Wigilia bez karpia? Święta w wersji wege - portal DOZ.pl
Wigilia bez karpia? Święta w wersji wege
Monika Suska

Wigilia bez karpia? Święta w wersji wege

Wigilijna wieczerza kojarzy nam się zazwyczaj z takimi daniami, jak smażony karp, śledzie, ryba po grecku, pierogi z kapustą i grzybami. Tradycyjnie w ten wyjątkowy wieczór podajemy na stół dania postne, jednak od kilku lat dopuszczalne jest także jedzenie mięsa.

Czym jest weganizm?

Weganizm to styl życia, którego wyznawcy dążą do minimalizacji swojego uczestnictwa w eksploatacji zwierząt. Główny aspekt dotyczy sposobu odżywiania, ponieważ największa ilość zwierząt wykorzystywana jest dla pożywienia. W innych dziedzinach cechuje się podobnie konsekwentną postawą, wyrażoną m.in. w sprzeciwie wobec hodowli zwierząt z przeznaczeniem na futra czy wykorzystywaniu zwierząt do doświadczeń laboratoryjnych.

Kilka słów o diecie wegańskiej

Dieta wegańska zakłada całkowitą eliminację z diety nie tylko mięsa, ale wszystkich produktów pochodzenia zwierzęcego, włącznie z mlekiem, jajami czy miodem (nie wszyscy weganie uznają miód za produkt odzwierzęcy). Podstawę diety wegańskiej stanowią produkty na bazie zbóż, owoce i warzywa. Kolejny poziom wegańskiej piramidy żywieniowej stanowią rośliny strączkowe, grzyby, orzechy, nasiona oleiste oraz glony morskie. Na tę grupę składają się również zamienniki mleka i sera (alternatywą dla mleka krowiego może być mleko roślinne: sojowe, ryżowe, migdałowe lub owsiane, natomiast ser można zastąpić tofu – twarogiem otrzymywanym z mleka sojowego). Na górze piramidy znajdują się produkty, takie jak: słodycze, kawa czy herbata, których weganie powinni unikać.

Zarówno dieta wegetariańska jak i wegańska zostały pozytywnie ocenione przez American Dietetic Association – jedną z najważniejszych organizacji dietetyków na świecie. Eksperci podkreślają jednak, że jej dobroczynny wpływ na organizm zaobserwujemy wówczas, gdy będzie ona odpowiednio zbilansowana.

W zależności od tego, jak radykalną dietę zastosujemy w naszym organizmie, mogą wystąpić niedobory niektórych witamin i składników mineralnych, dlatego decyzję o zmianie dotychczasowego sposobu odżywiania należy skonsultować z lekarzem. Warto także pamiętać o stosowaniu metody małych kroków, stopniowo rezygnować z produktów mięsnych (w przypadku diety wegańskiej również pochodzenia zwierzęcego) i przede wszystkim starać się je w naturalny sposób suplementować.

Polecane dla Ciebie

Święta w wersji wege

Poniżej znajdują się przepisy na dania kuchni wegańskiej inspirowane smakiem tradycyjnych potraw świątecznych.

Na początek zupa

Barszcz czerwony, kapuśniak czy grzybowa. To od Ciebie zależy, którą z nich wybierzesz. Ważne, aby została ona przygotowana na bazie wywaru warzywnego. Unikaj gotowych kostek rosołowych! Choć w sprzedaży dostępne są kostki warzywne, często zawierają szkodliwe dla zdrowia substancje konserwujące i poprawiające smak.

  • Zupa krem z pieczonych buraków

Składniki:

  • 1 kg buraków (najlepiej podłużnych)
  • 1 litr bulionu warzywnego
  • 1 pomarańcz
  • korzeń imbiru
  • sól, pieprz
  • natka pietruszki (opcjonalnie)

Przygotowanie:

Buraki myjemy i szczelnie owijamy folią aluminiową. Podczas pieczenia buraki nie mogą wyschnąć. Pieczemy przez ok. 1 godz. w temp. 180 st. C. Po upieczeniu buraki obieramy i kroimy w kostkę. Zalewamy bulionem,  chwilę gotujemy. Wyłączamy gaz, blendujemy zupę na gładką masę. Doprawiamy solą i pieprzem, dodajemy  sok z pomarańczy i łyżeczkę startego imbiru – do smaku. Podajemy z natką pietruszki.

Po kaszubsku czy pod pierzynką?

Kuchnia wegańska znalazła zamiennik zarówno dla jednej, jak i drugiej wersji kultowego śledzia.

  • Tofu po kaszubsku

Składniki:

  • 1 kostka tofu
  • 2 średniej wielkości cebule
  • 10 suszonych śliwek
  • garść rodzynek (jeśli są twarde, należy je wcześniej namoczyć)
  • 1 szklanka soku pomidorowego
  • olej rzepakowy
  • szczypta majeranku
  • sól, pieprz

Składniki na marynatę do tofu:

  • 1 listek laurowy
  • 3 ziela angielskie
  • 1/3 łyżeczki gorczycy
  • 3 ząbki czosnku
  • szczypta papryki słodkiej
  • szczypta suszonego kopru
  • ocet jabłkowy
  • sól, pieprz

Przygotowanie marynaty:

Mieszamy ocet jabłkowy, zmielone (lub zmiażdżone w moździerzu) przyprawy i przetarty przez praskę czosnek. Doprawiamy obficie solą. Kroimy tofu w plastry o grubości około 0,5 cm i układamy w marynacie, od czasu do czasu przewracając. Tak przygotowane tofu pozostawić w marynacie na kilka godzin (wstawić do lodówki). 

Przygotowanie przekąski:

Gotowe tofu wyjmujemy z marynaty, smażymy chwilę na niewielkiej ilości oleju rzepakowego i pozostawiamy do ostygnięcia. W międzyczasie kroimy cebulę w cienkie pióra i podsmażamy na oleju. Dodajemy pokrojone śliwki, rodzynki i sok pomidorowy. Wszystkie składniki dusimy pod przykryciem przez około 15 minut. Doprawiamy solą, pieprzem i majerankiem. Na koniec dodajemy pokrojony w paski ser tofu i delikatnie mieszamy.

  • Boczniaki pod pierzynką

Składniki:

  • 1/2 kg boczniaków
  • 3 średniej wielkości ziemniaki ugotowane w skórce
  • 3 średniej wielkości buraki ugotowane w skórce
  • 3 ogórki marynowane w zalewie octowej (korniszony)
  • 1 średniej wielkości cebula
  • 1 kostka tofu wędzonego
  • majonez wegański (przepis w ramce poniżej)
  • sól, pieprz
  • olej rzepakowy

Przygotowanie:

Oczyszczone boczniaki kroimy w dość grube pasy, doprawiamy solą i pieprzem, a następnie dusimy pod przykryciem na niewielkiej ilości oleju rzepakowego (15-20 minut). Buraki ścieramy na tarce o grubych oczkach a ogórki, ziemniaki i cebulę kroimy w drobną kostkę. Na dnie miski lub głębokiego naczynia układamy kolejno: boczniaki, cebulę, cienką warstwę majonezu, ziemniaki, ogórki, kolejną warstwę majonezu, starte buraki, majonez i na zakończenie, starty na tarce o dużych oczkach, ser tofu.

Majonez wegański

Składniki:

  • 1/2 szklanki mleka sojowego niesłodzonego
  • 1/2 szklanki oleju rzepakowego
  • 1 łyżka octu jabłkowego
  • 1 łyżeczka musztardy
  • sól i pieprz biały

Przygotowanie:

Mleko i ocet miksować blenderem przez około 2 minuty. Dodać musztardę i przyprawy, a następnie miksować przez kolejne 8 - 10 minut. Nie przerywając mieszania powoli, cienkim strumieniem wlać olej. Gotowy majonez przełożyć do czystego naczynia i włożyć do lodówki (jeśli naczynie nie ma przykrycie, majonez należy owinąć szczelnie folią spożywczą)

Świąteczna galaretka wegańska

  • Tofu z warzywami

Składniki:

  • 3 marchewki
  • 1 średniej wielkości pietruszka
  • 1/4 selera
  • 1/2 pora
  • 1/2 paczki mrożonego groszku
  • garść rodzynek (jeśli są twarde, należy je wcześniej namoczyć)
  • 1 listek laurowy
  • 4 ziela angielskie
  • szczypta suszonego lubczyku
  • szczypta suszonej natki pietruszki
  • sok z połowy cytryny
  • 1 łyżka jasnego sosu sojowego
  • sól, pieprz
  • 3 łyżeczki agaru
  • 1 kostka tofu
  • 1 arkusz nori
  • olej rzepakowy

Przygotowanie:

Tofu pokroić w plastry, doprawić solą i pieprzem. Na bazie włoszczyzny, liścia laurowego, ziela angielskiego, natki i lubczyku ugotować wywar. Przecedzić gotowy bulion przez sito, wstawić na gaz. Do gotującego się bulionu dodać rodzynki, sos sojowy i sok z połowy cytryny. Dodać szczyptę soli i pieprzu, a następnie powoli dodawać agar, nieustannie mieszając. Gotować przez około 2 minuty. Tofu delikatnie podsmażyć z obu stron na oleju, pozostawić na kilka minut do ostygnięcia, a następnie zawinąć w arkusze nori. Odłowioną z wywaru marchew i pietruszkę pokroić w plastry. Do miseczki lub salaterki włożyć kolejno pokrojone tofu, marchew, pietruszkę, groszek i rodzynki. Kiedy bulion troszkę zgęstnieje zalać salaterki i pozostawić do ostygnięcia (ostudzone włożyć do lodówki). Podawać skropione sokiem z  cytryny.

Wegański makowiec

Składniki:

  • 1, 5 szklanki maku (lub 500 g gotowej masy makowej)
  • 50 g oleju kokosowego extra vergine
  • 2 duże banany
  • 2 łyżki soku z cytryny
  • 3 łyżki wiórków kokosowych
  • 3 łyżki mielonych migdałów
  • 1/2 szklanki rodzynek
  • 3/4 szklanki wiśni (np. z syropu)
  • 50 g ciemnej czekolady
  • 2 łyżki likieru migdałowego amaretto + 2 łyżki likieru pomarańczowego (lub po pół łyżeczki aromatów migdałowego i pomarańczowego)

Przygotowanie:

Suchy mak wsypać do garnka, wlać 2 szklanki wrzącej wody i gotować pod przykryciem przez około 15 minut, aż cały płyn będzie wchłonięty. Następnie dokładnie zmiksować ręcznym blenderem lub w melakserze, w razie potrzeby należy odparować resztę wody na małym ogniu, co chwilę mieszając. Najlepiej jednak mak odcedzić i zmielić dwukrotnie w maszynce do mielenia mięsa z sitkiem o małych oczkach. Można też użyć gotowej masy makowej.

Do zmielonego maku lub masy makowej dodać olej kokosowy, wymieszać. Obrane banany skropić sokiem z cytryny i zmiksować blenderem na gładką masę, wymieszać z makiem lub zblendować. Dodać wiórki kokosowe i mielone migdały (do gotowej masy makowej można ich dodać nieco więcej) oraz rodzynki, wiśnie, startą czekoladę, likiery. Wszystko wymieszać. Masę spróbować i dosłodzić (miodem, syropem klonowym, ksylitolem lub cukrem).

Dno tortownicy o średnicy 24 cm wyłożyć papierem, zapiąć obręcz wypuszczając papier na zewnątrz. Wyłożyć masę i wstawić do piekarnika nagrzanego do 180 stopni C. Piec przez ok. 40 minut aż makowiec będzie sztywny. Ostudzić.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Świąteczne menu dla osób z chorobami układu pokarmowego

    W święta Bożego Narodzenia dieta lekkostrawna pacjenta z chorobą układu pokarmowego może stać się nie lada wyzwaniem. Wbrew pozorom, nie jest ona jednak tak restrykcyjna jakby się wydawało. W trzeciej części naszego świątecznego cyklu podpowiemy Wam co wybierać aby nie wyrządzić szkody swojemu żołądkowi.

  • Arsen w żywności – jaki może mieć wpływ na zdrowie?

    Arsen to składnik swego czasu najpopularniejszej trucizny – arszeniku. Ma udokumentowany wpływ na działanie metabolizmu – jest mikroelementem, jednak w wyższych dawkach jest toksyczny i powoduje poważne problemy zdrowotne. Co ciekawe, jednym z głównych źródeł, z którymi dostaje się do naszego organizmu jest żywność. Jaki ma wpływ na zdrowie? Jak ograniczyć ilość arsenu w diecie? Podpowiadamy.

  • Miód manuka – właściwości i zastosowanie

    Ostatnimi czasy coraz intensywniej obserwowany jest wzrost zainteresowania naturalnymi metodami leczenia różnorodnych schorzeń – apiterapia jest jedną z nich. To praktyka wykorzystująca produkty pszczele podczas procesu leczenia. W apiterapii stosuje się miód, ale również wosk, kit pszczeli czy zasklep miodowy. Ze względu na swoje specyficzne właściwości miód manuka jest jednym z najbardziej popularnych gatunków miodów stosowanych w apiterapii. Dlaczego? Dowiedz się więcej w poniższym artykule. 

  • Dieta na zaparcia – co jeść przy zatwardzeniu? Jadłospis dla dzieci i dorosłych

    Problemy z wypróżnianiem wynikają głównie z nieprawidłowej diety, w której brakuje składników ułatwiających pracę jelit. Dieta przy zaparciach obejmuje przede wszystkim produkty bogate w błonnik, a także zwiększenie podaży przyjmowanych płynów. Co warto jeść przy zatwardzeniu? O czym należy pamiętać przy komponowaniu diety na zaparcia? 

  • Żywienie przy COVID-19 – jaka dieta przy zakażeniu wirusem SARS-CoV-2?

    Przed zakażeniem wirusem SARS-CoV-2 nie uchroni nas niestety żadna specjalna dieta, produkt „superfood” czy suplement. Dbając o stan odżywienia, możemy jednak wpłynąć na łagodniejszy jego przebieg oraz zmniejszyć natężenie niepożądanych następstw po jego przechorowaniu.

  • Gruszka – właściwości, wartości odżywcze, przepisy

    Jej dodatek do diety może pomóc przy uciążliwych zaparciach. Świetnie sprawdzi się jako element maseczki na przetłuszczającą się cerę. W dodatku – pysznie smakuje zarówno w daniach na słodko, jak i na wytrawnie. Gruszka – jakimi wartościami odżywczymi się charakteryzuje? Czy jedzenie jej może zaszkodzić? Co dobrego przygotować z gruszek?

  • Mandarynki – wartości odżywcze, kalorie i właściwości. Czy warto je jeść?

    Małe, słodkie, lubiane chyba przez wszystkich. Wraz z pomarańczami nieodłącznie kojarzą się z okresem Bożego Narodzenia. Czy mandarynki są zdrowe? Jakimi właściwościami się charakteryzują? Czy mogą wchodzić w skład kosmetyków?

  • Odnowa biologiczna – wskazania, efekty, zabiegi wykorzystywane w bioregeneracji. Odnowa biologiczna w sporcie

    Odnowa biologiczna (bioregeneracja) to szereg działań, których celem jest poprawa lub utrzymanie dobrej kondycji psycho-fizycznej organizmu. W tym celu wykorzystuje się właściwości naturalnych czynników i warunków środowiskowych. Odnowa biologiczna obejmuje metody fizykalne (np. masaż czy hydroterapię), ale także właściwą dietę, odpowiednia dawkę snu czy walkę z nadmiernym stresem. 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij