Torbiel Nabotha – objawy, przyczyny i leczenie

Torbiele Nabotha, znane także jako śluzowe torbiele retencyjne szyjki macicy, są częstym znaleziskiem podczas rutynowego badania ginekologicznego u kobiet w wieku rozrodczym. Z reguły występują jako grupa małych pęcherzyków, są bezobjawowe, nie mają większego znaczenia klinicznego i najczęściej nie wymagają leczenia. Mimo że są zmianami łagodnymi, należy poddawać je regularnej obserwacji, ponieważ istnieje ryzyko transformacji nowotworowej zmiany.

1. Co to jest torbiel Nabotha?
2. Torbiele Nabotha – objawy
3. Czy torbiel Nabotha boli?
4. Torbiele Nabotha – przyczyny
5. Czy torbiel Nabotha to rak?
6. Torbiel Nabotha a ciąża
7. Torbiele Nabotha – leczenie

Co to jest torbiel Nabotha?

Torbiel szyjki macicy (inaczej torbiel Nabotha) jest niegroźną, kilkumilimetrową (o wielkości 1-2 mm, maksymalnie 10 mm) zmianą zlokalizowaną – jak sama nazwa mówi – przy ujściu szyjki macicy. Zmiana ta ma charakter śluzowy lub śluzowo-ropny (gdy dojdzie do zakażenia zawartości pęcherzyka). Występowanie takiej torbieli jest skutkiem zaczopowania ujść gruczołów szyjki macicy, które w normalnych warunkach odpowiadają za prawidłowe nawilżenie dróg płciowych kobiety.

Torbiele Nabotha – objawy

Torbiele szyjki macicy nie dają wyraźnych symptomów i dolegliwości, a kobiety dowiadują się o ich obecności podczas badania USG narządów rodnych. Bardzo małe torbiele Nabotha stwierdza się dopiero przy zabiegu nazywanym kolposkopią, jednakże w większości przypadków rozpoznawane są już przy wziernikowaniu dróg rodnych. Zaledwie u małej grupy pacjentek torbiele Nabotha mogą dawać niecharakterystyczne objawy takie jak pieczenie i dyskomfort podczas stosunku.

W przypadku dużych zmian pacjentka może sama palpacyjnie wyczuć torbiel, zdarza się, że dochodzi do zwiększenia obwodu podbrzusza. Ponadto cysty o znacznych rozmiarach mają większą tendencję do powikłań, co oznacza, że może dojść do ich pęknięcia z następowym krwawieniem z dróg rodnych. Warto dodać, że mogą też wystąpić wodniste upławy z pochwy, które są normalną reakcją na proces gojenia się rany podczas samoistnego wchłaniania torbieli.

Czy torbiel Nabotha boli?

Jeśli pęcherzyki mają około kilku milimetrów, pacjentki nie skarżą się na ból. Może jednak dojść do objawów bólowych podbrzusza, gdy cysta osiągnie znaczne rozmiary, zacznie uciskać sąsiednie narządy lub pęknie. Także w sytuacjach, gdy wystąpi zakażenie zawartości cysty, może dochodzić do dolegliwości bólowych wraz ze wzrostem temperatury ciała.

Torbiele Nabotha – przyczyny

Kobiety, u których zostały zdiagnozowane torbiele retencyjne szyjki macicy, często zastanawiają się, od czego robią się tego typu cysty. Bezpośrednią przyczyną tworzenia się torbieli Nabotha jest zaczopowanie ujścia gruczołów produkujących śluz na szyjce macicy. Może do tego dojść w wyniku innych pośrednich czynników, takich jak:

• poród (torbiele Nabotha występują częściej u wieloródek, czyli kobiet, które rodziły więcej niż jeden raz; spowodowane jest to regeneracją nabłonka szyjki macicy po porodzie),
• infekcje intymne, zaniedbania higieny dróg rodnych (mogą także powodować zmiany torbielowate w szyjce macicy),
• ektopia lub tzw. nadżerka szyjki macicy (torbiele Nabotha to w tym przypadku zejście stanu zapalnego i gojenie się zmiany),
• urazy mechaniczne.

Czy torbiel Nabotha to rak?

Cysty retencyjne na szyjce macicy są klasyfikowane jako zmiany łagodne, dlatego też specjaliści najczęściej zalecają obserwację i regularne kontrole tej zmiany. Dodatkowe badania, które pozwolą dokładniej zbadać okolicę szyjki macicy, to cytologia wraz z kolposkopią i biopsją histopatologiczną (szczególnie przydatne do oceny cech torbieli Nabotha).

Dużo osób zastanawia się, czy istnieje zależność między występowaniem torbieli Nabotha a szansą rozwinięcia się raka. Warto pamiętać, że chociaż torbiele Nabotha nie są zmianami groźnymi, to w niektórych przypadkach mogą ulec zezłośliwieniu, zatem nie należy bagatelizować tego problemu.

Torbiel Nabotha a ciąża

Torbiel Nabotha a ciąża to częste pytanie padające w gabinetach lekarskich. Dobrą wiadomością dla kobiet planujących dziecko jest to, że obecność cyst retencyjnych na szyjce macicy nie jest przeciwwskazaniem do zapłodnienia i zajścia w ciążę. Warto jednak, żeby lekarz ocenił wielkość narośli, aby zapobiec komplikacjom rozwoju płodu lub porodu. Jeśli dojdzie do powikłań torbieli, takich jak pęknięcia i związanego z tym bólu czy krwawienia, należy ocenić stan dróg płciowych i uspokoić przyszłą mamę. W prewencji zalecane jest dbanie o higienę okolic intymnych oraz unikanie urazów mechanicznych okolic szyjki macicy.

Torbiele Nabotha – leczenie

Cysty te mają tendencję do samoistnego wchłaniania się, dlatego też zaleca się postawę wyczekującą, a leczenie wdraża się w wyjątkowych sytuacjach. Jeśli chodzi o to, czy usuwać torbiele Nabotha, zdania są podzielone wśród specjalistów ginekologii. Ostatecznie można przyjąć, że należy leczyć torbiele o dużych rozmiarach oraz te, które powodują objawy. Najczęściej zabieg jest bezbolesny, nie wymaga znieczulenia, przeprowadza się go w gabinecie lekarskim, najlepiej zaraz po miesiączce. Polega na nakłuciu powstałych pęcherzyków oraz ewakuacji ich zawartości. Następnie miejsce to poddaje się laseroterapii (odparowanie zmiany), krioterapii (wymrażanie zmiany) lub elektrokoagulacji (wypalanie, zabliźnianie miejsca zmiany z użyciem prądu). Po zabiegu zaleca się wstrzemięźliwość płciową przez kilka dni oraz unikanie namaczania okolic krocza.