skóra z dermografizmem
Paulina Brożek

Dermografizm – przyczyny, objawy, rodzaje, leczenie, zasady pielęgnacji

Dermografizm (pokrzywka dermograficzna) jest reakcją alergiczną skóry o bardzo charakterystycznych objawach, które pojawiają się w wyniku ucisku, zadrapania czy potarcia. Powstałe ślady na skórze nie zanikają od razu – mogą utrzymywać się nawet do kilku godzin. Dermografizm można przetłumaczyć jako „pisanie na skórze”, gdyż cierpiący na tę odmianę pokrzywki w wyniku przesuwania np. paznokciem po swojej skórze mogą „narysować” dowolne wzory.

Dermografizm (łac. dermographismus, urticaria provocata) stanowi najczęstszą postać pokrzywki fizykalnej, jest reakcją alergiczną na potarcie, zadrapanie lub ucisk skóry. Pojawienie się zmian skórnych zwykle poprzedza silny świąd, który prowokuje drapanie. Zmiany kliniczne pojawiają się kilkanaście minut po zadziałaniu czynnika zewnętrznego i utrzymują się stosunkowo krótko: 30–60 minut, lecz mogą utrzymywać się znacznie dłużej. Pokrzywka dermograficzna występuje głównie u osób dorosłych, znacznie rzadziej obserwowana jest u dzieci.

Dermografizm – co to za choroba? U kogo może się pojawić?

Dermografizm to reakcja alergiczna skóry na ucisk, zadrapanie, potarcie. Na skórze w miejscu zadziałania bodźca, natychmiast lub po kilku minutach pojawiają się zaczerwienienia. W dermografizmie prostym nie obserwujemy świądu skóry i bąbli pokrzywkowych. Obecne są one w dermografizmie pokrzywkowym, gdzie drapanie zmienionych miejsc powoduje zaostrzenie świądu i wysiew kolejnych bąbli pokrzywkowych. Bąbel pokrzywkowy definiujemy jako wykwit wyniosły ponad poziom skóry, o zmiennym rozmiarze, dobrze odgraniczony od otaczającej go skóry. Zwykle jest różowego koloru o gładkiej powierzchni. Zmiana powstaje w wyniku miejscowego poszerzenia i zwiększenia przepuszczalności naczyń krwionośnych.

Dermografizm występuje u niemowląt, dzieci (zwykle na podłożu atopii) i dorosłych. Znacznie częściej u kobiet. Pokrzywka wywołana powstająca w wyniku mechanicznego podrażnienia skóry (np. noszenie ciasnych, opinających ubrań) ma podłoże niealergiczne. Pobudzone przez czynniki fizyczne komórki uwalniają mediatory (histamina, bradykinina, serotonina, substancja P) wywołujące odczyn anafilaktoidalny. Nie zawsze udaje się ustalić przyczynę powstawania zmian.

Do czynników mających wpływ na występowanie dermografizmu możemy zaliczyć wstrząsy psychiczne, nerwicę, zakażenia, zaburzenia funkcji tarczycy.

Objawy skórne dermografizmu (świąd, zaczerwienienie) mogą nasilać się w czasie ciąży, co ma związek ze zmianami hormonalnymi. Niektóre leki np. penicylina mogą powodować wystąpienie symptomów. Zwykle po odstawieniu leku dolegliwości znikają.

Rodzaje dermografizmu

Możemy wyróżnić następujące rodzaje dermografizmu:

  • dermografizm czerwony – jest wynikiem odruchu aksonalnego, powstaje w odpowiedzi na stymulację nerwów czuciowych, efektem są czerwone smugi bądź bąble pokrzywkowe,
  • dermografizm biały – jego przyczyna jest nadmierny skurcz naczyń, jest jednym z kryteriów rozpoznania atopowego zapalenia skóry, na skutek potarcia naskórka pojawiają się białe smugi,
  • dermografizm żółty – zmiany na skórze są koloru żółtego.

Polecane dla Ciebie

Dermografizm – jak się go leczy?

Lekami pierwszego rzutu w leczeniu dermografizmu pokrzywkowego są leki antyhistaminowe hamujące działanie mediatorów reakcji alergicznej. Leczenie jest długotrwałe, ale skutecznie eliminuje świąd i zaczerwienienie skóry będące przyczyna dyskomfortu.

W przypadkach opornych na leczenie preparatami antyhistaminowymi lub w okresach zaostrzeń pomocne bywa włączenie glikokortykosterydów oraz leków stabilizujących komórki tuczne wydzielające histaminę.

Jeśli pokrzywka ma podłoże nerwowe, warto skonsultować się z psychiatrą. W takim wypadku włączenie leków przeciwdepresyjnych pozwala na poprawę kondycji skóry.

Pielęgnacja skóry dotkniętej dermografizmem

Osoby dotknięte dermografizmem powinny zwrócić uwagę na dobór odpowiedniej odzieży. Wskazane są ubrania wykonane z delikatnych, przyjaznych dla skóry tkanin. Należy unikać wełnianych ubrań i wykonanych ze sztucznych materiałów. Niewskazane jest również noszenie obcisłej odzieży i dodatków, które mogłyby podrażnić skórę, tj. bielizny, paska, ciasnych spodni, sztywnych kołnierzyków itp.

Latem należy unikać ostrego słońca i spędzać czas w chłodnych zacienionych miejscach. Gorące kąpiele negatywnie wpływają na kondycję skóry, zaostrzając świąd i zaczerwienienie. Warto zrezygnować z solarium i sauny.

To, jakie preparaty wybrać do codziennej pielęgnacji skóry z dermografizmem, podpowie lekarz. Pomocne mogą się okazać kosmetyki przeznaczone dla skóry wrażliwej, ze skłonnością do alergii, np. preparaty dla skóry z AZS lub skóry naczynkowej bądź polecane przy trądziku różowatym. Korzystanie z kosmetyków zawierających mentol nie jest rekomendowane, gdyż niesie jedynie chwilową ulgę – ze względu na dwojakie działanie składnika.

Demografizm a tatuaż – co warto wiedzieć?

Osoby z dermografizmem chcące wykonać tatuaż powinny ostrożnie podejmować decyzję, bowiem jego gojenie bywa znacznie wydłużone, a niekiedy podczas wykonywania tatuażu pojawia się obrzęk i opuchlizna – wówczas kontynuacja zabiegu staje się niemożliwa.

Dermografizm a opalanie i depilacja

Pokrzywka dermograficzna może być przeszkodą do wykonywania niektórych zabiegów kosmetycznych np. depilacji laserowej. Dlatego zawsze warto skonsultować się z lekarzem dermatologiem lub kosmetologiem, który po zebraniu wywiadu i analizie stanu skóry może podjąć wykonanie próby laserowej.

  1. B. Panaszek, Z. Machaj, Pokrzywka i wstrząs anafilaktyczny, [w:] Leczenie chorób skóry i chorób przenoszonych drogą płciową, pod red. J. Szepietowskiego, Wydawnictwo PZWL, Warszawa 2002.
  2. B. Panaszek, Leki antyleukotrienowe w chorobach alergicznych i astmie, „Lekarz”, nr 12 2008.
  3. M. Greaves, Autoimmune urticaria, „Clinical Reviews in Allergy & Immunology”, nr 23 2002.
  4. M.W. Greaves, K. T. Tan, Chronic urticaria: recent advances, „Clinical Reviews in Allergy & Immunology”, nr 33 2007.
  5. T. Zuberbier, R. Asero, C Bindslev-Jensen i in., EAACI/GA(2)LEN/EDF/WAO guideline: management of urticaria. „Allergy”, nr 64 2009.
  6. T. Zuberbier, W. Aberer, R. Asero i in., The EAACI/GA(2) LEN/EDF/WAO Guideline for the definition, classification, diagnosis, and management of urticaria: the 2013 revision and update, „Allergy”, nr 69 2014.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Choroba Gravesa-Basedova – objawy, rozpoznanie, leczenie

    Do tej pory nie udało się ustalić etiopatogenezy choroby Gravesa-Basedova, wiadomo jedynie, że jest chorobą autoimmunologiczną. Występuje zdecydowanie częściej u kobiet (około 10 razy częściej), co z kolei może sugerować wpływ estrogenów na rozwój schorzenia. Ponadto zaobserwowano, że choroba częściej rozwija się po silnych sytuacjach stresowych.

  • Owrzodzenie języka – przyczyny, objawy, leczenie

    Owrzodzenia języka to niewielkie i płytkie ubytki błony śluzowej, które przez odsłonięcie zakończeń powodują ból. Dolegliwość ta powoduje dyskomfort w trakcie mówienia lub jedzenia i jest związana zarówno z mniej poważnymi przyczynami (nieodpowiednia higiena), jak i przewlekłymi stanami chorobowymi (zapalne choroby jelit). Jak wyglądają owrzodzenia języka, co je powoduje oraz jak je leczyć?

  • Zwłóknienie wątroby – przyczyny, stopnie, badania, leczenie

    Zwłóknienie wątroby to proces, który spowodowany jest przewlekłym działaniem czynników uszkadzających – od leków, przez choroby wirusowe, aż po alkohol. Ma on związek z naprawczymi funkcjami komórek wątroby, których równowaga zostaje zaburzona. W początkowej fazie jest procesem odwracalnym, jednak przy znacznym uszkodzeniu dochodzi do przewlekłej choroby, jaką jest marskość wątroby. Co to jest zwłóknienie wątroby? Jakie ma objawy?

  • Żółte paznokcie – co mogą oznaczać? Co na nie stosować?

    Czy żółte paznokcie oznaczają jedynie grzybicę? W poniższym artykule przybliżamy najczęstsze przyczyny żółknięcia paznokci oraz metody ich leczenia.

  • Enterowirusy – czym się charakteryzują i jakie wywołują choroby?

    Enterowirusy to grupa wirusów odpowiedzialnych za wiele chorób zakaźnych, wywołują m.in. bostonkę, polio i żółtaczkę pokarmową. Choroby wywołane tym rodzajem wirusów zazwyczaj mają łagodny przebieg, jednak niektóre z nich stanowią poważne zagrożenie dla zdrowia. Jak się objawia i ile trwa zakażenie enterowirusem?

  • Dirofilarioza u zwierząt – przyczyny, objawy, leczenie

    Dirofilarioza to choroba, która najczęściej dotyka psy, ale robaki mogą wywołać infekcję również u ludzi, kotów, fretek i dziko żyjących zwierząt mięsożernych. Dorosłe osobniki nicieni mogą żerować w organizmie psa nawet 4 lata, doprowadzając go do całkowitego spustoszenia i nagłej śmierci. Możliwe jest leczenie dirofilariozy, jednak wymaga to zastosowania więcej niż jednego preparatu i wielu miesięcy walki z chorobą. Najlepszym sposobem zapobiegania zarażeniu jest unikanie kontaktu z komarami lub użycie środków owadobójczych.

  • Piodermia zgorzelinowa – przyczyny, objawy, leczenie

    Piodermia zgorzelinowa to rzadka, niezakaźna choroba, której etiologia do tej pory nie została wyjaśniona. Charakteryzuje się szybko rozwijającym się owrzodzeniem, mogącym zajmować duże obszary skóry. Często towarzyszy chorobom o podłożu autoimmunologicznym.

  • Kompresjoterapia – czym jest i na czym polega?

    Choroby naczyń żylnych to jedne z częstszych dolegliwości dotyczących głównie kończyn dolnych. W ich leczeniu przychodzi nam z pomocą kompresjoterapia, czyli inaczej zwana terapia uciskowa. Na czym ona polega?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij