Badanie KTG płodu - na czym polega i kiedy się je wykonuje?

Każda kobieta w czasie ciąży bardzo dba o siebie. Regularnie odwiedza swojego ginekologa, który zleca jej comiesięczne badania, dzięki którym wiadomo czy kobieta jest zdrowa oraz czy nic nie zagraża maleństwu. Zazwyczaj są to badania laboratoryjne: morfologia krwi, badanie ogólne moczu, poziom glukozy oraz raz na jakiś czas rutynowe usg. Zdarza się jednak, że czasami zachodzi potrzeba wykonania jeszcze innych badań, np. bardziej dokładnych badań laboratoryjnych, dodatkowego usg czy też KTG.

Co zatem oznacza tajemniczy skrót KTG?

KTG to inaczej kardiotokografia, czyli badanie polegające na monitorowaniu serca płodu wraz z jednoczasowym zapisem czynności skurczowej mięśnia macicy. Tak naprawdę badanie kardiotokograficzne składa się z dwóch badań: tokografii oraz kardiografii. Na czym polegają te dwa badania? Kardiografia polega na ciągłej rejestracji czynności serca płodu za pomocą elektrokardiografu lub sondy ultrasonograficznej, dzięki której można ocenić czynność skurczowo-rozkurczową serca płodu. Tokografia jest natomiast rejestracją czynności skurczowej macicy. Rejestracja ta może odbywać się poprzez czujnik zewnętrzny, który umieszczany jest na brzuchu ciężarnej kobiety. Rejestracja czynności skurczowej macicy jest też możliwa dzięki ocenie zmiany ciśnienia wewnątrz jamy macicy, co mierzone jest za pomocą cewnika.

Jak powinno przeprowadzać się badanie KTG?

Badanie KTG trwa zazwyczaj pół godziny (mówi się, że jest to tzw. podstawowe badanie KTG). W niektórych przypadkach czas trwania pomiaru kardiotokograficznego można przedłużyć nawet do godziny. Zdarza się, że w określonych przypadkach aparat do wykonywania KTG jest podłączony prawie przez cały czas trwania porodu. W czasie trwania badania przyszła mama nie powinna niestety zmieniać pozycji ciała - zwykle zaleca się, aby kobieta położyła się na lewym boku po to, aby nie uciskać żyły głównej. Badanie KTG wykonuje się najwcześniej w 25 tygodniu ciąży. Zazwyczaj, jeśli nie ma żadnych wskazań medycznych, ginekolog prowadzący ciążę nie zleca tego badania tak wcześnie, tylko dopiero w okolicy przewidywanego terminu porodu. Od tego czasu zwykle kobieta musi stawiać się na badanie regularnie, mniej więcej co dwa- trzy dni. 

Jakie są wskazania do wykonania badania KTG?

Badanie KTG wykonuje się planowo w okolicy terminu zbliżającego się porodu, a potem do czasu rozwiązania kobieta co dwa- trzy dni stawia się na kolejne badania. Jednak KTG można też wykonywać w sytuacjach, kiedy kobieta odczuwa w okresie ciąży różnego rodzaju dolegliwości lub też cierpi z powodu konkretnych chorób. Dlatego też wskazaniem do wykonania KTG jest przede wszystkim ból brzucha u kobiety ciężarnej (oczywiście musi być to ból długotrwający lub często powtarzający się, jednorazowy lekki ból nie jest wskazaniem do wykonywania badania) lub też krwawienie z pochwy. Ponadto, KTG jest zalecane w sytuacji, kiedy przyszła mama cierpi z powodu nadciśnienia tętniczego w okresie ciąży lub też ma problemy z nerkami. KTG warto wykonać także w przypadku konfliktu serologicznego lub też kiedy doszło do urazu brzucha w czasie trwania ciąży. Badanie to jest również przydatne w przypadku przenoszonej ciąży oraz płodu, u którego stwierdzono hipotrofię. A co daje wykonanie zapisu KTG? Dzięki KTG lekarz oraz położna może przede wszystkim stwierdzić czy płód żyje. Ponadto, dzięki temu badaniu można ocenić czy płód jest dotleniony oraz czy nie doszło do niewydolności łożyska.

Co zatem lekarz ginekolog i położna jest w stanie odczytać z badania KTG?

Przede wszystkim dzięki temu badaniu ginekolog i położna są w stanie stwierdzić, jak szybko bije serduszko dziecka, czyli jaka jest częstość akcji serca. Za normę przyjmuje się, jeśli podstawowa czynność serca płodu waha się w granicach pomiędzy 110 a 150 uderzeń na minutę. O przyspieszonej czynności serca, czyli tachykardii, mówi się, jeśli częstość akcji serca płodu przekracza 150 uderzeń na minutę. O zwolnionej czynności serca, czyli bradykardii, mówi się natomiast wówczas, kiedy akcja serca płodu wynosi mniej niż 110 uderzeń na minutę. Co może być odpowiedzialne za przyspieszenie czynności serca u płodu? Za wywołanie tachykardii odpowiedzialna jest zazwyczaj infkecja wewnątrzmaciczna lub też choroba infekcyjna matki. Za wywołanie bradykardii natomiast zwykle odpowiedzialne jest niedotlenienie płodu. 
W zapisie badania KTG można też zaobserwować oscylacje, czyli wahania częstotliwości akcji serca płodu. Prawidłowa zmienność czynnościi serca płodu powinna wynosić od 6 do 25 uderzeń na minutę i zwykle ma ona związek z ruchami płodu. Zmienność zmniejszona, czyli poniżej 6 uderzeń na minutę, może mieć związek ze snem płodu, zaś zmienność skacząca (powyżej 25 uderzeń na minutę) z uciskiem pępowiny. Natomiast brak zmienności czynności serca płodu (czyli amplituda zmian poniżej 2 uderzeń na minutę) może być następstwem niedotlenienia płodu lub też zażywania przez matkę leków uspokajających. 

Jak można podzielić badanie KTG?

Badanie KTG można podzielić na badanie niestresowe i stresowe. KTG niestresowe to po prostu zwykłe badanie KTG. Zaś o teście stresowym mówi sie wówczas, kiedy podczas zapisu KTG kobieta otrzymuje niewielkie dawki oksytocyny, czyli hormonu wyzwalającego czynność skurczową mięśnia macicy, co ma na celu obciążyć serce płodu. Ten rodzaj KTG jest wykonywany w przedporodowym nadzorze, może go zalecić tylko ginkeolog. 
Badanie KTG jest bardzo prostym do wykonania badaniem, jednak może dostarczyć wielu niezbędnych informacji o stanie zdrowia płodu. Dzięki zapisowi kardiotokograficznemu lekarz może ocenić, czy poród przebiega prawidłowo i czy kobieta może ukonczyć go siłami natury czy też zajdzie potrzeba cięcia cesarskiego, które w danym momencie będzie wskazane ze względu na stan zdrowia płodu.

Podziel się:


Wasze komentarze


Informacje / opinie publikowane w komentarzach stanowią subiektywną ocenę użytkownika i nie mogą być traktowane jako porada dotycząca leczenia / stosowania leków . W przypadku wątpliwości prosimy o konsultacje z Farmaceutą Dbam o Zdrowie.

komentarze wspierane przez Disqus