Czy potrzebujemy więcej witaminy C, niż zakładają obowiązujące normy? Co mówią na ten temat naukowcy?
Justyna Piekara

Czy potrzebujemy więcej witaminy C, niż zakładają obowiązujące normy? Co mówią na ten temat naukowcy?

Rewizja danych zebranych na potrzeby eksperymentu, który przeprowadzono w latach 40. ubiegłego wieku, sugeruje, że zapotrzebowanie na witaminę C jest większe, niż zakładają obecne zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia. Jaka jest rola kwasu askorbinowego dla prawidłowego funkcjonowania organizmu? Czym może grozić jego niedobór? 

Witamina C wpływa na zdolność organizmu do gojenia się ran. Tworzenie tkanki bliznowatej zależy od kolagenu, którego produkcja warunkowana przez witaminę. Białko kolagenowe utrzymuje również integralność ścian naczyń krwionośnych, dzięki czemu chroni przed udarem i chorobami serca. Jakie jest zapotrzebowanie na kwas askorbinowy zgodnie z najnowszymi wynikami badań?

Witamina C – jakie funkcje pełni w ludzkim organizmie? 

Witamina C odgrywa ważną rolę w organizmie człowieka: 

  • pełni funkcję biosyntetyczną – uczestniczy w produkcji katecholin, L–karnityny, niektórych neuroprzekaźników,
  • pełni funkcję przeciwutleniającą – przeciwdziała wolnym rodnikom i reaktywnym formom tlenu, chroni przed wpływem szkodliwych czynników środowiskowych, spowalnia procesy starzenia i ogranicza rozwój wielu zaburzeń zdrowotnych,
  • pełni funkcję odpornościową – wspomaga układ immunologiczny w walce z różnymi infekcjami, 
  • poprawia wchłanianie jonów żelaza niehemowego i obecnego w pokarmie roślinnym,
  • bierze udział w mechanizmach krzepnięcia krwi i reguluje ciśnienie krwi. 

Przeczytaj również, jakie mogą być przyczyny niedoboru żelaza.

Witamina C – konsekwencje niedoboru

Witamina C jest rozpuszczalna w wodzie, co oznacza, że jej nadmiar w organizmie jest łatwo wypłukiwany. Ponadto ludzka wątroba nie ma zdolności do przechowywania dodatkowych rezerw. Oznacza to, że kwas askorbinowy musi być codziennie dostarczana z pożywieniem. 

Niektóre stany zwiększają zapotrzebowanie na witaminę C. Należą do nich: cukrzyca, nadciśnienie, okres ciąży i laktacji, rekonwalescencji, podeszły wiek, a także nałogowe palenie tytoniu. Niedobór witaminy C może nie tylko powodować zmniejszoną zdolność do gojenia się ran, ale może powodować również suchość skóry i wypadanie włosów.

Poważny deficyt tego składnika w pożywieniu wywołuje szkorbut, który objawia się osłabieniem tkanki łącznej i naczyń włosowatych, a także zapaleniem dziąseł, które ostatecznie może prowadzić do utraty zębów. Nieleczona choroba jest śmiertelna. 

Polecane dla Ciebie

Witamina C – w jakich pokarmach jest jej najwięcej?

Do najlepszych źródeł witaminy C należą: 

  • owoce cytrusowe,
  • truskawki,
  • kiwi, 
  • pomidory,
  • szparagi,
  • jarmuż,
  • brukselka,
  • brokuły,
  • czerwona i zielona papryka
  • natka pietruszki,
  • ziemniaki.

Eksperyment Sorby Research Institut

Sorby Research Institut to ośrodek badawczy, który działał w Wielkiej Brytanii w trakcie i po zakończeniu II wojny światowej. Dwudziestu ochotników biorących udział w eksperymencie medycznym dotyczącym niedoborów witaminy C było karmionych tylko tym, co marynarka wojenna miała w łodziach ratunkowych. 

Naukowcy podawali 10 mg lub 70 mg witaminy C dziennie, uczestnikom, którzy przyjmowali ją średnio przez dziewięć miesięcy. Ostatecznie uczeni stwierdzili, że dawka 10 mg dziennie wystarczy, aby odeprzeć oznaki szkorbutu. Badacze wykorzystali blizny po powstałych w wyniku choroby ranach jako miarę odpowiedniego poziomu witaminy C, ponieważ ich słabe gojenie się, oprócz krwawiących dziąseł, wskazują na tę chorobę.

Epidemiolog z University of Washington, Philippe Hujoel, główny autor nowej analizy, wyjaśnia, że pierwotnym celem tego badania było ustalenie minimalnych dawek witaminy C zapobiegających szkorbutowi, a nie określenie jej spożycia dla zachowania dobrego stanu zdrowia. Z powodu trwającej wojny i związanych z nią niedoborów żywności starano się zoptymalizować dostawy. 

Rewizja wyników badania 

Wyniki powyższego badania okazały się mieć długotrwałe konsekwencje dla zdrowia publicznego. Stały się podstawą do ustalania zapotrzebowania witaminy C dla ludzi. Zostały częściowo wykorzystane m.in. przez WHO, które zaleca spożywanie 45 mg kwasu askorbinowego dziennie. 

Nowa analiza dowodzi jednak, że rekomendowana dawka jest niewystarczająca dla prawidłowego procesu gojenia się ran i ich bliznowacenia. Współczesne badania parametryczne danych z badań Sorby Research Institute ujawniają, że średnie dzienne spożycie witaminy C powinno być dwukrotnie wyższe. 

Autorzy pracy opublikowanej na łamach czasopisma naukowego „American Journal of Clinical Nutrition” stwierdzili, że „brak ponownej oceny danych z przełomowego badania za pomocą nowatorskich metod statystycznych, gdy stały się one dostępne, mógł doprowadzić do mylącej narracji na temat potrzeb witaminy C w zapobieganiu i leczeniu patologii związanych z kolagenem”. 

  1. P. P. Hujoel, M. L. A, Hujoel, Vitamin C and scar strength: analysis of a historical trial and implications for collagen–related pathologies, „American Journal of Clinical Nutrition” 2021, [online] DOI: 10.1093/ajcn/nqab262, [dostęp:] 24.08.2021.
  2. J. Washington, New look at „shocking” study says we need more witamin C, „futurity.org” [online], https://www.futurity.org/vitamin–c–scar–strength–sorby–studies–2615912–2/, [dostęp:] 24.08.2021.
  3. J. Ellison, New analysis of landmark scurvy study leads to update on vitamin C needs, „washington.edu” [online], https://www.washington.edu/news/2021/08/16/new–analysis–of–landmark–scurvy–study–leads–to–update–on–vitamin–c–needs/, [dostęp:] 24.08.2021.
  4. Vitamin C, „nhs.uk” [online], https://ods.od.nih.gov/factsheets/VitaminC–HealthProfessional/, [dostęp:] 24.08.2021.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Czym są beta-blokery i kiedy należy je stosować? Leki nowej generacji

    Efektem działania beta-blokerów jest m.in. zwolnienie akcji serca i jego kurczliwości, zmniejszenie zapotrzebowania mięśnia sercowego na tlen czy zmniejszenie ilości krwi, jaką podczas skurczu wyrzucają komory serca. W Polsce najczęściej rekomendowane przez lekarzy beta-blokery to: bisoprolol, metoprolol, nebiwolol. Beta-blokery są dopuszczone do leczenia nadciśnienia u kobiet w okresie ciąży, ponieważ uważane są za grupę leków stosunkowo bezpiecznych dla płodu.

  • Wazelina – jak działa?

    Wazelina od lat cieszy się popularnością wśród ludzi w każdym wieku ze względu na jej uniwersalne zastosowanie. W poniższym artykule omawiamy wszystkie zalety i właściwości wazeliny, a także sprawdzamy, czy jej stosowanie jest bezpieczne.

  • Czym są modulatory homocysteiny? Jak wpływa na zmęczenie i poziom hormonów?

    Homocysteina jest aminokwasem. Nieregulowany poziom tej cząsteczki sprzyja rozwojowi chorób układu krwionośnego u ludzi. Suplementy z modulatorami homocysteiny zawierają zazwyczaj witaminę B6, B12, kwas foliowy i betainę (trimetyloglicynę, TMG). Wyniki licznych badań naukowych wskazują, że regularne przyjmowanie przez minimum kilka tygodni modulatorów homocysteiny może przyczynić się do obniżenia nadmiernego poziomu homocysteiny we krwi.

  • Czy warto brać antyoksydanty w tabletkach, kroplach lub kapsułkach?

    Antyoksydanty w postaci tabletek to suplementy diety zawierające związki, które mogą pomóc w ochronie komórek organizmu przed uszkodzeniami powodowanymi przez wolne rodniki. Niektóre przykłady przeciwutleniaczy, które można znaleźć w postaci tabletek, to witaminy C i E, beta-karoten i selen. Przyjmowanie suplementów antyoksydacyjnych nie jest jednak zasadne w każdej sytuacji. Zawsze zaleca się rozmowę z lekarzem przed przyjęciem jakichkolwiek suplementów diety.

  • Opatrunek podciśnieniowy – jak wygląda leczenie ran?

    Opatrunek podciśnieniowy to doskonały i nowoczesny środek do skutecznego leczenia niektórych przewlekłych trudno gojących się ran. W porównaniu do metod tradycyjnych wyraźnie skraca czas terapii i pozwala uzyskać lepsze efekty czynnościowe. Znacznie poprawia zatem zadowolenie pacjenta. Opatrunek wymaga zastosowania ujemnego ciśnienia, które uzyskuje się dzięki specjalnej pompie. W przypadku ran trudno gojących się warto rozważyć jego użycie. W jakich przypadkach korzystne będzie zastosowanie opatrunku podciśnieniowego?

  • Leki biologiczne – czym są? Czy są skuteczne w leczeniu AZS i łuszczycy?

    Leki biologiczne to skomplikowane leki produkowane na bazie substancji pochodzenia biologicznego, takich jak białka, hormony czy przeciwciała. Są one stosowane w leczeniu różnych chorób, w tym chorób autoimmunologicznych, nowotworowych czy zapalnych, ale ich produkcja jest bardziej skomplikowana i kosztowna niż w przypadku typowych leków syntetycznych. W Polsce leki biologiczne są pod pewnymi warunkami refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia, niemniej ich cena może być zbyt wysoka dla pacjentów nieobjętych systemem refundacji. Czym są leki biologiczne? W leczeniu których chorób można je stosować?

  • Skuteczność działania probiotyków – forma płynna doskonałą alternatywą dla kapsułek

    Pacjenci mają zróżnicowane upodobania co do formy przyjmowanych leków czy suplementów diety. Jedni wolą tabletki, a inni preferują formę płynną. Często nie zdają sobie jednak sprawy z tego, że forma produktu to nie tylko kwestia wygody stosowania. Dla naszego zdrowia powinno się brać pod uwagę przede wszystkim określone właściwości funkcjonalne, jak np. większa przyswajalność czy skuteczność. Przecież najistotniejszym aspektem stosowania danego produktu – oprócz jego formy, walorów smakowych i zapachowych – powinna być głównie skuteczność jego działania.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij