Schizofrenia – objawy. Jakie są rodzaje zaburzeń schizofrenicznych i jak się one objawiają?
Nina Keller

Schizofrenia – objawy. Jakie są rodzaje zaburzeń schizofrenicznych i jak się one objawiają?

Schizofrenia to rodzaj zaburzenia psychicznego zaliczanego psychoz. Objawy schizofrenii dzieli się na pięć grup: pozytywne, negatywne, afektywne, poznawcze, objawy dezorganizacji psychicznej. U jednego chorego na schizofrenię mogą pojawić się objawy tylko z jednej grupy (np. urojenia, omamy, agresja), ale może pojawić się także kilka objawów z różnych grup. Wczesna diagnoza schizofrenii oraz wdrożenie odpowiedniego leczenia mogą  ograniczyć ryzyko nawrotu i umożliwić choremu normalne funkcjonowanie w społeczeństwie.

Na czym polega schizofrenia?

Schizofrenia (od gr. schizis – rozszczepienie) to choroba przewlekła, w której dochodzi do dezintegracji osobowości. U pacjentów cierpiących na schizofrenię występuje zniekształcenie oceny rzeczywistości, co ujawnia się w postaci urojeń czy halucynacji. Jest to jedna z najczęstszych chorób psychicznych. Dane epidemiologiczne podają, iż 1 na 100 osób w społeczeństwie cierpi na schizofrenię. 

Nie ma jednej przyczyny schizofrenii, naukowcy wyróżniają kilka czynników, które mogą mieć wpływ na ujawnienie się choroby. Są to między innymi:

  • czynniki genetyczne, 
  • „organiczne”, 
  • społeczno–psychologiczne. 
Wyróżniamy kilka rodzajów schizofrenii, które różnią się między sobą dominującymi objawami. Objawy zaburzeń schizofrenicznych możemy podzielić na kilka kategorii, często występują urojenia prześladowcze, głosy komentujące w głowie chorego, apatia, rozkojarzenie. Mimo ogromnego postępu medycyny rokowanie w schizofrenii dalej pozostaje niepewne. 

Schizofrenia – rodzaje

W literaturze medycznej możemy znaleźć następujące typy schizofrenii: 

  1. Schizofrenia paranoidalna – w jej przebiegu dominują objawy wytwórcze, takie jak urojenia (najczęściej prześladowcze), omamy (głównie słuchowe), często obserwuje się u tych pacjentów pobudzenie.
  2. Schizofrenia hebefreniczna, w której przejawiają się rozkojarzenie, zachowania nieprzewidywalne, chaotyczne. Chorzy z tym typem schizofrenii mają skłonność do błazenady.
  3. Schizofrenia katatoniczna – dominują charakterystyczne objawy katatoniczne, do których możemy zaliczyć pobudzenie psychoruchowe bądź spowolnienie psychoruchowe.
  4. Schizofrenia prosta – chorzy z tym rodzajem schizofrenii są zamknięci w sobie, porzucają swoje pasje, wycofują się społecznie. Ważne jest, iż u tych chorych nie występują omamy i urojenia.
  5. Schizofrenia rezydualna – takiej nazwy medycy używają odnośnie stanu, w który obecnie nie występują objawy schizofrenii, ale wcześniej one występowały. W przeszłości u tych osób wystąpił co najmniej jeden epizod choroby, w którym ujawniły się objawy wytwórcze schizofrenii. 
  6. Inne typy schizofrenii – do tej grupy możemy zaliczyć np. schizofrenię niezróżnicowaną, w której nie występuje dominacja jednych objawów nad innymi.

Schizofrenia – objawy

Dysponujemy następującą klasyfikacją objawów schizofrenii:

  1. Schizofrenia – objawy pozytywne, np. urojenia (są to fałszywe przekonania chorego, np. chory twierdzi, iż jego zachowanie jest odgórnie sterowane przez telefon komórkowy), omamy, podejrzliwość, wrogość. Chorzy na schizofrenie podczas epizodu choroby często są pobudzeni, ujawniają się zachowania agresywne.
  2. Schizofrenia – objawy negatywne, do których zaliczamy: wycofanie się z życia społecznego, brak możliwości odczuwania przyjemności (tak zwana anhedonia), utrudniona komunikacja społeczna (porozumiewanie się pojedynczymi słowami). Chorzy ze schizofrenią w ubogi sposób wyrażają swoje emocje, czasem są spowolnieni ruchowo.
  3. Schizofrenia – zaburzenia nastroju, wśród których możemy wyróżnić przygnębienie, niską samoocenę.
  4. Schizofrenia – zaburzenia poznawcze, które wyrażają się upośledzoną umiejętnością skupienia uwagi, mniejszą zdolnością zapamiętywania. Pacjenci ze schizofrenią nie potrafią zaplanować swoich czynności dnia, mają obniżoną szybkość reakcji. 
  5. Schizofrenia – objawy dezorganizacji psychicznej, które ujawniają się na poziomie myśli i zachowania – chory jest rozkojarzony, jego zachowania są chaotyczne lub nawet dziwaczne (podawanie ręki każdej napotkanej osobie, powtarzane bezcelowe ruchy).

Fazy rozwoju schizofrenii

Schizofrenia – kiedy pojawiają się pierwsze objawy schizofrenii?

U około 15% chorych kilka lat przed wystąpieniem pierwszego epizodu choroby występowały tak zwane objawy zwiastunowe. Zaliczane są do nich objawy lękowe, depresyjne, natręctwa. W momencie, gdy objawy są w pełni wyrażone możemy mówić o początku epizodu. Chorzy często mają wrażenie „rozgłaśniania” własnych myśli, słyszą głosy komentujące, występują u nich omamy, może dojść także do pobudzenia bądź zastygnięcia chorego w jednej pozycji. Jeżeli chodzi o prędkość rozwoju, to choroba może rozwinąć się szybko, w ciągu kilku dni bądź stopniowo z narastaniem objawów przez kilka tygodni a nawet miesięcy.

Schizofrenia – objawy u dzieci

U dzieci mogą wystąpić objawy pozytywne, negatywne, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia nastroju i dezorganizacji psychicznej. Ważne jest, że u małych dzieci (do 6 roku życia) nie występują urojenia. Dziecko może widzieć postacie, których nie ma, słyszeć głosy, mowa ulega regresji. Dzieci tracą także ochotę na spotkania z rówieśnikami czy innymi członkami rodziny, mogą być przewlekle przygnębione, ich uwaga ulega pogorszeniu, nie są w stanie skupić się na wykonywanych czynnościach. 

Schizofrenia – leczenie

Leczenie schizofrenii wymaga holistycznego podejścia, możemy stosować różne formy psychoterapii (indywidualna, grupową, terapię rodzin, psychoedukację), leczenie farmakologiczne, elektrowstrząsy oraz przezczaszkową stymulację magnetyczną. W farmakoterapii wykorzystywane są głównej mierze leki przeciwpsychotyczne. Pomocniczo mogą być też stosowane leki uspokajające i przeciwdepresyjne. Udowodniono, iż łączenie różnych metod leczniczych przynosi najlepsze efekty.  W leczenie schizofrenii bardzo ważne jest także prowadzenie przez pacjenta zdrowego stylu życia, aktywność fizyczna, niespożywanie alkoholu, odpowiednia ilość snu. 

Schizofrenia – czy jest dziedziczna?

Wiele osób zadaje sobie pytanie, czy schizofrenia jest dziedziczna? Prawdopodobieństwo zachorowania jest większe w rodzinach, w których ktoś cierpi na schizofrenię. Ryzyko jest większe, im bliższe jest pokrewieństwo. W sytuacji, w której jeden rodzic jest chory prawdopodobieństwo wystąpienia schizofrenii u dzieci wynosi około 20%, natomiast gdy dalsi krewni chorują, ryzyko stanowi około 5%. Warto zwrócić uwagę, iż jeżeli u kogoś z rodziny występują inne schorzenia psychiatryczne, np. choroba afektywna dwubiegunowa, ryzyko zachorowania na schizofrenię także wzrasta. Rodzaj dziedziczenia schizofrenii nie został jeszcze poznany.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Guzki śpiewacze (krzykaczy) – czym są guzki na strunach głosowych?

    Guzki na strunach głosowych to przypadłość, która dotyka osób pracujących głosem: nauczycieli, trenerów czy śpiewaków. Mogą też pojawić się u dzieci. Guzki krzykaczy (głosowe, śpiewacze) objawiają się zmianą głosu, chrypką oraz bólem gardła lub szyi. Na czym polega leczenie guzków na strunach głosowych? W jaki sposób można zapobiegać ich powstawaniu?

  • Mięśniaki macicy – przyczyny, objawy, leczenie, operacja niezłośliwego nowotworu macicy

    Mięśniaki macicy są najczęstszymi niezłośliwymi nowotworami kobiecych narządów rodnych, mogą one dotyczyć nawet co czwartej kobiety w wieku rozrodczym. Mięśniaki w macicy pomimo łagodnego charakteru mogą być przyczyną niepokojących i uciążliwych objawów, które, w dużej mierze, zależą od rodzaju i wielkości, jaką osiągną. Ich rozpowszechnienie w populacji oraz konsekwencje zdrowotne sprawiają, iż są jedną z częstszych przypadłości spotykanych w praktyce ginekologicznej. Jakie są przyczyny powstawania mięśniaków? Jak wygląda diagnostyka oraz leczenie?

  • Warianty SARS-CoV-2 – które z nich są największym zagrożeniem?

    Istnieje wiele zidentyfikowanych podtypów koronawirusa SARS-CoV-2. Które warianty stanowią największe potencjalne zagrożenie dla naszego zdrowia? Czym są tzw. warianty zainteresowania (VOI) i warianty budzące obawy (VOC)?

  • Zwyrodnienie stawów – przyczyny, objawy, leczenie choroby zwyrodnieniowej stawów

    Zwyrodnienie stawów (inaczej osteoartroza lub artoza) to powszechnie występujące schorzenie układu ruchu, w przebiegu którego dochodzi do uszkodzenia tkanek budujących staw. Konsekwencją choroby zwyrodnieniowej stawów jest przedwczesne starzenie się struktur stawowych prowadzące do niepełnosprawności. Jakie są przyczyny zwyrodnienia stawów? Jak przebiega leczenie?

  • Czym jest atropina? Czy pomaga na nadpotliwość?

    Powszechnie kojarzona z rozszerzaniem źrenic w gabinecie okulistycznym – atropina, to tak naprawdę bardzo silna substancja, która ma wielokierunkowe działanie, które stymuluje pracę całego organizmu, wypływając m.in. na przyspieszenie akcji serca, działając przeciwwymiotnie, hamując wydzielanie potu i łez. Jakie nie są przeciwwskazania do stosowania atropiny i czy pomaga na nadmierne pocenie się? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Efekt placebo – na czym polega? Czy placebo może być skuteczne?

    Efekt placebo występuje, gdy obserwuje się poprawę stanu klinicznego pacjenta, pomimo że osoba ta nie jest poddawana aktywnemu leczeniu. Naukowcy nie rozumieją jeszcze dokładnie, jak i dlaczego ten efekt występuje. Na ten temat powstało kilka teorii. Według najnowszych naukowych doniesień efekt placebo może pomóc skutecznie redukować dolegliwości bólowe, które towarzyszą wielu schorzeniom. Trwają prace, które mają na celu dokładniejsze poznanie mechanizmów wywołujących to zjawisko.

  • Nocebo – co to jest? Dlaczego efekt nocebo jest wyzwaniem dla klinicystów?

    Negatywne nastawienie pacjenta do stosowanej terapii może zaowocować efektem nocebo. Badania naukowe potwierdziły, że może on mieć realny wpływ na wyniki badań oraz proces leczenia pacjenta. Jak może objawiać się efekt nocebo? W jaki sposób można zminimalizować skutki tego zjawiska?

  • Whiplash (uraz biczowy) – przyczyny, objawy, leczenie, fizjoterapia

    Zderzenie aut lub nagłe hamowanie pojazdu powodują niekontrolowane odgięcie głowy w tył, po którym następuje gwałtowne kompensacyjne zgięcie jej w przód – ruch ten przypomina uderzenie biczem, stąd inna nazwa whiplash – uraz smagnięcia biczem. Może dojść wówczas do naderwania mięśni, naderwania więzadeł, uszkodzenia krążka międzykręgowego, nerwów czy ścięgien. Objawy, które się wówczas pojawiają to silny ból szyi, ograniczenie ruchomości, drętwienie kończyn górnych, ból głowy, barku, pleców.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij