Elektrostymulacja mięśni (EMS) – na czym polega? - portal DOZ.pl
EMS – wskazania i efekty elektrycznej stymulacji mięśni
Mateusz Burak

EMS – wskazania i efekty elektrycznej stymulacji mięśni

Elektryczna stymulacja mięśni (EMS) wykorzystuje impulsy elektryczne do wywołania skurczów mięśni. Zabiegi EMS są jednym z elementów fizjoterapii w przypadku rozmaitych dysfunkcji mięśniowych, np. występujących przy mózgowym porażeniu dziecięcym, atrofii mięśni czy chronicznych bólach mięśniowo-kostnych. Właściwości elektrycznej stymulacji nerwowo–mięśniowej są doceniane również przez osoby aktywne fizycznie, których celami są budowanie masy mięśniowej, redukcja tkanki tłuszczowej czy ogólna poprawa sprawności.

EMS – co to jest? 

Elektrostymulacja mięśni (Electrical Muscle Stimulation, EMS), określana również jako elektryczna stymulacja nerwowo–mięśniowa (nMES) lub elektromiostymulacja, jest jedną z metod szeroko stosowanych w fizjoterapii, wykorzystywaną w dysfunkcjach mięśni. Dzięki niej doprowadza się do wywołania skurczu mięśni z użyciem impulsów elektrycznych. Mają one za zadanie bezpośrednio stymulować neurony ruchowe. 

Jak działają prądy EMS? 

W warunkach fizjologicznych układ nerwowy jest pewnego rodzaju stymulatorem, którego zadaniem jest pobudzanie mięśni podczas zamierzonych ruchów. Elektrostymulacja EMS oddziałuje na wszystkie włókna nerwowe, doprowadzając do skurczu mięśnia (w przypadku fizjologicznych skurczów mięśni nie wszystkie włókna są aktywne). W zależności od dysfunkcji i pożądanego efektu, częstotliwość i rodzaj takich skurczów mogą się różnić. 

Urządzenia służące do EMS pozwalają na mocne zaangażowanie włókien. W niektórych przypadkach może się to odbywać bez obciążania układu nerwowego, co bywa określane jako bierna stymulacja i oddziałuje na przyrost masy i objętości mięśnia. W fizjoterapii pożądana jest elektrostymulacja funkcjonalna, która pozwala na efektywniejsze przywrócenie osłabionej lub utraconej zdolności tkanki mięśniowej do skurczu. Dodatkowo wpływa na poprawę możliwości funkcjonalnych. 

Prądy EMS a prądy TENS 

Zarówno prądy TENS, jak i EMS są wykorzystywane do wywoływania skurczów. Różnią się jednak tym, że wykazują nieco odmienny kształt serwowanego impulsu. Prądy TENS stosowane są głównie terapii przeciwbólowej, wykorzystując mechanizm bramki kontrolnej. Polega on na stymulacji, która ma za zadanie zahamować transmisję bólu poprzez cienkie włókna nerwowe. Ten efekt próbuje się wykorzystać podczas porodu. Zabieg elektrostymulacji z wykorzystaniem TENS jest najczęściej wykonywany u osób z zanikami mięśniowymi będącymi skutkami unieruchomienia lub też niecałkowitego odnerwienia. EMS jest stosowana w uszkodzeniach mięśniowych o różnej etiologii. Począwszy od całkowitego do częściowego odnerwienia, ale także w treningu nowych umiejętności tkanki mięśniowej. 

Polecane dla Ciebie

EMS – wskazania 

Wśród wskazań do treningu EMS wymienia się głównie: 

  • osłabienie lokalnych mięśni, 
  • obniżone napięcie mięśniowe,
  • słabą kontrolę motoryczną, 
  • rekonwalescencję po zabiegach operacyjnych,
  • chęć zwiększenia masy i objętości mięśni, 
  • przeciwdziałanie zanikom mięśniowym.

Elektrostymulację w fizykoterapii wykorzystuje się bardzo często jako jedną ze składowych procesu leczenia i rehabilitacji schorzeń, takich jak SMA, MPD czy porażenie nerwu twarzowego typu Bella

EMS – elektrostymulacja mięśni w rehabilitacji 

Elektrostymulacja mięśni w fizykoterapii jest stosowana najczęściej w celu reedukacji mięśni oraz treningu nowych akcji siłowych. Bardzo ważne jest, aby miała ona charakter funkcjonalny. Oznacza to, że najlepszy rezultat można osiągnąć, synchronizując skurcz wywołany przez urządzenie ze skurczem zainicjowanym przez organizm pacjenta.

Dzięki odpowiedniej parametryzacji oraz metodycznemu wykonaniu, można liczyć na poprawę parametrów siłowych i zdolności motorycznych u pacjentów poddawanych procesowi rehabilitacji. 

W tym celu wykorzystuje się urządzenia kompaktowe, przenośne oraz aparaty do elektrostymulacji bezprzewodowej. Te ostatnie są szczególnie przydatne i pozwalają na pełną swobodę ruchu ze względu na zminimalizowaną ilość kabli i przewodów elektrycznych (sterowane są za pomocą pilota połączonego z obwodami za pomocą Wi-fi). Nowością na rynku, która cieszy się coraz większą popularnością, jest wykorzystanie specjalnego kombinezonu do elektrostymulacji. Jest on polecany osobom z MPD, uszkodzeniami w wyniku urazów czy wypadków skutkujących nieprawidłowym rozkładem napięcia mięśniowego. 

EMS – elektrostymulacja mięśni w sporcie 

Treningi EMS w sporcie są wykorzystywane w ramach zarówno przygotowania do wysiłku, jak i regeneracji. W zależności od uprawianej dyscypliny, stymulacji poddawane są grupy mięśniowe, których ekspozycja na wysiłek i znaczenie wytrzymałości są pierwszorzędne. Takie zabiegi mają się przyczynić do poprawy parametrów siłowych oraz osiąganych wyników u sportowców, co zresztą zostało potwierdzone badaniami. Obecnie popularną formą treningu jest wykorzystanie specjalnego systemu w postaci kombinezonu EMS.

EMS – elektrostymulacja mięśni w kosmetologii 

Elektrostymulacja EMS w kosmetyce jest stosowana przede wszystkim do zabiegów wyszczuplających i upiększających. Jednym z najpopularniejszych zastosowań jest stymulacja ściśle określonych mięśni w celu zmniejszenia obwodu ciała i ilości podskórnej tkanki tłuszczowej. Systematyczne stosowanie takich zabiegów pozwala na utratę nawet kilku centymetrów w obwodzie talii, ud czy bioder. Prądy są także stosowane w celu ujędrnienia skóry i redukcji cellulitu. Pobudzenie skurczów mięśniowych przyczynia się do lokalnej poprawy ukrwienia, co z kolei przekłada się na zwiększenie elastyczności i jędrności powłok ciała. 

EMS – przeciwwskazania 

Przeciwwskazania do elektrostymulacji obejmują: 

  • ciążę, 
  • zaburzenia czucia, 
  • zmiany skórne, 
  • zakrzepicę, 
  • nowotwory, 
  • choroby zakaźne,
  • ostre stany zapalne, 
  • elektroniczne implanty i stymulatory, 
  • gorączkę.

Wszelkie przeciwwskazania należy rozpatrywać indywidualnie. 

EMS – efekty zdrowotne elektrostymulacji mięśni 

Wśród największych efektów elektrostymulacji mięśni wymienia się lokalną poprawę krążenia krwi, a co za tym idzie polepszenie metabolizmu. Z tego rezultatu korzysta się m.in. w stanach pozabiegowych, przeciwdziałając powstawaniu zakrzepicy. Zwiększenie masy i objętości mięśni pozwala na trening nowych akcji siłowych oraz reedukację utraconych funkcji. Bodźcowanie z użyciem impulsów elektrycznych może powodować zwiększenie poziomu endorfin, pobudzając tym samym endogenne systemy znieczulenia. Niewątpliwie wpływa to również na poprawę nastroju i samopoczucia. 

Wśród innych rezultatów elektrostymulacji wymienia się także poprawę zakresu ruchomości w stawach, inhibicję spazmów mięśniowych czy torowanie ruchu w jego fizjologicznym wzorcu.

Aby osiągnąć pozytywne efekty, należy jednak pamiętać o odpowiedniej metodyce. Standardowe procedury dopuszczają użytkowanie EMS przez 20 minut na jedną partię mięśniową. Zaleca się wykonywanie takiego zabiegu co drugi dzień lub codziennie, ale w tym drugim przypadku po pewnym czasie wymagana jest przerwa. Parametryzacja i dokładny czas stosowania powinny zostać określone w sposób mocno indywidulany. Jest to także uzależnione od celu i rodzaju wykorzystywanego prądu. 

  1. Gruther W., Kainberger F., Fialka–Moser V. i in., Effects of neuromuscular electrical stimulation on muscle layer thickness of knee extensor muscles in intensive care unit patients: a pilot study, „Journal of Rehabilitation Medicine” 2010, nr 42, s. 593–597. 
  2. Strasser E. M., Stättner S., Karner J. i in., Neuromuscular electrical stimulation reduces skeletal muscle protein degradation and stimulates insulin–like growth factors in an age– and current–dependent manner: a randomized, controlled clinical trial in major abdominal surgical patients, „Annals of Surgery” 2009, nr 249, s. 738–743. 
  3. Fan E., Ciesla N. D., Truong A. D. i in., Inter–rater reliability of manual muscle strength testing in ICU survivors and simulated patients, „Intensive Care Medicine” 2010, nr 36, s. 1038–1043. 
  4. Gondin J., Brocca L., Bellinzona E. i in., Neuromuscular electrical stimulation training induces atypical adaptations of the human skeletal muscle phenotype: a functional and proteomic analysis, „Journal of Applied Physiology” 2011, nr 110, s. 433–450. 
  5. Burtin C., Clerckx B., Robbeets C. i in., Early exercise in critically ill patients enhances short–term functional recovery, „Critical Care Medicine” 2009, nr 37, s. 2499–2505. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Ból zatok – przyczyny, diagnostyka, leczenie

    Okres jesienno-zimowy to czas wzmożonego występowania infekcji układu oddechowego. W sezonie przeziębieniowym, lecz również w innych porach roku, chorzy często skarżą się na ból zatok. Jakie mogą być jego przyczyny? Czy jest to niebezpieczne? Jak sobie radzić z bólem w okolicy zatok?

  • Spondyloza – przyczyny, objawy, leczenie

    Mianem spondylozy określa się patologiczne zmiany obejmujące struktury kostne oraz dyskowe w obrębie kręgosłupa. Można spotkać się także z nazwami choroba zwyrodnieniowa dysku czy choroba zwyrodnieniowa stawów kręgosłupa, która określana jest także mianem spondyloartrozy. 

  • Norowirusy – charakterystyka, objawy zarażenia, leczenie

    1/3 przypadków zakażeń norowirusami dotyczy dzieci poniżej 5. roku życia., jednak norowirusy bardzo łatwo przenoszą się również na osoby dorosłe i wywołują te same dolegliwości. Jakie są objawy zakażenia norowirusem? Co robić, by zapobiegać zarażeniu? Podpowiadamy.

  • Hipotermia – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc

    Hipotermia to wychłodzenie organizmu, do którego dochodzi, gdy temperatura ciała spada poniżej 35℃. Co ją może spowodować? Czy jej skutki mogą być groźne dla zdrowia? Jak wygląda pierwsza pomoc osobie z hipotermią? Podpowiadamy.

  • Ostroga piętowa – przyczyny, objawy, leczenie, domowe sposoby

    Ostroga piętowa jest rodzajem narośli kostnej – osteofitu. Tworzy się w wyniku przeciążeń, mikrourazów stopy, co poprzedzają zazwyczaj kontuzje rozcięgna podeszwowego oraz mięśni łydki. Sama ostroga jest jedynie objawem, a nie przyczyną dolegliwości. Jest potoczną nazwą zapalenia rozcięgna podeszwowego. 

  • Zespół ciasnoty podbarkowej – objawy, leczenie, rehabilitacja

    Zespół ciasnoty podbarkowej to schorzenie, w przebiegu którego dochodzi do uciśnięcia stożka rotatorów przez sąsiednie struktury. Objawy konfliktu podbarkowego to ból barku nasilający się przede wszystkim podczas unoszenia ręki ponad głowę, ograniczenie zakresu ruchomości stawu, osłabienie siły mięśniowej. 

  • Osteofity – przyczyny, objawy, leczenie narośli kostnych

    Osteofity to narośla kostne przybierające postać haczyków bądź kolców, które powstają w miejscach narażonych na przeciążenia, mikrourazy czy stany zapalne. Nie są one samodzielną jednostką chorobową, a towarzyszą, jako jeden z objawów, takim schorzeniom, jak zwyrodnienia stawów, choroby reumatyczne, wady postawy czy złamania kompresyjne. Jak rozpoznaje się osteofity?

  • Domowe sposoby na kaszel – naturalne metody na kaszel suchy i mokry

    Kaszel jest powszechną dolegliwością, o czym świadczy dość duża ilość konsultacji w gabinetach lekarskich, podczas których zgłaszany jest jako jedna z głównych dolegliwości. Kaszel towarzyszy infekcjom, alergii, jak również może on wystąpić nagle, jako naturalny odruch obronny organizmu przed czynnikami zewnętrznymi. Bez względu na przyczynę jego występowania, stanowi on utrudnienie codziennego funkcjonowania, dlatego warto wiedzieć jak za pomocą domowych sposobów możemy sobie z nim radzić. 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij