Neutropenia - objawy, przyczyny i leczenie
Michał Posmykiewicz

Neutropenia - objawy, przyczyny i leczenie

Neutropenia jest to obniżenie liczby granulocytów obojętnochłonnych poniżej 1500/mikrolitr. A czym są granulocyty obojętnochłonne? Granulocyty obojętnochłonne (inna nazwa to neutrofile) to rodzaj białych krwinek, czyli leukocytów. Neutrofile zapewniają organizmowi ochronę przed drobnoustrojami za pomocą fagocytozy - najprościej mówiąc "pożerają" one po prostu bakterie. Ich ilość zdecydowanie się zwiększa w czasie stanów zapalnych, zwłaszcza w sytuacji zakażenia bakteryjnego. Granulocyty obojętnochłonne są również odpowiedzialne za wytwarzanie ropy.

Kiedy zatem może dojść do neutropenii?

Do obniżenia się liczby neutrofilii może dojść w sytuacji, kiedy są one nadmiernie niszczone lub też wtedy, kiedy ich produkcja w organizmie jest zbyt mała. Zdarzają się też neutropenie wrodzone. Należy pamiętać też o tym, że w skrajnych przypadkach, kiedy ilość neutrofilii spada poniżej 500/ mikrolitr, dochodzi do agranulocytozy- jest to ostry stan zagrażający życiu, bowiem w organizmie praktycznie nie ma neutrofilii, które przecież bronią organizm przed bakteriami, taki stan może nawet doprowadzić do sepsy (posocznicy) i śmierci. 

W jakich sytuacjach neutrofile są nadmiernie niszczone?

Przede wszystkim do nadmiernego niszczenia granulocytów obojętnochłonnych dochodzi w przypadku hiperspelnizmu. Hipersplenizm polega na nadmiernym niszczeniu przez śledzionę krwinek, zarówno białych, jak i czerwonych oraz płytek krwi. Taki stan może pojawić się w przebiegu różnych chorób. Poza tym do nadmiernego niszczenia neutrofilii dochodzi też w przypadku różnego rodzaju chorób autoimmunologicznych, czyli chorób, w przebiegu których organizm produkuje przeciwciała, które niszczą jego własne tkanki i narządy. Poza tym do zmniejszonej produkcji granulocytów obojętnochłonnych może doprowadzić także długotrwałe stosowanie przez pacjenta sterydów, oprócz tego jest to również stosunkowo częste powikłanie chemioterapii.

Do neutropenii może też dojść wtedy, kiedy w organizmie produkowana jest zbyt mała ilość granulocytów obojętnochłonnych. Może mieć to miejsce w przypadku aplazji szpiku. W przebiegu aplazji szpik kostny staje się niewydolny i przestaje produkować lub znacząco zmniejsza produkcje wszystkich linii komórek krwi, w tym także neutrofilii. Do aplazji szpiku mogą doprowadzić niektóre leki, jak również środki chemiczne, zakażenia, promieniowanie jonizujące, radioterapia, aplazja szpiku może też być wrodzona. Poza tym, do zmniejszenia ilości neutrofilii może też dojść u pacjentów z nowotworami szpiku kostnego, z zespołem mielodysplastycznym oraz w wyniku infekcji. Ponadto zmniejszone wytwarzanie granulocytów obojętnochłonnych jest charakterystyczne przy zatruciu metalami ciężkimi oraz na skutek chemioterapii.

Zdarza się, choć zdecydowanie rzadziej, że neutropenia ma również charakter wrodzony. Może mieć to miejsce w przypadku zespołu Kostmanna oraz zespołu Schwachmana- Diamonda. Zespół Kostmanna jest zespołem pierwotnego niedoboru odporności, który spowodowany jest mutacjami w genie HAX1. Zespół ten jest bardzo rzadki, jego dziedziczenie jest autosomlane recesywne. Zespół Schwachmana Diamonda natomiast jest rzadką chorobą genetyczną. Poza tym, że w jej przebiegu bardzo charakterystyczna jest neutropenia, bardzo typowa jest również niewydolność zewnątrzwydzielniczej części trzustki, jak również predyspozycja do nowotworów układu krwiotwórczego, inne poza neutropenią zaburzenia hematologiczne oraz wady kośćca i niskorosłość. 

Jakie zakażenia są najczęściej odpowiedzialne za rozwój neutropenii?

Zazwyczaj do rozwoju neutropenii przyczyniają się naprawdę ciężkie zakażenia wirusowe. Zalicza się do nich zakażenie wirusem Epsteina-Barr, wirus cytomegalii i różyczki, jak również zakażenie wirusem HIV, grypy oraz wirus ospy wietrznej. Czasami zdarza się jednak, że do powstawania neutropenii przyczyniają się niektóre zakażenia bakteryjne. 

Jakie objawy można zaobserwować u pacjenta, u którego wystąpiła neutropenia?

Przede wszystkim pacjent z neutropenią jest zdecydowanie bardziej narażony na wszelkiego rodzaju zakażenia, bowiem główna "obrona przeciwbakteryjna" organizmu, pod postacią granulocytów obojętnochłonnych, jest znacznie zmniejszona lub nie działa w prawidłowy sposób. Pacjenci z neutropenią zdecydowanie częściej zapadają na infekcje górnych, jak i dolnych dróg oddechowych, poza tym pojawiają się też u nich infekcje jamy ustnej, zdarza się, że w przypadku agranulocytozy dojdzie do rozwoju posocznicy. Objawy tych infekcji nie zmniejszają się, pomimo stosowanego leczenia. 

Jak można rozpoznać neutropenię?

Do rozpoznania neutropenii wystarczy wykonanie zwykłej morfologii krwi, w której lekarz zaobserwuje obniżony poziom neutrofilii, czyli granulocytów obojętnochłonnych. 

Jak powinno wyglądać postępowanie z pacjentem, u którego lekarz rozpozna neutropenię?

Pacjent z rozpoznaną neutropenią powinien w trybie natychmiastowym trafić na specjalistyczny oddział hematologiczny. Pacjenci z obniżoną ilością granulocytów obojętnochłonnych, ponieważ są bardzo podatni na wszelkiego rodzaju infekcje, są zwykle umieszczani na oddziale hematologicznym w specjalnych oddzielnych salach (izolatkach). Takie postępowanie ma uchronić pacjenta przed infekcjami, które w sytuacji, kiedy doszło do neutropenii, są bardzo niebezpieczne dla zdrowia, a nawet i życia chorego człowieka. Na takim oddziale pacjent zostanie poddany szczegółowej diagnostyce, dzięki której będzie można stwierdzić, co jest przyczyną neutropenii. Po ustaleniu przyczyny neutropenii pacjent zostanie poddany właściwemu leczeniu. W czasie pobytu w oddziale hematologicznym chory ma bardzo często i regularnie kontrolowany poziom granulocytów obojętnochłonnych, zostaje on również uczulony przez lekarzy na to, aby wystrzegał się niepotrzebnych odwiedzin ludzi z zewnątrz, bowiem znacznie zwiększają one ryzyko infekcji. W sytuacji jednak, kiedy dojdzie u chorego do infekcji pomimo przestrzegania zasad higieny, konieczne jest natychmiastowe zastosowanie właściwej antybiotykoterapii w zależności od rodzaju patogenu, który infekcje wywołał. Antybiotykoterapia ma na celu zmniejszyć ryzyko rozwoju ewentualnej posocznicy, która będzie zagrażała życiu chorego. Czasami chory z neutropenią wymaga też podania czynnika stymulacji tworzenia kolonii granulocytów obojętnochłonnych. 

Neutropenia jest zwykle wywołana poważną chorobą. Dlatego też, jeśli po wykonaniu morfologii krwi, zostanie stwierdzony w niej obniżony poziom granulocytów obojętnochłonnych, powinniśmy natychmiast zostać poddani właściwym badaniom, które ustalą przyczynę takiego stanu rzeczy i na takiej podstawie będzie można zalecić dalsze, właściwe postępowanie. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Cholestaza ciążowa – przyczyny, objawy, leczenie, dieta

    Cholestaza zwykle pojawia się w III trymestrze ciąży, a jej pierwszym objawem jest świąd skóry. Czym jest cholestaza ciążowa i jaki ma wpływ na mamę oraz dziecko? W jaki sposób ją rozpoznać i leczyć? Jak powinna wyglądać dieta ciężarnej, u której doszło do zastoju żółci? 

  • Wczesna choroba Alzheimera – kto jest w grupie ryzyka? Jak rozpoznać pierwsze oznaki choroby?

    Choroba Alzheimera zwykle dotyka seniorów, ale może rozwinąć się także u osób poniżej 65. roku życia, a nawet u osób 30-letnich, chociaż są to rzadkie przypadki. Różne źródła podają, że problem dotyczy około 5-10% chorych na tę postać demencji. Etiologia schorzenia pozostaje niejasna, co utrudnia diagnozę i opracowanie skutecznych metod leczenia.

  • Adrenalina – jaka jest funkcja w organizmie? Czym skutkuje nadmierna ekspozycja na działanie hormonu?

    Adrenalina, czyli tzw. hormon przetrwania, mobilizuje organizm do szybkiego reagowania w przypadku zagrożenia. Powoduje zauważalny wzrost siły i wydajności, a także zwiększoną świadomość w sytuacjach stresowych. Nadmierna ekspozycja na adrenalinę może jednak szkodzić zdrowiu. Dowiedz się, jakie są skutki nadprodukcji tego hormonu. W jaki sposób wykorzystywany jest w medycynie? 

  • Biegunka podróżnych – objawy, leczenie, zapobieganie

    Podczas podróży uważaj na to, co jesz i pijesz, jeżeli nie chcesz nabawić się „klątwy Montezumy”. Biegunka jest najczęstszą chorobą podróżnych. Według szacunków CDC dotyka 10 milionów ludzi każdego roku. Kto jest najbardziej zagrożony infekcją chorobotwórczymi drobnoustrojami? W których miejscach na świecie istnieje największe ryzyko doświadczenia biegunki podróżnych?

  • Pieczenie, upławy i swędzenie kobiecych okolic intymnych? – to może być infekcja pochwy. Jak zabiegać i leczyć stany zapalne?

    Upławy, pieczenie i swędzenie okolic intymnych to nie tylko uporczywe i często nawracające przypadłości, ale także objawy infekcji, która jeśli jest zaniedbana, może doprowadzić do niepłodności. Infekcje okolic intymnych mogą przydarzyć się kobiecie w każdym wieku, przed porodem, w trakcie ciąży i w połogu. Czy istnieje jedna uniwersalna odpowiedź na pytanie – jak skutecznie wyleczyć i zapobiegać zakażeniom pochwy? Otóż nie, nie istnieje. Można jednak postępować zgodnie z pewnymi wskazówkami, dzięki którym nawet w oparciu o domowe sposoby na infekcje intymne możliwe jest złagodzenie tych najbardziej dokuczliwych objawów. Więcej infmacji na ten temat znajduje się w niniejszym artykule.

  • Szczepionka przeciw grypie oparta na technologii mRNA. Rozpoczęły się badania kliniczne nad nowymi preparatami

    Obecnie szczepionki przeciw grypie zmniejszają ryzyko zachorowania o 40–60%. Moderna postawiła sobie za cel stworzenie preparatu o lepszej skuteczności i z początkiem lipca rozpoczęła badania kliniczne nad nowym produktem, preparatem przeciw grypie sezonowej, która wykorzystuje technologię mRNA. Według prognoz ma on być bardziej skuteczny niż dotychczasowe szczepionki.

  • Suche utonięcia – czym są? W jaki sposób objawia się zespół post-immersyjny?

    Z pozoru niegroźne zachłyśnięcie się płynem, może być niezwykle niebezpieczne, czego potwierdzeniem mogą być dane statystyczne, które wskazują, że około 15% wszystkich utonięć stanowią tzw. suche utonięcia, do których wystarczy naprawdę niewielka ilość wody. Dry drowning definiowane jest jako problem z oddychaniem, występujący po dostaniu się wody do dróg oddechowych. Jak chronić dziecko przed groźnym obrzękiem płuc oraz co robić, kiedy po zabawie w wodzie zauważymy, że nasze dziecko jest wyjątkowo apatyczne i osłabione? Odpowiedzi znajdują się w poniższym artykule.

  • Sparaliżowany po udarze mężczyzna „przemówił” dzięki nowatorskiej neuroprotezie mowy

    Problemy z mową i komunikacją po udarze występują często w przypadku tego urazu mózgu. Anartria, czyli zespół zaburzeń oddechowo-fonacyjno-artykulacyjnych występujący właśnie w tym przypadku jest wywołany uszkodzeniami ośrodków i/lub dróg unerwiających aparat mowy. Przez wiele lat problem ten był nierozwiązywalny, a metody komunikacji osoby chorej opierały się jedynie na literowaniu. Obecne rozwiązanie polega na generowaniu płynnych komunikatów, które pozwalają na tworzenie całych zdań w oparciu o 50 słów. Na czym polega nowatorska metoda  z wykorzystaniem neuroprotezy? Odpowiedź znajduje się w artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij