18. tydzień ciąży – gdzie znajduje się dziecko i jak wygląda?

Tydzień 18. zaczyna się wtedy, kiedy od ostatniej miesiączki upłynie 17 pełnych tygodni, a od zapłodnienia 15 pełnych tygodni. Kobieta będąca w 18. tygodniu ciąży może powiedzieć, że jej ciąża ma 17 tygodni i kilka dni (od 1 do 6). Okolice 18. tygodnia to czas, gdy kobiecie mogą zacząć dokuczać bóle pleców. Czego należy spodziewać się na tym etapie ciąży i jakie badania wykonać? 

Co słychać u dziecka w 18. tygodniu ciąży?

Dziecko ma już około 14 cm i waży 150–190 g. W jego tkance podskórnej jest coraz więcej tłuszczu, ale daleko mu jeszcze do tak rozwiniętej tkanki podskórnej, jak u donoszonego noworodka. Skórę zaczyna pokrywać maź płodowa, choć na tym etapie jest ona bardzo skąpa.

Dziecko cały czas rośnie, kształtują się jego rysy twarzy, na paluszkach są widoczne unikalne dla każdego człowieka linie papilarne. Czasami na USG udaje się zobaczyć, jak dziecko ziewa czy ma czkawkę. W badaniu USG u 18–tygodniowego płodu często udaje się uwidocznić pełny pęcherz płodowy. Skąd bierze się mocz u maluszka? Cały czas pije on wody płodowe, po czym oddaje mocz do pęcherza płodowego i znowu pije te same wody. Jest to zupełnie normalne i fizjologiczne. Nadal rozwija się układ pokarmowy płodu, a jego jelita powolutku zaczyna wypełniać smółka (pierwsza, charakterystyczna kupa, którą zrobi po narodzinach).

Zmiany w ciele ciężarnej w 18. tygodniu ciąży

Masa ciała przyszłej mamy powinna być monitorowana w trakcie każdej wizyty u lekarza. W 18. tygodniu przeciętnie kobieta przybiera na wadze 4–6 kg, choć należy pamiętać, że w dużej mierze jest to czynnik indywidualny, dlatego też większe lub mniejsze wahania masy ciała nie są niczym złym – lekarz prowadzący ciążę poinformuje cię jeśli będzie trzeba ograniczyć bądź zwiększyć dzienne zapotrzebowanie na kalorie.

Wraz z kolejnymi tygodniami ciąży coraz trudniej jest im również funkcjonować, mają mocniej obciążone stawy i kręgosłup, a sam poród jest dla nich trudniejszy i bardziej męczący. Jeśli z jakichś względów ciążę będzie trzeba zakończyć poprzez cięcie cesarskie, gorsze będzie gojenie się rany pooperacyjnej spowodowane większą warstwa tkanki tłuszczowej na brzuchu.

Dno macicy już prawie dochodzi do pępka, choć nadal oddziela je od niego długość około 2 palców (3 cm). Macica przypomina wielkością piłkę do piłki nożnej i u szczupłych kobiet jest już wyraźnie zauważalna.

Bóle pleców i brzucha

To częste przypadłości pojawiające się w ciąży. Bóle pleców spowodowane są zmianą położenia środka ciężkości w ciele kobiety, co wymusza napięcie innych niż zwykle mięśni i powoduje przeciążenie kręgosłupa. Jest to okres, w którym może być przydatna wizyta u fizjoterapeuty, który zaleci bezpieczne ćwiczenia rozluźniające i jednocześnie wzmacniające plecy. Poza ćwiczeniami pomagają po prostu leżenie i odpoczynek, należy więc każdą wolną chwilę spędzać w pozycji leżącej lub półleżącej. Pleców nie można zaniedbywać! W przypadku braku reakcji, ból do końca ciąży może się nasilać, a po porodzie znalezienie choć chwili na ćwiczenia lub relaks będzie bardzo trudne.

Bóle brzucha, które mogą pojawiać się wcześniej, bo już od 5.–6. tygodnia, są spowodowane powiększaniem się macicy i rozciąganiem się więzadeł, które ją podtrzymują. Statystycznie częściej pojawiają się w I trymestrze ciąży u kobiet, które mają tyłozgiętą macicę, choć na tym etapie ciąży mogą pojawić się u każdej mamy.

Badania, które należy wykonać w 18. tygodniu ciąży

W 18. tygodniu przede wszystkim należy zapisać się na badanie USG oceniające rozwój płodu. Badanie to według rekomendacji Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników należy wykonać między 18. a 22. tygodniem ciąży. Jeśli masz możliwość wyboru terminu i jesteś pewna co do wieku ciążowego, lepiej wyznaczyć termin na czas, gdy dziecko będzie bliżej 22. tygodnia – jest ono wtedy większe i lekarzowi wykonującemu USG łatwiej będzie zobaczyć ewentualne wady płodu.

Więcej na temat badań w tym okresie przeczytasz tu: 15. tydzień ciąży. Jeśli lekarz prowadzący nie zaleci inaczej, badania opisane w tygodniu 15. w zupełności wystarczą.

Sprawdź, jak zmniejszyć ból pleców w ciąży – przejdź do artykułu: Ból pleców w ciąży – skąd się bierze i jak można go zmniejszyć?