Pemfigoid – co to za choroba skóry? Dlaczego pojawia się u ciężarnych? Jak ją rozpoznać i leczyć?
Katarzyna Gmachowska

Pemfigoid – co to za choroba skóry? Dlaczego pojawia się u ciężarnych? Jak ją rozpoznać i leczyć?

Pemfigoid najczęściej występuje u osób starszych, lecz może także pojawić się u kobiet ciężarnych. Jest przewlekłą chorobą, zaliczaną do dermatoz pęcherzowych. Objawia się powstawaniem pęcherzy na skórze i błonach śluzowych. Jakie są jego rodzaje i w jaki sposób się go leczy? 

Pemfigoid jest przewlekłą chorobą skóry o podłożu autoimmunologicznym, charakteryzującą się obecnością różnych rozmiarów pęcherzy oraz zmian rumieniowo-obrzękowych. Wykwitom skórnym często towarzyszą świąd i pieczenie. Jak wygląda leczenie pemfigoidu? Czy da się go całkowicie wyleczyć? 

Pemfigoid – czym jest? Co powoduje tę chorobę? 

Pemfigoid (łac. pemphigoid), nazywany także dermatozą pęcherzową, jest przewlekłą chorobą skóry o podłożu autoimmunologicznym, występującą głównie u osób starszych. Cechą charakterystyczną pemfigoidu jest obecność na skórze wykwitów rumieniowo-obrzękowych oraz dobrze napiętych pęcherzy. Przyczyną powstawania pęcherzy jest obecność we krwi autoprzeciwciał skierowanych przeciwko antygenom błony podstawnej skóry (proces autoagresji). Pemfigoidem nie można się zarazić od chorej osoby.   

Do czynników wyzwalających powstawanie zmian typowych dla pemfigoidu zalicza się promieniowanie ultrafioletowe, leki, zwłaszcza penicylina, furosemid, sulfasalazyna oraz 5-fluorouracyl.  

Pemfigoid może być objawem nowotworu narządów wewnętrznych, dlatego zawsze wymaga poszerzenia diagnostyki. Przebieg choroby zazwyczaj jest wieloletni i ma charakter nawrotowy.  

Pemfigoid – rodzaje  

Zmiany mogą mieć różną morfologię, dlatego wyróżnia się kilka odmian klinicznych pemfigoidu. Zalicza się do nich następujące typy pemfigoidu: pęcherzowy, ciężarnych oraz bliznowaciejący, nazywany także pemfigoidem błon śluzowych. Występują też rzadsze i nietypowe odmiany pemfigoidu, np. łojotokowy, bujający, młodzieńczy, guzkowy czy dyshydrotyczny. 

Pemfigoid ciężarnych  

Pemfigoid ciężarnych (łac. Pemphigoid gestationis) jest chorobą skóry występującą u kobiet będących w ciąży, zazwyczaj w drugim lub trzecim trymestrze. Objawia się obecnością rumieniowo-pęcherzowych zmian obrzękowych skóry, którym towarzyszą silny świąd i pieczenie. Pęcherze oraz zmiany rumieniowe zazwyczaj początkowo pojawiają się w okolicy pępka, a następnie rozprzestrzeniają się na tułów i kończyny.  

Zmiany skórne powstają na skutek obecności przeciwciał przeciwko antygenom błony podstawnej łączącej skórę właściwą i naskórek. Przeciwciała te mogą być biernie przeniesione przez łożysko do krwi dziecka, wówczas u noworodków występują podobne zmiany skórne, które natomiast ustępują samoistnie.  

W powstawaniu objawów pemfigoidu ciężarnych duża rolę mają hormony płciowe. Po porodzie objawy pemfigoidu zazwyczaj ustępują samoistnie i mogą ponownie wystąpić w kolejnej ciąży. Choroba może prowadzić do przedwczesnego porodu oraz małej masy urodzeniowej dziecka. Pemfigoid często obserwuje się u kobiet ciężarnych, które mają chorobę Gravesa-Basedowa.

Pemfigoid pęcherzowy  

Pemfigoid pęcherzowy (łac. pemphigoid bullosus) jest najczęstszym rodzajem pemfigoidu i charakteryzuje się obecnością dużych, dobrze napiętych pęcherzy oraz zmianami obrzękowo-rumieniowymi. Wykwity skórne występują na skórze oraz błonach śluzowych. Pęcherze podnaskórkowe powstają na skutek oddzielenia naskórka od skóry właściwej, co jest spowodowane obecnością autoprzeciwciał skierowanych przeciw antygenom błony podstawnej, która jest elementem łączącym skórę właściwą z naskórkiem. Pemfigoid pęcherzowy najczęściej występuje u osób po 65. roku życia.  

Pęcherze mogą zawierać bezbarwną treść surowiczą lub krwisty płyn. Występują na podłożu zmian rumieniowych lub na pozornie niezmienionej skórze. 

Pęcherze najczęściej lokalizują się na skórze tułowia oraz zgięciowych powierzchniach kończyn. Mogą pojawić się także na śluzówkach jamy ustnej. Zwykle pojawia się swędzenie i pieczenie skóry. 

Pemfigoid może współwystępować z nowotworem, zwłaszcza rakiem płuc, trzustki, gruczołu piersiowego, układu pokarmowego lub moczowego. Po skutecznym leczeniu onkologicznym zmiany typowe dla pemfigoidu ustępują samoistnie.

Pemfigoid bliznowaciejący (pemfigoid błon śluzowych) 

Pemfigoid bliznowaciejący, nazywany także pemfigoidem błon śluzowych, jest drugim co do częstości występowania rodzajem dermatoz pęcherzowych. Zmiany skórne mogą występować na skórze oraz błonach śluzowych (jamy ustnej, nosa, spojówek, przełyku, narządów płciowych, odbytu). Charakterystycznym objawem pemfigoidu bliznowaciejącego jest postępujące bliznowacenie i zaniki skóry oraz błon śluzowych.

Zmiany zlokalizowane na błonach śluzowych jamy ustnej najczęściej goją się bez pozostawienia śladu, w przeciwieństwie do pozostałych lokalizacji, gdzie powstają blizny. Zmiany mają postać rumienia, pęcherzów lub nadżerek pokrytych włóknikiem. Często obserwuje się złuszczające zapalenie dziąseł. Zmiany na spojówkach oczu początkowo przebiegają jednostronnie i maja postać zapalenia spojówek. Najczęściej w przeciągu 2 lat dochodzi do zajęcia drugiego oka. Na skutek bliznowacenia i zrostów spojówek z gałką oczną pojawiają się zaburzenia ich ruchomości i widzenia, a nawet całkowita utrata widzenia. Zmiany obejmujące błonę śluzową przełyku powodują bliznowacenie oraz zwężenie przełyku. Niekiedy na ich podłożu dochodzi do rozwoju nowotworu.   

W zależności od lokalizacji zmian wyróżnia się kilka odmian pemfigoidu bliznowaciejącego: postać oczną, odmianę dotyczącą błon śluzowych jamy ustnej, narządów płciowych oraz skóry.  

Pemfigoid – objawy i przebieg choroby

Zmiany skórne w przebiegu pemfigoidu mogą przybierać następujące postaci: rumieniowo-obrzękowe, pokrzywkowate, przypominające rumień wielopostaciowy, pęcherzowe i pęcherzykowe. Pęcherze mogą osiągać rozmaite rozmiary i zwykle są dobrze napięte. Mogą być zlokalizowane w obrębie zmian rumieniowych lub na pozornie niezmienionej skórze.  

Pęcherze zwykle występują na całym ciele i zawierają treść surowiczą lub krwistą. Przebieg choroby jest przewlekły i ma tendencję do nawrotów. Oprócz zmian skórnych pojawia się uczucie swędzenia lub pieczenia skóry. 

Pemfigoid – diagnostyka, leczenie i rokowania

Rozpoznanie pemfigoidu stawia się na podstawie obecności charakterystycznych objawów klinicznych oraz wyniku badania histopatologicznego wycinka skóry pobranego ze zmienionych chorobowo miejsc.  

Leczeniem pemfigoidu najczęściej zajmuje się lekarz dermatolog. W terapii stosuje się glikokortykosteroidy, które zwykle powodują szybką poprawę. Niekiedy dodatkowo stosuje się sulfonamidy oraz tetracyklinę lub erytromycynę. Po uzyskaniu dobrych wyników leczenia należy stopniowo odstawiać leki, aby zapobiec nawrotowi choroby.

Pemfigoid jest przewlekłą chorobą, cechującą się nawrotami objawów nawet po długim okresie bezobjawowym, co oznacza, że nie da się jej wyleczyć do końca, a jedynie można ją kontrolować. Natomiast choroba zazwyczaj dobrze odpowiada na leczenie glikokortykosteroidami.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Pieczenie, upławy i swędzenie kobiecych okolic intymnych? – to może być infekcja pochwy. Jak zabiegać i leczyć stany zapalne?

    Upławy, pieczenie i swędzenie okolic intymnych to nie tylko uporczywe i często nawracające przypadłości, ale także objawy infekcji, która jeśli jest zaniedbana, może doprowadzić do niepłodności. Infekcje okolic intymnych mogą przydarzyć się kobiecie w każdym wieku, przed porodem, w trakcie ciąży i w połogu. Czy istnieje jedna uniwersalna odpowiedź na pytanie – jak skutecznie wyleczyć i zapobiegać zakażeniom pochwy? Otóż nie, nie istnieje. Można jednak postępować zgodnie z pewnymi wskazówkami, dzięki którym nawet w oparciu o domowe sposoby na infekcje intymne możliwe jest złagodzenie tych najbardziej dokuczliwych objawów. Więcej infmacji na ten temat znajduje się w niniejszym artykule.

  • Suche utonięcia – czym są? W jaki sposób objawia się zespół post-immersyjny?

    Z pozoru niegroźne zachłyśnięcie się płynem, może być niezwykle niebezpieczne, czego potwierdzeniem mogą być dane statystyczne, które wskazują, że około 15% wszystkich utonięć stanowią tzw. suche utonięcia, do których wystarczy naprawdę niewielka ilość wody. Dry drowning definiowane jest jako problem z oddychaniem, występujący po dostaniu się wody do dróg oddechowych. Jak chronić dziecko przed groźnym obrzękiem płuc oraz co robić, kiedy po zabawie w wodzie zauważymy, że nasze dziecko jest wyjątkowo apatyczne i osłabione? Odpowiedzi znajdują się w poniższym artykule.

  • Sparaliżowany po udarze mężczyzna „przemówił” dzięki nowatorskiej neuroprotezie mowy

    Problemy z mową i komunikacją po udarze występują często w przypadku tego urazu mózgu. Anartria, czyli zespół zaburzeń oddechowo-fonacyjno-artykulacyjnych występujący właśnie w tym przypadku jest wywołany uszkodzeniami ośrodków i/lub dróg unerwiających aparat mowy. Przez wiele lat problem ten był nierozwiązywalny, a metody komunikacji osoby chorej opierały się jedynie na literowaniu. Obecne rozwiązanie polega na generowaniu płynnych komunikatów, które pozwalają na tworzenie całych zdań w oparciu o 50 słów. Na czym polega nowatorska metoda  z wykorzystaniem neuroprotezy? Odpowiedź znajduje się w artykule.

  • Czym jest zespół Ushera? Badanie niemieckich naukowców daje nowe spojrzenie na patologię choroby

    Zespół Ushera to choroba dziedziczona genetycznie od obojga rodziców. Oznacza to, że zarówno matka, jak i ojciec przekazują dziecku po jednej kopii wadliwego genu, co tylko w takiej konfiguracji będzie skutkowało wystąpieniem tzw. głuchoto-ślepoty. Obecny stan wiedzy nie pozwala na doraźne leczenie tej choroby z użyciem środków farmakologicznych, a jedynie kompensacje wady słuchu z użyciem implantu ślimakowego. Najnowsze wyniki badań naukowych pozwalają jednak dostrzec światełko w tunelu, ponieważ jak donoszą niemieccy naukowcy, właśnie odkryto patologiczny mechanizm molekularny, prowadzący do rozwoju choroby, a to w przyszłości może pozwolić na opracowanie skutecznej metody leczenia zespołu Ushera, z wykorzystaniem np. terapii genowej.

  • Jakie choroby mogą wywołać bakterie Salmonella? W jaki sposób dochodzi do zakażenia?

    Salmonella to rodzaj bakterii gram-ujemnych, należących do rodziny Enterobacteriaceae, które żyją w jelitach ludzi i zwierząt. Są najczęstszą przyczyną biegunek, ale też wielu innych dotkliwych dolegliwości. Głównym źródłem infekcji jest skażona wydalinami żywność i woda, ale można zarazić się nimi też przez bezpośredni kontakt z nosicielem. Dowiedz się, jakie są objawy salmonellozy. W jaki sposób dochodzi do zakażenia? Jak można temu zapobiec?

  • Liszajec zakaźny – przyczyny, objawy, leczenie. Jak można zapobiec zarażeniu?

    Liszajec zakaźny jest bakteryjną chorobą skóry wywoływaną przez zakażenie paciorkowcami lub gronkowcami. Cechuje się wysoką zakaźnością dla otoczenia. Charakterystycznym objawem liszajca zakaźnego jest obecność pęcherzyków oraz żółtawych, miodowych strupów. Jak się go leczy? 

  • Czy „latające kleszcze” mogą zagrażać ludziom? W jaki sposób się przed nimi chronić?

    Strzyżaki sarnie obecne w polskich lasach, potocznie zwane „latającymi kleszczami”, to pasożyty, które żerują głównie na dzikich zwierzętach, ale zdarza się, że tymczasowo, także ludziach. Podobnie jak kleszcze, żywią się krwią, nie są jednak pajęczakami. Ukąszenia strzyżyków są wyjątkowo bolesne i mogą być niebezpieczne dla alergików. Te stawonogi mogą być wektorem, który przenosi różne chorobotwórcze drobnoustroje.

  • Cytyzyna – pogromca nałogu nikotynowego ukryty w tabletkach na rzucenie palenia? Jak działa, skutki uboczne, przeciwwskazania

    Cytyzyna to alkaloid (ma pochodzenie roślinne) pobudzający układ nerwowy w sposób podobny do nikotyny. Występuję w nasionach łac. Laburnum anagyroides, czyli złotokapu. Od wielu lat jest wykorzystywana jako substancja czynna w preparatach na rzucenie palenia. Działa podobnie jak nikotyna, niemniej tworzy silniejsze niż ona połączenia z receptorami nikotynowymi w mózgu. Liczne badania kliniczne nad cytyzyną potwierdziły, że pomaga ona rzucić palenie osobom decydującym się na ten krok, którym towarzyszy również wysoki poziom motywacji. Czy kobiety w ciąży i mamy karmiące mogą brać tabletki na rzucenie palenia z cytyzyną, czy terapię można zakończyć wcześniej i czy cytyzyna jest bardziej skuteczna od żywicy nikotynowej? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij