Nowotwory kobiece: co zmienić, by Polki nie umierały na raka?

Każdego roku w Polsce diagnozę raka piersi słyszy ponad 20 tysięcy kobiet, a 3,5 tysiąca dowiaduje się, że cierpi na raka szyjki macicy. Często chorobę rozpoznaje się w stopniu zaawansowanym, który znacznie utrudnia leczenie. Co zrobić, by Polki nie umierały na nowotwory kobiece?

1. Skutki pandemii dla opieki zdrowotnej nowotworów kobiecych
2. Problemy systemu onkologicznego w Polsce
3. Nowotwory kobiece – edukacja i profilaktyka
4. Dostęp do profilaktyki nowotworów kobiecych
5. Nowotwory kobiece a ogólny stan służby zdrowia

Odsetek przeżycia pacjentów z nowotworem w Polsce jest poniżej średniej międzynarodowej – takie alarmujące dane przedstawiają eksperci. Szczególnej troski wymagają nowotwory kobiece i strategia dotycząca ich profilaktyki.

Skutki pandemii dla opieki zdrowotnej nowotworów kobiecych

Eksperci zgodnie wskazują, że takie osiągnięcia współczesnej diagnostyki, jak diagnostyka molekularna czy genetyczna wciąż są słabo wykorzystywane w Polsce. Pomimo że ich wyniki w wykrywaniu nowotworów kobiecych w innych państwach są bardzo obiecujące, nasz kraj jest w tym obszarze w tyle.

– zauważył Włodzimierz Sawicki z Polskiego Towarzystwa Ginekologii Onkologicznej, WUM.

Jednak w tym samym okresie pandemii jako społeczeństwo udowodniliśmy, że jeśli chcemy, potrafimy się zmobilizować i osiągnąć świetne wyniki. Jako przykład Artur Prusaczyk z Centrum Medyczno-Diagnostycznego wskazuje akcję szczepień przeciwko COVID-19, której wyniki doprowadziły do jednego z najwyższych poziomów wyszczepienia populacji w całej wschodniej Europie.

Problemy systemu onkologicznego w Polsce

Artur Prusaczyk zauważa, że system opieki onkologicznej w Polsce jest rozbity na mniejsze części i jego poszczególne elementy nie są ze sobą sprzęgnięte. Jako antidotum na poprawę profilaktyki i leczenia nowotworów wskazuje:

1. więcej odwagi w decyzjach politycznych, które inicjują wszelkie zmiany, a na końcu procesu wdrażają je w życie, zatem w pewien sposób polityka spaja cały proces opieki zdrowotnej;
2. wybranie konkretnej osoby odpowiedzialnej za profilaktykę w Polsce – np. w randze wiceministra; do tej pory brak jest lidera, który przewodziłby temu procesowi;
3. edukację – na poziomie szkół edukowanie uczniów o profilaktyce i jej znaczeniu dla zdrowia publicznego;
4. względy organizacyjne – zmiana umów dla szpitali i innych podmiotów leczniczych.

Przed nami 20 lat ciężkiej pracy, aby dogonić lidera w kwestii profilaktyki onkologicznej, czyli Szwecję. Taki, dość ponury, obraz polskiej opieki zdrowotnej w obszarze nowotworów kobiecych rysuje ekspert. Pokazuje to, jak wiele jest do zrobienia w tej dziedzinie w naszym kraju.

Nowotwory kobiece – edukacja i profilaktyka

Na konieczność zmian w edukacji zwracała uwagę Magdalena Kardynał z fundacji OmeaLife, która stwierdziła, że należy od małego nauczać dzieci, jak działa ludzkie ciało. Powinny one wiedzieć, czym są nowotwory i skąd się biorą, a także mieć świadomość, że możemy zareagować w porę na ich wczesny rozwój.

Rak szyjki macicy to złośliwy nowotwór, którego występowanie w zdecydowanej większości przypadków jest spowodowane obecnością w organizmie wirusa brodawczaka ludzkiego – HPV. Codziennie sześć Polek dostaje diagnozę tej choroby.

Dostęp do profilaktyki nowotworów kobiecych

Ekspertka ostrzega, że epatowanie złowrogimi statystykami na temat raka nie jest dobre, bo kształtuje wśród kobiet lęk – wiele z nich zwyczajnie boi się badań i gdy słyszy takie dane, to nie motywuje ich do profilaktyki. Jest wręcz przeciwnie. W jej odczuciu dużym problemem jest dostępność badań.

Nieoceniona jest rola lekarza rodzinnego, który jako lekarz pierwszego kontaktu ma szanse prawidłowo pokierować pacjentką. To ten specjalista powinien znać ją najlepiej i standardem powinno być, że składa on propozycję szczepienia na HPV – zwraca uwagę Maciej Miłkowski z Ministerstwa Zdrowia.

Nowotwory kobiece a ogólny stan służby zdrowia

Choroba nowotworowa jak w soczewce pokazuje stan systemu ochrony zdrowia, bo zawiera w swoim przebiegu wszystkie etapy działania systemu zdrowotnego w kraju – konkluduje Włodzimierz Sawicki z Polskiego Towarzystwa Ginekologii Onkologicznej.

Przytoczone w artykule wypowiedzi ekspertów pochodzą z panelu „Nowotwory kobiece – co zrobić, by dogonić Europę w zakresie profilaktyki i leczenia?”, zrealizowanego w ramach konferencji PRIORYTETY W OCHRONIE ZDROWIA 2024 (Zamek Królewski w Warszawie, 31 stycznia 2024 roku).