Zapomniane choroby zakaźne
Michał Posmykiewicz

Zapomniane choroby zakaźne

Obecnie na świecie zaczynają znowu pojawiać się choroby, o których świat już zaczynał zapominać. Ma to związek zarówno z tym, że bardzo dużo ludzi nie chce szczepić swoich dzieci, jak również z tym, że coraz więcej ludzi zwiedza odległe zakątki świata, nie stosując właściwej profilaktyki przed podróżami. O jakich chorobach mowa?

Choroba Heinego–Medina

Jedną z zapomnianych chorób zakaźnych, która niestety zaczyna się ponownie pojawiać wśród populacji jest choroba Heinego–Medina, inaczej ostre nagminne porażenie dziecięce lub wirusowe zapalenie rogów przednich rdzenia kręgowego. Jest to choroba wirusowa, wywoływana przez wirus polio

Wirus polio dostaje się do organizmu drogą fekalno-oralną, czyli łatwo jest zarazić się wirusem po prostu na drodze brudnych rąk, którymi dotyka się do ust. Po wniknięciu do układu pokarmowego wirus przedostaje się do nabłonka jelit, gdzie zaczyna się namnażać, taki stan trwa zwykle od 9 do 12 dni. Następnie wirus przedostaje się do układu krwionośnego i okolicznych węzłów chłonnych, mówi się wtedy o wiremii pierwotnej. Wtedy też organizm może wytworzyć przeciwciała skierowane przeciwko wirusowi, dzięki temu może dojść do zahamowania infekcji (jest to zakażenie poronne). Może się jednak zdarzyć, że nie dojdzie do wytworzenia przeciwciał skierowanych przeciwko wirusowi – dochodzi wtedy do wiremii wtórnej, a wirusy zaczynają atakować cały organizm, głównie lokując się" w komórkach ośrodkowego układu nerwowego (przede wszystkim są to rogi przednie rdzenia kręgowego, rdzeń przedłużony i most).

Zdarza się, że przebieg choroby HeinegoMedina jest zupełnie bezobjawowy lub też występuje zakażenie poronne z nieswoistymi objawami. Zdarza się również aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, które zwykle ustępuje samoistnie i nie daje powikłań. Może być jednak obecna postać porażenna, którą z kolei można podzielić na postać rdzeniową (zajęte są głównie grupy mięśni proksymalnych oraz kończyn dolnych) i opuszkową (ta druga stanowi bezpośrednie zagrożenie życia ze względu na zajęcie ośrodka oddechowego i ośrodka krążenia w rdzeniu przedłużonym). Wirus polio może doprowadzać też do zapalenia mózgu, które zazwyczaj kończy się śmiercią. U niektórych chorych, po wielu latach od przebycia choroby, może pojawić się zespół poporażenny (tzw. zespół postpolio). 

Można zapobiec wystąpieniu choroby Heinego–Medina poprzez wykonywanie szczepień, które są przewidziane w obowiązkowym kalendarzu szczepień.  

Malaria

Inną chorobą, o której słyszy się coraz częściej z powodu licznych podróży jest malaria. Ponadto, na malarię choruje bardzo duża ilość ludzi mieszkających w Afryce – jest to najczęściej tam występująca choroba zakaźna. 

Malaria jest tropikalną chorobą pasożytniczą, która może przebiegać w sposób ostry lub przewlekły. Wywoływana jest ona przez pierwotniaki należące do rodzaju Plasmodium. U człowieka najczęściej dochodzi do zakażenia zarodźcem ruchliwym (Plasmodium vivax) oraz zarodźcem sierpowatym (Plasmodium falciparum). 

Przenosicilem, czyli wektorem choroby, jest komar widliszek, który kąsając człowieka wstrzykuje" mu do krwi pierwotniaka odpowiedzialnego za rozwój choroby. 

Dowiedz się więcej o malarii na DOZ.pl

Jakie są objawy malarii?

Przede wszystkim niecharakterystycznym pierwszym objawem jest gorączka, przekraczająca czasami 40 st. C, która zwykle przebiega z silnymi dreszczami. Bardzo często inne towarzyszące gorączce objawy to bóle głowy, nudności, wymioty, zaś w końcowym okresie napadu pojawiają się obfite poty oraz obniżenie gorączki. Napady gorączki pojawiają się co 72 (tzw. malaria trzeciaczka) lub co 96 godzin (tzw. malaria czwartaczka). Inne objawy typowe dla malarii to bóle mięśniowe, kaszel, duszność, zaburzenia świadomości i objawy neurologiczne. 

Jak wygląda leczenie malarii?

Do leczenia malarii wykorzystuje się specjalne leki przeciwmalaryczne, między innymi chlorochinę, chininę, meflochinę oraz leki skojarzone (pirymetaminę z sulfadoksyną i atakowanon z prokwanilem). 

Profilaktyka malarii

Wyjeżdżając w tereny endemiczne dla malarii należy pamiętać przede wszystkim o repelentach, czyli płynach odstraszających komary oraz o spaniu pod moskitierami. Ważne jest również profilaktyczne stosowanie leków przeciwmalarycznych jeszcze przed podróżą i w czasie pobytu na terenie endemicznym. Profilaktykę przeciwmalaryczną należy przede wszystkim stosować wybierając się do krajów Afryki Subsaharyjskiej oraz na niektóre wyspy Pacyfiku. Również w Azji oraz Ameryce Południowej i Środkowej zdarzają się tereny, na których występuje malaria. Dlatego przed podróżą w egzotyczne kraje najlepiej skontaktować się z instytutem medycyny tropikalnej i medycyny podroży, gdzie zostaną udzielone dokładne informacje dotyczące bezpieczeństwa i konieczności profilaktyki w poszczególnych krajach. 

Polecane dla Ciebie

Dżuma

Inną chorobą zakaźną, o której można było w ostatnich latach usłyszeć (przypadki tej choroby odnotowano w Afryce, Azji oraz Ameryce Południowej) jest dżuma. 

Dżuma jest ostrą bakteryjną chorobą zakaźną gryzoni i innych małych ssaków (choć zdecydowanie rzadziej) oraz człowieka. Wywoływana jest bakterią o nazwie Yersinia pestis, czyli pałeczką dżumy. 

Jak dochodzi do zakażenia dżumą?

Człowiek zakaża się dżumą od pchły, która przenosi pałeczki dżumy od zarażonych gryzoni (zwykle od szczurów). Inną drogą zakażenia jest droga kropelkowa. Okres wylęgania choroby wynosi zwykle od dwóch do dziesięciu dni.

Można wyróżnić trzy postacie dżumy: postać dymieniczą, postać płucną oraz postać posocznicową. W postaci dymieniczej obecna jest wysoka gorączka, dreszcze, ulegają powiększeniu węzły chłonne pachowe i pachwinowe – stają się one bardzo bolesne, po kilku dniach rozmiękają i następuje ich samoistne przebicie. Ponadto na skórze obecne są wybroczyny, pojawiają się objawy neurologiczne i objawy niewydolności krążenia. W postaci płucnej początkowo obecny jest tylko suchy, męczący kaszel, następnie kaszel staje się wilgotny, pojawia się również krwioplucie. Szybko dochodzi do rozwoju niewydolności oddechowej i krążenia, co z kolei może prowadzić do śmierci.

W postaci posocznicowej dżumy przebieg jest piorunujący z ciężkimi objawami zatrucia i niestety szybko kończy się zgonem. 

Czy dżumę można wyleczyć?

Do leczenia dżumy wykorzystuje się antybiotyki podawane dożylnie. Prawidłowo i wcześnie rozpoczęta antybiotykoterapia zdecydowanie zmniejsza śmiertelność choroby. 

Profilaktyka dżumy

Profilaktyka polega na unikaniu kontaktu z dzikimi i martwymi zwierzętami oraz sytuacji (głównie w terenach endemicznych), w których może dojść do pogryzienia przez gryzonia (dlatego nie należy karmić zwierząt). Należy też używać środków przeciw pchłom u zwierząt domowych. Ponadto osoby wybierające się w tereny endemiczne dżumy powinny poddać się szczepieniu. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Choroba Whipple'a – przyczyny, objawy, leczenie

    Choroba Whipple’a (zwana inaczej lipodystrofią jelitową) to rzadka wieloukładowa infekcja, która może wpływać na różne narządy w organizmie, w tym jelita, wątrobę, układ limfatyczny i układ nerwowy. Główną przyczyną tej choroby są bakterie z rodzaju Tropheryma. Objawy choroby Whipple’a mogą obejmować bóle brzucha, zaparcia, utratę masy ciała, zmęczenie, dreszcze i gorączkę. Choroba ta jest rzadka i występuje głównie u białych mężczyzn w średnim wieku.

  • COVID-19 a zaburzenia snu

    Pacjenci, którzy przechorowali COVID-19, odczuwają szereg rozległych powikłań. Wśród zgłaszanych lekarzom dolegliwości znajdują się zaburzenia snu. Według różnych źródeł u 10 proc. do nawet 90 proc. osób, które przebyły zakażenie wirusem SARS-CoV-2, objawy utrzymują się po wyleczeniu infekcji.  

  • Angina brzuszna – czym grozi przewlekłe niedokrwienie jelit?

    Angina brzuszna (niedokrwienie jelit) to zespół objawów, które pojawiają się, gdy dochodzi do spadku przepływu krwi do jamy brzusznej spowodowanego zablokowaniem jednej z tętnic ją zaopatrujących. Charakteryzuje się silnymi bólami brzucha, a także utratą wagi, wyniszczeniem i zmęczeniem. Angina brzuszna może być spowodowana przez różne czynniki, takie jak miażdżyca lub zagrażające życiu rozwarstwienie aorty. Ze względu na niespecyficzne objawy lekarz może mieć trudności z szybkim postawieniem odpowiedniej diagnozy. Czym jest angina brzuszna? Jak ją zdiagnozować?

  • Bakteryjne zapalenie stawów – przyczyny, objawy, leczenie

    Bakteryjne zapalenie stawów to, jak sama nazwa wskazuje, infekcja stawu, która jest wywoływana przez bakterie. Może powodować obrzęk, ból, gorączkę i ograniczenie ruchomości stawu. Diagnozowanie tego stanu wymaga wykonania badań laboratoryjnych, takich jak próbka płynu stawowego czy badanie mikrobiologiczne. Leczenie obejmuje antybiotykoterapię i może wymagać hospitalizacji. W ciężkich przypadkach może być także konieczne chirurgiczne usunięcie zainfekowanego stawu.

  • Hiponatremia – czym jest? Jak ją leczyć?

    Hiponatremia to stan charakteryzujący się niskim poziomem sodu we krwi. Sód jest elektrolitem, który pomaga regulować równowagę płynów w komórkach i wokół nich. Objawy hiponatremii mogą obejmować bóle głowy, nudności, wymioty, zamieszanie, senność, utratę przytomności i kurcze mięśni. Może być spowodowana przez różne czynniki, takie jak choroby nerek, choroby hormonalne, leki i nadmierne spożycie płynów.

  • Zespół Barlowa – przyczyny, objawy i leczenie

    Bóle w klatce piersiowej, kołatania serca i omdlenia to objawy mogące świadczyć o chorobie serca. Jedną z przyczyn takich symptomów są zaburzenia pracy zastawek serca – błoniastych przegród oddzielających komory serca od przedsionków i dużych naczyń. Ich nieprawidłowe funkcjonowanie może prowadzić do opisanych objawów, które nazwane zostały zespołem Barlowa.

  • Dogoterapia (kynoterapia) – na czym polega, skuteczność

    Mówi się, że pies jest najlepszym przyjacielem człowieka. Okazuje się, że kontakt ze zwierzęciem może mieć prozdrowotny wpływ na człowieka. W Polsce już od przeszło ćwierćwiecza psy odgrywają rolę terapeutów, a dogoterapia jest integralnym elementem procesu rehabilitacji pacjentów w każdym wieku.

  • Zespół Ehlersa-Danlosa (EDS) – objawy i leczenie

    Kolagen jest białkiem, które występuje niemal w każdym układzie organizmu ludzkiego i nadaje tkankom odporność na rozciąganie. Mutacje genetyczne prowadzące do defektu tego białka mogą powodować zespół Ehlersa-Danlosa (EDS), który objawia się najczęściej nadmierną wiotkością stawów ze współistnieniem zaburzeń w obrębie innych narządów (skóry, oczu, ścian naczyń krwionośnych).

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij