Zapomniane choroby zakaźne - portal DOZ.pl
Zapomniane choroby zakaźne
Michał Posmykiewicz

Zapomniane choroby zakaźne

Obecnie na świecie zaczynają znowu pojawiać się choroby, o których świat już zaczynał zapominać. Ma to związek zarówno z tym, że bardzo dużo ludzi nie chce szczepić swoich dzieci, jak również z tym, że coraz więcej ludzi zwiedza odległe zakątki świata, nie stosując właściwej profilaktyki przed podróżami. O jakich chorobach mowa?

Choroba Heinego–Medina

Jedną z zapomnianych chorób zakaźnych, która niestety zaczyna się ponownie pojawiać wśród populacji jest choroba Heinego–Medina, inaczej ostre nagminne porażenie dziecięce lub wirusowe zapalenie rogów przednich rdzenia kręgowego. Jest to choroba wirusowa, wywoływana przez wirus polio

Wirus polio dostaje się do organizmu drogą fekalno-oralną, czyli łatwo jest zarazić się wirusem po prostu na drodze brudnych rąk, którymi dotyka się do ust. Po wniknięciu do układu pokarmowego wirus przedostaje się do nabłonka jelit, gdzie zaczyna się namnażać, taki stan trwa zwykle od 9 do 12 dni. Następnie wirus przedostaje się do układu krwionośnego i okolicznych węzłów chłonnych, mówi się wtedy o wiremii pierwotnej. Wtedy też organizm może wytworzyć przeciwciała skierowane przeciwko wirusowi, dzięki temu może dojść do zahamowania infekcji (jest to zakażenie poronne). Może się jednak zdarzyć, że nie dojdzie do wytworzenia przeciwciał skierowanych przeciwko wirusowi – dochodzi wtedy do wiremii wtórnej, a wirusy zaczynają atakować cały organizm, głównie lokując się" w komórkach ośrodkowego układu nerwowego (przede wszystkim są to rogi przednie rdzenia kręgowego, rdzeń przedłużony i most).

Zdarza się, że przebieg choroby HeinegoMedina jest zupełnie bezobjawowy lub też występuje zakażenie poronne z nieswoistymi objawami. Zdarza się również aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, które zwykle ustępuje samoistnie i nie daje powikłań. Może być jednak obecna postać porażenna, którą z kolei można podzielić na postać rdzeniową (zajęte są głównie grupy mięśni proksymalnych oraz kończyn dolnych) i opuszkową (ta druga stanowi bezpośrednie zagrożenie życia ze względu na zajęcie ośrodka oddechowego i ośrodka krążenia w rdzeniu przedłużonym). Wirus polio może doprowadzać też do zapalenia mózgu, które zazwyczaj kończy się śmiercią. U niektórych chorych, po wielu latach od przebycia choroby, może pojawić się zespół poporażenny (tzw. zespół postpolio). 

Można zapobiec wystąpieniu choroby Heinego–Medina poprzez wykonywanie szczepień, które są przewidziane w obowiązkowym kalendarzu szczepień.  

Malaria

Inną chorobą, o której słyszy się coraz częściej z powodu licznych podróży jest malaria. Ponadto, na malarię choruje bardzo duża ilość ludzi mieszkających w Afryce – jest to najczęściej tam występująca choroba zakaźna. 

Malaria jest tropikalną chorobą pasożytniczą, która może przebiegać w sposób ostry lub przewlekły. Wywoływana jest ona przez pierwotniaki należące do rodzaju Plasmodium. U człowieka najczęściej dochodzi do zakażenia zarodźcem ruchliwym (Plasmodium vivax) oraz zarodźcem sierpowatym (Plasmodium falciparum). 

Przenosicilem, czyli wektorem choroby, jest komar widliszek, który kąsając człowieka wstrzykuje" mu do krwi pierwotniaka odpowiedzialnego za rozwój choroby. 

Dowiedz się więcej o malarii na DOZ.pl

Jakie są objawy malarii?

Przede wszystkim niecharakterystycznym pierwszym objawem jest gorączka, przekraczająca czasami 40 st. C, która zwykle przebiega z silnymi dreszczami. Bardzo często inne towarzyszące gorączce objawy to bóle głowy, nudności, wymioty, zaś w końcowym okresie napadu pojawiają się obfite poty oraz obniżenie gorączki. Napady gorączki pojawiają się co 72 (tzw. malaria trzeciaczka) lub co 96 godzin (tzw. malaria czwartaczka). Inne objawy typowe dla malarii to bóle mięśniowe, kaszel, duszność, zaburzenia świadomości i objawy neurologiczne. 

Jak wygląda leczenie malarii?

Do leczenia malarii wykorzystuje się specjalne leki przeciwmalaryczne, między innymi chlorochinę, chininę, meflochinę oraz leki skojarzone (pirymetaminę z sulfadoksyną i atakowanon z prokwanilem). 

Profilaktyka malarii

Wyjeżdżając w tereny endemiczne dla malarii należy pamiętać przede wszystkim o repelentach, czyli płynach odstraszających komary oraz o spaniu pod moskitierami. Ważne jest również profilaktyczne stosowanie leków przeciwmalarycznych jeszcze przed podróżą i w czasie pobytu na terenie endemicznym. Profilaktykę przeciwmalaryczną należy przede wszystkim stosować wybierając się do krajów Afryki Subsaharyjskiej oraz na niektóre wyspy Pacyfiku. Również w Azji oraz Ameryce Południowej i Środkowej zdarzają się tereny, na których występuje malaria. Dlatego przed podróżą w egzotyczne kraje najlepiej skontaktować się z instytutem medycyny tropikalnej i medycyny podroży, gdzie zostaną udzielone dokładne informacje dotyczące bezpieczeństwa i konieczności profilaktyki w poszczególnych krajach. 

Polecane dla Ciebie

Dżuma

Inną chorobą zakaźną, o której można było w ostatnich latach usłyszeć (przypadki tej choroby odnotowano w Afryce, Azji oraz Ameryce Południowej) jest dżuma. 

Dżuma jest ostrą bakteryjną chorobą zakaźną gryzoni i innych małych ssaków (choć zdecydowanie rzadziej) oraz człowieka. Wywoływana jest bakterią o nazwie Yersinia pestis, czyli pałeczką dżumy. 

Jak dochodzi do zakażenia dżumą?

Człowiek zakaża się dżumą od pchły, która przenosi pałeczki dżumy od zarażonych gryzoni (zwykle od szczurów). Inną drogą zakażenia jest droga kropelkowa. Okres wylęgania choroby wynosi zwykle od dwóch do dziesięciu dni.

Można wyróżnić trzy postacie dżumy: postać dymieniczą, postać płucną oraz postać posocznicową. W postaci dymieniczej obecna jest wysoka gorączka, dreszcze, ulegają powiększeniu węzły chłonne pachowe i pachwinowe – stają się one bardzo bolesne, po kilku dniach rozmiękają i następuje ich samoistne przebicie. Ponadto na skórze obecne są wybroczyny, pojawiają się objawy neurologiczne i objawy niewydolności krążenia. W postaci płucnej początkowo obecny jest tylko suchy, męczący kaszel, następnie kaszel staje się wilgotny, pojawia się również krwioplucie. Szybko dochodzi do rozwoju niewydolności oddechowej i krążenia, co z kolei może prowadzić do śmierci.

W postaci posocznicowej dżumy przebieg jest piorunujący z ciężkimi objawami zatrucia i niestety szybko kończy się zgonem. 

Czy dżumę można wyleczyć?

Do leczenia dżumy wykorzystuje się antybiotyki podawane dożylnie. Prawidłowo i wcześnie rozpoczęta antybiotykoterapia zdecydowanie zmniejsza śmiertelność choroby. 

Profilaktyka dżumy

Profilaktyka polega na unikaniu kontaktu z dzikimi i martwymi zwierzętami oraz sytuacji (głównie w terenach endemicznych), w których może dojść do pogryzienia przez gryzonia (dlatego nie należy karmić zwierząt). Należy też używać środków przeciw pchłom u zwierząt domowych. Ponadto osoby wybierające się w tereny endemiczne dżumy powinny poddać się szczepieniu. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Zawroty głowy – przyczyny, objawy, leczenie

    Zawroty głowy mogą być spowodowane na przykład zbyt gwałtowną zmianą pozycji czy odwróceniem głowy i wówczas są zjawiskiem fizjologicznym. Czasem jednak mogą być wynikiem poważniejszych dolegliwości. Jakich?

  • Czkawka – przyczyny i leczenie

    Czkawka (łac. singultus) w większości przypadków bywa zjawiskiem całkowicie fizjologicznym oraz powszechnym. Jednakże uporczywa czkawka, która utrudnia funkcjonowanie, może być objawem chorób układu trawiennego i nerwowego. Z tego względu, mimo pozornie błahego charakteru, nie należy jej lekceważyć, a przy występowaniu innych niepokojących objawów koniecznie należy skonsultować się ze specjalistą. Czym jest czkawka? Co może oznaczać? Jak się jej pozbyć? Odpowiadamy w poniższym artykule.

  • Kolka wątrobowa – przyczyny, objawy, leczenie i domowe sposoby na atak kolki żółciowej

    Kolka wątrobowa (żółciowa) objawia się jako silny i nagły ból pod prawym łukiem żebrowym, który może trwać nawet kilka godzin. Wynika z zaburzonej pracy pęcherzyka żółciowego. Kto najbardziej jest narażony na kolkę wątrobową i w jaki sposób można złagodzić ból, który jej towarzyszy?

  • Hipertermia (przegrzanie) organizmu – objawy, przyczyny, pierwsza pomoc

    Fala upałów przetaczająca się nad krajem sprzyja wystąpieniu hipertermii. Do przegrzania organizmu dochodzi na skutek zaburzenia mechanizmów termoregulacji i niemożności oddania wytworzonego przez organizm ciepła. Szczególnie narażone na jego wystąpienie są noworodki i osoby starsze. Jak rozpoznać hipertermię? I jak wygląda pierwsza pomoc w przypadku podejrzenia udaru cieplnego?

  • Wyciek z sutka – jakie są przyczyny, co może oznaczać?

    Wyciek z sutka to niepokojący objaw, który dotyczy kobiet, ale może także występować u mężczyzn. Czasem przyczyną wycieku z sutka u kobiet jest po prostu ciąża, ale często jest to oznaka poważnych zmian chorobowych, które wymagają pilnej konsultacji z lekarzem. Bardzo ważną informacją jest kolor wycieku z sutka – to wskazówka, jaka choroba może się za tym kryć.

  • Co zrobić, kiedy ugryzie kleszcz?

    Choć chyba nikt ich nie lubi, to kleszcze stanowią nieodłączny element polskiego lata i ciepłych dni. Musimy zatem wiedzieć, jak z nimi postępować – tym bardziej, że konsekwencje ugryzienia przez kleszcze potrafią stanowić dla ludzi wielkie niebezpieczeństwo. 

  • Zaparcia u niemowląt

    Zaparcia u niemowląt, inaczej zatwardzenia, to problem, który bardzo często niepokoi rodziców. Długie nieoddawanie stolca może mieć wiele przyczyn, w tym zmiana diety, czy też alergia pokarmowa, a nawet wada anatomiczna. Według gastroenterologów dziecięcych, zaparcia u niemowląt to najczęstsza dolegliwość kliniczna. Co stosować na zaparcia u niemowląt?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij