Rehabilitacja i ćwiczenia w domu mięśnia nadgrzbietowego
Mateusz Burak

Rehabilitacja i ćwiczenia w domu mięśnia nadgrzbietowego

Mięsień nadgrzebieniowy jest zlokalizowany w dole nadgrzebieniowym, pod mięśniem czworobocznym (w okolicach łopatki). Jest strukturą w obrębie stawu ramienno–łopatkowego, która najczęściej ulega uszkodzeniom. Przyczyny takich kontuzji leżą zazwyczaj w pozornie niegroźnych urazach oraz przeciążeniach, na skutek których dochodzi do stanu zapalnego w obrębie ścięgien mięśni tworzących stożek rotatorów (struktury, w której skład wchodzi mięsień nadgrzebieniowy). Jak wygląda leczenie urazów mięśnia nadgrzebieniowego? Jakie zabiegi i ćwiczenia można zastosować?

Mięsień nadgrzebieniowy – budowa anatomiczna. Funkcje mięśnia nadgrzebieniowego

Mięsień nadgrzebieniowy (łac. musculus supraspinatus) znajduje się pod mięśniem czworobocznym, ma płaski, podłużny kształt. Proksymalny przyczep zlokalizowany jest w dole nadgrzebieniowym – strukturze anatomicznej łopatki. Z drugiej strony mięsień nadgrzebieniowy przytwierdzony jest do guzka większego kości ramiennej, jest łatwy do palpacji – na przedniej części głowy kości ramiennej oraz torebki stawu ramiennego (zgodnie z anatomią mięśni ramienia). Musculus supraspinatus, wspólnie z mięśniem naramiennym, odpowiada za ruch odwiedzenia ramienia, jego rotację zewnętrzną oraz napinanie torebki stawu ramiennego. 

Wspólnie z mięśniem podgrzebieniowym i obłym mniejszym mięsień nadgrzebieniowy współtworzy tzw. stożek rotatorów, połączenie to jest często określane również jako pierścień rotatorów. Ma on kluczowe znaczenie dla stabilizacji i właściwej ruchomości mięśni barku. 

Mięsień nadgrzebieniowy – przyczyny uszkodzenia 

Uszkodzenie mięśnia nadgrzebieniowego jest jednym z elementów patologii klinicznej określanej jako uszkodzenie stożka rotatorów. W wyniku pozornie niegroźnych urazów oraz przeciążeń może dochodzić do stanu zapalnego w obrębie ścięgien mięśni tworzących pierścień rotatorów. Taki stan utrzymujący się długoterminowo powoduje przewlekłą tendinopatię ścięgna mięśnia nadgrzebieniowego aż do stanów zwyrodnieniowych. 

Kontuzje i urazy mięśnia nadgrzebieniowego stanowią bardzo poważną, częstą przyczynę bólu barku, potrafią zaburzyć jego funkcjonowanie na długi czas. Wyjątkowo często przy takich wypadkach dochodzi do uszkodzenia ścięgna mięśnia nadgrzebieniowego poprzez naderwanie ścięgna barku lub jego zerwanie. Ma to związek z jego olbrzymią podatnością na siły kompresyjne wytwarzane podczas urazu. Zła technika podczas uprawiania sportów lekkoatletycznych, nieprawidłowa postawa ciała również predysponują do uszkodzeń mięśnia nadgrzebieniowego. Może to wykazywać związek z rodzajem uprawianego sportu, w którym wymagana jest duża częstotliwość ruchów mięśni barku. Ma to miejsce na przykład w grze w tenisa ziemnego, pływaniu, pchnięciu kulą, rzucie oszczepem, młotem czy grze w golfa. Także dysfunkcje i uszkodzenia kaletki podbarkowej w postaci zapalenia, będące syndromem zespołu ciasnoty podbarkowej, mogą ograniczać ukrwienie, osłabiając w ten sposób struktury ścięgniste i końcowo doprowadzając do zerwania ścięgna mięśnia nadgrzebieniowego. 

Polecane dla Ciebie

Mięsień nadgrzebieniowy – objawy

Bardzo charakterystyczne wśród objawów zerwania ścięgna mięśnia nadgrzebieniowego jest:

  • ból ramienia pojawiający się w nocy, szczególnie podczas spania na określonym boku,
  • słyszalne i niejednokrotnie wyczuwalne krepitacje i przeskakiwania w stawie,
  • znaczne obniżenie siły mięśniowej,
  • mocno zmniejszony prawidłowy zakres ruchomości,
  • tkliwość palpacyjna mięśnia nadgrzebieniowego i okolicznych struktur barku.

Wymienione objawy mogą występować ze zmiennym nasileniem. 

Mięsień nadgrzebieniowy – diagnostyka

Diagnostyka opiera się zebraniu dokładnego wywiadu oraz na badaniu fizykalnym. Dokonując oceny, należy wykonać palpację najważniejszych struktur anatomicznych, ocenić siłę mięśniową oraz możliwości ruchowe. Testami klinicznymi stożka rotatorów wykorzystywanymi przez lekarzy i fizjoterapeutów są: test Neera, test mięśnia podłopatkowego, test bolesnego łuku oraz najbardziej znany – test Jobe’a (test mięśnia nadgrzebieniowego). Jeśli pacjent nie jest w stanie utrzymać odwiedzenia ramienia przeciwko oporowi, to podejrzewa się dodatni wynik testu Jobe’a i uszkodzenie mięśnia.

Rentgenodiagnostyka powinna obowiązywać w przypadku wszystkich pacjentów z chronicznymi bólami barku. Ultrasonografię natomiast wykorzystuje się, aby uwidocznić ewentualne zmiany w ścięgnach mięśni tworzących stożek rotatorów, a w tym przypadku – w przyczepach mięśnia naramiennego. Obrazowanie za pomocą rezonansu magnetycznego jest przydatne do oceny ogólnego stopnia zaawansowania patologii uszkodzeń ścięgna mięśnia nadgrzebieniowego barku, ścięgna mięśnia podgrzebieniowego oraz pozostałych struktur miękkotkankowych. 

Mięsień nadgrzebieniowy – leczenie

Operacyjne leczenie zerwania ścięgna mięśnia nadgrzebieniowego jest stosowane w sytuacji nieskuteczności postępowania zachowawczego oraz u osób powyżej 60. roku życia. Popularne wówczas jest wykonywanie artroskopii. Polega ona na wprowadzeniu oprzyrządowania niezbędnego do zabiegu poprzez kilka nacięć wykonanych na skórze. Zabieg w znieczuleniu ogólnym polega na likwidacji ewentualnych zrostów, zespoleniu zerwanych ścięgien barku oraz umiejscowieniu ich w pobliżu anatomicznie usytuowanego przyczepu. Procedura trwa kilka godzin i charakteryzuje się małym ryzykiem powikłań. W okresie blisko dwóch miesięcy po zabiegu ważne jest, aby bark pozostawał w odciążeniu. W ten sposób stwarza się warunki do pełnego zrośnięcia ścięgien z kością. Następnie wdrażane są ćwiczenia rehabilitacyjne. 

Stosunkowo rzadko, na podstawie badań obrazowych lekarz może zadecydować o rekonstrukcji zerwanego mięśnia barku. Gdy jednak do tego dojdzie, wówczas stosowanymi metodami mogą być odwrócona endoprotezoplastyka stawu lub artroplastyka interpozycyjna. Polega to na pobraniu fragmentów ścięgien z innych okolic ciała, aby móc dokonać rekonstrukcji. Pełen powrót do formy może trwać nawet rok.

Mięsień nadgrzebieniowy – rehabilitacja. Przykładowe ćwiczenia

Rehabilitacja uszkodzenia ścięgna mięśnia nadgrzebieniowego polega przede wszystkim na ograniczeniu aktywności fizycznej oraz rezygnacji z czynności utrudniających proces gojenia. Stopniowe przywracanie funkcji stawu udaje się osiągnąć, podając dostawowo kortykosteroidy oraz osocze bogatopłytkowe, co pozwala zmniejszać ból oraz proces zapalny. Stopniowo wprowadza się terapię ruchem. Wykorzystywane metody to: terapia powięziowa, mobilizacje, masaż, czy pinoterapia. Bardzo skuteczny może okazać się taping łopatki (Kinesiology Taping, kinesiotaping), gdyż pozwala zmniejszyć dolegliwości oraz odciążyć częściowo bark. Uzupełniająco w przebiegu procesu usprawniania można wykorzystać laseroterapię, elektroterapię oraz pole magnetyczne.

Ćwiczenia można wykonywać z użyciem taśmy Thera-band. Taśmę przytwierdzoną z jednej strony do drabinki, krzesła lub drzwi, chwytamy z drugiej strony ręką. Kończyna górna powinna być ustawiona wzdłuż tułowia, zgięta w łokciu. Pod pachą umieszczamy zrolowany ręcznik lub poduszkę. Następnie wykonując powolny ruch rotacji zewnętrznej w barku, trzymając cały czas ramię przy tułowiu, naprężamy taśmę. Ćwiczenie należy wykonać w 3 seriach po 10 powtórzeń. Można także w pozycji stojącej lub siedzącej, chwycić dwa końce taśmy w obie ręce. Środek taśmy należy przytwierdzić do drabinki. Następnie naciągamy końce taśmy, wykonując ruch ściągania łopatek. Tutaj podobnie jak poprzednio, ćwiczenie wykonujemy w kilku seriach po 8–10 powtórzeń.

Należy zaznaczyć, że w przypadku uszkodzenia, naderwania lub zerwania mięśnia nadgrzebieniowego każda próba wprowadzania ćwiczeń musi być bezwzględnie skonsultowana z terapeutą. Te, przedstawione powyżej nie będą odpowiednie dla wszystkich pacjentów i niekoniecznie nadają się do zastosowania na każdym etapie procesu powrotu do sprawności.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Eozynofilowe zapalenie przełyku – przyczyny, objawy, leczenie

    Eozynofilowe zapalenie przełyku to przewlekła choroba zapalna o podłożu immunologicznym. Występuje coraz częściej, zarówno u dzieci, jak i u dorosłych. Nierzadko współwystępuje także z innymi zespołami nadwrażliwości np. atopowym zapaleniem skóry. Z czasem doprowadza do zwężeń przełyku i trudności w przełykaniu. Jakie są objawy eozynofilowego zapalenia przełyku? Jak je leczyć?

  • Czarny, smolisty stolec – co może oznaczać? Czy jest powodem do niepokoju?

    Czarny stolec jest zdecydowanie odchyleniem od normy, czyli kału o brązowym lub jasnobrązowym odcieniu. Wśród jego przyczyn są zarówno te mniej groźne – wynik diety czy przyjmowanych leków – jak i te zagrażające życiu, tj. krwawienia z układu pokarmowego. Jeśli czarny stolec nie jest jednorazowym wydarzeniem lub dołączają do niego niepokojące objawy, nie warto tego bagatelizować. Co oznacza ciemna barwa kału?

  • Wymiotowanie krwią – czego jest objawem?

    Krwawe wymioty mogą mieć wiele przyczyn – od niegroźnego podrażnienia błony śluzowej żołądka, aż po zagrażające życiu pękniecie żylaków przełyku. Śladowe krwawienie może pochodzić z jamy ustnej, nosa, gardła, krtani, przełyku czy żołądka. Pojedynczy epizod niewielkiej ilość krwi w wymiotach nie musi budzić niepokoju, natomiast jeśli sytuacja się powtarza lub ilość krwi jest znaczna, konieczna będzie pilna konsultacja specjalistyczna. Czym zatem jest spowodowane wymiotowanie krwią? Czy jest groźne?

  • Parwowiroza psa – przyczyny, objawy, leczenie psiego tyfusu

    Brak apetytu, osowiałość, wymioty i biegunka – to mogą być jedne z pierwszych objawów parwowirozy, czyli choroby zakaźnej, która dotyka psów. Psi tyfus może objawiać się poprzez krwotoczne zapalenie jelit lub zapalenie mięśnia sercowego, a zależy to do wieku czworonoga, gdyż drugi wariant choroby częściej dotyczy szczeniąt. Jak uchronić psa przed parwowirozą? Jak wygląda diagnostyka i leczenie parwowirozy?

  • Choroba Addisona-Biermera

    Choroba Addisona-Biermera inaczej zwana anemią złośliwą to najczęstsza przyczyna niedokrwistości związanej z niedoborem witaminy B12. Co ciekawe dotyczy ona częściej osób starszych, z grupą krwi A oraz niebieskim kolorem oczu. Oprócz objawów ogólnych związanych z niedokrwistością towarzyszą jej również zaburzenia neurologiczne oraz objawy ze strony przewodu pokarmowego.

  • Liszaj twardzinowy – co to jest, przyczyny, objawy

    Liszaj twardzinowy to schorzenie narządów płciowych, które dotyka przede wszystkim młode kobiety wchodzące w okres dojrzewania, jak również panie, u których rozpoczyna się menopauza. Dowiedz się, z czego wynika ta choroba, na którą zapadają również mężczyźni, oraz w jaki sposób sobie z nią radzić.  

  • Dermatillomania – co to jest? Co zrobić, kiedy chęć skubania skóry jest silniejsza?

    Neurotyczne drapanie skóry czy też patologiczne skubanie skóry – to dwa określenia, które stosowane są zamiennie w przypadku dermatillomanii (PSP, ang. Pathological Skin Picking). PSP jest często porównane do uzależnienia, ponieważ pacjenci z dermatillomanią odczuwają ogromną potrzebę czy wręcz przymus skubania swojego naskórka. Jak radzić sobie w sytuacji, w której nie możemy przestać rozdrapywać skóry?

  • Płukanie żołądka – na czym polega? Kiedy jest wykonywane?

    Płukanie żołądka jest jedną z procedur dekontaminacyjnych. Polega na usunięciu spożytych substancji toksycznych, które stanowią zagrożenie dla zdrowia i życia. Jak dokładnie wygląda płukanie żołądka? Czy boli?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij