Czym grozi przedawkowanie witaminy D?
Krzysztof Słomiak

Czym grozi przedawkowanie witaminy D?

Witaminy to substancje, które są niezbędne do życia człowiekowi, a każda z nich pełni w organizmie określoną funkcję. Zasadniczo nie są one syntetyzowane w naszym ustroju i powinny być dostarczane wraz z pożywieniem. Wyjątek stanowi m.in. witamina D wytwarzana w skórze ludzkiej pod wpływem słońca. Unikanie promieniowania słonecznego oraz pokarmów bogatych w tę witaminę może prowadzić do niedoboru (awitaminozy), który może być niebezpieczny dla naszego zdrowia. Jednak nadmiar witamin, czyli hiperwitaminoza, jest równie groźny, jak jej deficyt. 

Rola witaminy D w organizmie – dlaczego jest tak ważna?

Występują dwie szczególnie istotne formy witaminy D: cholekalcyferol (witamina D3), który powstaje w skórze i znajduje się w pożywieniu oraz ergokalcyfelor (witamina D2), występujący wyłącznie w żywności, głównie w produktach roślinnych. Witamina D jest niezbędna do utrzymania prawidłowej struktury kośćca. Pobudza mineralizację zębów i kości oraz zapobiega krzywicy. Substancja ta bierze udział w przemianach wapniowo-fosforowych w organizmie, zapobiega ich nadmiernemu wydalaniu, zapewniając stałe stężenie tych pierwiastków we krwi. Witamina D wspomaga również prawidłowe działanie systemu immunologicznego, zwiększając odporność organizmu. Reguluje produkcję i wydzielanie insuliny przez trzustkę, utrzymując prawidłowe stężenie glukozy we krwi. Korzystnie wpływa na stan skóry, wykazuje działanie na wzrost i różnicowanie komórek, zapobiega i zmniejsza stany zapalne, m.in. łuszczycę. Poprzez wpływ na stężenie wapnia we krwi, który jest niezbędny w procesie przechodzenia impulsu nerwowego i skurczu mięśni, umożliwia prawidłowe działanie układów nerwowego i mięśniowego.

Przedawkowanie witaminy D

Warto podkreślić, że przedawkowanie witaminy D jest niemożliwe w przypadku, gdy dostarczamy ją z pożywieniem, nawet przy nadmiernej ekspozycji na słońce. Organizm potrafi ochronić się sam przed wysokimi dawkami tej witaminy. Jednym z mechanizmów, z jakiego korzysta, jest barwnik występujący w skórze – melanina.  

Szczególną ostrożność powinniśmy zachowywać, gdy witaminę dostarczamy poprzez suplementację. Hiperwitaminoza witaminy D może zdarzyć się, kiedy przyjmujemy bardzo duże dawki suplementu przez długi czas lub cierpimy na nadwrażliwość na tę witaminę.

Hiperwitaminoza (nadmiar) a zatrucie witaminą D

Gdy stężenie witaminy D w organizmie wynosi powyżej górnej granicy normy (50-60 ng/ml) mamy wtedy do czynienia z hiperwitaminozą. Za bezpieczny poziom uważa się, zgodnie z wytycznymi towarzystw naukowych, wartość 50 ng/ml dla osób dorosłych, a u dzieci 100 ng/ml. 

Normy te nie dotyczą dorosłych oraz dzieci cierpiących na nadwrażliwość na witaminę D, która jest patologiczną odpowiedzią na bezpieczną dawkę tej witaminy i pojawia się w idiopatycznej hiperkalcemii, chłoniakach czy chorobie ziarniniakowej. 

Przy zatruciu witaminą D stężenie aktywnej postaci tej witaminy przekracza 100 ng/ml i współwystępuje łącznie z hiperkalciurią (zwiększonym wydalaniem wapnia z moczem), hiperkalcemią (podwyższona ilość wapnia we krwi) i zahamowaniem aktywności wydzielania parathormonu (PTH).

Skutki i objawy przedawkowania witaminy D 

Nadmiar witaminy D jest w tylko w niewielkiej ilości wydalany z organizmu człowieka i gromadzi się w narządach takich jak: wątroba, mózg, a także skórze, kościach oraz innych tkankach. Wywołuje również nadmierne uwalnianie wapnia z kości i odkładanie się go m.in. w nerkach, wątrobie, skórze, sercu, płucach, naczyniach krwionośnych, powodując zwapnienia. 

Do symptomów przedawkowania należą:

  • zapalenie skóry,
  • nudności,
  • utrata apetytu,
  • bóle głowy i brzucha,
  • biegunka lub zaparcia,
  • wzmożone pragnienie,
  • nadmierne pocenie,
  • częste oddawanie moczu, który może być mętny,
  • metaliczny smak w ustach,
  • niewydolność nerek,
  • opóźnienie rozwoju umysłowego i fizycznego,
  • nadpobudliwość i rozdrażnienie,
  • nieregularna czynność serca,
  • zmiany w naczyniach krwionośnych i sercu, zwiększone ryzyko miażdżycy, zawału serca oraz kamieni nerkowych,
  • możliwość wystąpienia wad rozwojowych u płodu.

Pacjenci powinni jednak pamiętać, że chociaż suplementy diety są dostępne w aptekach bez recepty to nie należy ich przyjmować kiedy tylko mają taką ochotę, a zażywać zgodnie z dawkowaniem zawartym na opakowaniu. Warto także rozpoczęcie suplementacji omówić z lekarzem, który na podstawie specjalistycznych badań określi dla nas odpowiednią dawkę i zdecyduje czy nie ma przeciwwskazań do przyjmowania preparatu.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Brak apetytu u dorosłych – co robić, gdy nie mamy ochoty jeść?

    Skutki uboczne leków, depresja, anoreksja, wysoki poziom stresu, ale i też następstwo zmniejszenia się percepcji węchu i smaku postępującego wraz z wiekiem. Często też pierwszy objaw poważnej choroby. Przyczyn braku apetytu może być naprawdę wiele. Jak poprawić apetyt? Co jeść, gdy brakuje smaku przez dłuższy czas? Czy istnieją skuteczne leki zwiększające łaknienie? 

  • Bolesne miesiączki – przyczyny, diagnostyka i leczenie bólu podczas okresu

    Bolesne miesiączki to problem wielu kobiet w wieku rozrodczym. Ból podczas menstruacji może mieć charakter pierwotny, pojawia się wówczas u młodych kobiet (do dwóch lat od pierwszego krwawienia) i towarzyszy im często aż do okresu przekwitania. Może być także wtórny, czyli wywołany stanami chorobowymi. Dolegliwości bólowe podczas miesiączki mogą być spowodowane występowaniem endometriozy, mięśniaków macicy czy torbieli jajników. Kiedy należy wykonać badania? Jak sobie radzić z bolesnymi miesiączkami?

  • Ból ręki – przyczyny, diagnostyka, leczenie, rehabilitacja bólu ręki

    Ból ręki może mieć różne przyczyny. Może być zarówno skutkiem urazu, np. skręcenia czy złamania, jak i chorób, takich jak zespół cieśni nadgarstka, zespół de Quervaina czy schorzenia o podłożu reumatycznym. Jak wygląda diagnostyka bólu ręki? Jak przebiega fizjoterapia przy bólu rąk?

  • Kołatanie serca – przyczyny, diagnostyka, leczenie palpitacji serca

    Kołatanie w klatce piersiowej opisywane jest przez pacjentów jako mocne lub niemiarowe bicie serca, znacząco różniące się od wcześniejszej pracy tego mięśnia. Palpitacja wywołuje niepokój i skłania do konsultacji lekarskiej. Co tak na prawdę kryje się pod pojęciem kołatania serca?

  • Wirusowe zapalenie gardła – objawy i leczenie. Domowe sposoby na zapalenie gardła o podłożu wirusowym

    Wirusowe zapalenie gardła najczęściej objawia się bólem gardła w momencie przełykania, podwyższoną temperaturą ciała, mogą pojawić się również katar, kaszel, bóle głowy. Infekcje gardła o podłożu wirusowym leczy się objawowo, stosując różnego rodzaju miejscowo działające preparaty przeciwbólowe w postaci tabletek do ssania czy aerozoli, a także leki przeciwgorączkowe i przeciwzapalne. 

  • Wielomocz (poliuria) – co oznacza i w jakich chorobach może się pojawić? Diagnostyka i leczenie poliurii

    Równowaga płynowa jest kontrolowana przez proces przyjmowania płynów, perfuzji nerek, filtracji kłębuszkowej i resorpcji wody w cewkach zbiorczych nerek. Przyjmowane płyny zwiększają objętość krążącej krwi, a to wzmaga perfuzję nerek i filtrację w kłębuszkach oraz zwiększone wydalanie moczu. Proces ten hamowany jest przez hormon antydiuretyczny (wazopresynę, ADH), wydzielany przez podwzgórze i uwalniany przez przysadkę mózgową. ADH zwiększa resorpcję (wchłanianie) wody w kanalikach zbiorczych nerek, zmniejszając ilość wydalanego moczu. Jeśli dochodzi do zaburzeń np. w wydzielaniu wazopresyny, może pojawić się wielomocz. Czym dokładnie jest poliuria? 

  • Nadmierne pragnienie (polidypsja) – co może oznaczać? Przyczyny i leczenie polidypsji

    Uczucie pragnienia jest subiektywnym odczuciem potrzeby pobierania płynów. Może być ono zmniejszone (w stanach uszkodzenia ośrodka pragnienia w podwzgórzu) lub – częściej – zwiększone. Wzmożone pragnienie (polidypsja) najczęściej idzie w parze z nadmiernym wydzielaniem moczu (poliurią). Zwiększona utrata płynów ustrojowych może odbywać się nie tylko przez nerki, ale także przez skórę (obfite poty), przewód pokarmowy (wymioty, biegunka) lub płuca (gorączka). Pragnienie bywa fizjologiczną reakcją na zwiększoną utratę wody z organizmu, jednak nadmierne jest niemal zawsze objawem chorobowym. 

  • Wypadnięcie dysku – przyczyny, objawy, leczenie, ćwiczenia

    Każdy krążek międzykręgowy kręgosłupa jest zbudowany z dwóch części: miękkiej, galaretowatej części wewnętrznej – jądra miażdżystego i twardego pierścienia włóknistego znajdującego się na zewnętrz. Uraz lub przeciążenie mogą spowodować, że wewnętrzna część krążka wysunie się poza pierścień, nazywa się to wypadnięciem dysku. Jakie objawy powoduje przepuklina krążka międzykręgowego, czyli wypadający dysk?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij