Powiększona wątroba - przyczyny
Anna Posmykiewicz

Powiększona wątroba - przyczyny

Wątroba jest wielofunkcyjnym gruczołem, który zbudowany jest z czterech płatów. Wyróżnia się zatem w jej budowie płat prawy, płat lewy, płat czworoboczny oraz ogoniasty. W budowie wątroby można też wyróżnić dwie powierzchnie: przeponową oraz trzewną. Wątroba u ludzi znajduje się pod przeponą. Jej większa część jest zlokalizowana w prawym podżebrzu i nie powinna spod niego wystawać (wyjątkiem są małe dzieci, u których wątroba może wystawać spod łuku żebrowego na 1-2 cm). Ponadto wątroba zajmuje także część nadbrzusza i lewego podżebrza. Od góry i od przodu jest ograniczona przeponą, zaś od dołu i z tylu graniczy ona z jelitami i żołądkiem. W budowie mikroskopowej wątroby widoczny jest miąższ, który zbudowany jest z komórek - hepatocytów. Krew do wątroby jest doprowadzana na dwa sposoby. Za pośrednictwem tętnicy wątrobowej właściwej do wątroby doprowadzana jest krew utlenowana, czyli krew bogata w tlen mająca funkcje odżywcze. Natomiast za pośrednictwem żyły wrotnej przepływa przez wątrobę krew odtlenowana ze śledziony, żołądka i jelit, krew ta bogata jest w składniki i sole mineralne, które wątroba przechwytuje i przetwarza.

Jakie funkcje pełni wątroba?

Wątroba jest odpowiedzialna za wytwarzanie, czyli syntezę niektórych czynników krzepnięcia. Ponadto, wytwarza ona i wydziela żółć, która emulguje tłuszcze i powtórnie wykorzystuje zużyte sole żółciowe. Odpowiedzialna jest też za produkcję i magazynowanie niektórych białek, przede wszystkim albumin, protrombiny i fibrynogenu. Dodatkowo, wątroba syntetyzuje cholesterol i trójglicerydy, heparynę, niektóre enzymy, czynnik wzrostu IGF-1 oraz angiotensynogen. Wątroba odgrywa też dużą rolę w procesach metabolicznych. Przekształca puryny w kwas moczowy, węglowodany rozkłada w glukozę, a nadmiar glukozy przekształca w glikogen lub tłuszcze. Bierze też udział w metabolizmie aminokwasów oraz rozkłada zużyte krwinki czerwone (erytrocyty). Odpowiedzialna jest również za magazynowanie witamin A,D,K oraz żelaza. Ponadto, wątroba spełnia też funkcję detoksykacyjną, neutralizując toksyny, np. alkohol, inne używki oraz niektóre leki. Ponadto przekształca toksyczny amoniak w mocznik. Bierze także udział w procesie termoregulacji.
Widać zatem, że wątroba jest bardzo ważnym narządem, spełniającym szereg różnych zadań w organizmie. Dlatego też, w sytuacji, kiedy wątroba zaczyna nieprawidłowo pracować, pomału także cały organizm zaczyna nieprawidłowo pracować. 
Dość często zdarza się, że w przebiegu chorób, wątroba ulega powiększeniu, o którym tak naprawdę do momentu wizyty u lekarza pacjent nie wie. Zwykle w takiej sytuacji do wizyty u lekarza skłania pacjenta osłabienie, uczucie rozbicia, czasami pobolewanie brzucha, osłabienie. W czasie wizyty okazuje się wtedy, że dolegliwości mogą mieć związek z chorobami wątroby. 

Jakie choroby mogą powodować powiększenie się wątroby?

  • Zapalenie wątroby
Powiększenie się wątroby (inna nazwa powiększonej wątroby to hepatomegalia) można zaobserwować w przebiegu zapaleń wątroby, zarówno w przebiegu zapaleń wirusowych, jak i zapaleń autoimmunologicznych. Do czynników wywołujących wirusowe zapalenie wątroby zalicza się wirusa zapalenia wątroby typu A, typu B, typu C, typu D i typu E. Są to tzw. wirusy hepatotropowe. Zapalenie wątroby mogą też wywoływać tzw. wirusy niehepatotropowe, do których zalicza się miedzy innymi adenowirusy, wirusa cytomegalii CMV, wirusa mononukleozy zakaźnej, wirusa świnki, wirusa grypy. W przebiegu wirusowego zapalenia wątroby dochodzi do hepatomegalii, czasami pojawia się też żółtaczka, ból w prawym podżebrzu, mocz staje się ciemniejszy, a stolec często jest jasny, odbarwiony. Leczenie i rokowanie uzależnione jest od rodzaju wirusa wywołującego zapalenie wątroby. Jeśli zaś chodzi o autoimmunologiczne zapalenie wątroby, to objawy są bardzo podobne, zdecydowanie częściej występuje ono u kobiet. 
  • Stłuszczenie wątroby
Inną przyczyną powiększenia się wątroby może być stłuszczenie wątroby. Może pojawić się ono u ludzi nadużywających alkoholu (mówi się wtedy o tzw. alkoholowym stłuszczeniu wątroby), jednak może wystąpić także u osób w ogóle niepijących: w takiej sytuacji można obserwować stłuszczenie wątroby u osób z nadwagą lub wręcz z otyłością, w wyniku stosowania niektórych leków czy też po przebyciu zapalenia wątroby. W przypadku stłuszczenia wątroby obserwuje się hepatomegalię, zmęczenie, złe samopoczucie, zaś przy dużym powiększeniu wątroby także dyskomfort pod prawym łukiem żebrowym.
  • Marskość wątroby
Także marskość wątroby jest przyczyną jej powiększenia. Do marskości wątroby może doprowadzić nadmierne spożywanie alkoholu, jak również zakażenia wirusami hepatotropowymi. Czasami dochodzi do marskości wątroby w przebiegu autoimmunologicznego zapalenia wątroby, jak również w przebiegu niektórych chorób uwarunkowanych genetycznie (np. hemochromatoza, niedobór alfa-1- trypsyny, mukowiscydoza czy też choroba Wilsona). Do marskości wątroby może doprowadzić zakażenie niektórymi pasożytami, np. motylicą wątrobową oraz zażywanie niektórych leków, jak również toksyny. 
Do powiększenia wątroby może też dojść w przebiegu nowotworów: zarówno w przypadku pierwotnych nowotworów wątroby, jak i na skutek przerzutów innych nowotworów do wątroby.

Jakie badania należy wykonać, aby poznać przyczynę powiększenia wątroby?

W pierwszej kolejności lekarz na pewno zleci wykonanie usg jamy brzusznej, aby ocenić, jak wygląda wątroba. Ponadto zajdzie potrzeba wykonania badań laboratoryjnych. Trzeba będzie wykonać poziom aminotransferaz (ASPT, ALAT), jak również wskaźniki cholestazy (bilirubina, GGTP, ALP) oraz testy na zakażenia wirusowe (wirus WZW B i C). Czasami konieczne jest wykonanie dokładniejszych badań, takich jak oznaczenie poziomu przeciwciał, a czasem nawet biopsja wątroby. Zawsze warto także jest wykonać lipidogram (poziom cholesterolu, trójglicerydy) oraz poziom glukozy. Należy też ocenić wartości ciśnienia tętniczego krwi. Lekarz zbierze też na pewno dokładny wywiad dotyczący spożywania alkoholu, przyjmowanych leków, diety oraz chorób współistniejących. Na tej podstawie będzie można postawić wiarygodną diagnozę i zalecić właściwe postępowanie. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Badanie EKG – co to jest i jak wygląda elektrokardiografia?

    EKG (elektrokardiografia) to zabieg diagnostyczny, który wykonywany jest w celu wykrycia ewentualnych zaburzeń pracy serca. EKG jest badaniem bezbolesnym i nieinwazyjnym, może zostać wykonane zarówno u dziecka, nawet u niemowlęcia, jak i u człowieka dorosłego. Kiedy wykonuje się badanie EKG? Jak ono przebiega?

  • Zapalenie piersi - przyczyny, objawy i leczenie

    Każda kobieta po urodzeniu dziecka stara się karmić je piersią. Mleko matki zawiera m.in. cenne przeciwciała, aminokwasy, enzymy i czynniki wzrostu. Zwykle w czasie karmienia nie pojawiają się żadne problemy zdrowotne, jednak raz na jakiś czas dochodzi do sytuacji, w której rozwija się zapalenie piersi. Jest to stan często połączony z zakażeniem, który objawia się najczęściej w pierwszych sześciu tygodniach od dnia porodu. Przyczyną jest najczęściej nieefektywne i niepełne opróżnianie piersi z mleka, co doprowadza do jego zastoju. Jak leczyć i zapobiegać zapaleniu piersi? Odpowiedź znajduje się w niniejszym artykule.

  • Wyprawka dla noworodka - lista najpotrzebniejszych rzeczy do domu i szpitala

    Oczekiwanie na narodziny dziecka są dla obojga rodziców ogromnym przeżyciem. Czekają oni, kiedy w końcu będą mogli wziąć na ręce i przytulić maluszka, planują, jakie imię otrzyma maleństwo, jak również zastanawiają się, co będzie im potrzebne, kiedy dziecko już się urodzi. Wyprawka dla noworodka jest bowiem bardzo istotną sprawą, w jej skład powinny bowiem wchodzić przedmioty, które będą pomagały nowo upieczonym rodzicom w zajmowaniu się maleństwem i w jego codziennej pielęgnacji.

  • Zabiegi kosmetyczne na jesień i zimę – które wybrać?

    Okres jesienno-zimowy to znakomity czas na to, aby wykonać niektóre zabiegi na twarz i ciało, ponieważ części zabiegów kosmetycznych nie powinno się wykonywać wiosną i latem – nie jest wskazana ekspozycja na silne promienie słoneczne po ich wykonaniu, co jak wiadomo wiosną i latem byłoby to nieuniknione. Poza tym część zabiegów kosmetycznych lepiej jest wykonywać jesienią i zimą – w znakomity sposób przygotują one naszą twarz i ciało do nowego letniego sezonu, w którym dzięki nim od razu będziemy mogły zabłysnąć.

  • RSV — objawy, przebieg, leczenie zakażenia wirusem RSV

    Wirus RSV (Respiratory Syncytial Virus) to wirus nabłonka oddechowego, który należy do rodziny paramyksowirusów (łac. Paramyxoviridae). Jest głównym czynnikiem etiologicznym odpowiedzialnym za rozwój ostrego zapalenia oskrzelików u najmłodszych dzieci.

  • Paracetamol czy ibuprofen — który lek na gorączkę wybrać dla dziecka i jak go prawidłowo dawkować?

    Gorączka u dzieci bardzo często przysparza ogromnego problemu rodzicom. Część z nich boi się dawać dzieciom leki przeciwgorączkowe, nie wiedząc dokładnie, w jaki sposób należy je dawkować i jakie odstępy czasu należy zachować pomiędzy poszczególnymi dawkami leków. Który lek w walce z infekcją podawać dzieciom, jaka jest bezpieczna dawka ibuprofenu lub paracetamolu, która można podać maluchowi? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • TSH – o czym świadczy podwyższone i obniżone TSH? Wskazania do badania, normy, cena

    TSH (hormon tyreotropowy) jest produkowany przez przysadkę mózgową i stymuluje tarczycę do wydzielania hormonów (trójjodotyroniny – T3 oraz tyroksyny – T4). Oznaczenie poziomu TSH we krwi jest podstawowym badaniem, dzięki któremu można sprawdzić, czy tarczyca funkcjonuje prawidłowo. Co oznacza podwyższone TSH lub obniżony poziom tyreotropiny?

  • Kaszel krtaniowy – objawy i leczenie szczekającego kaszlu u dzieci i dorosłych

    Kaszel krtaniowy, nazywany też kaszlem szczekającym, to charakterystyczny, uporczywy rodzaj kaszlu towarzyszący najczęściej zapaleniu krtani. Częściej pojawia się u dzieci niż u dorosłych, zazwyczaj w nocy oraz rano. Bywa, że towarzyszą mu duszności oraz świst wdechowy. Sprawdź, jakie są przyczyny kaszlu krtaniowego i jak wygląda leczenie.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij