Fizjoterapia w leczeniu chorób reumatycznych

Rehabilitacja pacjentów cierpiących na choroby reumatyczne powinna być jednym głównych elementów kompleksowego leczenia. Szczególnie ważną rolę odgrywa w pierwszym okresie choroby, w którym nie doszło jeszcze do utrwalenia powstających zmian. Kompleksowa terapia wymaga m.in. stałego wprowadzania zmian cyklu rehabilitacji oraz leczenia farmakologicznego zlecanych przez lekarzy specjalistów. Konsultacje dotyczą głównie wizyt u lekarzy specjalistów rehabilitacji oraz reumatologów.

Najczęstszymi chorobami reumatycznymi obejmującymi narząd ruchu, wymagającymi rehabilitacji są:

  • choroby związane z procesami starzenia w obrębie kości (osteoporoza) i stawów (choroba zwyrodnieniowa),
  • choroby reumatyczne o podłożu immunologicznym.

Celem rehabilitacji jest zapobieganie oraz leczenie powstałych już deformacji. Poprawę stanu zdrowa obserwujemy przy wykorzystaniu:

  • działania przeciwbólowego,
  • regulacji napięcia mięśniowego,
  • odciążenia poprzez zastosowanie zabiegów fizyko- i kinezyterapeutycznych oraz zaopatrzenia ortopedycznego.

Należy pamiętać, iż równie istotna jest rehabilitacja zawodowa i środowiskowa.

Zarówno chorobom reumatycznym, jak i procesom starzenia towarzyszą podobne zmiany obejmujące wszystkie tkanki naszego organizmu. W wyniku zmniejszenia masy mięśniowej oraz kostnej następuje stopniowa utrata wytrzymałości mechanicznej kości. Degradacja tkanki chrzęstnej prowadzi do uszkodzeń w obrębie stawów.

Choroby reumatyczne, których podłożem jest stan zapalny wywołany zaburzeniami immunologicznymi, mają odmienny przebieg. Postępowanie usprawniające w przypadku tych schorzeń różni się od postępowania w innych chorobach obejmujących narząd ruchu.

Do najczęściej występujących chorób, wywołujących największe zniszczenia w obrębie stawów należą:

  • reumatoidalne zapalenie stawów (RZS),
  • młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów (MIZS),
  • łuszczycowe zapalenie stawów (ŁZS),
  • zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa (ZZSK).
Plan kompleksowego leczenia chorego powinien być opracowywany indywidualnie uwzględniając leczenie farmakologiczne oraz rehabilitację. Z uwagi na postępujący proces chorobowy z często występującymi okresami nawrotów i remisji zapalenia, ból, oraz zmiany występujące w wielu stawach jednocześnie, program rehabilitacji musi być wdrażany na bieżąco, uwzględniając modyfikacje przy każdym nowym rzucie choroby.

 

Leczenie usprawniające obejmuje:

  • zapobieganie deformacjom,
  • leczenie powstałych deformacji.

 

Jak wcześniej wspomniałem istotnym elementem leczenia jest kinezyterapia, która ma na celu:

  • odżywienie chrząstki stawowej i zwiększenie zakresu ruchów,
  • likwidację przykurczów,
  • przywrócenie prawidłowej funkcji mięśni.

W celu poprawy odżywienia chrząstki stawowej i zwiększenia zakresu ruchów najskuteczniejsze są ćwiczenia: bierne, samowspomagane, czynne, wolne, w odciążeniu oraz z oporem.

W celu likwidacji przykurczów stosuje się głównie wyciągi oraz mobilizacje technikami manualnymi.

Przywracanie prawidłowej funkcji mięśni najczęściej wymaga ćwiczeń izometrycznych, ćwiczeń z oporem oraz ćwiczeń w wodzie.

W celu zwiększenia efektywności kinezyterapii zaleca się równoczesne stosowanie zabiegów z zakresu fizykoterapii, takich jak:

  • Laseroterapia (naświetlanie laserem biostymulacyjnym)
  • Magnetoterapia (terapia z zastosowaniem pola magnetycznego)
  • Krioterapia (leczenie zimnem)
  • Światłoterapia (np. ogrzewanie lampą sollux)
  • Elektroterapia (prądy terapeutyczne)
  • Ultrasonoterapia (terapia z użyciem fal ultradźwiękowych)

Zabiegi te mają na celu:

  • przygotowanie tkanek do różnych form kinezyterapii,
  • działanie przeciwbólowe, przeciwzapalne i regulujące napięcie mięśni.

Oprócz rehabilitacji wspomaganej farmakoterapią istotne jest też zastosowanie u pacjenta prawidłowo dobranego zaopatrzenia ortopedycznego.

Do głównych zadań zaopatrzenia ortopedycznego należą:

  • zmniejszenie bólu,
  • odciążenie,
  • stabilizacja,
  • zapobieganie upadkom,
  • wczesne uruchomienie po zabiegach operacyjnych.

W tym celu wykorzystuje się: kule, laski, balkoniki, gorsety, kołnierze, stabilizatory, buty ortopedyczne, wkładki. Szczególnie ważną rolę w chorobach reumatycznych pełnią ortezy.

Pamiętajmy również o rehabilitacji zawodowej, czyli przystosowaniu stanowiska pracy lub nawet w razie konieczności - przekwalifikowaniu zawodowym. Jeśli nasz stan zdrowia utrudnia codzienne funkcjonowanie, konieczna będzie również likwidacja barier architektonicznych w mieszkaniu oraz środowisku zewnętrznym (likwidacja progów i krawężników, podjazdów i wind w budynkach użyteczności publicznej).
 

Podziel się:


Wasze komentarze


Informacje / opinie publikowane w komentarzach stanowią subiektywną ocenę użytkownika i nie mogą być traktowane jako porada dotycząca leczenia / stosowania leków . W przypadku wątpliwości prosimy o konsultacje z Farmaceutą Dbam o Zdrowie.

komentarze wspierane przez Disqus