Prądy interferencyjne (interdyn) – wskazania, przeciwwskazania, skutki uboczne zabiegów z użyciem prądów Nemeca

Prądy interferencyjne, czyli prądy średniej częstotliwości, często wykorzystywane są w zabiegach fizjoterapeutycznych. Prądy Nemeca, tak brzmi inna ich nazwa, cechują się głęboką penetracją tkanek, działają przeciwbólowo i przeciwobrzękowo. Jednocześnie nie wywołują niemal żadnych skutków ubocznych, zatem mogą być stosowane przez osoby w różnym wieku i z rozmaitymi schorzeniami. Jakie są wskazania do zabiegu interdyn? Jak przebiega terapia z użyciem prądów interferencyjnych i jaka jest cena zabiegu?

Interdyn – czym są prądy interferencyjne? 

Prądy interferencyjne, określane także jako zabieg interdyn czy prądy Nemeca (od nazwiska Austriaka, który wynalazł aparat do terapii prądami interferencyjnymi) to domena fizykoterapii. Zaliczane są one do prądów średniej częstotliwości, powstają jako rezultat nakładania się energii elektrycznej z odmienną częstotliwością w dwóch obwodach. Elektrody umiejscawia się na ciele w taki sposób, aby krzyżowały się dokładnie w obszarze bólu. 

Ułożenie elektrod może być zróżnicowane, fachowo określa się to terminem aranżacji. W zależności od ilości obwodów i pożądanego celu terapeutycznego mówi się o kilku rodzajach interferencji w fizykoterapii. Pierwszą z nich jest tzw. technika dwupolowa, co oznacza, że terapeuta do dyspozycji ma dwie elektrody. Wykonuje się ją w sytuacji, gdy niemożliwe jest zastosowanie ich większej ilości ze względu na powierzchnię obszaru zabiegowego. Wśród technik czteropolowych, czyli wykorzystujących dwa obwody z prądem interferencyjnym, podaje się tzw. izoplanar oraz technikę wektorową – dipol vector. Pierwsza z nich stosowana jest w przypadku zmian chorobowych na większym obszarze oraz w momencie problemów z określeniem dokładnego umiejscowienia zmian. Druga technika to powodowanie przede wszystkim relaksacji mięśni w efekcie głębokiego przekrwienia, uzyskiwanego poprzez rotacyjny przepływ prądów Nemeca. Metodyka zabiegu mówi także o możliwości wykorzystania dwóch rodzajów elektrod – płaskich (węglowych, samoprzylepnych lub cynowych) oraz podciśnieniowych w postaci przyssawek. 

Prądy interferencyjne – działanie

Nie ulega wątpliwości, że prądy w rehabilitacji mają wieloaspektowe, pozytywne oddziaływanie, opinie badaczy w tej kwestii są zgodne. Działanie prądów średniej częstotliwości, do których zalicza się m.in. zabieg interdyn, ma bardzo szerokie spektrum. Przede wszystkim powala osiągnąć efekt przeciwbólowy, co bardzo często, z oczywistych względów, jest oczekiwaniem pacjenta. Poprzez wnikanie w głąb tkanek, prąd interferencyjny sprzyja poprawie metabolizmu, polepsza się ukrwienie i odżywienie.

Zastosowanie tzw. stałych częstotliwości łagodzi dolegliwości związane z zaparciami, bólami menstruacyjnymi u kobiet oraz usprawnia perystaltykę jelit. Prądy na kręgosłup są rozwiązaniem w sytuacji bólu pleców, krzyża i kręgosłupa. Interferencja pomaga także w redukcji obrzęków, wykorzystywana jest niekiedy do stymulacji mięśni, a jej działanie określane jest przez pacjentów jako wrażenie intensywnego masażu. 

Prądy interferencyjne – wskazania

Wskazania do prądów interferencyjnych częściowo pokrywają się z ogólnymi wskazaniami do elektroterapii. Źródła naukowe podają tutaj:

• zespoły bólowe narządu ruchu,
• choroby o podłożu zwyrodnieniowo–wytwórczym,
• nerwobóle,
• dysfunkcje mięśni w obszarze miednicy mniejszej (np. nietrzymanie moczu),
• zaparcia,
• zaburzenia motoryki jelit,
• likwidacja obrzęków.

Prądy w fizykoterapii wykorzystuje się także do pobudzania krążenia, stymulacji mięśni oraz celem uzyskania wspomnianego wcześniej efektu przeciwbólowego. Poza interferencją podobne rezultaty można uzyskać stosując jonoforezę czy TENS w fizjoterapii.

Prądy interferencyjne – przeciwwskazania

Przeciwwskazania do rehabilitacji prądami interferencyjnymi obejmują klasyczne przeciwwskazania do elektroterapii, są to zatem:

• gorączka,
• nowotwór,
• choroby zakaźne,
• obecność metalowych implantów w miejscu zabiegu, np. w przypadku zaimplantowanego rozrusznika serca, nie można wykonywać zabiegu w okolicy klatki piersiowej,
• ciąża,
• zmiany troficzne i niektóre schorzenia dermatologiczne powłok skórnych,
• stosunkowo świeże przerwania ciągłości tkanek.

Zaletą zabiegu interdyn jest to, że można go wykonywać w niektórych stanach o przebiegu ostrym. Obecnie w przypadku konieczności regeneracji struktur kostnych bardzo często stosuje się tzw. śruby interferencyjne. Zbudowane z substancji biowchłanialnych oraz nieprzewodzących prądu, nie wykluczają możliwości elektroterapii w miejscu ich zaimplantowania. Dlatego zawsze warto sprawdzić w dokumentacji i dopytać lekarza o użyte materiały. 

Interdyn – skutki uboczne 

Rzadko może wystąpić złe samopoczucie po zabiegach rehabilitacyjnych interdyn: niewielkie dolegliwości bólowe o charakterze tzw. zakwasów jako efekt pobudzenia mięśni do pracy. Ze względu na częstotliwość emitowanego prądu nie odnotowuje się poparzeń skóry, co jest niewątpliwą zaletą – w przeciwieństwie do skutków ubocznych w rehabilitacji prądami niskiej częstotliwości.

Prądy interferencyjne – cena zabiegów. Gdzie można je wykonać? Jak się przygotować?

Prądy interferencyjne były wykonywane jeszcze do niedawna z użyciem aparatu o nazwie Interdynamic. Obecnie stosowane urządzenia umożliwiają wykonanie zarówno zabiegu z wykorzystaniem prądów TENS, prądów Nemeca, jonoforezy, prądów diadynamicznych na kręgosłup czy innych rodzajów elektroterapii stosowanych np. w kosmetyce. 

Cena zabiegów z wykorzystaniem prądów interferencyjnych jest bardzo przystępna, wynosi od kilku do kilkunastu złotych (zarówno za interferencję, jak i za prądy TENS). Przygotowanie pacjenta wymaga zdjęcia na czas terapii metalowych ozdób oraz biżuterii. Skóra powinna być czysta i sucha, nie należy stosować żadnych balsamów, ani tym bardziej maści czy żelów z środkami farmakologicznymi. Niesie to za sobą zwiększone ryzyko skutków ubocznych. Taka zasada obowiązuje przez cały czas trwania serii zabiegowej, co w praktyce oznacza kilka tygodni. Z oferty takich zabiegów można skorzystać w gabinetach fizjoterapii, szpitalach z oddziałem rehabilitacyjnym, przychodniach NFZ, sanatoriach, uzdrowiskach oraz ośrodkach oferujących turnusy rehabilitacyjne. 

Skutki uboczne elektrostymulacji obserwuje się niezwykle rzadko, a zdecydowaną zaletą przemawiającą na korzyść, jest przeciwbólowy efekt działania prądów interferencyjnych na kręgosłup. Nie zaleca się jedynie stosowania zabiegów samemu w domu, wyposażając się w dostępne na rynku kompaktowe, małe, multifunkcyjne urządzenia. Powinno to mieć miejsce jedynie w uzasadnionych przypadkach, a terapeuta musi stale nadzorować parametry i przebieg takiej domowej rehabilitacji.