Przepuklina u niemowląt i dzieci – przyczyny, rodzaje, leczenie
Katarzyna Gmachowska

Przepuklina u niemowląt i dzieci – przyczyny, rodzaje, leczenie

Przepuklina u dziecka pojawia się w wyniku zaburzenia struktury ścian jamy brzusznej. Może być wrodzona lub nabyta. Jakie rodzaje przepuklin u dzieci występują najczęściej i jak je rozpoznać? 

Przepuklina powstaje na skutek przemieszczenia się struktur jamy brzusznej, najczęściej jelit przez osłabioną ścianę jamy brzusznej na zewnątrz, powodując powstanie miękkiego, niebolesnego guzka pod skórą. Najczęstszymi rodzajami przepukliny u dzieci są przepuklina pępkowa i pachwinowa. Przepukliny pępkowe zazwyczaj ustępują samoistnie, natomiast w większości przepuklin pachwinowych wymagane jest leczenie operacyjne.  

Przepuklina u dziecka – co to takiego i jak ją rozpoznać?   

Przepuklina u dziecka powstaje na skutek zaburzeń rozwojowych ścian jamy brzusznej, co prowadzi do ubytków będących wrotami przepuklin, które mogą powstać w okresie płodowym lub po urodzeniu. Ze względu na okres, w którym powstała przepuklina, wyróżniamy przepukliny wrodzone i nabyte. U dzieci najczęściej występują przepukliny wrodzone (przepuklina pępowinowa, pępkowa i pachwinowa). 

Przepukliny zewnętrzne mają postać miękkiego, niebolesnego oraz powiększającego się podczas płaczu guzka najczęściej w okolicy pępka lub pachwiny. Zazwyczaj istnieje możliwość odprowadzenia zawartości worka przepuklinowego poprzez delikatny ucisk. Wyczuwalne są także brzegi pierścienia przepukliny, zwanego wrotami przepukliny, przez które struktury jamy brzusznej (najczęściej fragment jelita) przedostają się otoczone workiem przepukliny pod skórę.  

Przepuklina u dzieci – rodzaje  

Do najczęściej występujących przepuklin u dzieci należą: 

  • przepuklina pachwinowa (hernia inguinalis) – jest to częsta wada wrodzona u dzieci. Częściej występuje u chłopców, zazwyczaj po prawej stronie. Obustronne przepukliny pachwinowe zdarzają się bardzo rzadko. Przepuklina pachwinowa u dzieci ma postać miękkiego guzka w okolicy pachwiny, który powstaje na skutek uwypuklenia fragmentu jelita i otrzewnej przez kanał pachwinowy. Zdarza się, że worek przepuklinowy wraz z fragmentami jelit schodzi do moszny u chłopców lub do warg sromowych u dziewczynek. Przepukliny pachwinowe mogą być wrodzone lub nabyte.  

U dzieci najczęstszym typem przepukliny pachwinowej jest przepuklina wrodzona skośna. W przypadku występowania przepukliny pachwinowej zazwyczaj stosuje się leczenie chirurgiczne.

  • przepuklina pępkowa (hernia umbilicalis) powstaje na skutek przemieszczenia się pętli jelit poza jamę brzuszną poprzez niezamknięty pierścień pępkowy. Zazwyczaj pojawia się w okresie okołoporodowym i może mieć różną wielkość. Przepuklina pępkowa ma postać miękkiego, niebolesnego i powiększającego się podczas płaczu dziecka guzka, który pojawia się pod skórą w okolicy pępka. Przepuklina pępkowa występuje najczęściej u wcześniaków. Ze względu na fakt, że przepukliny pępkowe najczęściej zamykają się samoistnie po wzmocnieniu mięśni brzucha dziecka, rzadko stosuje się leczenie chirurgiczne. Przepukliny pępkowe u dzieci operuje się zazwyczaj w 3.–7. roku życia, jeśli nie doszło do ich samoistnego zaniknięcia. Zabieg chirurgiczny polega na zaszyciu otworu przepukliny i zbliżeniu mięśni prostych brzucha. Dziecko po operacji przepukliny powinno przez kilka dni unikać wysiłku fizycznego, aby zapobiec nawrotowi objawów, które zdarzają się dość rzadko.  

Polecane dla Ciebie

Co może powodować przepuklinę u dziecka? 

Przepukliny powstają na skutek przedostania się struktur jamy brzusznej poprzez osłabione mięśnie brzucha lub poprzez niezamknięty np. pierścień pępkowy. Do czynników zwiększających ryzyko wystąpienia przepukliny brzusznej należy zwiększone ciśnienie w jamie brzusznej, które prowadzi do wypchnięcia narządów przez ściany brzucha pod skórę w postaci miękkich uwypukleń.  

Przepukliny występują częściej u dzieci z chorobami przebiegającymi z zaburzeniami budowy kolagenu. Natomiast u dorosłych do powstania przepukliny predysponują zaparcia, przewlekły kaszel, otyłość, ciąża lub ciężka praca fizyczna. Przepukliny powstają także w bliznach pooperacyjnych na skutek osłabienia powłok brzusznych.   

Jak leczy się przepuklinę u dzieci? 

W przypadku przepuklin występujących u dzieci najczęściej stosuje się leczenie operacyjne, które jest dostosowane do rodzaju i miejsca przepukliny oraz zawartości worka przepuklinowego.  

Groźnym powikłaniem przepukliny, zwłaszcza pachwinowej, jest uwięźnięcie. Uwięźnięciu ulegają zarówno przepukliny wrodzone, jak i nabyte, jednakże najczęściej dotyczy ono przepuklin pachwinowych skośnych.  

Do uwięźnięcia przepukliny dochodzi, gdy do worka przepuklinowego dostają się pętle jelita cienkiego, powodując jego powiększenie i niemożność cofnięcia się jego zawartości do jamy brzusznej. Uwięźnięte jelito powoduje objawy niedrożności przewodu pokarmowego (ból brzucha, wymioty, zatrzymanie oddawania stolca i gazów, wzdęcia). W niedokrwionej ścianie jelita dochodzi do powstania martwicy. Objawami uwięźniętej przepukliny jest twardy i bolesny guz, zazwyczaj w okolicy pachwinowej lub mosznie. Dziecko zwykle jest płaczliwe i niespokojne. Skóra ponad guzem może być zaczerwieniona. 

W przypadku podejrzenia uwięźniętej przepukliny należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza. Jeśli do więźnięcia worka przepukliny doszło niedawno, lekarz może podjąć próbę odprowadzenia przepukliny ręcznie poprzez delikatny ucisk guza. Po udanym odprowadzeniu przepukliny powinien być wykonany zabieg operacyjny, aby zapobiec nawrotowi objawów.  

  1. M. Bagłaj, P. Kaliciński, Chirurgia dziecięca, Wydawnictwo Lekarskie, Warszawa 2016.
  2. D. Janczak, Przepuklina, „Chirurgia po Dyplomie”, nr 01 2017.  

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Pierwsze Święta z dzieckiem

    Boże Narodzenie to cudowny okres w roku. W przypadku świeżo upieczonych rodziców chwile te będą jeszcze bardziej magiczne - pierwsze święta z dzieckiem to niezapomniane przeżycie. Należy jednak pamiętać o tym, że w okresie świątecznym na naszego malca może czekać w domu wiele niebezpieczeństw. Dlatego musimy zadbać o jego bezpieczeństwo i sprawić, aby całe Święta upłynęły w spokoju i aby nie zakłócił ich żaden wypadek.

  • Ból gardła u dziecka – co go powoduje? Co stosować na bolące gardło u dzieci?

    Ból gardła u dziecka może pojawić się kilka razy do roku. Jego przyczyną są zazwyczaj wirusy, a wśród objawów towarzyszących najczęściej wymienia się katar, chrypkę, gorączkę oraz kaszel. Jak złagodzić ból gardła u dziecka? Kiedy infekcja gardła u dzieci wymaga niezwłocznej wizyty u lekarza?

  • Rozwój wcześniaka – jak wygląda? Na co należy zwrócić uwagę?

    Wcześniak jest dzieckiem, które urodziło się między 22. a 37. tygodniem ciąży. Objawy wcześniactwa związane są przede wszystkim z niewystarczającym rozwinięciem układu oddechowego i problemami z wymianą gazową od pierwszych chwil życia. Dzieci urodzone przedwcześnie są grupą niezwykle heterogenną. Kilogramowy wcześniak zmagać się będzie najczęściej z innymi problemami niż noworodek, któremu do akceptowalnej wagi – 2500 g – zabrakło kilkudziesięciu gramów. Jak wygląda prawidłowy rozwój wcześniaka? Na jakie niepokojące objawy powinni zwrócić uwagę rodzice?

  • Przezierność karkowa – przebieg badania, skuteczność i cena

    Ocena przezierności karkowej to badanie, które pozwala lekarzowi na ocenę zbiorniczka płynu znajdującego się w karku każdego płodu. Dzięki niemu lekarz może zdiagnozować różne wady genetyczne dziecka, jak np. zespół Downa. Jest to badanie przesiewowe, które choć wykazuje bardzo wysoką czułość w wykrywaniu poważnych wad u płodu, tak nigdy nie osiąga 100% skuteczności. Jednak mimo to jest badaniem, które dostarcza wielu informacji na temat rozwoju dziecka i wykonuje się je na całym świecie.

  • Czego nie robić, kiedy dziecko ma gorączkę? Najczęstsze błędy

    Kiedy dziecko jest chore i ma gorączkę, rodzice próbują zbić ją za wszelką cenę. Gorączka u dzieci sama w sobie nie jest chorobą, a jedynie objawem. Jak sobie z nią poradzić? Które domowe sposoby na gorączkę u dziecka mogą wyrządzić mu więcej szkody niż korzyści?

  • Objawy chorób serca u dzieci

    Przyczyn wad serca u dzieci może być wiele. Zalicza się do nich czynniki genetyczne, środowiskowe, a także infekcje przebyte przez kobietę w okresie ciąży. Sposób leczenia dobierany jest w zależności od występującego schorzenia. Czy obserwując swojego malucha, należy przyjrzeć się niespecyficznym objawom, które mogłyby wskazywać na wadę serca dziecka?

  • Jak rozpoznać krótkowzroczność u dziecka?

    Krótkowzroczności nie można cofnąć, natomiast jeśli już wystąpiła, można spowolnić jej rozwój, a nawet czasami jej zapobiec. Ta wada wzroku może mieć różne podłoże, np. genetyczne. Najczęściej postępuje wraz z wiekiem aż do momentu ustabilizowania się, co ma miejsce po zakończeniu wzrostu gałki ocznej. Jak rozpoznać wadę wzroku u dziecka? Na jakie objawy zwrócić uwagę?

  • USG ciąży – jak wygląda badanie? Ile razy należy je robić? Cena, wskazania

    Ultrasonografia (badanie ultrasonograficzne, USG) to badanie obrazowe, które jest całkowicie bezpieczne dla każdego pacjenta, a w przypadku kobiet ciężarnych również dla płodu. Pozwala monitorować prawidłowy przebieg ciąży i rozwój płodu na każdym etapie. Istnieje kilka rodzajów USG. Każde z nich wykonuje się na innym etapie ciąży. Czym różni się USG wczesnej ciąży od tego w późniejszych miesiącach, a także którą chorobę można diagnozować dzięki ultrasonografii?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij