niskiego poziomu witaminy B12

    Witamina B12 (kobalamina) pełni istotną rolę w organizmie, m. in. reguluje produkcję czerwonych krwinek. Witamina B12 znajduje się głównie w produktach pochodzenia zwierzęcego, nie jest wytwarzana przez ludzki organizm, dlatego niedobór witaminy B12 jest dość częsty. Objawy niedoboru to np. nerwowość, depresja, zaburzenia chodu czy problemy ze wzrokiem. Jak powinna wyglądać dieta i suplementacja u osób z niskim poziomem kobalaminy?

  • Ból brzucha z lewej strony – co może oznaczać?

    Ból brzucha po lewej stronie może być wywołany przez chwilową niedyspozycję, ale jest także objawem poważnych chorób układu pokarmowego czy moczowego. Jakim schorzeniom towarzyszy? 

  • Mioklonie – przyczyny i leczenie mimowolnych skurczów mięśni

    Mioklonie (zrywania mięśniowe) to niekontrolowane, intensywne skurcze mięśni. Mogą one obejmować jeden mięsień, grupę mięśni, kończynę, a nawet cały tułów. Przyczyn powstawania mioklonii jest wiele, niektóre mimowolne ruchy są fizjologiczne (np. mioklonie przysenne, czyli szarpnięcia ciała podczas zasypiania) i nie wymagają leczenia, inne mogą oznaczać poważne schorzenia, takie jak zaburzenia metaboliczne, padaczkę czy zatrucie metalami ciężkimi. Wszystkie niekontrolowane skurcze mięśni wymagają konsultacji ze specjalistą.

  • Domowe sposoby na zaparcia – jak szybko i skutecznie poradzić sobie z problemami z wypróżnianiem? Zioła i leki na zaparcia

    Domowe sposoby na zaparcia, nazywane potocznie zatwardzeniem, obejmują przede wszystkim zmianę stylu życia – włączenie do diety większej ilości produktów zawierających błonnik, wypijanie większej ilości płynów oraz regularną aktywność fizyczną. Na problemy z wypróżnianiem można także zastosować preparaty ziołowe mające właściwości przeczyszczające (np. liście senesu, kłącze rzewienia). Wśród leków bez recepty na zaparcia znajdują się natomiast środki: pęczniejące (np. siemię lniane), osmotyczne (np. laktuloza), zmiękczające (np. glicerol) oraz drażniące (np. olej rycynowy).

  • Nadmierne i częste gazy jelitowe – co robić?

    Choć produkcja gazów w jelitach to proces naturalny, ich nadmierne powstawanie nastręcza wielu trudności. Wzdęty i obolały brzuch oraz uczucie dyskomfortu są nieodłącznymi towarzyszami zwiększonej ilości gazów jelitowych. Czy ich nadmierne powstawanie może oznaczać chorobę? Jak skutecznie zapobiegać zbyt wielkiej produkcji gazów w jelitach?  

  • Suchość gardła – czym i jak nawilżać gardło?

    Suchość gardła może być spowodowana wieloma przyczynami. Zwykle pojawia się podczas infekcji, a także w wyniku odwodnienia, palenia papierosów, nadwyrężenia narządu głosu czy spania z otwartymi ustami. Uczucie suchego gardła dotyczy zarówno dzieci, jak i osób dorosłych. Jak i czym nawilżać gardło? Czego warto unikać, gdy czujemy suchość w gardle?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij