Naukowcy odkryli potencjalną przyczynę odporności na chemioterapię
Katarzyna Szulik

Naukowcy odkryli potencjalną przyczynę odporności na chemioterapię

Powodzenie chemioterapii zależy od wielu czynników, wśród których kluczowym jest uzyskanie odpowiedzi raka na leczenie. „Chemia” nie odniesie skutku, jeśli nowotwór się na nią uodporni, co znacząco zmniejsza szanse wyleczenia i rokowania dla pacjenta. W poszukiwaniu przyczyn tej oporności naukowcy z La Trobe University wpadli na trop białka, które może mieć znaczenie w tym kontekście.

Mowa o białku BOK, które przykuło uwagę naukowców po porównaniu nowotworów odpornych i podatnych na leczenie popularną metodą chemioterapii. Jak się okazało, proteina BOK tworzy wiązanie z enzymem UMPS, przez co zwiększa zdolność komórek do podziału i rozrostu. Gdy natomiast proteina połączy się z lekiem stosowanym w chemioterapii, w tym przypadku 5-FU, przekształca go w sposób umożliwiający jego składnikom aktywnym zwalczanie komórek nowotworowych.

Kontratak komórek rakowych

Ta strategia nie działa w stosunku do wszystkich nowotworów – część z nich jest w stanie dezaktywować białko BOK, tym samym wpływając na nieskuteczność chemioterapii. Ta strategia działa jednak jak miecz obosieczny, bo nieaktywne białko nie pobudzi enzymu UMPS, co z kolei zahamuje podział komórek i rozprzestrzenianie się nowotworu, jednak, jak pokazuje praktyka, tylko na krótki czas. Nieleczony rak rozprzestrzenia się tak czy inaczej, powodując spustoszenie w organizmie.

W tej sytuacji oczywistym wyjściem wydaje się włączenie białka w chemioterapię, jednak to nie uniemożliwi nowotworom dezaktywacji proteiny BOK. Autorzy badania sugerują, że lepszym wyjściem byłoby stworzenie leku, który imituje działanie proteiny, ale nie będzie tak łatwym przeciwnikiem dla komórek nowotworowych. To optymistyczne założenie wymaga jednak dalszych, kompleksowych badań.

Inteligentna molekuła

Naukowcy nieustannie poszukują nowych sposobów na zwiększenie efektywności chemioterapii. Badacze z Duke University wpadli na trop molekuły, która jest w stanie zapobiec uodparnianiu się komórek raka na chemioterapię, znacząco zwiększając ich wrażliwość z na działanie leku i obniżając zdolność do podziałów. Jak na razie skuteczność molekuły sprawdzano wyłącznie na modelu zwierzęcym w przypadku raka skóry, uzyskując pozytywne efekty. Terapie przeciwnowotworowe są celowane przede wszystkim w ograniczenie lub zablokowanie możliwości komórek nowotworowych do proliferacji, czyli rozmnażania i dalszego infekowania organizmu. Ma to związek z zahamowaniem możliwości replikacji DNA, która, jeśli jest wstrzymana na zbyt długi czas, po prostu ustaje. Do tej pory udało się odkryć proteinę Rev 1, która umożliwia komórkom rakowym dalsze namnażanie się, i częściowo zahamować jej aktywność. Naukowcy z Duke University postanowili poszukać molekuły, a więc niewielkiej cząstki, która mogłaby powstrzymać działanie wspomnianego białka. Efektem ich poszukiwań było odkrycie molekuły JH-RE-06. Gdy molekuła wejdzie w kontakt z białkiem, replikuje się tworząc własną kopię. Molekuły w takim tandemie uniemożliwiają aktywację białka Rev-1, a co za tym idzie jego wsparcia dla komórek nowotworowych.

Skuteczność molekuły wstępnie przetestowano na ludzkich liniach komórkowych zainfekowanych rakiem. Jak się okazało, dodanie molekuły do standardowej chemioterapii zwiększało jej skuteczność w niszczeniu komórek i hamowaniu ich mutacji. Gdy metodę sprawdzono na myszach, udało się zahamować wzrost guza i zwiększyć faktyczną długość życia gryzoni.

Te obiecujące wyniki dają nadzieję na stworzenie nowych, skuteczniejszych leków na raka, zdolnych do zahamowania zjawiska oporności nowotworowej. To ogromnie ważne odkrycie, biorąc pod uwagę, że niemal wszystkie przypadki niepowodzenia terapii wiążą się właśnie wykształceniem odporności raka na dostępne sposoby leczenia.

Przyczyny odporności na chemioterapię

Do najczęstszych przyczyn niepowodzenia chemioterapii należy niemożność zniszczenia wszystkich komórek raka, które w efekcie mutują i stają się odporne na lek. Kolejną jest zdolność komórek do niemal nieograniczonej replikacji kopii genów, co z kolei wywołuje nadprodukcję białek obniżających efektywność terapii przeciwnowotworowej. Białka mogą też zawieść na etapie transportu leku do wnętrza komórki nowotworowej. Komórki tego typu mają również zdolność do przekształceń i mutacji, na drodze których „uczą się” reperować DNA uszkodzone przez chemioterapię lub wypracowywać mechanizmy, które ją dezaktywują. W efekcie leczenie zawodzi, a rak rozprzestrzenia się niemal niekontrolowany, zagrażając zdrowiu i życiu pacjenta.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Które ryby warto przyrządzić na święta?

    Trudno wyobrazić sobie świąteczny stół bez ryby. Oprócz tradycyjnego karpia czy śledzia warto w oryginalny sposób zaserwować również inne gatunki tej niezwykle zdrowej potrawy. 

  • Święta w ciąży – co może jeść ciężarna, a czego musi unikać?

    Kobieta w ciąży powinna jeść nie za dwoje, a dla dwojga, musi starać się tak komponować swoją dietę, aby dostarczała ona maluszkowi wszystkich niezbędnych składników. Znalezienie balansu między smakiem i zdrowiem może być szczególnie trudne w święta, gdy stół wręcz ugina się pod ciężarem aromatycznych potraw. 

  • Pachnące święta - przegląd korzennych przypraw

    Imbir, cynamon i anyż trafiają do każdej polskiej kuchni w okresie przedświątecznym jako składniki pierniczków, ciast i kompotu z suszu. Warto o nich pamiętać, ponieważ usprawniają trawienie, dzięki czemu łagodzą skutki świątecznego przejedzenia. Ulga w dolegliwościach żołądkowych to jednak tylko jedna z wielu prozdrowotnych właściwości korzennych przypraw.

  • Jak chronić się przed koronawirusem? Oficjalne zalecenia WHO i Ministerstwa Zdrowia

    Koronawirus zaatakował już ponad 100 tys. ludzi w ponad 100 krajach na całym świecie. WHO mówi o pandemii, jednak zaleca spokój, ostrożność i postępowanie, które zminimalizuje ryzyko zakażenia.  Jak zadbać o zdrowie swoje i bliskich w czasie podwyższonego zagrożenia?

  • Domowa opieka nad chorym na Covid-19 – podstawowe zasady

    Zgodnie z danymi pochodzącymi z Chin, około 80 proc. osób, u których wynik testu na obecność SARS-CoV-2 okaże się pozytywny, doświadczy wyłącznie łagodnych objawów, niewykraczających poza dyskomfort związany ze zwykłą grypą lub przeziębieniem. W związku z tym, by nie stwarzać zagrożenia dla siebie i innych pacjentów, większość chorych będzie odsyłana do domów, by w ich zaciszu leczyć chorobę zgodnie ze wskazaniami lekarza. Ta sytuacja może dotknąć większość z nas, dlatego warto znać zasady postępowania i przygotować się na tę ewentualność. 

  • Koronawirus u dzieci – czy naprawdę większość przechodzi go bezobjawowo?

    Pandemia koronawirusa uderzyła przede wszystkim w seniorów, natomiast wśród najmłodszych odnotowano stosunkowo niewiele zakażeń i ofiar COVID-19. Większość dzieci przechodzi infekcję łagodnie lub nawet bezobjawowo, co jednak nie oznacza, że choroba im nie zagraża – ostrzegają badacze z Rutgers University. Zgodnie z ich badaniem, dzieci i nastolatki również są narażone na ciężki przebieg choroby, zwłaszcza gdy posiadają choroby towarzyszące.

  • Jak w okresie izolacji spowodowanej koronawirusem zachować równowagę psychiczną?

    Ostatnie miesiące drastycznie ograniczyły nasze możliwości w zakresie opuszczania domów i utrzymywania standardowych kontaktów towarzyskich. Dla wielu były one więc czasem intensywnego nadrabiania zaległości serialowych, książkowych czy filmowych. Jak się okazuje, taka forma spędzania czasu jest nie tylko przyjemna i skuteczna w przyspieszaniu jego upływu – w tym trudnym czasie pozwala utrzymać równowagę psychiczną. Naukowcy nazywają to zjawisko nietradycyjną socjalizacją.

  • COVID-19 a ciąża: nikłe szanse na zarażenie dziecka koronawirusem podczas porodu

    Rozłąka z dzieckiem tuż po porodzie to traumatyczne przeżyci dla każdej matki, do którego w wielu wypadkach zmusiła pandemia. W trosce o zminimalizowanie ryzyka zakażenia, matki chore na COVID-19 rodzą przez cięcie cesarskie i są izolowane od dziecka tuż po porodzie, bez możliwości kontaktu i naturalnego karmienia do chwili stwierdzenia, że niebezpieczeństwo związane z chorobą minęło. Coraz więcej badań pokazuje jednak, że te środki ostrożności są zbyt drastyczne, ponieważ ryzyko transmisji wirusa z matki na dziecko jest znikome. 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij