Ganglion – dlaczego powstaje? Jak go usunąć? - portal DOZ.pl
ganglion (torbiel galaretowata) na nadgarstku
Paulina Brożek

Dlaczego powstaje ganglion?

Ganglion jest guzkiem, który lokalizuje się w okolicy torebek stawowych oraz ścięgien. Inaczej nazywa się go torbielą galaretowatą ze względu na obecność w jego wnętrzu płynu. W jaki sposób się go pozbyć? Jak zapobiegać wystąpieniu ganglionu? Podpowiadamy.

Ganglion zwany również torbielą galaretowatą jest dość częstą przypadłością u młodych pracujących lub uprawiających sport osób, rzadziej występuje u dzieci. Zmiany o charakterze podskórnych guzków lokalizują się wokół stawów, głównie w okolicy nadgarstka. Ganglion jest zmianą łagodną, powstającą jako uwypuklenie torebki stawowej, wypełnia go gęsty płyn. Jak diagnozujemy torbiel galaretowatą i jakie mamy możliwości jej leczenia? Czy zdarzają się nawroty?

Ganglion – co to takiego? U kogo może się pojawić?

Ganglion (torbiel galaretowata) to nienowotworowa przestrzeń jamista wypełniona płynem lub galaretowatą substancją, zbudowana jest z tkanki łącznej. Zwykle ganglion to pojedynczy guzek niezwiązany z innymi chorobami. Pojawienie się ganglionu dotyka głównie młode, pracujące osoby.

Statystycznie torbiel galaretowatą pojawia się u ok. 70% osób między 20.–50. rokiem życia. Tę przypadłość obserwuje się 3 razy częściej u kobiet.

Ganglion – przyczyny

Wśród przyczyn powstawania ganglionu wymienia się zmiany degeneracyjne tkanki łącznej, urazy, przeciążenia oraz stany zapalne ścięgien mięśni lub torebek stawowych. Dotykają one głównie osób, u których w trakcie wykonywania pracy (np. długotrwała praca przy komputerze, praca kasjera) lub uprawiania sportu dochodzi do obciążenia stawów. Fizjologicznie w obrębie pochewek znajduje się niewielka ilość płynnej substancji zapewniająca swobodę przesuwu ścięgna podczas wykonywania ruchu. Na skutek przeciążeń czy powtarzających się mikrourazów zmian zwyrodnieniowych pochewki mogą produkować nadmierną ilość płynu, skutkując pogrubieniem i uwypukleniem jej ściany w postaci galaretowatego tworu wyczuwalnego pod skórą.

Początkowo zmiany są niewielkich rozmiarów, jednak z upływem czasu mogą powiększyć się nawet do kilku centymetrów.

Polecane dla Ciebie

Ganglion – lokalizacja i objawy

Ganglion może wystąpić praktycznie wszędzie, najczęściej jednak obecny jest w okolicy nadgarstka, grzbietu stopy oraz stawu skokowego. Guzek zwykle jest częściowo przesuwalny, niebolesny przy ucisku. Niekiedy zmiany mogą powodować bolesność podczas wykonywania codziennych czynności. Bardzo rzadko torbiel galaretowata może powodować zaburzenia czucia skóry i objawy neurologiczne na skutek ucisku struktur nerwowych.

Diagnostyka ganglionu (torbieli galaretowatej)

Pacjenci wyczuwający guzek najczęściej trafiają do gabinetów lekarza rodzinnego lub ortopedy. Rozpoznanie ganglionu opiera się na podstawie obrazu klinicznego i badania przedmiotowego. Niekiedy w sytuacjach wątpliwych w celu wykluczenia innych jednostek chorobowych (stany zapalne stawów, nowotworowe zmiany złośliwe, narośla, martwica kości) wykonuje się badania obrazowe. Najpowszechniej stosowane jest badanie ultrasonograficzne (USG). Rezonans magnetyczny (MRI) jest dokładniejszy, jednak ze względu na wysokie koszty rzadziej wykonywany.

W diagnostyce różnicowej zmian w obrębie dłoni uwzględnia się zmiany naczyniowe i wykonuje się próbę Allena oceniającą unaczynienie ręki.

Jak wygląda leczenie ganglionu?

Jeżeli pacjent nie odczuwa żadnych dolegliwości ze strony torbieli galaretowatej, leczenie zwykle nie jest konieczne. Zdarza się że gangliony wchłaniają się samoistnie w ciągu kilku miesięcy lub lat. Dolegliwości bólowe i względy estetyczne są wskazaniem do leczenia.

Początkowo zaleca się metody zachowawcze. Podstawą jest odciążenie kończyny przez unikanie wykonywania ruchów predysponujących do powstania ganglionu. Odciążenie kończyny często wymaga zastosowania specjalnych ortez lub stabilizatorów. Dodatkowo w celu złagodzenia dolegliwości bólowych i zmniejszenia stanu zapalnego stosujemy maści z lekami przeciwzapalnymi oraz fizykoterapię.

Jeżeli leczenie zachowawcze nie daje zadowalających efektów, lekarz pod kontrolą USG może wykonać nakłucie ganglionu celem jego opróżnienia i miejscowego podania leku sterydowego. Niestety, po tej interwencji zdarzają się częste nawroty.

Fizjoterapia przy ganglionie

Fizjoterapia polega na stosowaniu jonoforezy, fotoforezy, terapii ultradźwiękowej, magnetoterapii i lasera. Kinesiotaping pozwala na odciążenie stawu i regenerację tkanek objętych procesem zapalnym.

Leczenie operacyjne ganglionu

Leczenie chirurgiczne ganglionu polegające na operacyjnym, doszczętnym usunięciu zmiany daje najbardziej zadowalające efekty. Zabieg operacyjny zarezerwowany jest dla zmian o dużych rozmiarach, bolesnych, uciskających okoliczne struktury. Sposób wycięcia ganglionu zależy od jego umiejscowienia i może być wykonana metodą klasyczną lub artroskopowo. Sama operacja nie trwa długo, a czas do odzyskania pełnej sprawności wynosi od kilku dni do kilku tygodni. W tym czasie pacjent pozostaje na zwolnieniu lekarskim. W okresie pooperacyjnym stosuje się leki przeciwbólowe i przeciwzapalne, zalecana jest rehabilitacja, pozwalająca na szybszy powrót do zdrowia.

Domowe sposoby na ganglion

Domowe sposoby opisywane na forach internetowych na pozbycie się ganglionu obejmujące stosowanie maści ichtiolowej, z żywokostu, maści końskiej czy oleju rycynowego nie mają potwierdzenia w badaniach klinicznych i mogą przynieść więcej szkody niż pożytku. Uzasadnienia nie ma także stosowanie tłuczonych liści kapusty czy stosowania preparatów z aloesem na ganglion. Również i proponowane przez niektórych silne uciskanie ganglionu prowadzące do jego pęknięcia nie jest żadnym sposobem leczenia i może prowadzić do częstych nawrotów lub zakażenia.

Czy można zapobiec powstaniu ganglionu?

Podstawą profilaktyki jest unikanie przeciążeń w obrębie dłoni i nadgarstków. W pracy, która polega na wykonywaniu powtarzających się ruchów, należy robić regularne przerwy. Niewłaściwa technika wykonywania ćwiczeń i brak odpoczynku między treningami również sprzyjają powstawaniu torbieli galaretowatej.

  1. A. Bauer, M. Wiecheć, Przewodnik metodyczny po wybranych zabiegach fizykalnych, Wydawnictwo MARKMED Rehabilitacja s.c., Ostrowiec Świętokrzyski 2012.
  2. S. B. Brotzman, K. E. Wilk, Rehabilitacja ortopedyczna, tom 1, Wydawnictwo Elsevier Urban & Partner 2008.
  3. T. Sz. Gaździk, Ortopedia i traumatologia, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2009.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Ból z tyłu głowy – jakie mogą być przyczyny ucisku głowy w okolicy potylicy?

    Ból głowy to częsta przypadłość, na którą skarżą się zarówno kobiety, jak i mężczyźni, może on też dotykać dzieci. Bóle głowy mogą mieć rozmaity charakter. Jednym z nich jest ból z tyłu głowy (w okolicy potylicy): kłujący lub tępy, silny bądź umiarkowany. Najczęściej towarzyszy on infekcji, jest objawem wysokiego ciśnienia, zwyrodnienia kręgosłupa szyjnego, pojawia się też często po urazie. Ból z tyłu głowy może jednak także zwiastować poważniejsze schorzenie.

  • Uczulenie na hennę (PDD, parafenylodwuaminę) – objawy, leczenie

    Świąd, zaczerwienie na brwiach, powiekach skórze głowy lub pieczenie czy zgrubienie naskórka – to jedne z objawów uczulenia na sztuczną hennę występujących po zabiegu koloryzacji brwi, rzęs, farbowaniu włosów lub wykonaniu tatuażu. Zazwyczaj na ten rodzaj alergii kontaktowej pomogą leki antyhistaminowe bez recepty lub maści z hydrokortyzonem aplikowane miejscowo. Groźniejsze przypadki uczelnia na hennę objawiające się jako ropne pęcherze czy przebarwienia na skórze, wymagają pilnej konsultacji lekarskiej. Czy istnieją skuteczne domowe sposoby na uczulenie na hennę?

  • Whiplash (uraz biczowy) – przyczyny, objawy, leczenie, fizjoterapia

    Zderzenie aut lub nagłe hamowanie pojazdu powodują niekontrolowane odgięcie głowy w tył, po którym następuje gwałtowne kompensacyjne zgięcie jej w przód – ruch ten przypomina uderzenie biczem, stąd inna nazwa whiplash – uraz smagnięcia biczem. Może dojść wówczas do naderwania mięśni, naderwania więzadeł, uszkodzenia krążka międzykręgowego, nerwów czy ścięgien. Objawy, które się pojawiają to: silny ból szyi, ograniczenie ruchomości, drętwienie kończyn górnych, ból głowy, barku, pleców.

  • Zapalenie ucha – przyczyny, objawy, leczenie

    Zapalenie ucha może dotyczyć wszystkich części, z których składa się narządu słuchu: ucha zewnętrznego, środkowego oraz wewnętrznego. Schorzenie najczęściej dotyka najmłodszych pacjentów, jednak z zapaleniem ucha mogą się zmagać także dorośli. Objawy, które powinny zaniepokoić to ból ucha, pogorszenie słuchu, wyciek surowiczy lub ropny, zaburzenia równowagi, zawroty głowy, szumy uszne.

  • Uczulenie na lateks – objawy i leczenie

    Uczulenie lub alergia na lateks najczęściej jest wynikiem kontaktu skóry czy błon śluzowych z przedmiotem, który zawiera lateks. Ze względu na stosowanie jednorazowych rękawiczek problem ten dotyka np. pracowników służby zdrowia, ale też osoby korzystające z lateksowych prezerwatyw. Jakie są objawy alergii na lateks?

  • Ostre stłuszczenie wątroby u ciężarnych – przyczyny, objawy, leczenie

    Ostre stłuszczenie wątroby u ciężarnych (AFLP) nie ma jednoznacznie określonej etiologii. Najczęściej jako przyczyny wskazywane są nieprawidłowości metabolizmu kwasów tłuszczowych organizmu matki i płodu. Jak rozpoznać ten zagrażający zdrowiu matki i dziecka stan?

  • Zespół Ramsaya Hunta – co to za choroba? Objawy i leczenie

    Zespół Ramsaya Hunta bywa mylony z inną jednostką chorobową objawiającą się jednostronnym niedowładem twarzy – z porażeniem Bella. Paraliż, którego przyczyną jest zakażenie wirusem VZV ma jednak gorsze rokowania, tylko około 70% chorych odzyskuje normalne lub prawie normalne funkcje twarzy. Jakie są przyczyny, obawy i sposoby leczenia zespołu Ramsaya Hunta?

  • Fonoforeza – co to za zabieg? Wskazania, przebieg, efekty

    Fonoforeza jest jednym z zabiegów powszechnie wykorzystywanych w fizykoterapii. Ze względu na bardzo szerokie możliwości zastosowania cieszy się on dużą popularnością. Pacjenci niejednokrotnie opisują pozytywne rezultaty, szczególnie jeśli chodzi o łagodzenie bólu przewlekłego.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij