kolorowe tabletki
Ewelina Sochacka

Nadmiar antyoksydantów wywołuje raka?

Nowe badanie wykazało, że przeciwutleniacze, takie jak witaminy C i E, aktywują mechanizm stymulujący wzrost nowych naczyń krwionośnych w guzach nowotworowych, pomagając im rosnąć i dawać przerzuty. Naukowcy twierdzą, że ich odkrycia podkreślają potencjalne ryzyko przyjmowania suplementów przeciwutleniających wtedy, gdy nie są one potrzebne.

  1. Co to jest angiogeneza nowotworowa i dlaczego jest tak istotna?
  2. Co mówią najnowsze badania nad antyoksydantami o ich wpływie na rozwój nowotworów?
  3. Nadmierna suplementacja antyoksydantów a ewentualne powikłania
  4. Jak wyglądało badanie nad szkodliwością antyoksydantów?
  5. Kto powinien suplementować antyoksydanty?

Co to jest angiogeneza nowotworowa i dlaczego jest tak istotna?

Aby rosnąć i dawać przerzuty, guzy nowotworowe potrzebują stałego dopływu krwi bogatej w tlen i składniki odżywcze. To wymaga tworzenia nowych naczyń krwionośnych w istniejących już guzach. W warunkach prawidłowych (fizjologicznie) jest to proces zwany angiogenezą. W przypadku nowotworów są to naczynia nieprawidłowe, a proces nazywany jest angiogenezą nowotworową, która jest zwykle wywoływana przez niedotlenienie wewnątrz guza i szereg innych czynników, które uruchamiają się wskutek tego niedotlenienia (hipoksji). W dużym uproszczeniu – kiedy tkanki nowotworu są pozbawione tlenu, komórki guza wysyłają sygnały chemiczne, aby komórki śródbłonka, wyściełające naczynia krwionośne, utworzyły nowe naczynia, co zwiększa dopływ tlenu i substancji odżywczych do obszaru nowotworu.

Co mówią najnowsze badania nad antyoksydantami o ich wpływie na rozwój nowotworów?

W nowym badaniu przeprowadzonym przez naukowców ze szwedzkiego Karolinska Institutet zbadano mechanizmy angiogenezy i stwierdzono, że przeciwutleniacze nieoczekiwanie odgrywają znaczącą rolę nie w spadku, a we wzroście guzów oraz w przerzutach nowotworowych.

Jeden z naukowców – Martin Bergo – powiedział, że zespół badawczy udowodnił, iż przeciwutleniacze aktywują mechanizm, który powoduje, że guzy nowotworowe tworzą nowe naczynia krwionośne, co jest zaskakujące, ponieważ wcześniej sądzono, że przeciwutleniacze mają działanie przeciwnowotworowe. Niestety rozwój angiogenezy, czyli powstawanie nowych naczyń krwionośnych, odżywia guzy, umożliwiając im rozrost i przerzutowanie.

Czy możliwe jest przedawkowanie witaminy C? Dowiedz się więcej na DOZ.pl

Naukowcy wykazali wcześniej, że przeciwutleniacze, takie jak witaminy C i E, przyspieszają wzrost i rozprzestrzenianie się raka płuc poprzez ustabilizowanie poziomu specyficznego białka nazwanego BACH1. Białko to ulega aktywacji, gdy w organizmie spada poziom wolnych rodników tlenowych, co może mieć miejsce po wprowadzeniu do diety dodatkowych źródeł przeciwutleniaczy lub gdy w guzach zachodzą spontaniczne mutacje aktywujące ich produkcję.

Suplementy antyokdydanty
Najczęściej wybierane suplementy antyoksydacyjne

Powiązane produkty

Nadmierna suplementacja antyoksydantów a ewentualne powikłania

Zwykle przeciwutleniacze usuwają (zmiatają) wolne rodniki tlenowe z komórek organizmu i zapobiegają lub zmniejszają szkody spowodowane tzw. stresem oksydacyjnym. Wiadomo, że stres oksydacyjny uszkadza DNA i reguluje rozrost różnych nowotworów, w tym raka piersi, płuc, wątroby, okrężnicy, prostaty, jajnika i mózgu.

Według specjalistów nie ma powodu obawiać się przeciwutleniaczy obecnych w żywności, niemniej warto zwrócić uwagę na fakt, że większość ludzi nie potrzebuje ich w dodatkowych ilościach, czyli nie potrzebuje suplementacji. Bonusowe dawki dzienne mogą być szkodliwe dla pacjentów, u których zdiagnozowano raka, i osób o podwyższonym ryzyku zachorowania na raka.

Jak wyglądało badanie nad szkodliwością antyoksydantów?

W szwedzkim badaniu naukowcy przeprowadzili większość swoich analiz nad rakiem płuc, wykorzystując organoidy (skupiska komórek wyhodowanych w laboratorium imitujące struktury komórkowe podobne do tych, które znajdują się w organach) pochodzące z nowotworów płuc. Próbki pobrano od pacjentów. Dodatkowe eksperymenty były prowadzone także na myszach oraz na próbkach ludzkich nowotworów piersi i nerek.

Naukowcy z Karolinska Institutet odkryli, że guzy, w których aktywowano białko BACH1 poprzez spożycie przeciwutleniaczy albo przez nadekspresję genu BACH1, wytwarzały więcej nowych naczyń krwionośnych, ale jednocześnie były bardzo wrażliwe na inhibitory angiogenezy, czyli leki, które powodują spowolnienie tworzenia się naczyń. Leki hamujące angiogenezę są stosowane w leczeniu raka, ale ich efektywność jest zróżnicowana. Mogą także powodować nieprzyjemne skutki uboczne.

Naukowcy odkryli, że BACH1 może również indukować angiogenezę za pomocą mechanizmu, który nie wymaga niedotlenienia. To znaczy, że nowotwory mogą tworzyć nowe naczynia krwionośne w obecności normalnego poziomu tlenu. Badacze odkryli również, że gen BACH1 jest regulowany podobnie do innego białka indukowanego niedotlenieniem – tzw. czynnika indukowanego hipoksją 1-alfa (HIF-1-alfa) – którego ekspresja jest powiązana ze wzrostem guza i przerzutami napędzanymi rozrostem naczyń krwionośnych nowotworu. Co wynika z tego skomplikowanego układu? Otóż sugeruje to, że te dwa białka współdziałają ze sobą.

Badanie otwiera drzwi do skuteczniejszych sposobów zapobiegania angiogenezie w nowotworach. Dla przykładu – pacjenci, których nowotwory wykazują wysoki poziom białka BACH1, mogą odnieść większe korzyści z terapii antyangiogenetycznej niż pacjenci z niskim poziomem BACH1. Naukowcy już teraz myślą o przyszłych badaniach. Następnym krokiem jest szczegółowe zbadanie, w jaki sposób poziom tlenu i wolnych rodników może regulować poziom białka BACH1. Na celowniku badaczy znalazły się także inne nowotwory, jak chociażby guz piersi, nerek i rak skóry.

Kto powinien suplementować antyoksydanty?

Suplementacja antyoksydantów nie zawsze jest konieczna i nie jest także odpowiednia dla każdej osoby. Antyoksydanty pomagają neutralizować wolne rodniki w organizmie, które mogą uszkadzać komórki i tkanki. Jednak suplementacja antyoksydantami może być zalecana lub korzystna w określonych sytuacjach lub tylko dla pewnych grup osób.

Suplementację antyoksydantami można rozważyć u:

  • osób narażonych na wysokie stężenia wolnych rodników – niektórzy ludzie mogą być bardziej narażeni na działanie wolnych rodników ze względu na czynniki, takie jak palenie tytoniu, narażenie na toksyny środowiskowe, nadmierny stres oksydacyjny (na przykład związany z chorobami), a także starzenie się organizmu;
  • osób na diecie z wieloma wykluczeniami – osoby spożywające ograniczoną ilość owoców i warzyw, które są naturalnie bogate w antyoksydanty, mogą rozważyć suplementację antyoksydantami, aby uzupełnić braki w diecie;
  • osób z deficytami antyoksydantów – niektóre stany zdrowia, takie jak niedobór witaminy C, witaminy E, selenu lub innych antyoksydantów, mogą wymagać suplementacji pod nadzorem lekarza;
  • osób starszych – seniorzy mogą rozważyć suplementację antyoksydantami, ponieważ procesy starzenia organizmu mogą wiązać się z większym stresem oksydacyjnym;
  • osób o osłabionym układzie immunologicznym – niektóre osoby z powodu pewnych chorób lub leczenia mogą być bardziej podatne na uszkodzenia komórek przez wolne rodniki, dlatego suplementacja antyoksydantami może być wskazana.

Jakąkolwiek suplementację, w tym także tę z udziałem antyoksydantów, należy stosować ostrożnie i zgodnie z zaleceniami lekarza lub na jego wyraźne wskazanie. Zażywanie suplementów zawsze dobrze jest poprzedzić wykonaniem odpowiednich badań diagnostycznych.

  1. Antioxidants stimulate blood flow in tumours, [online] https://news.ki.se/antioxidants-stimulate-blood-flow-in-tumours [dostęp:] 8.09.2023.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Kaszel krtaniowy – objawy i leczenie szczekającego kaszlu u dzieci i dorosłych

    Krtaniowy kaszel, towarzyszący ostremu zapaleniu krtani, jest jednym z najbardziej charakterystycznych rodzajów kaszlu. W przypadku jego wystąpienia konieczny może być pilny kontakt z lekarzem, niekiedy również w ramach szpitalnego oddziału ratunkowego. Jak rozpoznać kaszel krtaniowy oraz jak wygląda jego leczenie?

  • SPF i PPD – co określają te współczynniki? Jak prawidłowo stosować kremy z filtrami przeciwsłonecznymi?

    Latem powinniśmy korzystać z preparatów zawierających filtry UV, które chronią przed oparzeniami słonecznymi, zapobiegają wczesnym oznakom starzenia się i zmniejszają ryzyko zachorowania na raka skóry. Jak one właściwie działają? Jak wybrać odpowiedni filtr przeciwsłoneczny? Co oznaczają symbole na etykietach?

  • Smart drugs – jak działają? Czy nootropy są bezpieczne?

    Ostatnio coraz głośniej o tzw. smart drugs. Są to leki nootropowe, stanowiące grupę niejednorodnych substancji pobudzających ośrodkowy układ nerwowy. Są one stosowane w leczeniu takich zaburzeń i chorób, jak ADHD, narkolepsja czy otępienie. Dzięki temu, że nootropy poprawiają zdolności poznawcze, m.in. pamięć i koncentrację, coraz więcej osób zaczęło stosować je bez wskazań medycznych. Czy to bezpieczna praktyka?

  • Zasady refundacji pieluchomajtek – aktualne wytyczne

    Nietrzymanie moczu lub kału dotyka wielu chorych, głównie osób starszych, z niepełnosprawnościami oraz chorobami nowotworowymi. Opieka nad pacjentem z tymi dolegliwościami generuje wysokie koszty. Dlatego warto znać zasady refundacji pieluchomajtek i innych wyrobów chłonnych: komu przysługuje, jak pozyskać zlecenie i gdzie je zrealizować. W artykule przedstawiamy najnowsze wytyczne.

  • Kolagen na stawy dla sportowców – jak wybrać najlepszy?

    Kolagen to białko budulcowe organizmu. Odgrywa ważną rolę w kontekście zdrowia naszych stawów. Sportowcy odbywający regularne i nierzadko niezwykle intensywne treningi powinni dbać o odpowiednią suplementację wspierającą regenerację organizmu. Kolagen jest jednym ze składników, które warto włączyć do regularnego spożycia. Jak działa kolagen na stawy? Ile kolagenu przyjmować, by wzmocnić stawy? Po jakim czasie suplementacji sportowcy zauważają wymierne efekty? Odpowiadamy!

  • Dlaczego warto się szczepić?

    Szczepienia są jednym z najważniejszych osiągnięć medycyny, które przyczyniły się do znacznego zmniejszenia liczby zachorowań i zgonów spowodowanych chorobami zakaźnymi. W dobie rozwijających się teorii spiskowych i dezinformacji warto zrozumieć, czym są szczepienia, jak działają i dlaczego są niezbędne dla zdrowia.

  • Problemy z żołądkiem a substancje naturalne. Dowody naukowe i innowacyjne podejście lecznicze

    Prawie każdemu z nas przynajmniej raz w życiu zdarzyło się doświadczyć niestrawności czy refluksu żołądkowo-przełykowego, charakteryzujących się bólem brzucha, trudnościami w trawieniu czy pieczeniem za mostkiem. Dwoma organami, których powyższy problem dotyczy w największym stopniu, są przełyk i żołądek.

  • INR testy do kontroli krzepliwości krwi – jak je wykonać? Cena, refundacja

    W styczniu 2024 roku wprowadzono do wykazu wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie aparaty i paski testowe do przeprowadzania testów diagnostycznych INR/PT. Wyroby te podlegają refundacji w przypadku pacjentów leczonych lekami przeciwzakrzepowymi z grupy antagonistów witaminy K oraz spełniających określone w rozporządzeniu kryteria. Testy INR do wykonania w warunkach domowych pozwalają w łatwy i szybki sposób monitorować terapię antykoagulantami takimi jak acenokumarol i warfaryna, co pozwala kontrolować prawidłowy zakres terapeutyczny dla pacjenta.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij