Jak wyleczyć egzemę na rękach i dłoniach?
Anna Rutkowska

Jak wyleczyć egzemę na rękach i dłoniach?

Najczęściej występuje u dzieci – ocenia się, że na egzemę cierpi aż 15-20 proc. spośród nich. Jest chorobą bardzo uciążliwą, powodującą wiele przykrych dolegliwości, włącznie z bezsennością i problemami z koncentracją. Nic dziwnego – swędząca wysypka, pękające pęcherzyki i sucha skóra na dłoniach boleśnie utrudniają życie, powodując, że egzema może być uznana za prawdziwe przekleństwo.

Jednak egzema to przypadłość dotykająca nie tylko dzieci. Ma ją również od 2 do 5 proc. dorosłych. Jest chorobą trudną do wyleczenia, mającą różnorakie przyczyny, na które często nie mamy wpływu. Możemy jednak skutecznie leczyć jej objawy – coraz nowocześniejsze środki leczenia sprawiają, że egzema na rękach staje się jedynie przykrym wspomnieniem.

Egzema na dłoniach, twarzy i brzuchu – dlaczego mnie to spotyka?

Choć egzema jest chorobą dość powszechnie występującą, jej przyczyny wciąż nie są poznane w stu procentach. Jeśli chodzi o jej atopową postać – a więc mającą podłoże genetyczne – ryzyko pojawienia się choroby wzrasta w przypadku wystąpienia jej w bliskiej rodzinie. Ogólnie rzecz biorąc, jest ona spowodowana przez zaburzenie funkcjonowania układu odpornościowego, będące przyczyną natychmiastowej nieprawidłowej odpowiedzi immunologicznej (nadmiernego wytwarzania przeciwciał określanych symbolem IgE) nawet na niewielkie dawki alergenów (takich jak roztocza, pyłki roślin, alergeny pokarmowe). Reakcja ta prowadzi do wystąpienia stanu zapalnego. Dlatego najbardziej typowym przykładem egzemy – często wręcz utożsamianym z nią – jest atopowe zapalenie skóry (AZS). 
Mimo wszystko wciąż nie wiadomo, dlaczego AZS ustępuje czasem samoistnie – bo przecież genów nie jesteśmy w stanie naprawić. Dlatego naukowcy podejrzewają, że równie istotną przyczyną egzemy są kwestie środowiskowe – zwłaszcza, że choroba znacznie częściej występuje w rozwiniętych krajach zachodnich.

Ocenia się, że bezpośrednią przyczyną egzemy na dłoniach może być też reakcja zapalna zachodząca w skórze, która powoduje, że warstwa rogowa skóry – a więc jedna z warstw naskórka – jest uszkadzana. Przyczyną stanu zapalnego jest mutacja genu odpowiedzialnego za wytwarzanie filagryny białkowej, ważnej dla wytwarzania zewnętrznej warstwy skóry. Jeśli nie jest ona produkowana w dostatecznej ilości, skóra nie jest w stanie chronić się przed utratą wilgoci, a przez to i czynnikami ją drażniącymi takimi jak alergeny czy drobnoustroje.

Niestety wciąż nie wiadomo zbyt wiele na temat związku mutacji genu bariery skórnej z genetycznie uwarunkowaną skłonnością do alergii.

Inne przyczyny egzemy

Ponieważ egzema na dłoniach i w ogóle rękach jest najczęściej spotykaną postacią tej choroby – szczególnie u osób dorosłych – naukowcy biorą pod uwagę również niegenetyczne przyczyny choroby, wynikające z kontaktu skóry rąk czy dłoni z rozmaitymi szkodliwymi substancjami, na przykład tymi zawartymi w środkach czystości, chemikaliami, substancjami używanymi do produkcji tkanin, a nawet z dymem papierosowym. Za prawdopodobną przyczynę wystąpienia egzemy uważa się też zanieczyszczenia środowiska.

Istnieje również hipoteza mówiąca, że przyczyną egzemy mogą być zmiany we florze jelitowej niemowlęcia spowodowane podawaniem antybiotyku dziecku lub matce w czasie ciąży, które miałyby wywoływać skłonność do nadmiernej reakcji immunologicznej.

Polecane dla Ciebie

Egzema dłoni – jak z tym żyć?

Ponieważ egzema na rękach to nie tylko swędzenie, ból i pieczenie wysuszonej skóry, ale także problem estetyczny, znalezienie najlepszej dla nas metody na złagodzenie dolegliwości to sprawa kluczowa. Najtrudniej oczywiście poradzić sobie z atopową postacią zapalenia skóry, ponieważ często nie mamy możliwości wyeliminowania niektórych alergenów z naszego otoczenia – szczególnie takich jak pyłki roślin czy roztocza występujące nawet w domowym kurzu. Mimo wszystko należy wykonać niezbędne testy alergiczne, by ustalić, jaki alergen jest dla nas szkodliwy.

Egzemę – nie licząc przypadków, gdy odpowiada za nią konkretny czynnik, jak na przykład określony składnik kosmetyku czy alergen, którego łatwo możemy uniknąć – leczy się głównie objawowo.

Przede wszystkim należy zadbać więc o odpowiednie nawilżenie skóry na rękach – w tym celu najczęściej poleca się stosowanie tak zwanych emolientów, czyli kosmetyków wytwarzających na skórze warstwę ochronną, pozwalającą zatrzymać w niej wodę i w ten sposób zapobiegającej wysuszaniu. Emolienty są dostępne w postaci oliwek, balsamów czy kremów – niezwykle ważne jest, by były stosowane co najmniej dwa razy dziennie; najlepiej po kąpieli lub prysznicu, co pozwala zatrzymać w skórze więcej wilgoci. Regularne stosowanie emolientów jest tym bardziej istotne, że egzema na rękach lubi nawracać – wystarczy więc kilka dni zaniechania stosowania tego rodzaju kosmetyków i problem pojawia się na nowo. 

W leczeniu egzemy stosuje się także mokre okłady.

Egzema na dłoniach – leczenie

Niestety domowe sposoby poradzenia sobie z egzemą zwykle nie są wystarczające – chorzy często potrzebują więc medykamentów, które może przepisać jedynie lekarz. Do podstawowych należą tak zwane glikokortykosteroidy – jedna z najbardziej skutecznych metod kontrolowania objawów egzemy, takich jak świąd i stan zapalny. Ich stosowanie może wiązać się jednak z działaniami niepożądanymi, takimi jak atrofia skóry (czyli zmniejszenie jej objętości, wiąd, dające objawy starzenia), zapalenia skóry, trądzik różowaty czy nawet – choć raczej w skrajnych przypadkach – zahamowanie czynności nadnerczy.

W walce z objawami egzemy stosuje się też tak zwane inhibitory kalcyneuryny (takrolimus, pimekrolimus), będące lekami o działaniu immunomodulującym – a więc regulującym reakcję immunologiczną – i przeciwzapalnym. W przypadku atopowego zapalanie skóry opornego na leczenie zaleca się również cyklosporyny – leki o działaniu immunosupresyjnym, czyli blokującym nadmierną reakcję immunologiczną.

Niektórzy pacjenci odczuwają poprawę po przyjęciu leków antyhistaminowych, działających głównie przeciwświądowo, a czasem i uspokajająco, co pomaga w radzeniu sobie z bezsennością i niepokojem powodowanymi przez swędzenie. Warto jednak pamiętać, że skuteczność leków antyhistaminowych w leczeniu egzemy dłoni czy rąk nie została potwierdzona badaniami klinicznymi. 

Jeśli wyżej wymienione leki nie przyniosą pożądanych rezultatów, w trudniejszych przypadkach przepisuje się pacjentom leki takie jak metotreksat, azatiopryna i mykofenolan mofetylu oraz inne leki wpływające na układ immunologiczny.

Leczenie uzupełniające egzemy na dłoniach

Do całkiem skutecznych metod postępowania w przypadku egzemy zalicza się też fototerapię za pomocą fal UVA lub UVB, a także leczenie za pomocą olejku z wiesiołka. Uważa się bowiem, że może on być korzystny dla skóry ze względu na zawartość kwasu gamma-linolenowego (kwasu tłuszczowego typu omega-6), zbawiennego dla komórek naskórka.

Naukowcy rozważają też związek występowania egzemy z niewłaściwymi proporcjami kwasów tłuszczowych omega-3 i omega-6 w diecie. Pilotażowe badanie wykonane w 2008 roku przez niemieckich naukowców pokazało, że suplementacja omega-3 może mieć działanie terapeutyczne dla pacjentów z egzemą atopową.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Leki przeciwwirusowe na grypę. Czym jest amantadyna, rymantadyna, oseltamiwir i zanamiwir?

    Najsilniejszymi lekami przeciwwirusowymi na grypę są amantadyna, rymantadyna (leki starej generacji), oseltamiwir i zanamiwir (leki nowej generacji). Stosowane są jedynie na wskazanie lekarza, który tylko w uzasadnionych przypadkach wdroży leczenie tymi substancjami. Mają one charakter wirusostatyczny, a leczenie z ich udziałem trwa najczęściej 5. dni. Jakie są przeciwwskazania do stosowania leków przeciwwirusowych, jaki jest ich mechanizm działania oraz kiedy leki na grypę są skuteczne? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Etenzamid – składnik leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych. Właściwości, przeciwwskazania

    Etenzamid, czyli salicylan, to składnik, który często jest łączony z kwasem acetylosalicylowym i kofeiną. Komplet tych związków sprawia, że ich skuteczność przeciwbólowa lub przeciwzapalna jest bardzo wysoka. Zazwyczaj preparaty z tym składnikiem zalecane są w bólach głowy, bólach mięśniowo-szkieletowych, a także bólach o umiarkowanym nasileniu o podłożu zapalnym. Czy u dzieci można stosować etenzamid, jaka jest bezpieczna, maksymalna dawka dzienna tej substancji dla osoby dorosłej i jaki jest mechanizm działania etenzamidu? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Izotretynoina – działanie, dawkowanie, skutki oboczne, zasady terapii

    W ostatnich latach bardzo popularne stało się leczenie trądziku izotretynoiną. Pomimo wielu skutków ubocznych, z jakimi wiąże się ta terapia, decydują się na nią nawet te osoby, u których trądzik nie jest wyjątkowo nasilony. Czym jest izotretynoina, dlaczego kobiety w ciąży nie mogą jej stosować oraz jak wylicza się dawkę skumulowaną?

  • Dlaczego profilaktyczne picie płynu Lugola jest niebezpieczne dla zdrowia?

    W ostatnich dniach bardzo wzrosło zainteresowanie płynem Lugola. Niektórzy próbują stosować go profilaktycznie, a nie na skutek wyraźnych wskazań zdrowotnych. Wprawdzie płyn Lugola wykazuje działanie antyseptyczne, a znajdujący się w nim jod wpływa korzystnie na pracę tarczycy, tak zażywanie go na „ własną rękę" może mieć bardzo negatywne, a wręcz tragiczne w skutkach konsekwencje. Dlaczego nie powinniśmy stosować płynu Lugola bez wyraźnych wskazań lekarskich i czym jest trądzik jodowy? 

  • Chlorheksydyna – w czym wystepuje? Leki z nią w składzie

    Chlorheksydyna to jeden ze środków najpowszechniej stosowanych do celów antyseptyki. Warto wiedzieć w jakich produktach występuje oraz jakie są przeciwwskazania do jego użycia. 

  • Jak działa mentol? W jakich produktach można go znaleźć?

    Mentol, który kojarzymy ze świeżym zapachem i odświeżającym smakiem, wykazuje wiele właściwości leczniczych. Z tego względu znajdziemy go nie tylko w kosmetykach czy popularnych produktach spożywczych, ale także i farmaceutykach. Jakie zatem dokładnie działanie wykazuje mentol? Czy może być szkodliwy? Kto powinien ograniczyć jego stosowanie?

  • Co stosować na oparzenia?

    Niewielkie i stosunkowo niegroźne oparzenia objawiają się zaczerwienioną skórą, bólem, obrzękiem lub pęcherzami. Możemy je samodzielnie wyleczyć przy zastosowaniu odpowiednich środków. Jakie zatem preparaty na oparzenia warto mieć w domowej apteczce? Podpowiadamy.

  • Jodek potasu – działanie, dawkowanie, profilaktyka. Kiedy i dlaczego należy go użyć?

    Określoną dla danej grupy wiekowej ilość jodku potasu należy przyjąć w jednorazowej dawce dobowej, która umożliwi wysycenie tarczycy i jej ochronę przed radioaktywnym jodem.  Przyjęcie odpowiedniej ilości jodku potasu chroni przed narażeniem popromiennym przez maksymalnie 24 godziny od przyjęcia dawki wysycającej. Czy profilaktyczne zażywanie jodku potasu jest wskazane i bezpieczne?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij