Witamina B7 (biotyna) – funkcja w organizmie, suplementacja, niedobór, nadmiar
Alicja Świątek

Witamina B7 (biotyna) – funkcja w organizmie, suplementacja, niedobór, nadmiar

Witamina B7, witamina H, biotyna i witamina piękna to nazwy tego samego związku. Biotyna korzystnie wpływa na poprawę kondycji włosów, skóry i paznokci. Jest rozpuszczalna w wodzie i produkowana przez bakterie jelitowe. Dodatkową suplementację zaleca się w sytuacji, kiedy zauważalne jest nadmierne wypadanie włosów, łamliwość i rozdwajanie się paznokci oraz pogorszenie stanu skóry (np. w ŁZS). Który preparat z witaminą B7 wybrać, jaka jest dzienna zalecana dawka biotyny i dlaczego nie powinno się łączyć suplementacji z białkiem jaja kurzego? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Biotyna w organizmie człowieka wytwarzana jest przez bakterie naturalnie tworzące florę jelitową. Dostarczana jest także wraz ze spożywanym pokarmem. Jednak podczas wydalania witaminy B7 wraz z moczem w wyniku jej metabolizmu, następują kilkukrotnie większe straty, niż ilość jaka jest przyjmowana z jedzeniem. Dodatkowo długotrwała antybiotykoterapia wyjaławia środowisko jelit i prowadzi do niedoborów biotyny. Może wówczas pojawić się pogorszenie stanu włosów, skóry i paznokci. Dodatkowo w cięższych przypadkach może dojść do łuszczycowych zmian skórnych na dłoniach, ramionach i nogach. W takich przypadkach warto rozważyć dodatkową suplementację tego składnika, gdyż wyłącznie źródła pokarmowe mogą być niewystarczające.

Co to jest biotyna? Rola witaminy B7 w organizmie

Witamina B7, nazywana biotyną, a także określana jako witamina H,  jest związkiem rozpuszczalnym w wodzie. Zalicza się ją do kompleksu witamin z grupy B. Związek ten jest koenzymem umożliwiającym przyswajanie dwutlenku węgla, ponieważ pełni funkcję przekaźnika tego związku w różnorodnych reakcjach przemiany materii. Witamina B7 uczestniczy w przemianach białek, kwasu asparaginowego, aminokwasów, cukrów, nienasyconych kwasów tłuszczowych i innych związków lipidowych. Biotyna wraz z witaminą K bierze udział w syntezie protrombiny, czyli składnika wpływającego na prawidłowe krzepnięcie krwi. Witamina B7 ceniona jest zwłaszcza w dermatologii. Związek ten uczestniczy w procesie powstawania keratyny, a także podziałów komórkowych w obrębie włosów, skóry i paznokci. Wpływa to na poprawę wzrostu włosów i paznokci, ograniczenie ich łamliwości oraz poprawę stanu skóry. Wykazano, że biotyna ogranicza siwienie włosów oraz spowalnia lub hamuje proces łysienia. Przyjmuje się, że może to wynikać z właściwości regulujących pracę gruczołów łojowych, jaką wykazuje witamina B7. Przekłada się to na złagodzenie objawów łojotokowego zapalenia skóry (ŁZS), któremu z kolei przypisuje się osłabienie mieszków włosowych i wypadanie włosów. Biotyna jest także związkiem bogatym w siarkę, która jest elementem niezbędnym do powstawania keratyny, czyli podstawowego budulca paznokci i włosów. W związku z tym niedobór tego składnika może skutkować osłabieniem włosów i pękaniem czy rozdwajaniem się paznokci.

Dawkowanie biotyny

Preparaty z biotyną zazwyczaj stosuje się w jednej dobowej dawce, niezależnie od przyjmowanych posiłków. Jedynym przeciwwskazaniem jest łączenie witaminy B7 z surowym białkiem jajka kurzego, ponieważ może to ograniczać przyswajanie biotyny. Szacowane dzienne zapotrzebowanie na witaminę B7 określane jest na poziomie 100 µg. U pacjentów z niedoborami biotyny, jak i u kobiet w ciąży zaleca się dawkę nawet do 1 mg wit. B7.

Objawy i skutki niedoboru biotyny

Zazwyczaj nie obserwuje się stanów niedoboru biotyny. Najczęściej do takiej sytuacji dochodzi w przypadku problemów trawiennych lub metabolicznych oraz brakiem odpowiedniego enzymu – biotynidazy, który warunkuje prawidłowe przyswajanie biotyny z kompleksów białkowych. Dodatkowo częste spożywanie dużych ilości jaj w stanie surowym ogranicza wchłanianie witaminy B7 z pokarmu. Dzieje się tak, ponieważ białko jaj jest źródłem awidyny, wykazującej znaczne powinowactwo do biotyny i tworzącej z nią trwały kompleks, powodując jej dezaktywację. Niedobór witaminy B7 zazwyczaj przejawia się zmianami zapalnymi skóry, przebarwieniami skórnymi, wypadaniem włosów, bólami mięśniowymi, ograniczeniem apetytu, brakiem sił, uczuciem zmęczenia, zaburzeniami lękowymi, a nawet halucynacjami.

Długotrwały obniżony poziom biotyny u niemowląt może skutkować spadkiem ciśnienia tętniczego krwi, zanikiem nerwu wzrokowego oraz spowolnieniem rozwoju.

Objawy i skutki nadmiaru witaminy B7

Dotychczas nie wykazano toksycznego działania biotyny. Nadmiar witaminy B7 wydalany jest z moczem, dlatego niezwykle rzadko dochodzi do nadmiernego poziomu tego związku w organizmie. Pojawiają się wówczas zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, w postaci nudności, biegunki, wymiotów, bólów brzucha oraz gorszego samopoczucia.

Biotyna – występowanie. Jakie są najlepsze źródła biotyny?

Dobrym źródłem biotyny jest pokarm, z którego witamina B7 jest dobrze przyswajana. Do najcenniejszych składników odżywczych bogatych w witaminę H należą: wątróbka, żółtko jaja kurzego, orzechy włoskie, szpinak, drożdże, melasa, arbuz, marchew, pomidory oraz migdały. Warto pamiętać, aby zmniejszyć spożycie surowego białka z jaj kurzych, które zawiera awidynę, ograniczającą wchłanianie biotyny (wystarczy podgrzać białko, aby dezaktywować niekorzystne działanie awidyny na wchłanianie witaminy B7).

Suplementy – którą biotynę wybrać?

Zalecane dzienne spożycie (RDA) biotyny w suplementach wynosi 50 µg. W aptekach, sklepach zielarskich, czy ze zdrową żywnością można znaleźć różnorodne preparaty z witaminą B7, których cena waha się od około 10 do 40 zł. Biotyna dostępna jest zarówno w postaci suplementów diety, leków, wyrobów medycznych zawierających, tylko ten składnik, jak również w produktach wieloskładnikowych. Korzystne jest stosowanie wyrobów zawierających dodatek innych witamin z grupy B, które znacznie poprawiają wchłanianie biotyny.

  1. M. Maciąg in., Witaminy i inne substancje aktywne – przegląd i badania, „bc.wydawnictwo-tygiel.pl” [online], http://bc.wydawnictwo-tygiel.pl/public/assets/228/Witaminy%20i%20inne%20substancje%20aktywne%20%E2%80%93%20przegl%C4%85d%20i%20badania.pdf, [dostęp:] 01.02.2021 r.
  2. M. Paul-Samojedny, Wpływ biotyny na wygląd skóry i jej przydatków,   „aesthetica.com.pl” [online], http://aesthetica.com.pl/clients/25/pdf/AE_15_40-45.pdf, [dostęp:] 01.02.2021 r.
  3. N. Barnasz i in., Witaminy w pigułce. Witamina B7, „jagiellonskiecentruminnowacji.pl” [online], https://www.jagiellonskiecentruminnowacji.pl/wp-content/uploads/2019/01/witamina_b7.pdf, [dostęp:] 01.02.2021 r.
  4. Praca zbiorowa, Witaminy prawda i mity, „biotechnologia.wpt.uni.opole.pl” [online],  http://biotechnologia.wpt.uni.opole.pl/wp-content/uploads/WITAMINY-PRAWDA-I-MITY.pdf, [dostęp:] 01.02.2021 r.
  5. Praca zbiorowa, Ćwiczenia laboratoryjne – teoria, „chemia.ug.edu.pl” [online], https://chemia.ug.edu.pl/sites/default/files/_nodes/strona-chemia/37048/files/nat3t.pdf, [dostęp:] 01.02.2021 r.
  6. A. Gryszczyńska, Witaminy z grupy B – naturalne źródła, rola w organizmie, skutki awitaminozy, „researchgate.net” [online], https://www.researchgate.net/publication/262799867_Witaminy_z_grupy_B_-_naturalne_zrodla_rola_w_organizmie_skutki_awitaminozy,  [dostęp:] 01.02.2021 r.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij