Amnezja - objawy, przyczyny i leczenie
Anna Posmykiewicz

Amnezja - objawy, przyczyny i leczenie

Amnezja jest jednym z rodzajów zaburzeń pamięci. W jej przebiegu pacjent może mieć problem z zapamiętywaniem nowych informacji, ale problem może też polegać na niemożności przypominania sobie informacji przez pacjenta posiadanych już wcześniej.

Jakie mogą być przyczyny amnezji?

Najczęstszym czynnikiem, który doprowadza u pacjenta do powstania amnezji, jest uraz głowy. Zwykle uraz taki musi być dość silny (np. na skutek wypadku komunikacyjnego lub też upadku z dużej wysokości), aby doprowadzić do powstania u pacjenta niepamięci. Zdarza się jednak czasami, że nawet niewielki i niezbyt mocno nasilony uraz doprowadzi do takiego stanu rzeczy. Do powstania amnezji doprowadzają zazwyczaj urazy, które dotyczą tych części mózgu, które są szczególnie zaangażowane w procesy związane z zapamiętywaniem. Należy jednak pamiętać również o tym, że to niekoniecznie uraz musi doprowadzić do rozwoju amnezji. Za powstanie niepamięci mogą też być bowiem odpowiedzialne zupełnie inne procesy, które wywołują uszkodzenie tkanki nerwowej w mózgu.

Jakie mogą być inne, poza urazem głowy, przyczyny amnezji?

Do powstania u pacjenta niepamięci mogą też przyczynić się różnego rodzaju zapalenia mózgu oraz guzy ośrodkowego układu nerwowego. Ponadto, do wywołania amnezji może też doprowadzić uszkodzenie mózgu na skutek toksycznego działania na tkankę nerwową różnych szkodliwych substancji i toksyn, w tym alkoholu, jak również niedotlenienie tkanki nerwowej oraz różnego rodzaju choroby neurodegeneracyjne.

Zdarzają się też sytuacje, w których u pacjenta dochodzi do powstania amnezji psychogennej. Do jej rozwoju może dojść na skutek bardzo ciężkich zdarzeń, z którymi psychika człowieka nie jest w stanie poradzić sobie w inny sposób, a jedynie przez zupełne wyparcie ich z pamięci. 

Jakie rodzaje amnezji można wyróżnić?

Przede wszystkim amnezje można podzielić na amnezje organiczną i psychogenną. Amnezja psychogenna to ten rodzaj niepamięci, który powstaje na skutek wypierania przez pacjenta bardzo ciężkich zdarzeń ze swojego życia, z którymi w inny sposób nie jest on w stanie sobie poradzić, a jedyną metodą na poradzenie sobie z sytuacją jest wyrzucenie z pamięci przykrych wspomnień.

Amnezja organiczna powstaje natomiast na skutek zmian, które zachodzą w tkance mózgowej.

Jednym z rodzajów amnezji organicznej jest amnezja wsteczna. W jej przypadku pacjent traci pamięć dotycząca zdarzeń, które miały miejsce w jego przeszłości. Zakres tej niepamięci jest bardzo różnorodny, czasami jest to tylko fragment wspomnień z okresu bezpośrednio poprzedzającego przyczynę, która doprowadziła do powstania amnezji, a czasami zakres niepamięci obejmuje dużo większy zakres czasu, czasami nawet może dotyczyć on dzieciństwa pacjenta. Kolejnym rodzajem amnezji organicznej jest amnezja następcza. W jej przypadku pacjenci mają również zaburzenia pamięci, jednak nie dotyczą one okresu przeszłości (chorzy bowiem mogą doskonale pamiętać wydarzenia sprzed kilkunastu lat), a nie mogą w żaden sposób zapamiętać zdarzeń, które zachodzą w danej chwili, nie są w stanie miedzy innymi powiedzieć, z kim przed chwilą rozmawiali i co jedli na obiad. Może zdarzyć się również, że u jednego pacjenta w tym samym czasie wystąpią jednocześnie dwa rodzaje amnezji, czyli niepamięć wsteczna i niepamięć następcza. 

W jaki sposób diagnozuje się amnezje?

W przypadku pacjenta, u którego amnezja pojawiła się po urazie głowy, postawienie rozpoznania jest bardzo proste, bowiem wiadomo, że to właśnie uraz głowy przyczynił się do wystąpienia u chorego niepamięci. Jednak jeśli pojawieniu się u pacjenta amnezji nie towarzyszy uraz głowy, wtedy diagnostyka jest nieco bardziej skomplikowana. Przede wszystkim pacjent musi zostać poddany dokładnej diagnostyce obrazowej głowy, przede wszystkim powinien mieć zrobiony rezonans magnetyczny lub też tomografie komputerową głowy. Dzięki tym badaniom będzie miedzy innymi można potwierdzić lub wykluczyć obecność guza mózgu czy też innej przyczyny organicznej, która doprowadziła do rozwoju amnezji. Ponadto, u każdego pacjenta, u którego doszło do wystąpienia amnezji, należy też wykluczyć istnienie ewentualnych zaburzeń otępiennych. Należy zatem stwierdzić, czy u pacjenta poza zaburzeniami pamięci, pojawiają się również inne charakterystyczne dla zespołów otępiennych zaburzenia funkcji poznawczych. Aby to stwierdzić, należy wykonać szereg specjalnych testów, miedzy innymi jest to test zegara, jak również skonsultować pacjenta z lekarzem specjalista psychiatrii. 

Jak leczy się amnezje?

Stosunkowo często zdarza się, że amnezja nie wymaga w ogóle żadnego leczenia. Ma to miejsce zwłaszcza u pacjentów, którzy doznali amnezji po urazie głowy. W takiej sytuacji, bardzo często po upływie różnie długiego czasu, objawy amnezji cofają się u pacjenta samoistnie i pacjentowi wraca normalna pamięć. W sytuacji, kiedy przyczyną amnezji są zmiany organiczne w mózgu, zachodzi potrzeba w pierwszej kolejności usunięcia przyczyny, która doprowadziła do powstania niepamięci. Po usunięciu tej przyczyny bardzo często objawy amnezji również ulegają cofnięciu. Są jednak sytuacje, w których pacjent cierpi z powodu niepamięci znacznie dłużej. Nie ma niestety leku, który w cudowny sposób przywróciłby pacjentowi pamięć, jednak istnieje szereg zajęć terapeutycznych, które mają za zadanie przyczynić  się do tego, aby pacjent stopniowo zaczął odzyskiwać swoje wspomnienia. Czasami terapia ma postać indywidualnych spotkań pacjenta z terapeutą, czasami jednak lepsza dla pacjenta bywa terapia grupowa, gdzie wszyscy mają podobne problemy jak on. Taka terapia zwykle wymaga dość dużo czasu, jednak zazwyczaj okazuje się ona skuteczna. W czasie zajęć terapeutycznych pacjenci uczeni są różnych technik, dzięki którym najłatwiej im będzie zapamiętywać nowe informacje, jak również terapeuta podejmuje próby przypomnienia pacjentowi niektórych wydarzeń z jego przeszłości. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Ból biodra – przyczyny, diagnostyka, leczenie bólu stawu biodrowego. Ćwiczenia na biodra

    Ból biodra może dotknąć osoby w każdym wieku, nie tylko seniorów. Przyczynami bólu stawu biodrowego mogą być zmiany zwyrodnieniowe, ale także urazy czy rwa kulszowa. Często bólom bioder towarzyszy uczucie trzaskania bądź przeskakiwania biodra (tzw. zespół trzaskającego biodra). Leczenie bolącego biodra opiera się przede wszystkim na fizjoterapii – odpowiednio dobranych zabiegach fizykoterapeutycznych i ćwiczeniach, część z nich można wykonywać także w domu. Rzadziej stosuje się leczenie operacyjne w postaci wszczepienia endoprotezy stawu biodrowego.

  • PMS (zespół napięcia przedmiesiączkowego) – jak sobie z nim radzić?

    Co miesiąc powtarza się niemal ten sam scenariusz – dopada Cię huśtawka nastrojów, nie możesz się skoncentrować, przybierasz na wadze nawet do 3 kg, czujesz się opuchnięta, piersi sprawiają Ci ból, nie możesz spać, masz migrenę, nudności, zaparcia lub biegunkę, a twarz i dekolt pokrywają się wypryskami? To tylko część z ponad 100 objawów, które  świadczą o zespole napięcia przedmiesiączkowego, czyli PMS. Jak złagodzić jego objawy?

  • Katar sienny – jak się objawia i jakie są sposoby na alergiczny nieżyt nosa?

    Katar sienny, zwany też katarem alergicznym, to zmora uczuleniowców. Jego objawy to nie tylko cieknąca, bezbarwna wydzielina z nosa czy świąd i zaczerwienienie nosa. Katar może odbijać się na naszym samopoczuciu, jakości snu, powodować bóle głowy lub gorączkę. Czy istnieje domowy sposób na katar alergiczny? Jak go wyleczyć i ile trwa? Kiedy z katarem siennym pójść do lekarza? 

  • Chromanie przestankowe – przyczyny, diagnostyka, leczenie i rehabilitacja

    Chromanie przestankowe to nie jednostka chorobowa, a objaw zwężenia bądź niedrożności tętnic spowodowany najczęściej nasiloną miażdżycą. Chromanie przestankowe charakteryzuje się pojawianiem się silnego bólu kończyn dolnych oraz drętwieniem nóg podczas marszu. Dolegliwości ustępują w momencie zatrzymania i chwilowego odpoczynku. Jak wygląda diagnostyka i leczenie chromania przestankowego?

  • Bóle miednicy – przyczyny, diagnostyka, leczenie bólu miednicy

    Przyczyn bólu miednicy może być wiele, inne z nich będą dotyczyły kobiet, inne mężczyzn. Wśród kobiecych przyczyn zespołu bólowego miednicy mniejszej znajdują się przede wszystkim czynniki i schorzenia ginekologiczne oraz choroby układu moczowego, m.in. endometrioza, mięśniaki macicy, zapalenie pęcherza moczowego. U mężczyzn najczęstszą przyczyną dolegliwości w okolicy miednicy są natomiast choroby gruczołu krokowego oraz układu pokarmowego, np. zaparcia czy IBS. 

  • Wole tarczycy – przyczyny i leczenie powiększonej tarczycy

    Terminem wole określa się nieprawidłowe powiększenie tarczycy. Może ono oznaczać niedoczynność tarczycy, schorzenie autoimmunologiczne, takie jak choroba Hashimoto czy choroba Gravesa-Basedowa, lecz może również świadczyć o niedoborze jodu  czy niektórych witamin i minerałów (selenu, żelaza, witaminy A). Jakie rodzaje wola tarczycy się wyróżnia? Czym jest wole guzkowe? 

  • Rumień wędrujący – jak go rozpoznać? Diagnostyka i leczenie rumienia po kleszczu

    Rumień wędrujący (łac. erythema migrans) to charakterystyczna wysypka skórna pojawiająca się jako objaw wczesnego stadium boreliozy. Rumień po ukłuciu kleszcza ma kolisty kształt, wędruje, stopniowo się powiększając (przypomina tarczę strzelniczą – pomiędzy jego centrum a okręgiem zewnętrznym pojawia się blada obręcz). Rumień wędrujący jest widoczny średnio od 1 do 3 tygodni od ukąszenia u ok. 80 % chorych na boreliozę. Jak odróżnić go od reakcji alergicznej? Jak długo utrzymuje się rumień wędrujący?

  • Zaburzenia równowagi – najczęstsze przyczyny, diagnostyka i leczenie zachwiań równowagi

    Przyczyn zaburzeń równowagi może być wiele, najczęściej są to schorzenia neurologiczne, takie jak choroba Parkinsona, laryngologiczne, np. choroba Meniere'a czy też zaburzenia psychiczne, m.in. nerwica. Problemy z zachowaniem równowagi mogą również pojawić się w przebiegu chorób kardiologicznych, migreny, cukrzycy, a także jako skutek zatrucia alkoholem bądź lekami. Ponieważ zaburzenia stabilności ciała mogą zwiastować również stany zagrażające życiu, takie jak guz mózgu czy udar, w przypadku nasilonych dolegliwości zawsze należy zasięgnąć porady lekarskiej. 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij