Ćwiczenia fizyczne pomagają w walce z depresją

Depresja to jeden z głównych problemów psychicznych dotykający znaczny odsetek populacji. Wciąż trwają badania mające na celu wykazanie najskuteczniejszych sposobów walki z tym zjawiskiem – jedno z ostatnich rzuca ciekawe światło na relację pomiędzy depresją a aktywnością fizyczną.

Wyniki badań przeprowadzonych przez naukowców z Uniwersytetu Iowa mówią, że półgodzinne ćwiczenia fizyczne mogą zmniejszyć objawy depresji na co najmniej 75 minut po zakończeniu treningu i wzmocnić korzyści płynące z terapii.

Depresja a ćwiczenia fizyczne – badanie

Profesor Jacob Meyer, główny autor publikacji, wyjaśnia cel naukowców. Chcieli oni bowiem dowiedzieć się, jak ćwiczenia wpływają na objawy depresji oraz jak intensywne powinny one być. Komentuje ponadto wcześniejsze ustalenia i tłumaczy, że dotychczas stosowano szeroki zakres mierzonego samopoczucia w kontekście badań nad wpływem ćwiczeń fizycznych na zdrowie psychiczne. Nowe studia ukazały się na łamach czasopism „Psychology of Sport and Exercise” oraz „Frontiers in Psychiatry”.

Naukowcy do pierwszego badania zaprosili 30 dorosłych, którzy doświadczali epizodów depresyjnych. Uczestnicy wypełniali elektroniczne ankiety bezpośrednio przed, w połowie i po 30-minutowej sesji jazdy na rowerze lub siedzenia o umiarkowanej intensywności. Następną dokumentację sporządzali po 25, 50 i 75 minutach treningu. W dalszej kolejności badani wzięli udział w kolejnych sesjach po pewnej przerwie, a były to treningi odwrotne do tych z pierwszej próby. Na przykład osoby jeżdżące na rowerze w czasie pierwszej wizyty w laboratorium wróciły tydzień później, aby ponownie poddać się doświadczeniu z 30-minutową sesją siedzącą.

Skutki psychologiczne i poznawcze ćwiczeń

Ankiety były wzorcowe, zawierały typowe dla problematyki pytania, a analiza dokumentacji opierała się na skalach używanych do pomiaru objawów depresji oraz kilku zadań poznawczych, wliczając w to test Stroopa.

Badacze następnie, przy pomocy uzyskanych danych, śledzili zmiany w trzech cechach charakterystycznych względem znaczących zaburzeń depresyjnych: obniżonego nastroju (np. smutku, zniechęcenia, przygnębienia), anhedonii (tj. trudności w odczuwaniu przyjemności z wcześniej lubianych czynności) oraz obniżonych funkcji poznawczych (np. trudności w myśleniu, żonglowaniu wieloma informacjami jednocześnie).

W czasie eksperymentu z jazdą na rowerze stan depresyjny uczestników poprawiał się w ciągu ćwiczeń wykonywanych przez 30 minut i utrzymywał się do 75 minut po ich zakończeniu. Poprawa w kierunku anhedonii zaczęła się zmniejszać po 75 minutach od zakończenia ćwiczeń, ale wciąż była lepsza niż poziom anhedonii w grupie niećwiczących.

Funkcje poznawcze uczestników jeżdżących na rowerze uległy poprawie, gdyż badani szybciej wykonywali test Stroopa w połowie ćwiczenia. Niemniej jednak stosunkowo wolniej robili go po 25 i 50 minutach od zakończenia treningu w porównaniu z uczestnikami z grupy odpoczywającej. Profesor Meyer nie potrafi wyjaśnić tego zjawiska i zapowiada, że są potrzebne dalsze studia, aby zrozumieć tę różnicę.

Ćwiczenia fizyczne pomocne również w terapii

Główny autor badania przejawia entuzjazm wobec wyników, gdyż według niego osoby z depresją zyskują ważną wiedzę. Po odpowiednim treningu mogą lepiej wykonywać pewne czynności wymagające zdolności psychologicznych lub poznawczych. Profesor Meyer podkreśla, że warto kontynuować studia, aby sprawdzić długość trwania wsparcia kognitywnego wynikającego z ćwiczeń fizycznych.

Nowe ustalenia popchnęły zespół naukowców do poszukiwań odpowiedzi na pytanie dotyczące ewentualnych związków między właściwą terapią a korzystną względem zdrowia psychologicznego aktywnością fizyczną. Czy suma tych czynności wspierających spotęguje przeciwdziałanie depresji?

W ramach badania pilotażowego połowa z dziesięciu uczestników ćwiczyła samodzielnie, np. jeździła na rowerze, biegała, spacerowała przez 30 minut w tempie uznanym przez nich za umiarkowanie intensywne. Naukowcy sprawdzili owe dane dzięki narzędziu Fitbit jeszcze przed rozpoczęciem cotygodniowej godzinnej wirtualnej terapii poznawczo–behawioralnej. Natomiast reszta uczestników kontynuowała swoje codzienne czynności przed sesjami terapeutycznymi. Pod koniec ośmiotygodniowego programu uczestnicy w obu grupach wykazali poprawę, ale objawy depresji uległy widocznemu obniżeniu u osób ćwiczących przed rozmową z terapeutą.

Ponadto osoby ćwiczące przed sesją terapii poznawczo–behawioralnej szybciej nawiązywały silniejszą więź z terapeutą. Badacze twierdzą, że wyniki sugerują występowanie pewnego związku między pracą emocjonalną mózgu a ćwiczeniami fizycznymi. Te drugie niejako wprawiają w swoisty rozruch umysł, dzięki czemu osoba może wykazywać się większym zaangażowaniem.