Szczepionka podjednostkowa Novavax – czym różni się od innych preparatów przeciwko COVID-19?

Kolejny, piąty już typ szczepionki przeciwko COVID-19 prawdopodobnie wkrótce zostanie zarejestrowany w Unii Europejskiej. Preparat amerykańskiego koncernu Novavax działa na innej zasadzie niż szczepionki zatwierdzone już do użytku. Na czym polega różnica? Jaka jest jego skuteczność?

Szczepionka Novavax – w jaki sposób działa?

Amerykańska firma biotechnologiczna Novavax opracowała szczepionkę przeciwko COVID-19, która łączy zmodyfikowane białko wirusowe ze składnikiem pochodzenia roślinnego, pomagającym wygenerować silniejszą odpowiedź immunologiczną.

Po poznaniu sekwencji genetycznej SARS-CoV-2, naukowcy z Novavax zidentyfikowali gen białka kolca, stworzyli jego zmodyfikowaną wersję i sklonowali go do bakulowirusa, który infekuje owady. Następnie zakażone wirusem ćmy wytworzyły białka, które zostały zebrane i posłużyły do stworzenia nanocząsteczek, które naśladują strukturę molekularną koronawirusa.Po wstrzyknięciu szczepionki komórki odpornościowe reagują na nanocząsteczki. W przeciwieństwie do zatwierdzonych już preparatów bezpośrednio uruchamiają układ odpornościowy i mobilizują go do produkcji przeciwciał neutralizujących białka wypustek koronawirusa.

Dowiedz się więcej na temat tego, jak działają szczepionki.

Osoby zaszczepione, gdy zostaną narażone na kontakt z SARS-CoV-2, nie powinny rozwinąć infekcji, ponieważ wytworzone przeciwciała pomogą zablokować białka kolców wirusa i uniemożliwią wtargnięcie patogenu do komórki. Ponadto Novavax potrafi rozpoznawać i niszczyć komórki zakażone koronawirusem, zanim wirus się namnoży.

Jaka jest skuteczność szczepionki? Kiedy trafi ona na unijny rynek?

Europejska Agencja ds. Leków (EMA) rozpoczęła prace mające na celu ocenę szczepionki na początku lutego 2021 roku. Trwa tzw. proces rolling review. Agencja Reutera informuje, że w grudniu firma Novavax zawarła z UE wstępną umowę na 100 milionów dawek szczepionki, z możliwością rozszerzenia. Firma zapowiada, że produkcja osiągnie pełną wydajność, czyli 150 milionów dawek miesięcznie, dopiero w czwartym kwartale roku.

Chociaż wcześniej zapowiadano, że szczepionka może zostać zatwierdzona do użytkowania już w czerwcu, ze względu na problemy produkcyjne, testy się opóźniły. Novavax zamierza przedstawić preparat organom regulacyjnym w Stanach Zjednoczonych, Wielkiej Brytanii i Unii Europejskiej w trzecim kwartale tego roku.

Szczepionka będzie produkowana w Polsce

Dopiero po uzyskaniu pozwolenia na dopuszczenie do obrotu przez Europejską Agencję Leków będzie można rozpocząć komercyjną produkcję szczepionki. W przyszłości ma ją wspomóc Polska firma Mabion, która podpisała z Novavax wstępną umowę dotyczącą produkcji substancji czynnej w postaci rekombinowanego białka wirusa w fabryce w Konstantynowie Łódzkim. Po wyprodukowaniu serii technicznej i przejściu testów może zostać włączona do łańcucha produkcyjnego. Polski Fundusz Rozwoju ma zainwestować w projekt 40 mln zł.