Zawroty i bóle głowy w ciąży – czy mogą być groźne?
Anna Rutkowska

Zawroty i bóle głowy w ciąży – czy mogą być groźne?

Ciąża to trudny czas, kiedy możesz odczuwać wiele dolegliwości – zarówno tych charakterystycznych dla ciąży, jak i takich, które występują poza tym okresem. Zawroty głowy czy bóle głowy w ciąży nie muszą oznaczać, że dzieje się coś złego. Mimo wszystko warto trzymać rękę na pulsie.

Zanim powiemy cokolwiek o bólu głowy w ciąży, trzeba przede wszystkim dokonać rozróżnienia bólów głowy na pierwotne i wtórne – ponieważ mają one zupełnie inne przyczyny.

Pierwotne bóle głowy to takie, które same w sobie są chorobą (np. migrena) i nie są powodowane przez przyczyny zewnętrzne. Natomiast wtórne bóle głowy wynikają z innych chorób (choćby infekcji, szczególnie z gorączką w przebiegu) lub np. mechanicznych urazów, a także zmian charakterystycznych właśnie dla ciąży.

Bóle głowy w ciąży – skąd się biorą?

Jednymi z najpowszechniejszych pierwotnych bólów głowy są migrena oraz napięciowy ból głowy (TTH). Migrenowe bóle głowy u kobiet w wielu przypadkach wiążą się z cyklem miesiączkowym. Ocenia się, że migrena związana z miesiączką dotyczy 35-51 proc. kobiet, które cierpią na migreny. Zwykle bóle głowy pochodzenia migrenowego kojarzone są ze spadkiem poziomu estrogenów w późnej fazie lutealnej, a więc po zakończeniu owulacji. Szczególnie nasila się to po 30. roku życia, kiedy to bóle głowy występujące wraz z kilkoma innymi objawami (takimi jak obniżenie nastroju, bóle brzucha, ból piersi) określane są jako PMS (Pre-Menstrual Syndrome, czyli zespół napięcia przedmiesiączkowego). Być może dlatego właśnie podczas ciąży, w związku z podwyższonym poziomem estrogenów, obserwuje się niekiedy zmniejszone nasilenie migrenowych bólów głowy, ich ustąpienie lub znacznie rzadsze występowanie.

Z badań dotyczących przebiegu pierwotnych bólów głowy podczas ciąży wynika też, iż ciąża jest czynnikiem powodującym zmiany wzorca migren – czyli np. kobiety, które wcześniej cierpiały na migreny z aurą, w trakcie ciąży doświadczały migren bez aury. Z kolei migreny z aurą zmieniały się w TTH (napięciowy ból głowy) i odwrotnie.

Warto też znać czynniki, które lekarze uważają za sprzyjające występowaniu migren – nie tylko w ciąży, ale w ogóle. Są to: głód (o który nietrudno, gdy dokuczają nam mdłości czy wymioty), pewne pokarmy (żółty ser, czekolada, kakao, chińskie potrawy, kawa, herbata, marynaty, owoce cytrusowe, orzechy, jaja, pomidory), zbyt mało lub zbyt wiele snu, hormony (niestety również wahania hormonalne, charakterystyczne dla ciąży), a także czynniki środowiskowe (wysoka i niska temperatura powietrza, fronty atmosferyczne, burze i wichury, ostre światło, hałas, intensywne zapachy). Na końcu listy znajdują się takie czynniki, jak zbyt długie oglądanie telewizji, zmiany trybu życia, męczące podróże, stres, silne reakcje emocjonalne.

Jak łatwo sobie wyobrazić, ciąża obfituje w tego rodzaju okoliczności, zwłaszcza jeśli dotykają nas związane z nią inne ograniczenia – np. jeśli cierpimy na bóle kręgosłupa, problemy z trawieniem czy zmienne nastroje, o wiele łatwiej nam przesadzić z telewizją, nie wspominając o „nadmiernych emocjach”, stresie czy braku snu.

Ciąża jest zatem z jednej strony czynnikiem „antymigrenowym”, z drugiej zaś może narazić nas na większe ryzyko pierwotnych bólów głowy. Kobiety, które miały migreny wcześniej, niejednokrotnie w ciąży miewają je rzadziej. Może jednak zdarzyć się też tak, że w ciąży wystąpi pierwszy atak migreny w życiu.

Bóle głowy w ciąży – czy to niebezpieczne?

Pierwotne bóle głowy zasadniczo nie zwiększają ryzyka zagrożeń dla ciąży czy przebiegu porodu. Jak w przypadku każdego bólu, lepiej obserwować jego przebieg i nie bagatelizować go. Jeśli utrzymuje się dłużej niż jeden-dwa dni, warto udać się do lekarza. Nawet jeśli mamy do czynienia z migrenowym bólem głowy – lub innym bólem pierwotnym, który leczy się, jak w przypadku migreny, objawowo, warto iść do lekarza w celu dobrania odpowiedniej formy radzenia sobie z bólem. W końcu ciąża i tak niesie ze sobą ryzyko innych przykrych dolegliwości – nie ma więc sensu rezygnować z możliwości wyeliminowania tych, które można skutecznie redukować.

Polecane dla Ciebie

Wtórne bóle głowy w ciąży – najczęstsze przyczyny niegroźnych bólów

Podobnie jak u kobiet niebędących w ciąży, bóle głowy ciężarnych mogą być związane ze zmęczeniem, infekcją, głodem – na przykład spowodowanym silnymi mdłościami czy wymiotami lub brakiem dostatecznej ilości snu. Podobnie ma się zresztą rzecz z zawrotami głowy w ciąży. Trudno bowiem oczekiwać, że kobieta, która na skutek oddziaływania hormonów – szczególnie w I trymestrze ciąży, gdy ich poziom gwałtownie zmienia się w stosunku do stanu sprzed zapłodnienia – kilkakrotnie w ciągu dnia wymiotuje, odczuwa mdłości, źle śpi i nie jest w stanie dostarczyć swojemu organizmowi dostatecznej ilości składników odżywczych, będzie tryskała energią i zdrowiem. Dlatego ból głowy na początku ciąży często wynika z czynników, które zostały wcześniej wspomniane jako „migrenogenne”, a więc z silnych emocji związanych z początkiem ciąży, braku snu (który często wynika właśnie z emocji i stresu, powodowanymi przez świadomość nadchodzących życiowych zmian) czy niedożywienia związanego choćby właśnie z wymiotami.

Wtórne bóle głowy mogą być też związane ze spadkiem ciśnienia tętniczego w ciąży lub jego wzrostem wynikającym ze zwiększającej się ilości krwi w krwiobiegu przyszłej mamy.

Bóle głowy w ciąży a stan przedrzucawkowy

Jeśli więc w ciąży boli nas głowa, nie panikujmy, ale bądźmy też świadome, że ciąża bywa czasem „wyzwalaczem” rozmaitych chorób, ponieważ wiąże się z licznymi zmianami fizjologicznymi, hormonalnymi czy biochemicznymi. W ciąży zwiększa się więc na przykład ryzyko zakrzepicy żylnej mózgu czy rozwarstwienia przysadki mózgowej.

Przede wszystkim jednak nie należy też bagatelizować ryzyka stanu przedrzucawkowego. Dlatego niezwykle ważne jest, aby wszelkie niepokojąco silne lub przedłużające się bóle głowy (o ile nie są to charakterystyczne bóle migrenowe) zgłaszać lekarzowi. Jeśli prócz bólu głowy w ciąży występują również nadciśnienie, osłabienie, obrzęki, opuchlizna, zaburzenia widzenia lub świadomości – natychmiast należy się udać do szpitala. Koniecznie powinnyśmy mieć w domu ciśnieniomierz i w przypadku gorszego samopoczucia zawsze, choćby na wszelki wypadek, mierzyć sobie ciśnienie. Badania nowojorskich naukowców z 2015 r. wykazały bowiem, że nadciśnienie (często związane właśnie ze stanem przedrzucawkowym) było przyczyną aż 51 proc. wtórnych bólów głowy (które z kolei dotyczyły 35 proc. badanych kobiet ogólnie skarżących się na bóle głowy w ciąży) w badanej grupie ciężarnych. Jest to zagrożenie zupełnie realne. 

Nie wahajmy się więc mówić o swoich obawach lekarzom. Lepiej jechać na izbę przyjęć o kilka razy za dużo niż przegapić potencjalne zagrożenie.

Poważniejsze przyczyny bólów głowy – niecharakterystyczne dla ciąży

Bez względu na to czy jesteśmy w ciąży, czy nie, w przypadku ciężkich, dłużej utrzymujących się bólów głowy należy wykluczyć rzadko występujące przyczyny, takie jak zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych (podstawowym objawem jest ostry, często tętniący ból głowy ze sztywnością karku i gorączką, nasilający się podczas ruchu gałek ocznych – niestety łatwy do pomylenia z migreną), krwawienie śródczaszkowe (również ból współwystępujący ze sztywnością karku), guz mózgu czy zapalenie tętnicy skroniowej. Są to jednak schorzenia występujące rzadko, dlatego należy uznać, że jeśli boli nas głowa, a poza tym nie mamy żadnych innych niepokojących objawów i jesteśmy ogólnie zdrowe – to raczej przemęczenie, infekcja, ciążowa burza hormonalna lub migrena są przyczynami naszego cierpienia.

Co może powodować zawroty głowy w ciąży?

Zawroty głowy w ciąży zwykle nie świadczą o stanach mogących budzić niepokój. Zazwyczaj są związane ze zmianami fizjologicznymi w obrębie układu krwionośnego – znaczna część krwi w początkowej fazie ciąży zostaje skierowana tam, gdzie rozwija się zarodek, a więc do macicy. Zanim organizm matki poradzi sobie z rosnącym zapotrzebowaniem na krew, możemy odczuwać spadek ciśnienia właśnie w postaci zawrotów głowy czy osłabienia. 

Jeśli nie są one częste i intensywne ani nie łączą się z silnymi bólami głowy, omdleniami czy silnymi zmianami ciśnienia (skokami lub gwałtownymi spadkami) – nie ma powodów do niepokoju. Zazwyczaj wystarczy, jeśli będziemy dbały o to, by nie zmieniać pozycji ciała zbyt gwałtownie i nie fundować sobie nagłych spadków poziomu cukru – np. na skutek zbyt długich przerw między posiłkami. Organizm powinien z czasem przyzwyczaić się do nowej sytuacji, a zawroty głowy nie powinny nam dłużej dokuczać – a przynajmniej nie na tyle, by znacząco utrudnić nam życie.

Jeśli natomiast zauważymy, że zawroty głowy stają się bardzo silne, uniemożliwiają normalne funkcjonowanie, kończą się utratą przytomności i wiążą się z intensywnymi nudnościami, dusznościami czy bólami głowy – koniecznie zgłośmy to lekarzowi.

Jakie leki na bóle głowy w ciąży?

Jeśli chodzi o środki dostępne za okazaniem recepty (np. przeciwmigrenowe) – w ich sprawie oczywiście decyduje lekarz po ocenieniu, czy ryzyko wynikające z ich przyjmowania nie przekracza korzyści. Co więcej, tylko on może stwierdzić – na podstawie odpowiedniej diagnostyki – czy bóle głowy nie mają charakteru wtórnego, a więc czy ich przyczyną nie jest choroba lub stan zagrażający zdrowiu czy nawet życiu ciężarnej. W takich przypadkach oczywiście powinno zostać wdrożone odpowiednie leczenie przyczyny, a nie tylko objawów.

Wśród leków dostępnych bez recepty służących leczeniu bólów głowy z rodzaju pierwotnych, za najbezpieczniejsze uważa się te zawierające paracetamol bez połączeń z innymi substancjami czynnymi, jak np. z kodeiną. Nie oznacza to jednak, że możemy przyjmować je bez większych ograniczeń. W kwestii częstotliwości ich używania również powinien wypowiedzieć się lekarz.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Małogłowie (mikrocefalia) – przyczyny, rozpoznanie i rokowanie

    Mikrocefalia (inaczej małogłowie) to wada rozwojowa charakteryzująca się zmniejszonymi wymiarami czaszki, a co za tym idzie również zmniejszonymi rozmiarami mózgu. O mikrocefalii można mówić wówczas, kiedy obwód głowy nie przekracza wartości średniej dla płci i wieku w danej populacji.

  • Zatrucie ciążowe – przyczyny, objawy, leczenie. Jak rozpoznać gestozę?

    Zatrucie ciążowe inaczej określane jest mianem gestozy. To zespół objawów, który występuje w drugiej połowie ciąży i który manifestuje się poprzez nadciśnienie tętnicze, białkomocz czy obrzęki. Nie udało się dotychczas ustalić przyczyny rozwoju zatrucia ciążowego. Pod uwagę brane są predyspozycje genetyczne kobiety ciężarnej oraz zły stan odżywienia organizmu.

  • Amniopunkcja – jak wygląda badanie? Czy jest bezpieczne dla dziecka?

    Amniopunkcja to jedno z badań z zakresu inwazyjnej diagnostyki prenatalnej. Przyszła mama, słysząc o konieczności wykonania amniopunkcji, jest najczęściej wystraszona, bojąc się o utrzymanie ciąży i zdrowie dziecka. Należy jednak podkreślić, że ryzyko poronienia po amniopunkcji nie jest większe niż 1%, a wynik badania nie jest stuprocentową gwarancją zdrowia płodu. Jak należy się przygotować do amniopunkcji, ile kosztuje badanie wykonane prywatnie i jakie są wskazania do amniopunkcji? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Połóg – ile trwa? Jakie zmiany zachodzą w organizmie kobiety po porodzie?

    Połóg to wyjątkowy moment w życiu każdej kobiety, która urodziła dziecko. To szereg procesów fizjologicznych, dzięki którym organizm młodej mamy wraca do stanu sprzed ciąży. Połogowi mogą towarzyszyć dolegliwości bólowe związane z inwolucją narządów oraz tzw. odchody połogowe, które są źródłem bakterii. Rany powstałe po nacięciu krocza lub w wyniku cięcia cesarskiego należy starannie pielęgnować i odkażać. Jak to robić i o czym jeszcze pamiętać podczas połogu? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Ciąża pozamaciczna – objawy i postępowanie po rozpoznaniu ciąży ektopowej

    Ciąża pozamaciczna, inaczej ektopowa, polega na zagnieżdżeniu się zapłodnionej komórki jajowej w każdej innej lokalizacji oprócz błony śluzowej trzony macicy. Szczególnie niebezpieczna jest ciąża brzuszna zlokalizowana w jamie otrzewnej, gdyż niesie 17-krotnie wyższe ryzyko śmierci w porównaniu z pozostałym lokalizacjami. Jak wygląda diagnostyka ciąży pozamacicznej, jakie są jej przyczyny i sposoby leczenia?

  • Stan przedrzucawkowy — przyczyny i leczenie preeklampsji

    Stan przedrzucawkowy może wywołać wiele niebezpiecznych powikłań, na które najbardziej narażone są kobiety powyżej 35. roku życia oraz matki chorujące przewlekle na nadciśnienie tętnicze wykryte jeszcze przed ciążą. Podstawowymi wartościami, które powinny zaniepokoić pacjentkę w ciąży i połogu, ale także lekarzy podczas porodu jest przede wszystkim jej wysokie ciśnienie krwi. Jak wyglądają objawy stanu przedrzucawkowego i jak zapobiegac PE?

  • Czy upławy w ciąży są niebezpieczne? Jak wygląda wydzielina z pochwy i czy jest niebezpieczna dla płodu?

    Większość upławów w trakcie ciąży, niezależnie od trymestru, nie powinno budzić niepokoju. Zagęszczenie śluzu ma na celu ochronić drogi rodne kobiety, ale także zapewnić bezpieczeństwo rozwijającemu się dziecku. Konsultacja z lekarzem ginekologiem jest wskazana tylko w przypadku wystąpienia określonych objawów, którymi z pewnością nie jest gęsta, przezroczysta lub biała wydzielina z pochwy. Które upławy powinny zwrócić uwagę przyszłej mamy i czy są bardzo niebezpieczne, a także jak wygląda leczenie infekcji intymnej w ciąży?

  • Zespół HELLP – przyczyny, objawy, leczenie

    Zespół HELLP to liczne powikłania wielonarządowe, którą wiążą się z wysoką śmiertelnością, szczególnie w sytuacji, kiedy dysfunkcje te nie zostaną rozpoznane na odpowiednio wczesnym etapie.  Leczenie obejmuje normalizację wartości ciśnienia tętniczego, terapię przeciwzakrzepową, podawanie sterydoterapii i neuroprotekcję. Konieczne jest również stałe monitorowanie stanu matki i ocenę dobrostanu płodu. Czy zespołowi HELLP da się zapobiegać? Na co zwrócić uwagę, będąc w ciąży?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij