Budzik na łóżku
Julia Lisowska

Sen polifazowy – czym jest?

Sen stanowi dużą część naszego życia i jest zarazem jedną z ważniejszych fizjologicznych potrzeb ludzkiego organizmu, ponieważ zapewnia odpoczynek i regenerację, wpływa też na lepszą odporność organizmu, zapobiega chorobom przewlekłym, a także redukuje stres. Najczęściej zaleca się przesypianie ciągiem 7-8 godzin (co nazywane jest snem monofazowym) w przypadku dorosłych i 9-10 godzin u dzieci. Wraz z rozwojem badań naukowcy przekonują jednak, że inne formy snu, to znaczy z większymi przerwami i drzemkami, mogą przyczynić się do jeszcze lepszej wydajności ludzi niż standardowo zalecany schemat rytmu dobowego.

  1. Co to jest sen polifazowy?
  2. Jak spać polifazowo?
  3. Czy sen polifazowy jest zdrowy?

Co to jest sen polifazowy?

Sen polifazowy to typ snu, w którym zamiast ciągłego i długiego okresu spania stosuje się mniejsze sesje. Oznacza to, że zaburzony zostaje standardowy cykl faz snu (faza NREM, sen głęboki i faza REM). Sen polifazowy polega głównie na robieniu krótkich drzemek, tak aby zmaksymalizować czas czuwania oraz zapewnić organizmowi maksymalną regenerację. Dzięki temu zyskuje się więcej czasu na pracę czy aktywność fizyczną oraz ogranicza się okres spania do minimum, który jednak wciąż zapewnia odpoczynek potrzebny do normalnego funkcjonowania i dobrego samopoczucia.

Zwolennicy tej metody przekonują, że podczas wybudzania w fazie snu REM organizm jest zdolny do natychmiastowego funkcjonowania niż podczas normalnego snu, kiedy zawsze potrzeba kilka minut na wybudzenie.

Co ciekawe, z metody tej korzystały już znane osoby w przeszłości np. Leonardo Da Vinci czy Albert Einstein, a obecnie technika ta jest stosowana głównie przez żołnierzy, sportowców, marynarkę wojenną czy pracowników NASA.

Stworzono kilka różnych metod do praktyki snu polifazowego.

  1. Sen bifazowy – najłagodniejsza forma, przypominająca typowy schemat snu, nieświadomie wykorzystywana przez część społeczeństwa. Polega na nocnym wypoczynku maksymalnie 6-godzinnym wraz ze zrobieniem jednej drzemki 30-minutowej w ciągu dnia.
  2. Everyman – popularna, średniozaawansowana wersja snu polifazowego, która opiera się na 4-godzinnym śnie nocnym i około 3 drzemkach 30-minutowych w ciągu dnia.
  3. Dymaxion lub sen czterofazowy – ogranicza się liczbę snu do 2 godzin i stosuje się 30-minutowe drzemki co 6 godzin.
  4. Uberman – jest to dość ciężki wariant, który polega na ograniczeniu snu standardowego do 2 godzin i zastosowaniu około 6 drzemek co 4 godziny.

Ciekawym faktem jest to, że w kulturze krajów południowej Europy występuje określenie „siesta”, które odnosi się do jednej, dłuższej poobiedniej drzemki podczas panowania najwyższych temperatur na dworze.

Sprawdź preparaty na sen na DOZ.pl

Jak spać polifazowo?

Warto podkreślić, że sen polifazowy nie jest odpowiedni dla wszystkich osób (niektórzy ludzie mają problem z zaśnięciem w dzień lub nie potrafią szybko zasnąć) i aby przejść na taką technikę, trzeba się stopniowo przyzwyczajać do mniejszej ilości snu niż do tej pory. Przestawienie się na nowy rytm okołodobowy wymaga determinacji i może trwać nawet do kilku tygodni. Z tego powodu przygotowania warto rozpocząć od odpowiedniej edukacji (istnieje kilka poradników w formie książek) oraz w spokojniejszym momencie – na przykład na wakacjach.

Należy ułożyć dokładny grafik snu podstawowego i drzemek, w czym może pomóc kalkulator do obliczania czasu snu i do ustawiania budzika polifazowego na konkretne godziny w zależności od wybranej techniki.

Istnieją także praktyczne wskazówki, które wspomagają w zmianie trybu spania, m.in.:

  • unikanie kawy i innych napojów energetycznych między drzemkami,
  • stosowanie opasek na oczy na czas drzemek, aby odciąć promienie słoneczne,
  • zapewnienie wygodnego łóżka,
  • dbanie o odpowiednią temperaturę otoczenia.

Powiązane produkty

Czy sen polifazowy jest zdrowy?

Już w przeszłości wielu naukowców, w tym dr Claudio Stampi, pracowało nad opatentowaniem snu polifazowego, aby wzmocnić efektywność ludzi, jednak obecnie pojawia się coraz więcej negatywnych opinii na ten temat. Mimo zadowalających efektów u użytkowników metody nadal potrzeba potwierdzających badań nad snem polifazowym, ponieważ nie jest to fizjologiczny sposób na sen i nie znamy jego długofalowych skutków.

Zaobserwowano, że przy dłuższym spaniu polifazowym spada koncentracja i inne funkcje poznawcze. Wadą jest także częste używanie budzika. Ponadto dochodzi do zaburzeń w wydzielaniu melatoniny, co może również spowodować zmniejszenie reakcji na bodźce w ciągu dnia. Metoda ta zdecydowanie sprawdza się na krótki okres, kiedy istnieje potrzeba zmaksymalizowania produktywności kosztem snu (na przykład u studentów podczas sesji, astronautów czy żołnierzy), ale na dłuższą metę lepiej jest pozostać przy śnie monofazowym. Zaletą jest za to uczenie się samodyscypliny, cierpliwości i świadomości swojego ciała.

  1. M. J. Davis, Sen polifazowy – praktyczny poradnik jak spać 2 godziny na dobę, Wydawnictwo XXI, 2020.
  2. A. Kawalec, K. Pawlas, Czynniki środowiskowe wpływające na sen oraz zachowywanie higieny snu, Probl Hig Epidemiol 2013, 94(1): 1-5.
  3. Sen polifazowy – krótszy sen, lepsze efekty, [online] https://senpolifazowy.pl/ [dostęp:] 13.07.2023.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Przyczyny i objawy nerwicy – jakie są rodzaje i jak objawiają się zaburzenia nerwicowe?

    Nerwica to niepsychotyczne zaburzenie psychiczne, którego przyczyn upatruje się najczęściej w czynnikach środowiskowych oraz genetycznych. Objawy nerwicy nie obejmują wyłącznie sfery psychicznej (lęk, natrętne myśli), mogą także pochodzić ze strony układu oddechowego (np. trudności z oddychaniem), układu krążenia (np. przyspieszone tempo pracy serca), układu nerwowego (np. dezorientacja) czy układu pokarmowego (np. nudności i wymioty). W jaki jeszcze sposób mogą objawiać się zaburzenia nerwicowe?

  • Typy osobowości – jakie są? Charakterystyka

    Ludzie różnią się między sobą wyglądem, ale również – a może przede wszystkim – osobowością i charakterem. Warto poznać, w jaki sposób nauka odnosi się do tych kwestii i jakie typy osobowości wyodrębniali poszczególni badacze i myśliciele. W ten sposób możemy się również dowiedzieć, który typ osobowości sami posiadamy.

  • Dyskryminacja w pracy ze względu na zdrowie, w tym zdrowie psychiczne

    Dyskryminacja w miejscu pracy jest problemem, który dotyka wiele osób w całej Polsce. Jedną z indywidualnych cech każdego człowieka, na podstawie której można spotkać się z dyskryminacją, jest zdrowie, w tym zdrowie psychiczne.

  • Jak rozpoznać "męską" depresję? Kto ma wiedzieć?

    Depresja to choroba, która może dotyczyć każdej płci, jednak niektóre cechy męskiej kultury i społeczeństwa mogą wpływać na to, w jaki sposób mężczyźni doświadczają i wyrażają objawy depresji.    

  • Wyzwania dla zdrowia psychicznego po pandemii COVID-19

    Jeszcze nigdy wcześniej nie żyliśmy w tak kosmopolitycznych warunkach. Świat trzymamy w telefonie, a na telekonferencjach łączymy się transnarodowo, międzykulturowo, interkontynentalnie. Podobnie szukamy konsultacji wirtualnych i teleporad ze specjalistami zdrowia i jedyne, co może stanowić barierę, to strefa czasowa i koszty.

  • Choroby psychiczne i związki. Jak żyć z osobą chorą?

    Według badań przeprowadzonych przez Instytut Psychiatrii i Neurologii w Warszawie nawet 25% Polaków może doświadczać w swoim życiu trudności z zakresu zdrowia psychicznego. Oznacza to, że ok. 9 milionów osób boryka się z problemami wymagającym terapii lub przynajmniej konsultacji ze specjalistą z zakresu zdrowia psychicznego. Oczywiście liczby te nie dają pełnego obrazu sytuacji i nie uwzględniają osób w przejściowych kryzysach psychicznych na skutek trudnych lub traumatycznych wydarzeń z życia. Problem ten może dotyczyć nawet połowy wszystkich dorosłych – oczywistym jest więc, że duża część z tych osób może tworzyć w tym czasie związki.

  • Zdrowie psychiczne: gdzie zwrócić się o pomoc?

    Coraz więcej słyszymy o konieczności dbania o swoje zdrowie psychiczne. Informacje o tym, jak to zrobić, obiegają internet, powstają kolejne poradniki, w których zawarte są sposoby, na czym owa dbałość ma się opierać.

  • Anhedonia – czym jest? Jak odzyskać radość z życia?

    Czujesz, że nic nie sprawia Ci przyjemności? Rzeczy, które kiedyś Cię cieszyły, teraz nie mają żadnego znaczenia? Być może doświadczasz anhedonii, która niesie za sobą wiele negatywnych konsekwencji. Anhedonia jest nie tylko jednym z objawów depresji, ale również współwystępuje z innymi trudnościami o podłożu psychicznym.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij