Jedno jajko dziennie nie zwiększa ryzyka zawału

Jajka w diecie są traktowane z pewną rezerwą, ponieważ przypisuje się im zwiększanie poziomu cholesterolu, a co za tym idzie potencjalnego ryzyka zapadnięcia na schorzenia układu sercowo-naczyniowego. Najnowsze badania naukowców z Finlandii sugerują, że bez większych obaw zjadać można umiarkowane, dzienne ilości cholesterolu będące równowartością jednego jaja.

Wcześniejsze badania nad związkiem cholesterolu w diecie lub spożyciem jajek z podwyższonym ryzykiem zawału dawały sprzeczne wyniki. Niektóre z nich wskazywały na asocjację między podwyższonym poziomem cholesterolu i większym prawdopodobieństwem zawału. Inne dowodziły, że konsumpcja bogatych w cholesterol jaj może paradoksalnie zmniejszać ryzyko wystąpienia schorzeń układu sercowo-naczyniowego. 

Jajka powodują zwiększenie poziomu cholesterolu — fińska specyfika

W nośnikach apolipoproteiny E fenotyp 4, które są istotne w metabolizmie cholesterolu, jego wpływ z diety na cholesterol surowicowy jest wysoki. W Finlandii rozpowszechnienie fenotypu APOE4 (dziedzicznego) bywa bardzo duże — nosiciele stanowią około jedną trzecią tamtejszej populacji. Jednak dane dotyczące asocjacji pomiędzy wysokim spożyciem cholesterolu z diety i ryzykiem zawału w tej grupie nie były dotąd dostępne. 

Przedmiot badania obejmowały nawyki dietetyczne prawie 2000 mężczyzn w wieku między 42. a 60. rokiem życia, u których nie zdiagnozowano żadnej choroby układu sercowo-naczyniowego w chwili kwalifikacji do badania prowadzonego w latach 1984-1989. Spośród wspomnianej grupy 32% stanowili nosiciele fenotypu APOE4. 

Jajko dziennie nie zaszkodzi

Wyniki badań sugerują, że konsumpcja umiarkowanych ilości cholesterolu lub codzienne spożywanie jednego jajka nie ma związku z podwyższonym ryzykiem zawału, nawet jeśli dana osoba jest genetycznie predysponowana do większej podatności na występowanie dużych ilości cholesterolu we krwi.

W jednej z grup kontrolnych dzienne spożycie cholesterolu wyniosło 520 miligramów, a dieta obejmowała spożywanie średnio jednego jajka dziennie, co oznacza, że wyników badania nie powinno się rozszerzać na jego wyższe poziomy. 

Jedno jajko zawiera średnio 200 miligramów cholesterolu, a we wspomnianej analizie około jedna czwarta pochodziła z jaj. Ponadto możliwość generalizacji wyników tego badania osłabia fakt, że populacja badawcza nie miała zdiagnozowanej choroby układu sercowo-naczyniowego, a jej rozmiar był stosunkowo niewielki. Z tego względu powyższe wyniki powinny zostać zweryfikowane na większej kohorcie, a także u osób z już rozpoznaną chorobą układu sercowo-naczyniowego, którym doradza się ograniczenie spożycia cholesterolu i jaj. 

Jedzenie jajek jest zdrowe

Wyniki badań naukowców z Finlandii stanowią kolejny argument za tym, by nie obawiać się spożywania jaj, ponieważ w umiarkowanych ilościach nie grożą drastycznym zwiększeniem stężenia cholesterolu we krwi. 

Jedno jajo zawiera aż 200 mg cholesterolu (przy maksymalnym dziennym spożyciu wynoszącym 300 mg), lecz po trawieniu nie trafia on bezpośrednio do krwi. Naukowcy z Harvardu przeprowadzili badanie, zgodnie z którym zachowanie zdrowej i właściwie zbilansowanej diety pozwala na jedzenie nawet 7 jaj tygodniowo. Jedno jajko dziennie nie zaszkodzi pod warunkiem, że człowiek prowadzi zdrowy tryb życia, wolny od używek i dużych ilości tłuszczów zwierzęcych, ale uwzględniający regularną aktywność fizyczną. Należy jednak pamiętać, że jaja mogą w znacznym stopniu podwyższać poziom cholesterolu u osób chorujących na cukrzycę typu 2.

Jedno jajko dziennie nie zwiększa prawdopodobieństwa zawału — niejednoznaczne wnioski

Badanie z 2015 roku przeprowadzone na próbie aż 23 tysięcy w pełni zdrowych osób pokazało, że regularne spożywanie jaj może przyczynić się do pogorszenia zdrowia z perspektywy układu sercowo-naczyniowego. Grupę podzielono na spożywających małą — 2 tygodniowo lub dużą liczbę jaj — 7 tygodniowo. Po zakończeniu okresu badania przy zachowaniu wspomnianych proporcji okazało się, że duże spożycie jajek wiąże się z wysokim stopniem zwapnienia naczyń wieńcowych, co w sposób bezpośredni przekłada się na zwiększone ryzyko wystąpienia chorób serca.

Bibliografia  zwiń/rozwiń

  1. A. M. Abdollahi, H. E. K. Virtanen, S. Voutilainen i in.,  Egg consumption, cholesterol intake, and risk of incident stroke in men: the Kuopio Ischaemic Heart Disease Risk Factor Study, „The American Journal of Clinical Nutrition” [online], DOI: 10.1093/ajcn/nqz066, [dostęp: 21.05.2019].
  2. L. V. Horn, M.C. Cornelis, V. W. Zhong i in., Associations of Dietary Cholesterol or Egg Consumption With Incident Cardiovascular Disease and Mortality, „JAMA” [online], DOI: 10.1001/jama.2019.1572, [dostęp: 21.05.2019].
  3. Y. Chang, Y. Choi, J.E. Lee i in., Egg consumption and coronary artery calcification in asymptomatic men and women, „Atherosclerosis”, nr 241 (2) 2015.

Podziel się: