Czy aspartam rzeczywiście jest bezpieczny? - portal DOZ.pl
Czy aspartam rzeczywiście jest bezpieczny?
Katarzyna Szulik

Czy aspartam rzeczywiście jest bezpieczny?

Wcześniejsze obawy dotyczące bezpieczeństwa stosowania aspartamu zostały rozwiane przez kolejne badania naukowe – a przynajmniej tak sądzono do tej pory. Badacze z Wielkiej Brytanii dokonali rewizji zaleceń przedstawionych w roku 2013 i  mają wątpliwości co do tego, czy aspartam może być traktowany jako w pełni bezpieczny substytut cukru.

Naukowcy podważyli zalecenia umieszczone w oficjalnych wytycznych opracowanych przez Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA), który uznał, że aspartam oraz produkty jego rozkładu w organizmie są bezpieczne dla ogólnej populacji, w tym niemowląt, dzieci i kobiet w ciąży. Za bezpieczną uznana została dawka wynosząca 40 miligramów aspartamu na kilogram masy ciała dziennie.

Badania budzą wątpliwości

Naukowcy raz jeszcze przeanalizowali 154 badania, na podstawie których EFSA sformułowała wytyczne dotyczące aspartamu. 73 spośród nich wskazywały na negatywne skutki zażywania aspartamu dla ludzkiego zdrowia, jednak członkowie Urzędu uznali je za nieprzekonujące. Badacze z Uniwersytetu w Sussex stwierdzili jednak, że wiele z nich prezentuje znacznie wyższy poziom i większą wiarygodność od części badań potwierdzających bezpieczeństwo zażywania aspartamu. Co więcej, po analizie kryterium kwalifikacji poszczególnych badań okazało się, że niektóre z nich uzyskały bardzo niskie oceny od naukowców niezwiązanych z EFSA.

Całościowe wyniki analizy sugerują, że EFSA mogła nie dochować należytej staranności przy ocenie badań, przez co zalecenia sformułowane na ich podstawie mogą nie odpowiadać faktycznym wnioskom płynącym z analizowanych badań. To oznacza, że nazywanie aspartamu w pełni bezpiecznym do stosowania przez wszystkich może być stwierdzeniem wprowadzającym w błąd. Naukowcy z  Sussex sugerują, że w tej sytuacji zalecenia powinny zostać wycofane, natomiast sprzedaż i użytek aspartamu na terenie Unii Europejskiej wstrzymany do chwili ostatecznej weryfikacji dowodów, którymi posłużył się Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności.

Wiele wskazuje na to, że wyniki analizy mogły być związane z osobistym interesem pewnych grup, którym mogło zależeć na utrzymaniu pozytywnej opinii na temat aspartamu. Obecnie ten słodzik jest najpowszechniej stosowanym zamiennikiem cukru nie tylko w przemyśle spożywczym, ale także farmaceutycznym.

Kontrowersje wokół aspartamu

Wnioski naukowców z Wielkiej Brytanii stawiają bezpieczeństwo aspartamu pod znakiem zapytania, aczkolwiek należy pamiętać, że za tym przekonaniem stoją nie tylko organy unijne, ale również, między innymi, Światowa Organizacja Zdrowia, Organizacja Narodów Zjednoczonych czy Amerykańskie Towarzystwo Chorób Serca.

Kontrowersje budzą także dietetyczne właściwości aspartamu. Jeden gram substancji ma tylko cztery kalorie, ale jest 200 razy słodszy od cukru, co sprawia, że nawet jego minimalna ilość wystarczy, by uzyskać pożądany efekt. Z tego powodu wiele osób uważa, że słodzone nim produkty można zjadać w większych ilościach lub wręcz bez ograniczeń, nie biorąc pod uwagę, że kaloryczność słodzika to zaledwie niewielki procent ogólnej kaloryczności danego produktu. Już w 2017 roku naukowcy wskazywali, że osoby regularnie spożywające produkty dosładzane słodzikami mają podwyższone ryzyko wystąpienia cukrzycy i chorób serca. Z kolei badanie z roku 2013 sugeruje, że słodziki zwiększają apetyt, skłaniając do nadmiernego spożycia jedzenia. Wynika to z faktu, że produkty bez cukru zwierają mniej kalorii, jednak nie zmieniają ogólnego zapotrzebowania kalorycznego organizmu. W efekcie by je zaspokoić, trzeba zjeść więcej.

Badanie z roku 2016 przeprowadzone przez naukowców z Kanady sugeruje natomiast, że regularne i długotrwałe jedzenie sztucznie dosładzanych pokarmów może negatywnie wpływać na metabolizm, zaburzając skład bakterii flory jelitowej. To z kolei może prowadzić do rozwoju cukrzycy typu 2.

Poza już wspomnianymi powikłaniami, jedzenie pokarmów zawierających aspartam może skutkować bólami głowy i rozkojarzeniem, ale również poważniejszymi schorzeniami różnej natury, od depresji, przez ADHD i nowotwory, po chorobę Alzheimera. Trzeba jednak podkreślić, że negatywne efekty stosowania aspartamu dotyczą sytuacji, w których jest on spożywany regularnie i w znacznych ilościach.

Polecane dla Ciebie

Stewia alternatywą?

Zamiennikiem aspartamu może być stewia, czyli bezkaloryczny słodzik o całkowicie naturalnym pochodzeniu. Zgodnie z obecny stanem wiedzy jej stosowanie w niewielkich lub umiarkowanych ilościach nie niesie za sobą ryzyka skutków ubocznych. Spożywana w nadmiarze może jednak wpływać na funkcjonowanie nerek i układu trawiennego, jak również na poziom cukru we krwi. Stosownie stewii może być kontrowersyjne u osób ze schorzeniami serca, wątroby i nerek, jak również z problemami związanymi z ciśnieniem.

  1. M. Cohut, Has safety commission misled the public about aspartame?, medicalnewstoday.com [online], https://www.medicalnewstoday.com/articles/325848.php, [dostęp] 29.07.2019.
  2. M. B. Azad, A. M. Abou-Setta, B. F. Chauhan i in., Nonnutritive sweeteners and cardiometabolic health: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials and prospective cohort studies, CMAJ”, nr 189 (28) 2017.
  3. E. P. Millstone, E. Dawson, REFSA’s toxicological assessment ofaspartame: was it even-handedly trying toidentify possible unreliable positives andunreliable negatives?, Archives of Public Health, nr 77 2019.
  4. J. E. Nettletona, R. A. Reimer, J. Shearer, Reshaping the gut microbiota: Impact of low calorie sweeteners and the link to insulin resistance?, Physiology & Behavior, nr 164 2016.
  5. S. E. Swithers, Artificial sweeteners produce the counterintuitive effect of inducing metabolic derangements, Trends in endocrinology and metabolism, nr 24 (9) 2013.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Ocet jabłkowy – właściwości i zastosowanie. Czy warto go pić?

    Ocet jabłkowy wydaje się być remedium na wiele dolegliwości, ale czy słusznie? Jakie właściwości ma ocet jabłkowy i jak samodzielnie przygotować go w domu? Jak go mądrze stosować? Podpowiadamy.

  • „Spalacze tłuszczu” – garcinia cambogia – właściwości, wskazania i przeciwwskazania do suplementacji. Tamaryndowiec malabarski a proces odchudzania?

    Garcinia cambogia to suplement diety, który przez wielu określany jest mianem preparatu ułatwiającego odchudzanie. Występuje zarówno w postaci tabletek, kapsułek, ekstraktów, jak i herbat ziołowych. Jej wpływ na odchudzanie opiera się przede wszystkim na obniżeniu poziomu cholesterolu, zmniejszeniu apetytu i podwyższeniu temperatury ciała. Udowodniono, że efekt termogeniczny sprzyja procesowi spalania tkanki tłuszczowej. Należy jednak pamiętać, że garcinia cambogia może jedynie wspomóc proces odchudzania, który powinien być oparty na konsekwentnej samodyscyplinie, ujemnym bilansie kalorycznym i zwiększonej ilości aktywności fizycznej. Który suplement z tamaryndowca malabarskiego wybrać, czy osoby chore na cukrzycę mogą przyjmować garcinia cambogia i czy suplementacja tym „spalaczem tłuszczu" ma jakieś skutki uboczne? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • „Spalacze tłuszczu” – Pokrzywa indyjska (Coleus forskohlii) – charakterystyka działania. Czy to ajurwedejskie zioło wpływa na odchudzanie?

    Pokrzywa indyjska to roślina, która znalazła swoje zastosowanie w łagodzeniu objawów, jakie towarzyszą niewydolności serca, problemom z oddychaniem, chorobom dróg moczowych, zaburzeniom snu i zmianom skórnym. Właściwości pokrzywy indyjskiej wykorzystuje się także podczas odchudzania, dlatego nazywa się ją naturalnym i skutecznym „spalaczem tłuszczu", który może pomóc w pozbyciu się kilku kilogramów i zbędnych centymetrów z ud, brzucha lub pośladków. Który preparat z pokrzywą indyjską wybrać, jak dawkować forskolinę i jakie są przeciwwskazania do stosowania suplementu z pokrzywą indyjską? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Repelenty – rodzaje. Jak stosować środki odstraszające owady?

    Ukąszenia owadów często skutkują miejscowym obrzękiem, świądem oraz bólem, które przeważnie – w przypadku braku uczulenia – dość szybko ustępują. Wiele zwierząt przenosi jednak poważne schorzenia, takie jak borelioza, dlatego w celu ochrony ludzkiego zdrowia powinno stosować się środki zapobiegawcze – repelenty. Jakie rodzaje środków na komary i kleszcze są najskuteczniejsze?

  • Czy to prawda, że woda utleniona może utrudniać gojenie ran?

    Woda utleniona, czyli inaczej nadtlenek wodoru, stosuje się najczęściej w postaci 3% roztworu. Ma ona głównie właściwości bakteriobójcze, oczyszczające rany i zmiękczające strupy. Wskazaniem do zastosowania wody utlenionej mogą być także m.in. łagodne infekcje jamy ustnej i gardła. Jak właściwie stosować wodę utlenioną, czy można nią wybielać zęby i czyścić uszy?

  • Olejek THC – co należy o nim wiedzieć?

    Marihuana medyczna w formie ekstraktu olejowego to stosunkowo nowa metoda wykorzystywana w terapii wielu schorzeń. Olejek THC używa się jako surowiec do wytwarzania leków recepturowych dostępnych na receptę. Jakie właściwości ma olejek THC?

  • Kwas borowy (borny) – właściwości, zastosowanie, szkodliwość

    Kwas borowy to związek chemiczny posiadający bardzo szerokie zastosowanie – i to zarówno w przemyśle, jak i do indywidualnego użytku. Jego właściwości sprawiają, że warto zainteresować się tym kwasem, ale również mieć wiedzę, kto nie powinien stosować kwasu bornego.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij