Chłopiec czy dziewczynka? To geny mężczyzny wpływają na płeć dziecka
Justyna Piekara

Chłopiec czy dziewczynka? To geny mężczyzny wpływają na płeć dziecka

Oczekujesz dziecka? Zapewne najczęstszym pytaniem, które pada ze strony znajomych oraz rodziny jest to, jakiej płci będzie maluch. Wyniki pewnego eksperymentu sugerują, że tendencja do posiadania większej liczby synów lub córek jest dziedziczna.

Chłopiec czy dziewczynka?

Kaskada procesów, która kontroluje determinację płci, jest skomplikowana i jeszcze dość słabo poznana. Dowody nie są wystarczająco obszerne, aby były rozstrzygające, ale na podstawie analizy mechanizmów genetycznych można wnioskować, że płeć dziecka nie jest całkowicie przypadkowa.

Naukowiec z Uniwersytetu w Newcastle, dr Corry Gelatelly, sugeruje, że jeszcze nieodkryty gen kontroluje, czy plemniki mężczyzny zawierają więcej chromosomów X lub Y, co wpływa na płeć jego dzieci. W swoim artykule opublikowanym w "Evolutionary Biology” przedstawia wyniki symulacji, które pokazują funkcjonowanie prawdopodobnego mechanizmu. Na ten moment jest jednak niewiele dowodów na faktyczne istnienie takiego genu. 

Mechanizm przypisywania płci

Kiedy dziecko zostaje poczęte, otrzymuje po jednym chromosomie od każdego z rodziców – płeć biologiczna determinowana jest obecnością chromosomów: dwa chromosomy X wskazują na dziewczynkę, a XY na chłopca. Od matki dziedziczymy wyłącznie X. W tej sytuacji oczywiste jest więc, że to komórki ojca zdecydują, czy dziecko będzie genetycznie chłopcem lub dziewczynką.

Materiał genetyczny ojca dostarczany jest przez plemniki, które powstają w gonadach w procesie mejozy. Pierwotna komórka spermatocytu z pełnym zestawem chromosomów ulega duplikacji, a następnie dwóm podziałom. Finalnie kończy jako cztery plemniki (X, X, Y, Y), z których każdy ma tylko połowę chromosomów. W związku z tym, jeżeli mejoza przebiega normalnie, prawdopodobieństwo poczęcia chłopca lub dziewczynki wynosi 50:50. Czasami zdarza się, że podziały przebiegają nieprawidłowo.

Według Gellatly’ego mężczyźni są prawdopodobnie nosicielami dwóch różnych typów alleli, co skutkuje trzema możliwymi kombinacjami w genie, który kontroluje stosunek plemników X i Y. Możemy wyróżnić:

  • kombinację mm – mężczyzna wytwarza więcej plemników Y i ma więcej synów,
  • kombinację mf, – mężczyzna produkuje podobną liczbę plemników X i Y i ma w przybliżeniu taką samą liczbę synów i córek,
  • kombinację ff – mężczyzna produkuje więcej plemników X i ma więcej córek.

„Gen przekazywany przez oboje rodziców, który powoduje, że niektórzy mężczyźni mają więcej synów, a niektórzy więcej córek, może wyjaśniać, dlaczego obserwujemy, że liczba mężczyzn i kobiet w populacji jest mniej więcej zrównoważona. Jeśli na przykład w populacji jest zbyt wielu samców, samice łatwiej znajdą partnera, więc mężczyźni, którzy mają więcej córek, będą przekazywać więcej swoich genów, powodując, że w późniejszych pokoleniach urodzi się więcej samic” – mówi naukowiec z Uniwersytetu w Newcastle.

Powiązane produkty

Jak działa tajemniczy gen?

Badanie Galletly’eo obejmowało analizę 927 drzew genealogicznych zawierających informacje o 556 387 osobach z Ameryki Północnej i Europy począwszy od 1600 roku. Zaobserwowano, że mężczyźni, którzy mieli wielu braci, częściej płodzili synów, podczas gdy ci mający wiele sióstr – córki. 

W przypadku kobiet nie stwierdzono tego samego związku między płcią rodzeństwa a płcią potomstwa. Badacz argumentuje to faktem, że gen, jest przenoszony jednakowo przez przedstawicieli obu płci, ale jest aktywny jedynie u mężczyzn.

Dlaczego więcej chłopców rodzi się po wojnie?

Teoretycznie wskaźnik urodzeń wynosi prawie 50:50. Efekt ten jest zauważalny, gdyż obserwujemy zazwyczaj zrównoważenie proporcji mężczyzn i kobiet w populacji. Czasami jednak pojawia się przesunięcie na korzyść jednej z płci. W wielu krajach, które walczyły w wojnach światowych, nastąpił gwałtowny wzrost liczby urodzonych później chłopców. Jest to tzw. efekt powracającego żołnierza (ang. returning soldier effect). Jak wyjaśnić ten fenomen? Gen, który dr Gellatly opisał w swoich badaniach może być tu pomocny. 

Opublikowano raporty, że wyżsi żołnierze mają większe szanse przeżycia, ale też częściej mają potomstwo płci męskiej. Istnieje prawdopodobieństwo, że mogli odziedziczyć te tendencje po swoich ojcach. Trzeba mieć jednak na uwadze fakt, że gen ten może powodować narodziny większej liczby chłopców każdego roku, nie tylko w czasach po konflikcie zbrojnym. Na przykład w Wielkiej Brytanii i USA na 105 mężczyzn przypada 100 kobiet.

  1. V. Grech, The sex ratio at birth – historical aspects, „Early Human Developement” 2020, nr 140, „www.sciencedirect.com” [online], https://doi.org/10.1016/j.earlhumdev.2019.104857, [dostęp:] 13.10.2020.
  2. C. Gellatly i in., Trends in population sex ratios may be explained by changes in the frequencies of polymorphic alleles of a sex ratio gene, „Evolutionary Biology” 2009, nr 36(2), s. 190–2100, „www.link.springer.com” [online], 10.1007/s11692–008–9046–3, [dostęp:] 13.10.2020. 
  3. R. Piprek, J. Z. Kubiak, Historia badań nad determinacją płci, „Kosmos. Problemy Badań Biologicznych” 2019, nr 4 (68), www.ruj.uj.edu.pl [online], https://ruj.uj.edu.pl/xmlui/bitstream/handle/item/150992/piprek_kubiak_historia_badan_nad_determinacja_plci_2019.pdf?sequence=1&isAllowed=y, [dostęp:] 13.10.2020.
  4. S. Kanazawa, Big and tall soldiers are more likely to survive battle: a possible explanation for the “returning soldier effect” on the secondary sex ratio, „Human Reproduction” 2007, nr 11 (22), s. 3002–3008, „www.academic.oup.com” [online], https://doi.org/10.1093/humrep/dem239, [dostęp:] 13.10.2020.
  5. R. Sokol, Why do some women only give birth to boys or girl. A genetic explanation, ,,www.familyeducation.com”, [online], https://www.familyeducation.com/pregnancy/why–do–some–women–only–give–birth–to–boys–or–girls–a–genetic–explanation, [dostęp:] 13.10.2020.
  6. C. S. Baird, Is it completely random whether a baby is a boy or a girl?, “www.wtamuedu.pl”, [online], https://wtamu.edu/~cbaird/sq/2015/05/05/is–it–completely–random–whether–a–baby–is–a–boy–or–a–girl/, [dostęp:] 13.10.2020.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Kiedy zrobić test ciążowy, jaki wybrać i jak go wykonać?

    Po jakim czasie od zapłodnienia test może wykryć ciążę? Najbardziej wiarygodny wynik uzyskasz, wykonując test w dniu spodziewanej miesiączki. Możesz też zrobić go wcześniej, ale pamiętaj, że im wcześniej go wykonasz, tym większe ryzyko fałszywie negatywnego wyniku. i Sprawdź, co jeszcze można zrobić, aby potwierdzić ciążę

  • Badanie KTG płodu - na czym polega i kiedy się je wykonuje?

    Badanie KTG, znane również jako kardiotokografia, to nieinwazyjne badanie, które pozwala na monitorowanie czynności serca płodu oraz skurczów mięśnia macicy. Jest to podstawowe badanie wykonywane najczęściej w okresie okołoporodowym, które dostarcza cennych informacji na temat stanu zdrowia dziecka i przebiegu porodu. Na czym polega KTG? Jak je interpretować?

  • Badania prenatalne – kiedy je wykonać? Jak wyglądają i ile kosztują?

    Badania prenatalne są coraz częściej wykorzystywane w trakcie ciąży i stanowią nieoceniony wkład w opiekę nad kobietą ciężarną. Dzięki ich wykonaniu lekarze są w stanie z dużym prawdopodobieństwem określić dobrostan płodu oraz wykluczyć bądź potwierdzić potencjalne nieprawidłowości w jego rozwoju. Czym są badania prenatalne oraz jaki jest koszt ich wykonania?

  • Czy kobieta w ciąży może przyjmować symetykon? Jak działają leki na nadmierne gazy?

    Wzdęcia to powszechny i uciążliwy problem dotykający wiele kobiet w ciąży. Często zupełnie niepotrzebnie uznawany za wstydliwy i pomijany w rozmowie z lekarzem, co utrudnia znalezienie skutecznych rozwiązań i zmniejszenie dyskomfortu u przyszłej mamy. Tymczasem istnieją dobre i bezpieczne sposoby, by złagodzić nieprzyjemne dolegliwości. Co może zastosować kobieta oczekująca dziecka i dlaczego w ciąży pojawiają się wzdęcia?

  • Blizny po cesarskim cięciu. Pielęgnacja i sposoby na blizny po cesarce

    W ciągu ostatnich 10 lat odnotowano ponad dwukrotny wzrost odsetka porodów zakończonych cesarskim cięciem. W naszym kraju wynosi on aż 42,2%. Jest to jeden z najwyższych wyników w Europie. Jest to też najczęściej wykonywana operacja położnicza, a dane przedstawiają ciągłą tendencję wzrostową. Przez wzgląd na powszechność tego rodzaju porodu warto rozpowszechniać wiedzę na temat konsekwencji, jakie za sobą niesie. Jedną z nich jest oczywiście rana pooperacyjna i ryzyko powstania zrostów. Prawidłowa pielęgnacja blizny po cesarce może zmniejszyć jej widoczność w późniejszym czasie.

  • Stymulacja hormonalna jajników. Zasady, protokół przed in vitro

    Stymulacja hormonalna jajników to ważny element w procesie zapłodnienia in vitro. Jest procedurą, która może pomóc wielu kobietom zmagającym się z problemami z owulacją w zrealizowaniu marzenia o macierzyństwie. Ale co to dokładnie oznacza i jak przebiega ten proces? 

  • Suplementy diety i witaminy wspomagające płodność  mężczyzn i kobiet

    Sposób odżywiania w znaczącym stopniu warunkuje płodność kobiet i mężczyzn w okresie reprodukcyjnym. Niekiedy jednak nawet właściwa dieta nie jest w stanie dostarczyć wszystkich niezbędnych składników. Wówczas pomocna okazuje się suplementacja. W przypadku kobiet zwykle rekomendowanymi podstawowymi składnikami, które warto włączyć do przyjmowania przed zajściem w ciąże są: kwas foliowy i witaminy z grupy B, witamina D3, kwas EPA, antyoksydanty, a w przypadku stwierdzonych niedoborów również żelazo. Mężczyznom zaleca się przyjmowanie antyoksydantów, witaminy D3, kwasu EPA omega-3, a także w przypadku zdiagnozowania obniżonego poziomu: magnezu, cynku i selenu.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij