Kwas foliowy metylowany – czy kobiety bez mutacji MTHFR powinny go suplementować? - portal DOZ.pl
Kobieta w ciąży trzyma w dłoni tabletkę kwasu foliowego i kwasu foliowego metylowanego
Alicja Świątek

Kwas foliowy metylowany – czy kobiety bez mutacji MTHFR także powinny go suplementować?

Istnieje grupa kobiet, która ze względu na to, że posiada mutację genu MTHF nie może właściwie metabolizować kwasu foliowego do jego aktywnej postaci, która jest niezbędna m.in do prawidłowego rozwoju płodu. Te pacjentki, w trakcie przygotowywania się do zajścia w ciążę, jak i będąc w ciąży, powinny suplementować około 0,4 mg kwasu foliowego i metafoliny, czyli zmetylowanej formy kwasu foliowego. Dowiedz się więcej o kwasie foliowym w zmetylowanej formie, czytając niniejszy artykuł.

Kwas foliowy metylowany a folian  

Kwas foliowy (folacyna, witamina B9) jest witaminą niezbędną do prawidłowego rozwoju płodu. Jego niedobór może powodować wady cewy nerwowej, jak rozszczep kręgosłupa i mózgowia, a niekiedy nawet bezmózgowie u płodu. Dlatego jego odpowiedni poziom jest niezwykle istotny dla kobiet starających się o poczęcie dziecka, a także będących w ciąży.

W organizmie człowieka, a dokładnie w wątrobie, kwas foliowy ulega przekształceniu do jego aktywnej, czyli zmetylowanej postaci. Reakcja ta zachodzi przy pomocy enzymu, którym jest reduktaza metylenotetrahydrofolianowa. W wyniku tych przemian powstaje biologicznie czynna forma kwasu foliowego, czyli  kwas 5-metyltetrahydrofoliowy (5-MTHF, metafolina). W tej postaci trafia do krwiobiegu i jest dystrybuowany w organizmie do spełniania licznych funkcji.  Dodatkowo podanie zmetylowanego kwasu foliowego to ominięcie wieloetapowych reakcji redukcji folianów, a także ewentualne zaburzenia funkcjonowania enzymów (jak. np. MTHFR), które uczestniczą w przemianach folianów w jelicie cienkim. Co więcej, dotychczas nie stwierdzono żadnych działań niepożądanych w związku ze stosowaniem metafoliny, jednak wymaga to dalszych badań.

Istnieją doniesienia naukowe pozwalające wnioskować, że niedobór folianów w organizmie oraz zmniejszona aktywność enzymu uczestniczącego w powstawaniu zmetylowanego kwasu foliowego może zwiększać ryzyko rozwoju chorób sercowo-naczyniowych, wad rozwojowych płodu, choroby Alzheimera, Parkinsona oraz innych chorób neurodegeneracyjnych.

Kwas metylowany – źródła w pożywieniu   

W naturalnych pokarmach kwas foliowy występuje w postaci folianów, których pochodną jest metafolina (zmetylowany kwas foliowy). Folian to słowo pochodzenia łacińskiego od słowa  „folium” – liść. Nie jest to przypadkowa nazwa, ponieważ najlepszym źródłem tych substancji są właśnie liście, a dokładniej zielone warzywa liściaste, takie jak sałata, szpinak, kapusta, brukselka. Znaczne ilości tych związków można również znaleźć w kalafiorze, szparagach i awokado. Foliany występują również w innych produktach, jak: bób, zielony groszek, buraki, pomidory, pestki słonecznika, orzechy, cytrusy i przetwory pełnoziarniste. Dobrym źródlem folianów są również produkty pochodzenia zwierzęcego, np. wątróbka, jaja, sery.

Foliany są wrażliwe na działanie wysokiej temperatury i promieni słonecznych, a podczas przechowywania ulegają procesowi utleniania do form słabiej przyswajalnych. Również obróbka kulinarna, jak gotowanie i pieczenie prowadzi do znacznych strat tych związków, które mogą sięgać nawet 40–70%. Z tego powodu żywność będąca źródłem folianów, a zwłaszcza owoce i warzywa najlepiej przechowywać w ciemnym i chłodnym miejscu. Dodatkowo najkorzystniej spożywać je w postaci nieprzetworzonej, czyli na surowo.

Dowiedz się o więcej o tym, czym są i jakie właściwości mają foliany.

Kwas foliowy metylowany a mutacja genu MTHFR

Istnieją doniesienia mówiące o tym, że część kobiet  może mieć problem z metabolizowaniem kwasu foliowego do jego aktywnej postaci, czyli  kwasu 5-metyltetrahydrofoliowego (5-MTHF).  Aktywny metabolit kwasu foliowego powstaje z udziałem enzymu reduktazy metylenotetrahydrofolianowej. Za prawidłowe działanie tego enzymu odpowiada gen MTHFR. Jednak u niektórych osób może występować mutacja tego genu, co przyczynia się do zaburzenia powstawania aktywnej postaci kwasu foliowego. Z tego powodu, jeśli istnieje przypuszczenie o ryzyku mutacji genu MTHFR (polimorfizmu genu MTHFR 677CT i 677TT) warto wtedy suplementować połączenie kwasu foliowego oraz jego zmetylowanej postaci.

Polecane dla Ciebie

Kwas foliowy metylowany – dawkowanie przed i w ciąży

Suplementacja kwasu foliowego jest zalecana wszystkim kobietom w wieku rozrodczym, a zwłaszcza tym, które planują zajść w ciążę. Przyszła mama powinna rozpocząć przyjmowanie kwasu foliowego co najmniej 6 tygodni przed rozpoczęciem starania się o dziecko, a kiedy uda się być w ciąży, przyjmować go dalej do minimum 2 trymestru. W przypadku ryzyka mutacji genu MTHFR warto wprowadzić codzienną suplementację 0,4 mg kwasu foliowego oraz metafoliny (stabilna sól wapniowa kwasu L-5-metyltetrahydrofoliowego, L-5-MTHF). 

Dowiedz się więcej o tym, jak powinien prawidłowo przebiegać 2. trymestr ciąży.

Preparaty z kwasem foliowym i jego pochodnymi najkorzystniej przyjmować rano przed jedzeniem, co zapewnia najlepsze wchłanianie.

Kwas foliowy metylowany – z czym nie łączyć?

Częstą przyczyną upośledzenia mechanizmu wchłaniania folianów u ludzi są stany zapalne przewodu pokarmowego, szczególnie w obrębie jelita cienkiego i żołądka, a także stosowanie niektórych grup leków. Znaczne zmniejszenie biodostępności folianów w jelicie cienkim mogą wywołać niesteroidowe leki  przeciwzapalne, czyli NLPZ (np. aspiryna, ibuprofen) i leki bakteriostatyczne (sulfasalazyna). Ograniczenie absorpcji folianów powodują również substancje będące antagonistami kwasu foliowego, które hamują aktywność reduktazy  dihydrofolianowej, jak np. metotreksat (stosowany np. podczas leczenia nowotworów). Na przyswajalność folianów, w tym poziom zmetylowanego kwasu foliowego wpływa także styl życia. Zarówno palenie papierosów, jak i długotrwałe picie alkoholu powodują obniżenie poziomu metylowanego kwasu foliowego w organizmie.

  1. Chidambaram B., Folate in pregnancy,  „ncbi.nlm.nih.gov”, [online], https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3519088/, [dostęp:] 29.11.2021 r.
  2. Plumptre L., High concentrations of folate and unmetabolized folic acid in a cohort of preg-nant Canadian women and umbilical cord blood, „ncbi.nlm.nih.gov”, [online],  https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26269367/,  [dostęp:] 29.11.2021 r.
  3. Sweeney M. R., Folic acid fortification and public health: report on threshold doses above which unmetabolised folic acid appear in serum, „pubmed.ncbi.nlm.nih.gov”, [online], https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/17378936/   [dostęp:] 29.11.2021 r.
  4. Wright A. J. A.,  Folic acid metabolism in human subjects revisited: potential implications for proposed mandatory folic acid fortification in the UK, „pubmed.ncbi.nlm.nih.gov”, [online],   https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/17617936/,  [dostęp:] 29.11.2021 r.
  5. D. Bomba-Opoń i in., Suplementacja folianów w okresie przedkoncepcyjnym, w ciąży i po-łogu. Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników, „perinatologia.umed.pl”, [online], http://perinatologia.umed.pl/wp-content/uploads/2018/02/56597-143992-2-PB.pdf, [dostęp:] 29.11.2021 r.
  6. Cieślik E. i in., Skutki niedostatecznej podaży kwasu foliowego ze szczególnym uwzględ-nieniem znaczenia dla kobiet w wieku rozrodczym, „h-ph.pl”, [online], http://www.h-ph.pl/pdf/hyg-2011/hyg-2011-4-431.pdf,   [dostęp:] 29.11.2021 r.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Jak dawkować paracetamol osobom dorosłym, dzieciom i kobietom w ciąży?

    Paracetamol jest jednym z bardziej popularnych leków sprzedawanych  bez recepty (OTC). Stosowany między innymi w ostrych, umiarkowanych i przewlekłych bólach głowy, gardła i zębów, a także bólach miesiączkowych i migrenach. Cechuje go względne bezpieczeństwo stosowania. W przypadku silnego bólu, można go łączyć z innymi substancjami, np. z morfiną. Jak wygląda właściwy sposób dawkowania paracetamolu, jaka jest maksymalna i bezpieczna dawka dzienna oraz czy kobiety w ciąży mogą zażywać ten lek? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Fakty i mity o kacu

    Niezależnie od wyników badań dotyczących odżywczych właściwości alkoholu i jego pozytywnego działania na nasz organizm, ogólnie wiadomo, że alkohol spożywany w nadmiarze jest szkodliwy. Najlepszym sposobem uniknięcia nieprzyjemnych skutków alkoholowych ekscesów (czyli tzw. kaca) jest spożywanie drinków w odpowiednich ilościach.

  • Sposoby na kaca – jak radzić sobie z syndromem dnia poprzedniego?

    „Ach, co to była za noc!” – wspominamy z rozmarzeniem Sylwestra. Często temu rozmarzeniu towarzyszą jednak przykre pamiątki w postaci tępego bólu głowy, nudności, wzmożonego pragnienia i ogólnego złego samopoczucia. Każdy z nas może doświadczać zupełnie innego wachlarza objawów związanego z odchorowywaniem naszych wcześniejszych szaleństw.

  • Wycięcie migdałków (tonsillektomia) – kiedy należy usunąć migdałki?

    Wycięcie migdałków podniebiennych bądź wycięcie trzeciego migdała to proste zabiegi, które mogą znacząco poprawić jakość życia oraz uchronić przed groźnymi powikłaniami, zarówno dzieci, jak i dorosłych, którzy cierpią z powodu nawracających angin. Choć decyzja o usunięciu migdałków należy do lekarza, warto sprawdzić, jakie są wskazania do przeprowadzenia zabiegu i jak wygląda rekonwalescencja.

  • Domowe sposoby na hemoroidy – jak wyleczyć hemoroidy? Poznaj naturalne metody na pozbycie się żylaków odbytu

    Domowe sposoby na hemoroidy są skuteczne, pod warunkiem jednak, że zastosujemy je odpowiednio wcześnie – w momencie pojawienia się pierwszych objawów hemoroidów (zazwyczaj jest to świąd i pieczenie odbytu). Wśród naturalnych metod walki z żylakami odbytu znajdują się zimne okłady z lodu, nasiadówki, ciepłe kąpiele z dodatkiem olejków, a także maści i czopki dostępne w aptece bez recepty.

  • Siemię lniane – właściwości i zastosowanie ziaren lnu. Jak przygotować siemię lniane?

    Siemię lniane, czyli nasiona lnu pospolitego, to niewielkie ziarenka o brązowej lub lekko złotej barwie. Z powodu wielu właściwości prozdrowotnych zaliczane są do superfoods – wykorzystywane są we wspomagającym leczeniu wielu schorzeń, np. układu pokarmowego czy sercowo–naczyniowego, mają także pozytywne działanie na włosy oraz skórę. Jakie są właściwości siemienia lnianego? Jak przygotować siemię lniane?

  • Żele do dezynfekcji – jakie wybrać? Czy wszystkie ochronią przed koronawirusem?

    Mydło, płyny antybakteryjne i żele do dezynfekcji na stałe zagościły w naszym życiu. Choć oferta rynkowa jest ogromna, to nie wszystkie dostępne produkty skutecznie usuwają koronawirusa z powierzchni użytkowych, a przede wszystkim z naszych dłoni. Jak wybrać mądrze? Jakimi kryteriami się kierować?

  • Zioła na uchyłki jelita grubego

    Zła dieta, która jest oparta na produktach wysokoprzetworzonych i o niskiej zawartości błonnika pokarmowego, może doprowadzić do wystąpienia uchyłkowatości jelit, będącej chorobą cywilizacyjną. Uważa się również, że pewne znaczenie w pojawianiu się uchyłków jelit mają predyspozycje genetyczne, co udowodniło zidentyfikowanie genów odpowiedzialnych za powstawanie uchyłkowatości. Jakie zioła będą najlepsze dla prawidłowej pracy jelit i dlaczego przy siemieniu lnianym należy pić dużą ilość wody?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij