RODO a nagły pobyt dziecka w szpitalu
Katarzyna Szulik

RODO a nagły pobyt dziecka w szpitalu

Piątkowy wypadek autokaru wiozącego dzieci, do którego doszło na popularnej Zakopiance pokazał, w jaki sposób nowe prawo o dostępie do danych osobowych może wpłynąć na sytuację hospitalizowanych dzieci i ich rodziców. Gdy jeden z nich próbował uzyskać informacje o tym, w którym szpitalu leży dziecko, spotkał się z odmową jej podania właśnie ze względu na RODO.

Do wypadku doszło w piątek 8 marca 2018 roku w Tenczynie, gdy autobus wiozący uczniów szkoły Podstawowej nr 261 w Warszawie zderzył się z ciężarówką i samochodem osobowym. Ogólna liczba poszkodowanych wyniosła ponad 40 osób, a 18 spośród nich, w tym głównie dzieci, trafiło do lokalnych szpitali. Jak się okazało, ich rodzice musieli uzbroić się w cierpliwość, żeby móc otrzymać informację o tym, do którego szpitala skierowano ich dzieci. Jeden z ojców opisał sytuację, w której w kolejnych szpitalach odmawiano mu informacji o tym, czy jego dziecko trafiło do danej placówki na podstawie przepisów o RODO. Ich poszukiwania trwały długo ponieważ dzieci zostały rozwiezione do 9 okolicznych szpitali w kilku różnych miejscowościach. Informacje udało się uzyskać dopiero od sztabu kryzysowego, który odesłał zainteresowanych pod właściwy adres.

W tej sytuacji, jak przekonują eksperci, powoływanie się na RODO stoi w sprzeczności z ustawą o prawach pacjenta, która jasno wskazuje, że prawo do informacji o jego stanie zdrowia ma również przedstawiciel ustawowy, w tym wypadku rodzic.

Ekspert: RODO wymaga racjonalności

Unijnie rozporządzenie dotyczące ochrony danych osobowych obowiązuje od 25 maja i siłą rzeczy dotyczy również szpitali dysponujących dużą ilością danych wrażliwych. Na wpis mężczyzny zareagował dyrektor departamentu zarządzania danymi w Ministerstwie Cyfryzacji Maciej Kawecki, który zadeklarował, że „uczuli szpitale na bardziej racjonalne podejście do tematu”. Chodzi o zmianę podejścia zwłaszcza w kontekście uzyskiwania telefonicznych informacji o pacjentach, co wymaga opracowania systemu uwierzytelniającego rozmówcę. W przypadku dziecka mogłoby to być np. opisanie jego ubioru.

Jak postępować z danymi wrażliwymi?

W rozmowie z Polsat News Kawecki stwierdził również, że przy wydarzeniach kryzysowych można odstąpić od rygorystycznego stosowania RODO. Mowa o sytuacjach, w których od udostępnienia danych osobowych pacjenta może zależeć jego życie lub zdrowie. Podkreślił że właśnie z taką sytuacją mieliśmy do czynienia podczas wypadku na Zakopiance, ponieważ poszkodowanymi były dzieci, które nie zawsze są w stanie przekazać swoje dane lub poinformować o alergiach.

Sytuacje kryzysowe nie są jedynymi, które budzą wątpliwości w związku ze stosowaniem RODO w służbie zdrowia. Mowa między innymi o wywoływaniu pacjentów z imienia i nazwiska na recepcji czy podpisywanie nimi kroplówek lub ogólnodostępnych kart. Zdaniem Kaweckiego w takich momentach konieczne jest racjonalne podejście do przepisów o ochronie danych osobowych, zwłaszcza gdy ta kwestia może wpływać na ludzkie zdrowie i życie.

Polecane dla Ciebie

Ratownik medyczny nie może pomóc dziecku bez zgody

Problemy z uprawnieniami w kontekście udzielania pomocy dzieciom są znane nie od dziś. Żadne przepisy nie regulują sytuacji, w których ratownicy medyczni są zmuszeni do podjęcia interwencji wobec małoletniego pacjenta, gdy nie są w stanie skontaktować się z jego rodzicem lub opiekunem. Prawo stanowi, że w przypadku małoletnich do 16 roku życia ich zgoda jest konieczna do wykonania jakichkolwiek czynności medycznych, również ratujących życie. Wyjątek od tej reguły zarezerwowany jest wyłącznie dla lekarza udzielającego niezwłocznej pomocy lekarskiej – wówczas może on działać mimo braku możliwości kontaktu z opiekunem lub rodzicem.

Ratownicy medyczni są jednak traktowani inaczej. Jeśli przyjeżdżając z pomocą przy dziecku nie ma rodzica bądź opiekuna i nie można się z nimi skontaktować, mogą oni jedynie wykonać badanie w obecności nauczyciela. Na tym ich możliwości się kończą – każde inne działanie byłoby niezgodne z prawem. Na ten problem w 2017 roku zwrócił uwagę Rzecznik Praw Dziecka Marek Michalak. W piśmie skierowanym do ówczesnego ministra zdrowia Konstantego Radziwiłła zwrócił uwagę na fakt, że ta kwestia jest paląca ze względu na skalę problemu. Tylko w roku szkolnym 2015/2016 w szkołach i placówkach wychowawczych doszło do ponad 65 tysięcy wypadków z udziałem dzieci.

Co z dostępem do danych medycznych po śmierci?

RODO mogłoby także rozstrzygnąć kwestie dostępu do dokumentacji medycznej osoby zmarłej. Od 2016 roku rodziny mogą uzyskać dostęp do dokumentacji medycznej zmarłego nawet, gdy za życia nie wyraził on na to zgody, ale przedstawiony w 2017 roku projekt kwestionuje te przepisy.

Inicjatorem wprowadzenia nowelizacji modyfikującej przepisy obowiązujące od roku, jest Lubelski Związek Lekarzy Rodzinnych-Pracodawców, który wystosował do komisji petycję w tej sprawie. W obecnym stanie prawnym rodzina zmarłego ma prawo do wglądu w dokumentację objętą tajemnicą lekarską, co w założeniu miało pomóc w dochodzeniu do prawdy w razie ewentualnego procesu karnego.

Projekt zakłada, że bliscy zmarłego pacjenta zachowają prawo dostępu do dokumentacji objętej tajemnicą lekarską, jednak zgodę na to, w postępowaniu nieprocesowym, będzie musiał wydać sąd. Dodatkowo likwiduje on przepis, zgodnie z którym lekarz ma obowiązek zachowania tajemnicy jeśli przynajmniej jedna z osób bliskich pacjentowi sprzeciwiła się ujawnieniu takiej informacji.

Istotą zmiany nie jest ograniczanie informacji jako takiej, ale zamknięcie dostępu do niej osobom, które nie miały z pacjentem bliższej relacji bądź też ich stosunki były naganne. Udzielenie zgody na wgląd do dokumentacji za życia pacjenta pozwala domniemywać, że nie życzył on sobie, żeby ktokolwiek inny mógł zdobyć takie informacje na jego temat po śmierci.

Projekt dotyczy wyłącznie pośmiertnego dostępu do dokumentacji osób, którym pacjent nie udzielił pełnomocnictwa w tej kwestii za życia. Osoby upoważnione przez pacjenta do wglądu w dokumentację po jego śmierci (oraz jego przedstawiciel ustawowy) nie będą musiały starać się o zgodę sądu.

Źródła: Molney.pl, Polsatnews.pl, Rzeczpospolita, PAP

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Żółtaczka u noworodka – przyczyny, objawy, leczenie i hospitalizacja. Czy jest to groźna choroba?

    Żółtaczka u noworodka to stosunkowo często występujące zjawisko, gdyż dotyczy około 60% maluchów. Najbardziej charakterystycznym objawem żółtaczki noworodkowej jest zmiana koloru skóry i białek oczu na żółty lub pomarańczowy. Czy żółtaczka noworodkowa jest groźna dla zdrowia dziecka? Jak wygląda leczenie tego schorzenia w warunkach szpitalnych?

  • Pierwsze Święta z dzieckiem

    Boże Narodzenie to cudowny okres w roku. W przypadku świeżo upieczonych rodziców chwile te będą jeszcze bardziej magiczne - pierwsze święta z dzieckiem to niezapomniane przeżycie. Należy jednak pamiętać o tym, że w okresie świątecznym na naszego malca może czekać w domu wiele niebezpieczeństw. Dlatego musimy zadbać o jego bezpieczeństwo i sprawić, aby całe Święta upłynęły w spokoju i aby nie zakłócił ich żaden wypadek.

  • Pierwsza miesiączka – jak się przygotować?

    Pierwsza miesiączka to bardzo ważne wydarzenie dla dojrzewającej dziewczynki. Aby lepiej przygotować dziecko na czekające je zmiany, warto już od wczesnego dzieciństwa rozmawiać na tematy związane z cielesnością.

  • Jak rozpoznać krótkowzroczność u dziecka?

    Krótkowzroczności nie można cofnąć, natomiast jeśli już wystąpiła, można spowolnić jej rozwój, a nawet czasami jej zapobiec. Ta wada wzroku może mieć różne podłoże, np. genetyczne. Najczęściej postępuje wraz z wiekiem aż do momentu ustabilizowania się, co ma miejsce po zakończeniu wzrostu gałki ocznej. Jak rozpoznać wadę wzroku u dziecka? Na jakie objawy zwrócić uwagę?

  • USG ciąży – jak wygląda badanie? Ile razy należy je robić? Cena, wskazania

    Ultrasonografia (badanie ultrasonograficzne, USG) to badanie obrazowe, które jest całkowicie bezpieczne dla każdego pacjenta, a w przypadku kobiet ciężarnych również dla płodu. Pozwala monitorować prawidłowy przebieg ciąży i rozwój płodu na każdym etapie. Istnieje kilka rodzajów USG. Każde z nich wykonuje się na innym etapie ciąży. Czym różni się USG wczesnej ciąży od tego w późniejszych miesiącach, a także którą chorobę można diagnozować dzięki ultrasonografii?

  • Biały szum – czym jest i dlaczego uspokaja dzieci?

    Biały szum może być stosowany do maskowania innych dźwięków, takich jak hałas uliczny, co może pomóc chociażby w polepszeniu jakości snu. Może również pomóc w uspokojeniu niemowląt i dzieci, które mają trudności z zasypianiem, a także poprawić ich koncentrację. Jednak długotrwałe narażenie na głośny biały szum może prowadzić do uszkodzenia słuchu i pogorszenia zdolności postrzegania dźwięków. Ponadto nadmierna ekspozycja na biały szum może powodować zmęczenie, drażliwość i inne problemy zdrowotne związane z przemęczeniem, takie jak bóle głowy i bezsenność. Jak stosować biały szum, żeby przyniósł zmęczonym rodzicom chwilę wytchnienia i uspokoił dziecko, a jednocześnie nie pogorszył jakości słuchu domowników?

  • Dziecko ma gorączkę – jak podawać leki i obniżyć temperaturę?

    Gorączka u dziecka to powszechny objaw chorobowy, który zazwyczaj jest wynikiem infekcji wirusowej lub bakteryjnej. Może towarzyszyć wielu schorzeniom, takim jak grypa, zapalenie gardła, zapalenie ucha, zapalenie płuc, angina czy infekcje dróg moczowych. Gorączka u dziecka może wystąpić również w wyniku szczepienia lub innych czynników, także tych wynikających z autoimmunologii. Czy gorączkę trzeba zbijać od razu po tym, kiedy się pojawi? Jak obniżyć ją domowymi sposobami i czy nacieranie skóry dziecka alkoholem może okazać się pomocne?

  • Skala Brazeltona (NBAS) – co to jest? Do czego służy?

    Zrozumienie języka, w jakim komunikują się niemowlęta, jest dużą zagadką nie tylko dla rodziców, ale także dla pediatrów i badaczy. Skala Brazeltona (NBAS) powstała w 1973 roku i do dzisiaj stanowi przydatne narzędzie w ocenie indywidualnego charakteru niemowląt i dzieci aż do ukończenia 2 miesiąca życia.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij